“Vətən sevgisi imandandır” sözü hədisdir?
Müsəlmanlar > Fitvalar > Hədis Tarix: 01 Kasım 2014 Tövsiyə et Çap et
Sual: “Vətən sevgisi imandandır” sözü hədisdir? Əgər hədisdirsə, səhihdir?

Cavab: “Vətən sevgisi imandandır” rəvayəti Əliyyul-Qarinin əl-Əsrarul-Mərfua adlı əsərində qeyd edilib. O, bu rəvayət haqqında Zərkəşinin: “Bu rəvayətə vaqif ola bilmədim”, Səfəvinin: “Bu rəvayət sabit deyildir” və Səxavinin: “Bu rəvayətə vaqif ola bilmədim; lakin mənası səhihdir” kimi şərhlərinə yer verib. Əliyyul-Qari həmçinin bu rəvayətin sələfə/keçmişdəkilərə aid sözlər olduğunun deyildiyini də ifadə edib.

Lakin Əliyyul-Qari Səxavinin: “Bu rəvayətin mənası səhihdir” sözünü rədd edib və belə deyib:

“Bu rəvayətin mənası səhihdir” sözü maraqlıdır! Çünki iman ilə vətən sevgisi arasında bir əlaqə yoxdur.”

Bununla yanaşı, o, rəvayətdə qeyd edilən vətən sevgisinin sadəcə möminlərə xas bir hal olmağı halında qəbul edilə biləcəyini, yalnız bunun qeyri-müsəlmanlar üçün heç vaxt bir iman əlaməti olmayacağını bildirib. O, həmçinin hədisdə qeyd edilən “vətən” sözü ilə “Cənnət”, “Məkkə” və ya “Allaha dönüş”ün nəzərdə tutulmuş ola biləcəyini də qeyd edib.1

Əcluni də Kəşful-Xəfa adlı əsərində bu rəvayətə yer verib və: “Sağaninin bu rəvayət üçün uydurma, Səxavinin isə (bu rəvayətə) vaqif ola bilmədim, amma rəvayətin mənası səhihdir”, – dediyini qeyd edib.2

Əliyyul-Karinin əl-Əsrarul-Mərufa adlı əsərini təhqiq edən Muhəmməd Lütfü əs-Səbbağ isə bu rəvayət haqqında bu fikirləri qeyd edib:

“Bu hədis səhih deyil, uydurmadır. Bu günün şərtləri və hadisələri daxilində hədis deyə təqdim edilən ifadənin mətninə baxsaq, bunun uydurma və batil olduğu ilə bağlı heç şübhəyə yer olmadığını görə bilərik. Bu dövrdə İslam düşmanları bu rəvayəti insanları dindən soyutmaq üçün və özlərinə görə bir cəmiyyət formalaşdırmaq məqsədi ilə irəli sürürlər. Beləliklə, “vətənçilik” və “miliyyətcilik” fikirlərini və toxumlarını möhkəmləndirmək istəyirlər. Həqiqi olan budur ki, müsəlmanın əsil vətəni onun əqidəsidir/inancıdır.”3

İndiyə qədər verilən məlumatlara əsasən “vətən sevgisi imandandır” rəvayətinin həzrəti peyğəmbərə aid bir ifadə olmadığı, onun adına deyilən bir yalandan ibarət olduğu aydın olur. Lakin bu vətən sevgisinin səhv olduğu kimi bir nəticə ifadə etməz. İnsanın vətənini sevməyi səhv deyil, bunda heç bir eyib yoxdur. Amma bu başqadır, bunun hədis olduğunu iddia etmək başqa. Burada əsas olaraq deyilmək istənən fikir bu rəvayətin peyğəmbərə aid olmadığı və vətən sevgisinin imanı göstərən bir şey olmağıdır.

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. Baxın: Əliyyul-Qari, əl-Əsrarul-Mərfua, səhifə nömrə 189-191, hədis nömrə 164. []
  2. Baxın: Əcluni, Kəşful-Xəfa, səhifə nömrə 346-347, hədis nömrə, 1102. []
  3. Baxın: əl-Əsrarul-Mərfua, səhifə nömrə,191, qeyd 2. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
1.440 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 “Ən yaxşı müsəlman xanımı ilə yaxşı dolanandır”. Bu hədis necə izah edilir? 16.02.10 1.765 dəfə oxundu
2 Üzüqoylu yatmaq 19.06.10 9.947 dəfə oxundu
3 “Məni sevən bəlaya düçar olar” formasında bir hədis var? 06.09.11 1.625 dəfə oxundu
4 “Sünnəmi əhya edənə yüz şəhid savabı var” hədisi mötəbərdir? 10.12.12 1.260 dəfə oxundu
5 Səhih sünnə nədir? Sünnə dinin ikinci mənbəyidirmi? 11.05.18 317 dəfə oxundu
6 Muhəmməd peyğəmbərin neçə hədisi var? 29.10.11 2.688 dəfə oxundu
7 Əsrlə şam arasında yatmaq təhlükəlidir? 24.01.11 5.826 dəfə oxundu
8 Xəlifə Ömər yağış duasında həzrəti Abbasla təvəssül edib? 07.10.11 1.926 dəfə oxundu
9 “Üç işdən ötrü Ərəbləri sevin” deyə bir hədis var? 10.12.12 1.504 dəfə oxundu
10 Hədislərin hikmət olduğunun dəlili nədir? 16.07.18 120 dəfə oxundu
11 Peyğəmbərlərin hamısı çobanlıq ediblər? 17.03.10 2.540 dəfə oxundu
12 Əl-Buxarinin özü tərəfindən yazılan orijinal nüsxə indiyədək durur? 10.02.11 4.275 dəfə oxundu
13 Cəbrayılın 10 dəfə də yer üzünə enəcəyini deyən hədis var? 12.01.12 2.086 dəfə oxundu
14 “Alimlər peyğəmbərlərin varisləridir” hədisi səhihdir? 31.01.13 1.700 dəfə oxundu
15 Qüdsi hədislərə baxışımız necə olmalıdır? 05.08.19 75 dəfə oxundu
16 Peyğəmbəri hamıdan çox sevmək lazım olduğuna dair bir hədis var? 25.03.10 2.005 dəfə oxundu
17 Şəvval orucu 29.06.09 3.696 dəfə oxundu
18 Quran və hədis proqramı olan aparatla ayaqyoluna girmək olar? 24.01.12 2.059 dəfə oxundu
19 İnsanlar nəyə görə hədis uydurublar? 13.03.13 1.336 dəfə oxundu
20 Hədislərə əsasən insanların ən xeyirlisi kimdir? 06.04.10 1.711 dəfə oxundu
21 Çörək yedikdə arada dua etmək peyğəmbərin sünnəsidir? 20.02.11 2.160 dəfə oxundu
22 “«Hədisi burax, Qurana bax»” deyənlər olacaq.” Bu mötəbər bir hədisdir? 14.02.12 1.647 dəfə oxundu
23 Mövzu hədislərlə bağlı mənbələr hansılardır? 17.03.13 1.192 dəfə oxundu
24 Sələbə əhvalatı həqiqətən də olub, yoxsa əfsanədir? 03.05.10 1.664 dəfə oxundu
25 Əşəreyi-mübəşşərə hədisini necə başa düşmək lazımdır? 22.02.11 1.484 dəfə oxundu
26 İnsanların dərin mənalı sözlərini hikmət adlandırmaq olar? 27.02.12 2.222 dəfə oxundu
27 “Mən gözəl əxlaqı tamamlamaq üçün göndərilmişəm” hədisi mötəbərdir? 11.04.13 1.554 dəfə oxundu
28 Sədəqə vermək ömrü uzadır? 03.05.10 2.447 dəfə oxundu
29 “Qiyamət günü Cənnətə 1-ci daxil olan mən olacağam” hədisi səhihdir? 06.08.14 1.100 dəfə oxundu
30 “Zöhrün ilk 4 müstəhəbini qılmayan şəfaətimə nail olmaz” hədisi mötəbərdir? 06.03.12 2.137 dəfə oxundu
31 Hədislər etiqadi məsələlərdə dəlil ola bilər? 18.04.13 1.360 dəfə oxundu
32 Lovğaya qarşı lovğalıq etmək lazımdır? 20.06.11 2.976 dəfə oxundu
33 Əbu Hənifənin fikrincə Kütubi-sittədə Qurana zidd hədis var? 06.03.11 2.860 dəfə oxundu
34 “Ümmətimin ömrü 1500 ili keçməyəcək” hədisi mötəbərdir? 07.03.12 1.692 dəfə oxundu
35 Qüdsi hədislər də hikmət məfhumuna daxildir? 19.04.13 1.237 dəfə oxundu
36 Dara düşdüyümüz vaxt qəbirlərdən kömək diləməklə əlaqədar bir hədis var? 10.03.10 3.196 dəfə oxundu
37 “Namaz möminin meracıdır” sözü hədisdir? 11.07.10 2.307 dəfə oxundu
38 Deyilənə görə hər əsrə bir alim gəlir. Bu düzdür? 08.03.11 1.462 dəfə oxundu
39 “1 saatlıq təfəkkür 1 illik əlavə ibadətdən yaxşıdır” hədisi var? 30.03.12 1.437 dəfə oxundu
40 Zəif hədislə əməl etmək olarmı? 11.05.13 1.351 dəfə oxundu
41 Zəmanənin imamına beyət etmək 03.03.10 2.951 dəfə oxundu
42 “Vətən sevgisi imandandır” sözü hədisdir? 01.11.14 1.440 dəfə oxundu
43 Hədislər olmasa, Quranı başa düşmək olmaz? 13.03.11 2.461 dəfə oxundu
44 Əcluninin “Kəşfu-l-xəfa” əsəri mötəbər bir mənbədir? 09.05.12 1.248 dəfə oxundu
45 “Müflis mömin” hədisinin bəndə haqq-hüququ baxımından izahı 22.05.13 1.434 dəfə oxundu
46 Peyğəmbər məscidində 40 vaxt namaz qılmaq 03.04.11 2.166 dəfə oxundu
47 “Atıcılığı öyrəndikdən sonra buraxan bizdən deyil” sözü hədisdir? 29.11.10 2.013 dəfə oxundu
48 Məscidə getməyənlərin evi yandırılmalıdır? 15.03.11 2.830 dəfə oxundu
49 Ən-Nəsai mötəbər bir hədis alimidir? 10.05.12 1.187 dəfə oxundu
50 Nasiruddin əl-Albani mötəbər bir hədis alimidir? 27.05.13 1.414 dəfə oxundu
51 Rəvayətlərə əsasən Rəsulullahı nümunə götürmək mümkündür? 12.08.14 1.027 dəfə oxundu
52 “Mən 2 qurbanlığın oğluyam” kəlamı hədisdir? 20.11.10 1.724 dəfə oxundu
53 “Cənnət anaların ayaqlarının altındadır” mövzu hədisdir? 31.03.11 2.427 dəfə oxundu
54 “2 günü eyni olan aldanıb” sözü hədisdir? 11.05.12 1.530 dəfə oxundu
55 İxlas surəsini 11 dəfə oxuyub ölünün ruhuna tapşırmaqla əlaqədar bir hədis var? 04.06.13 1.614 dəfə oxundu
56 “Ümmətimin alimləri İsrail oğullarının peyğəmbərləri kimidirlər” hədisi səhihdir? 28.07.09 1.862 dəfə oxundu
57 Toy gecəsi bəy gəlinin ayağını yumalıdır? 20.11.10 7.641 dəfə oxundu
58 Axır zəmanədə az ibadət edən xilas olacaq? 05.04.11 1.489 dəfə oxundu
59 Peyğəmbər deyib ki, rəhmətliklərinizə Yasin oxuyun? 14.05.12 15.238 dəfə oxundu
60 Biz dini məsələlərdə kimə tabe olmalıyıq? 23.12.13 1.210 dəfə oxundu
61 Muhəmməd peyğəmbər Cənnətdə Məryəm ana ilə evlənəcək? 25.02.10 4.587 dəfə oxundu
62 Alimliyin meyarı çoxlu hədis bilməkdir? 15.05.14 961 dəfə oxundu
63 “Yerə göyə sığmaram, mömin bəndəmin qəlbinə sığaram” sözü hədisdir? 16.06.11 1.512 dəfə oxundu
64 Qeyri-müsəlman ölkədə faiz almaqla əlaqədar hədis var? 21.05.12 1.401 dəfə oxundu
65 Çəlik istifadə etmək sünnədir? 27.01.14 1.233 dəfə oxundu
66 Dünya möminlərə zindan, kafirlərə də cənnətdir? 17.05.11 1.714 dəfə oxundu
67 İnsanın ev, paltar, çörək və sudan başqa bir şeyə haqqı var? 22.01.11 1.683 dəfə oxundu
68 Ölüyə Quran tapşırmaqla əlaqədar hədislər səhihdir? 01.07.11 2.094 dəfə oxundu
69 Allah xoşlamadığı idarəçilərə yaltaq köməkçilər verir? 06.06.12 1.709 dəfə oxundu
70 Bir hədisin səhih sayılma meyarı nədir? 13.04.17 440 dəfə oxundu
71 Quranda nənə və nəvənin evlənməyi ilə əlaqədar bir hökm yoxdur? 29.11.14 2.296 dəfə oxundu
72 “Ev tikmək üçün xərclənən pulda xeyir yoxdur” hədisi səhihdir? 23.01.11 2.127 dəfə oxundu
73 “Möminin başından dərd-bəla kəm olmaz” kimi bir hədis var? 11.07.11 1.532 dəfə oxundu
74 “Alimin yuxusu cahilin ibadətindən xeyirlidir” hədisi mötəbərdir? 21.07.12 1.603 dəfə oxundu
75 Bir məsələ Quranda keçirsə, əlavə olaraq hədisə baxılarmı? 02.01.18 102 dəfə oxundu