İslamda söyüşə münasibət
Müsəlmanlar > Düşüncə sahəsi Tarix: 19 Ekim 2012 Tövsiyə et Çap et

İslam söyüş söyməyi pisləyir

Uca Allah buyurur:

“Ey iman gətirənlər! Bir qövm digərini məsxərəyə qoymasın! Ola bilər ki, bunlar onlardan daha yaxşı olsunlar. Qadınlar da qadınları lağa qoymasınlar. Ola bilər ki, bunlar onlardan daha yaxşı olsunlar. Bir-birinizə tənə vurmayın və bir-birinizi pis ləqəblərlə çağırmayın! İman gətirdikdən sonra fasiq adlanmaq necə də pisdir. Tövbə etməyənlər – məhz onlar zalımlardır.” («Hucura»t surəsi, 11)

Abdullah ibn Məsud (r) rəvayət edir ki, Peyğəmbər (s) buyurub: “Müsəlmanı söymək fasiqlik, öldürmək isə küfrdür” (Səhih əl-Buxari, 48. Səhih Muslim, 30. Musnədu Əhməd, 3903).

Əbu Hureyrə (r) Peyğəmbərin (s) belə dediyini rəvayət edir: “İki nəfər söyüşərsə, ilk olaraq söyülən kəs həddi aşmadığı təqdirdə hər ikisinin günahı başlayan kəsə yazılar” (Sunənu Əbu Davud, 4/274).

Hədisdən bu nəticə çıxır ki, iki nəfər bir-birini söyməyə başlayarsa, ilk olaraq söyülən şəxs söymədiyi təqdirdə, hər ikisinin söydüklərinin günahı söyüşə ilk başlayan kəsə yazılar. İkisi də həddi aşdıqda isə, hərənin günahı özünə yazılar.

İmam Nəvəvi deyib: “İnsanların mübahisə etdikləri zaman adətləri üzrə dedikləri sözlərdən eşşək, keçi, it, qoyun, öküz, və s. kimi sözlər işlətməyin iki eybi vardır. Birincisi yalan, ikincisi isə əziyyət verməkdir” (Əzkar, 1/86).

İslamda nəinki insanı, hətta, heyvanı belə söymək qadağan edilib. Zeyd ibn Xalid (r) rəvayət edir ki, Peyğəmbər (s) buyurub: “Xoruzu söyməyin! Həqiqətən, o, namaza çağırır” (Sunənu Əbu Davud, 5103).

İnsanın söyüş söyməklə qazandığı böyük günahlardan biri də öz valideynlərini söyməsidir. Abdullah ibn Amr ibn As (r) Peyğəmbərin (s) belə dediyini nəql edir: “Bir nəfərin öz valideynlərini söyməsi ən böyük günahlardandır”. Səhabələr: “Kim öz valideynlərini söyər?” deyə soruşduqda, Peyğəmbər (s) dedi: “Bəli, bir nəfər o birinin atasını söyür, o da qayıdıb həmin şəxsin atasını söyür, anasını söyür o da qayıdıb həmin şəxsin anasını söyür” (Səhuh əl-Buxari, 7/69. Səhih Muslim, 1/92).

Adi insanları söymək haramdırsa, sağlığında Cənnətlə müjdələnən, Peyğəmbərə (s) pis və yaxşı gündə dayaq olan, Allahın razı qaldığı şəxsləri söymək daha şiddətlidir. Əbu Hureyrə (r) rəvayət edir ki, Peyğəmbər (s) deyib: “Səhabələrimi söyməyin! Nəfsim əlində olana and olsun ki, sizlərdən biriniz Uhud dağı boyda qızılı Allah yolunda xərcləsə belə, onların verdiyi bir ovuca, yaxud yarısına belə çata bilməz” (Səhih əl-Buxari, 3673. Səhih Muslim, 6651).

İmam Nəvəvi deyib: “Bilin ki, səhabələri söymək haram olan ən böyük günahlardandır” (Şərhu-Muslim , 16/93).

Həmçinin ölmüş kimsəni söymək olmaz. Peyğəmbər (s) bu haqda buyurub: “Ölüləri söyməyin!” (Sunənu Tirmizi, 1982).

Bu da çox müşahidə etdiyimiz bir hal olmaqla bərabər, onu edənlərin ya heç, ya da lazımınca iman gətirmədiyindən xəbər verir. Hədisdəki “söyməyin” sözündə məqsəd, ölünün xoşa gəlməyən əməllərini sayıb tökərək xeyirsiz bir kimsə olduğunu ortaya qoymaqdır. Ölüləri bu cür anmaq, bu hədislə qadağan olunub.

Müəllif: Ramil Soltanov (ilahiyatçı alim)

Mənbə: din.az

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
1.893 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 İslamdan İslama qədər 15.10.15 2.654 dəfə oxundu
2 “Oxu” qəzetinin Abdulaziz Bayındırla müsahibəsi – 2 26.02.11 2.361 dəfə oxundu
3 Qurbanın maddi və mənəvi əhəmiyyəti 19.10.12 1.654 dəfə oxundu
4 Müsəlmanın müsəlmandan başqa dostu olmaz 09.08.13 1.337 dəfə oxundu
5 Quran və Mədəni İnkişaf Lahiyəsi 13.07.18 340 dəfə oxundu
6 Əbu Hamid Qəzalinin fəlsəfi-etik görüşləri 17.11.09 2.702 dəfə oxundu
7 “Oxu” qəzetinin Abdulaziz Bayındırla müsahibəsi – 3 28.02.11 2.168 dəfə oxundu
8 Qurban qətliam deyil! 23.10.12 1.590 dəfə oxundu
9 Dini düşüncəmizi dəyişdirməliyik 04.09.13 1.548 dəfə oxundu
10 Коран и культурное развитие. 30.01.19 229 dəfə oxundu
11 Ramazan təqvimi 27.06.14 3.667 dəfə oxundu
12 İslamda insan cəsədi və meyityarma 16.03.11 2.425 dəfə oxundu
13 Ad qövmünün həlakı 29.10.12 1.518 dəfə oxundu
14 Sərvət, hakimiyyət və kasıblıq haqqında 07.09.13 1.960 dəfə oxundu
15 Din 31.03.10 2.986 dəfə oxundu
16 QƏNDİLLƏR 13.02.11 2.823 dəfə oxundu
17 İslamda qardaşlıq və bərabərlik 10.11.12 3.347 dəfə oxundu
18 Quran kifayət qədər açıq deyilmi? 04.11.13 1.343 dəfə oxundu
19 Peyğəmbəri tanrılaşdırmaq 30.03.10 3.116 dəfə oxundu
20 Professor Şahlar Əsgərov, “Allahın varlığının riyazi isbatı” 15.02.11 3.290 dəfə oxundu
21 Müvahhid müsəlmanın xüsusiyyətləri 10.11.12 1.741 dəfə oxundu
22 Ənənəvi İslam və həqiqi İslam 11.12.13 1.774 dəfə oxundu
23 Ağıl işlətmək 24.04.10 3.211 dəfə oxundu
24 Quranda şəfaət anlayışı 02.09.15 1.867 dəfə oxundu
25 İslam ümumbəşəri dindir 16.11.12 1.621 dəfə oxundu
26 Nəbi və Rəsul 18.12.13 1.750 dəfə oxundu
27 Məşiət və iradə 05.07.09 3.213 dəfə oxundu
28 İslamda qəbir evi və qəbristanlıq 25.10.11 4.462 dəfə oxundu
29 Qəza-qədər məsələsi 24.02.13 4.088 dəfə oxundu
30 Sədəqə malı azaltmır 19.01.14 1.530 dəfə oxundu
31 Din böyüklərini müqəddəs hesab etmək 22.07.10 2.449 dəfə oxundu
32 Quranın ecazı 21.11.11 9.123 dəfə oxundu
33 “Şeyx Əhməd vəsiyyətnaməsi” əfsanəsi 03.03.13 1.515 dəfə oxundu
34 Lə İlahə İlləllah 20.02.14 2.722 dəfə oxundu
35 Ramazanda Quran oxumaq 29.07.10 5.522 dəfə oxundu
36 Quran ayəli telefon zəngləri 18.01.12 2.830 dəfə oxundu
37 İslam dinində məhbuslara münasibət 24.03.13 1.692 dəfə oxundu
38 Təsbih və Zikr 29.04.16 1.373 dəfə oxundu
39 Pir və ziyarətgahlar 07.12.10 19.792 dəfə oxundu
40 Birlik və bərabərliyin simvolu: Həzrəti Muhəmməd 24.01.12 2.592 dəfə oxundu
41 Ümmətin islahı nə ilə mümkündür? 17.11.15 1.550 dəfə oxundu
42 Bəni-Qureyzə əsirləri haqqında peyğəmbərimizə atılan iftira 06.03.15 2.139 dəfə oxundu
43 Zəmzəm suyunun sirləri 12.12.10 5.551 dəfə oxundu
44 Ərlə arvadın sirrini açmaq 03.04.12 3.232 dəfə oxundu
45 Hüseyn (ə.s.)ın ölümünə sevinən müsəlman tapılar? 14.05.13 2.565 dəfə oxundu
46 Novruzla əlaqədar məlumatlar 21.03.15 3.139 dəfə oxundu
47 Yer üzündə gəzib dolaşmaq 17.01.11 2.414 dəfə oxundu
48 Əsl kafir kimdir? 21.07.12 9.144 dəfə oxundu
49 Dinimizdə toy və yas mərasimlərinə münasibət 26.05.13 2.980 dəfə oxundu
50 Tövhid 24.09.16 4.576 dəfə oxundu
51 Qütblərdə namaz vaxtları 07.02.11 2.283 dəfə oxundu
52 Müsəlman cəhənnəmə gedərmi? 26.04.14 3.206 dəfə oxundu
53 Qədir Xum hadisəsinin həqiqətləri 07.06.13 1.882 dəfə oxundu
54 Şiədə Təqiyyə/Kimliyini gizlətmək. 07.12.16 2.025 dəfə oxundu
55 Allahın varlığının riyazi isbatı 15.02.11 5.948 dəfə oxundu
56 Müsəlmanın davranışları 23.09.12 1.856 dəfə oxundu
57 Quranın savabı ölüyə çatırmı? 17.06.13 5.437 dəfə oxundu
58 Əli İzzətbekoviçdən İslam dünyasının Xülasəsi 14.04.17 490 dəfə oxundu
59 “Oxu” qəzetinin Abdulaziz Bayındırla müsahibəsi – 1 11.02.11 2.415 dəfə oxundu
60 İslamda analara münasibət 19.10.12 2.341 dəfə oxundu
61 Dindən dönənlərin öldürülməsi 17.05.14 2.035 dəfə oxundu
62 Əhli beyt İmamları məsumdurmu? 12.01.18 741 dəfə oxundu
63 Təəssüb və dini təəssübkeşlik 24.06.09 3.194 dəfə oxundu
64 Qərbin inkişafının paradiqması 19.02.11 3.356 dəfə oxundu
65 İslamda söyüşə münasibət 19.10.12 1.893 dəfə oxundu
66 QÜTBÜ ƏZƏM 24.03.14 2.451 dəfə oxundu
67 Müaviyə kimdi? 10.08.18 413 dəfə oxundu