“Vətən sevgisi imandandır” sözü hədisdir?
Müsəlmanlar > Fitvalar > Hədis Tarix: 01 Kasım 2014 Tövsiyə et Çap et
Sual: “Vətən sevgisi imandandır” sözü hədisdir? Əgər hədisdirsə, səhihdir?

Cavab: “Vətən sevgisi imandandır” rəvayəti Əliyyul-Qarinin əl-Əsrarul-Mərfua adlı əsərində qeyd edilib. O, bu rəvayət haqqında Zərkəşinin: “Bu rəvayətə vaqif ola bilmədim”, Səfəvinin: “Bu rəvayət sabit deyildir” və Səxavinin: “Bu rəvayətə vaqif ola bilmədim; lakin mənası səhihdir” kimi şərhlərinə yer verib. Əliyyul-Qari həmçinin bu rəvayətin sələfə/keçmişdəkilərə aid sözlər olduğunun deyildiyini də ifadə edib.

Lakin Əliyyul-Qari Səxavinin: “Bu rəvayətin mənası səhihdir” sözünü rədd edib və belə deyib:

“Bu rəvayətin mənası səhihdir” sözü maraqlıdır! Çünki iman ilə vətən sevgisi arasında bir əlaqə yoxdur.”

Bununla yanaşı, o, rəvayətdə qeyd edilən vətən sevgisinin sadəcə möminlərə xas bir hal olmağı halında qəbul edilə biləcəyini, yalnız bunun qeyri-müsəlmanlar üçün heç vaxt bir iman əlaməti olmayacağını bildirib. O, həmçinin hədisdə qeyd edilən “vətən” sözü ilə “Cənnət”, “Məkkə” və ya “Allaha dönüş”ün nəzərdə tutulmuş ola biləcəyini də qeyd edib.1

Əcluni də Kəşful-Xəfa adlı əsərində bu rəvayətə yer verib və: “Sağaninin bu rəvayət üçün uydurma, Səxavinin isə (bu rəvayətə) vaqif ola bilmədim, amma rəvayətin mənası səhihdir”, – dediyini qeyd edib.2

Əliyyul-Karinin əl-Əsrarul-Mərufa adlı əsərini təhqiq edən Muhəmməd Lütfü əs-Səbbağ isə bu rəvayət haqqında bu fikirləri qeyd edib:

“Bu hədis səhih deyil, uydurmadır. Bu günün şərtləri və hadisələri daxilində hədis deyə təqdim edilən ifadənin mətninə baxsaq, bunun uydurma və batil olduğu ilə bağlı heç şübhəyə yer olmadığını görə bilərik. Bu dövrdə İslam düşmanları bu rəvayəti insanları dindən soyutmaq üçün və özlərinə görə bir cəmiyyət formalaşdırmaq məqsədi ilə irəli sürürlər. Beləliklə, “vətənçilik” və “miliyyətcilik” fikirlərini və toxumlarını möhkəmləndirmək istəyirlər. Həqiqi olan budur ki, müsəlmanın əsil vətəni onun əqidəsidir/inancıdır.”3

İndiyə qədər verilən məlumatlara əsasən “vətən sevgisi imandandır” rəvayətinin həzrəti peyğəmbərə aid bir ifadə olmadığı, onun adına deyilən bir yalandan ibarət olduğu aydın olur. Lakin bu vətən sevgisinin səhv olduğu kimi bir nəticə ifadə etməz. İnsanın vətənini sevməyi səhv deyil, bunda heç bir eyib yoxdur. Amma bu başqadır, bunun hədis olduğunu iddia etmək başqa. Burada əsas olaraq deyilmək istənən fikir bu rəvayətin peyğəmbərə aid olmadığı və vətən sevgisinin imanı göstərən bir şey olmağıdır.

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. Baxın: Əliyyul-Qari, əl-Əsrarul-Mərfua, səhifə nömrə 189-191, hədis nömrə 164. []
  2. Baxın: Əcluni, Kəşful-Xəfa, səhifə nömrə 346-347, hədis nömrə, 1102. []
  3. Baxın: əl-Əsrarul-Mərfua, səhifə nömrə,191, qeyd 2. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
1.424 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Zəmanənin imamına beyət etmək 03.03.10 2.940 dəfə oxundu
2 “Vətən sevgisi imandandır” sözü hədisdir? 01.11.14 1.424 dəfə oxundu
3 Hədislər olmasa, Quranı başa düşmək olmaz? 13.03.11 2.450 dəfə oxundu
4 Əcluninin “Kəşfu-l-xəfa” əsəri mötəbər bir mənbədir? 09.05.12 1.245 dəfə oxundu
5 “Müflis mömin” hədisinin bəndə haqq-hüququ baxımından izahı 22.05.13 1.433 dəfə oxundu
6 Peyğəmbər məscidində 40 vaxt namaz qılmaq 03.04.11 2.155 dəfə oxundu
7 “Atıcılığı öyrəndikdən sonra buraxan bizdən deyil” sözü hədisdir? 29.11.10 2.010 dəfə oxundu
8 Məscidə getməyənlərin evi yandırılmalıdır? 15.03.11 2.798 dəfə oxundu
9 Ən-Nəsai mötəbər bir hədis alimidir? 10.05.12 1.185 dəfə oxundu
10 Nasiruddin əl-Albani mötəbər bir hədis alimidir? 27.05.13 1.404 dəfə oxundu
11 Rəvayətlərə əsasən Rəsulullahı nümunə götürmək mümkündür? 12.08.14 1.025 dəfə oxundu
12 “Mən 2 qurbanlığın oğluyam” kəlamı hədisdir? 20.11.10 1.706 dəfə oxundu
13 “Cənnət anaların ayaqlarının altındadır” mövzu hədisdir? 31.03.11 2.414 dəfə oxundu
14 “2 günü eyni olan aldanıb” sözü hədisdir? 11.05.12 1.528 dəfə oxundu
15 İxlas surəsini 11 dəfə oxuyub ölünün ruhuna tapşırmaqla əlaqədar bir hədis var? 04.06.13 1.610 dəfə oxundu
16 “Ümmətimin alimləri İsrail oğullarının peyğəmbərləri kimidirlər” hədisi səhihdir? 28.07.09 1.852 dəfə oxundu
17 Toy gecəsi bəy gəlinin ayağını yumalıdır? 20.11.10 7.511 dəfə oxundu
18 Axır zəmanədə az ibadət edən xilas olacaq? 05.04.11 1.488 dəfə oxundu
19 Peyğəmbər deyib ki, rəhmətliklərinizə Yasin oxuyun? 14.05.12 14.577 dəfə oxundu
20 Biz dini məsələlərdə kimə tabe olmalıyıq? 23.12.13 1.208 dəfə oxundu
21 Muhəmməd peyğəmbər Cənnətdə Məryəm ana ilə evlənəcək? 25.02.10 4.574 dəfə oxundu
22 Alimliyin meyarı çoxlu hədis bilməkdir? 15.05.14 961 dəfə oxundu
23 “Yerə göyə sığmaram, mömin bəndəmin qəlbinə sığaram” sözü hədisdir? 16.06.11 1.509 dəfə oxundu
24 Qeyri-müsəlman ölkədə faiz almaqla əlaqədar hədis var? 21.05.12 1.399 dəfə oxundu
25 Çəlik istifadə etmək sünnədir? 27.01.14 1.229 dəfə oxundu
26 Dünya möminlərə zindan, kafirlərə də cənnətdir? 17.05.11 1.713 dəfə oxundu
27 İnsanın ev, paltar, çörək və sudan başqa bir şeyə haqqı var? 22.01.11 1.682 dəfə oxundu
28 Ölüyə Quran tapşırmaqla əlaqədar hədislər səhihdir? 01.07.11 2.084 dəfə oxundu
29 Allah xoşlamadığı idarəçilərə yaltaq köməkçilər verir? 06.06.12 1.693 dəfə oxundu
30 Bir hədisin səhih sayılma meyarı nədir? 13.04.17 411 dəfə oxundu
31 Quranda nənə və nəvənin evlənməyi ilə əlaqədar bir hökm yoxdur? 29.11.14 2.256 dəfə oxundu
32 “Ev tikmək üçün xərclənən pulda xeyir yoxdur” hədisi səhihdir? 23.01.11 2.119 dəfə oxundu
33 “Möminin başından dərd-bəla kəm olmaz” kimi bir hədis var? 11.07.11 1.526 dəfə oxundu
34 “Alimin yuxusu cahilin ibadətindən xeyirlidir” hədisi mötəbərdir? 21.07.12 1.602 dəfə oxundu
35 Bir məsələ Quranda keçirsə, əlavə olaraq hədisə baxılarmı? 02.01.18 101 dəfə oxundu
36 “Ən yaxşı müsəlman xanımı ilə yaxşı dolanandır”. Bu hədis necə izah edilir? 16.02.10 1.757 dəfə oxundu
37 Üzüqoylu yatmaq 19.06.10 9.803 dəfə oxundu
38 “Məni sevən bəlaya düçar olar” formasında bir hədis var? 06.09.11 1.623 dəfə oxundu
39 “Sünnəmi əhya edənə yüz şəhid savabı var” hədisi mötəbərdir? 10.12.12 1.260 dəfə oxundu
40 Səhih sünnə nədir? Sünnə dinin ikinci mənbəyidirmi? 11.05.18 291 dəfə oxundu
41 Muhəmməd peyğəmbərin neçə hədisi var? 29.10.11 2.660 dəfə oxundu
42 Əsrlə şam arasında yatmaq təhlükəlidir? 24.01.11 5.762 dəfə oxundu
43 Xəlifə Ömər yağış duasında həzrəti Abbasla təvəssül edib? 07.10.11 1.914 dəfə oxundu
44 “Üç işdən ötrü Ərəbləri sevin” deyə bir hədis var? 10.12.12 1.488 dəfə oxundu
45 Hədislərin hikmət olduğunun dəlili nədir? 16.07.18 116 dəfə oxundu
46 Peyğəmbərlərin hamısı çobanlıq ediblər? 17.03.10 2.523 dəfə oxundu
47 Əl-Buxarinin özü tərəfindən yazılan orijinal nüsxə indiyədək durur? 10.02.11 4.242 dəfə oxundu
48 Cəbrayılın 10 dəfə də yer üzünə enəcəyini deyən hədis var? 12.01.12 2.059 dəfə oxundu
49 “Alimlər peyğəmbərlərin varisləridir” hədisi səhihdir? 31.01.13 1.683 dəfə oxundu
50 Peyğəmbəri hamıdan çox sevmək lazım olduğuna dair bir hədis var? 25.03.10 1.996 dəfə oxundu
51 Şəvval orucu 29.06.09 3.539 dəfə oxundu
52 Quran və hədis proqramı olan aparatla ayaqyoluna girmək olar? 24.01.12 2.050 dəfə oxundu
53 İnsanlar nəyə görə hədis uydurublar? 13.03.13 1.319 dəfə oxundu
54 Hədislərə əsasən insanların ən xeyirlisi kimdir? 06.04.10 1.693 dəfə oxundu
55 Çörək yedikdə arada dua etmək peyğəmbərin sünnəsidir? 20.02.11 2.144 dəfə oxundu
56 “«Hədisi burax, Qurana bax»” deyənlər olacaq.” Bu mötəbər bir hədisdir? 14.02.12 1.639 dəfə oxundu
57 Mövzu hədislərlə bağlı mənbələr hansılardır? 17.03.13 1.191 dəfə oxundu
58 Sələbə əhvalatı həqiqətən də olub, yoxsa əfsanədir? 03.05.10 1.660 dəfə oxundu
59 Əşəreyi-mübəşşərə hədisini necə başa düşmək lazımdır? 22.02.11 1.481 dəfə oxundu
60 İnsanların dərin mənalı sözlərini hikmət adlandırmaq olar? 27.02.12 2.216 dəfə oxundu
61 “Mən gözəl əxlaqı tamamlamaq üçün göndərilmişəm” hədisi mötəbərdir? 11.04.13 1.552 dəfə oxundu
62 Sədəqə vermək ömrü uzadır? 03.05.10 2.436 dəfə oxundu
63 “Qiyamət günü Cənnətə 1-ci daxil olan mən olacağam” hədisi səhihdir? 06.08.14 1.094 dəfə oxundu
64 “Zöhrün ilk 4 müstəhəbini qılmayan şəfaətimə nail olmaz” hədisi mötəbərdir? 06.03.12 2.126 dəfə oxundu
65 Hədislər etiqadi məsələlərdə dəlil ola bilər? 18.04.13 1.356 dəfə oxundu
66 Lovğaya qarşı lovğalıq etmək lazımdır? 20.06.11 2.961 dəfə oxundu
67 Əbu Hənifənin fikrincə Kütubi-sittədə Qurana zidd hədis var? 06.03.11 2.835 dəfə oxundu
68 “Ümmətimin ömrü 1500 ili keçməyəcək” hədisi mötəbərdir? 07.03.12 1.670 dəfə oxundu
69 Qüdsi hədislər də hikmət məfhumuna daxildir? 19.04.13 1.233 dəfə oxundu
70 Dara düşdüyümüz vaxt qəbirlərdən kömək diləməklə əlaqədar bir hədis var? 10.03.10 3.182 dəfə oxundu
71 “Namaz möminin meracıdır” sözü hədisdir? 11.07.10 2.290 dəfə oxundu
72 Deyilənə görə hər əsrə bir alim gəlir. Bu düzdür? 08.03.11 1.461 dəfə oxundu
73 “1 saatlıq təfəkkür 1 illik əlavə ibadətdən yaxşıdır” hədisi var? 30.03.12 1.433 dəfə oxundu
74 Zəif hədislə əməl etmək olarmı? 11.05.13 1.346 dəfə oxundu