“Vətən sevgisi imandandır” sözü hədisdir?
Müsəlmanlar > Fitvalar > Hədis Tarix: 01 Kasım 2014 Tövsiyə et Çap et
Sual: “Vətən sevgisi imandandır” sözü hədisdir? Əgər hədisdirsə, səhihdir?

Cavab: “Vətən sevgisi imandandır” rəvayəti Əliyyul-Qarinin əl-Əsrarul-Mərfua adlı əsərində qeyd edilib. O, bu rəvayət haqqında Zərkəşinin: “Bu rəvayətə vaqif ola bilmədim”, Səfəvinin: “Bu rəvayət sabit deyildir” və Səxavinin: “Bu rəvayətə vaqif ola bilmədim; lakin mənası səhihdir” kimi şərhlərinə yer verib. Əliyyul-Qari həmçinin bu rəvayətin sələfə/keçmişdəkilərə aid sözlər olduğunun deyildiyini də ifadə edib.

Lakin Əliyyul-Qari Səxavinin: “Bu rəvayətin mənası səhihdir” sözünü rədd edib və belə deyib:

“Bu rəvayətin mənası səhihdir” sözü maraqlıdır! Çünki iman ilə vətən sevgisi arasında bir əlaqə yoxdur.”

Bununla yanaşı, o, rəvayətdə qeyd edilən vətən sevgisinin sadəcə möminlərə xas bir hal olmağı halında qəbul edilə biləcəyini, yalnız bunun qeyri-müsəlmanlar üçün heç vaxt bir iman əlaməti olmayacağını bildirib. O, həmçinin hədisdə qeyd edilən “vətən” sözü ilə “Cənnət”, “Məkkə” və ya “Allaha dönüş”ün nəzərdə tutulmuş ola biləcəyini də qeyd edib.1

Əcluni də Kəşful-Xəfa adlı əsərində bu rəvayətə yer verib və: “Sağaninin bu rəvayət üçün uydurma, Səxavinin isə (bu rəvayətə) vaqif ola bilmədim, amma rəvayətin mənası səhihdir”, – dediyini qeyd edib.2

Əliyyul-Karinin əl-Əsrarul-Mərufa adlı əsərini təhqiq edən Muhəmməd Lütfü əs-Səbbağ isə bu rəvayət haqqında bu fikirləri qeyd edib:

“Bu hədis səhih deyil, uydurmadır. Bu günün şərtləri və hadisələri daxilində hədis deyə təqdim edilən ifadənin mətninə baxsaq, bunun uydurma və batil olduğu ilə bağlı heç şübhəyə yer olmadığını görə bilərik. Bu dövrdə İslam düşmanları bu rəvayəti insanları dindən soyutmaq üçün və özlərinə görə bir cəmiyyət formalaşdırmaq məqsədi ilə irəli sürürlər. Beləliklə, “vətənçilik” və “miliyyətcilik” fikirlərini və toxumlarını möhkəmləndirmək istəyirlər. Həqiqi olan budur ki, müsəlmanın əsil vətəni onun əqidəsidir/inancıdır.”3

İndiyə qədər verilən məlumatlara əsasən “vətən sevgisi imandandır” rəvayətinin həzrəti peyğəmbərə aid bir ifadə olmadığı, onun adına deyilən bir yalandan ibarət olduğu aydın olur. Lakin bu vətən sevgisinin səhv olduğu kimi bir nəticə ifadə etməz. İnsanın vətənini sevməyi səhv deyil, bunda heç bir eyib yoxdur. Amma bu başqadır, bunun hədis olduğunu iddia etmək başqa. Burada əsas olaraq deyilmək istənən fikir bu rəvayətin peyğəmbərə aid olmadığı və vətən sevgisinin imanı göstərən bir şey olmağıdır.

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. Baxın: Əliyyul-Qari, əl-Əsrarul-Mərfua, səhifə nömrə 189-191, hədis nömrə 164. []
  2. Baxın: Əcluni, Kəşful-Xəfa, səhifə nömrə 346-347, hədis nömrə, 1102. []
  3. Baxın: əl-Əsrarul-Mərfua, səhifə nömrə,191, qeyd 2. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
1.454 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Muhəmməd peyğəmbərin neçə hədisi var? 29.10.11 2.713 dəfə oxundu
2 Əsrlə şam arasında yatmaq təhlükəlidir? 24.01.11 5.861 dəfə oxundu
3 Xəlifə Ömər yağış duasında həzrəti Abbasla təvəssül edib? 07.10.11 1.939 dəfə oxundu
4 “Üç işdən ötrü Ərəbləri sevin” deyə bir hədis var? 10.12.12 1.508 dəfə oxundu
5 Hədislərin hikmət olduğunun dəlili nədir? 16.07.18 124 dəfə oxundu
6 Peyğəmbərlərin hamısı çobanlıq ediblər? 17.03.10 2.543 dəfə oxundu
7 Əl-Buxarinin özü tərəfindən yazılan orijinal nüsxə indiyədək durur? 10.02.11 4.310 dəfə oxundu
8 Cəbrayılın 10 dəfə də yer üzünə enəcəyini deyən hədis var? 12.01.12 2.093 dəfə oxundu
9 “Alimlər peyğəmbərlərin varisləridir” hədisi səhihdir? 31.01.13 1.712 dəfə oxundu
10 Qüdsi hədislərə baxışımız necə olmalıdır? 05.08.19 122 dəfə oxundu
11 Peyğəmbəri hamıdan çox sevmək lazım olduğuna dair bir hədis var? 25.03.10 2.014 dəfə oxundu
12 Şəvval orucu 29.06.09 3.699 dəfə oxundu
13 Quran və hədis proqramı olan aparatla ayaqyoluna girmək olar? 24.01.12 2.066 dəfə oxundu
14 İnsanlar nəyə görə hədis uydurublar? 13.03.13 1.342 dəfə oxundu
15 Hədislərə əsasən insanların ən xeyirlisi kimdir? 06.04.10 1.714 dəfə oxundu
16 Çörək yedikdə arada dua etmək peyğəmbərin sünnəsidir? 20.02.11 2.167 dəfə oxundu
17 “«Hədisi burax, Qurana bax»” deyənlər olacaq.” Bu mötəbər bir hədisdir? 14.02.12 1.651 dəfə oxundu
18 Mövzu hədislərlə bağlı mənbələr hansılardır? 17.03.13 1.192 dəfə oxundu
19 Sələbə əhvalatı həqiqətən də olub, yoxsa əfsanədir? 03.05.10 1.668 dəfə oxundu
20 Əşəreyi-mübəşşərə hədisini necə başa düşmək lazımdır? 22.02.11 1.487 dəfə oxundu
21 İnsanların dərin mənalı sözlərini hikmət adlandırmaq olar? 27.02.12 2.230 dəfə oxundu
22 “Mən gözəl əxlaqı tamamlamaq üçün göndərilmişəm” hədisi mötəbərdir? 11.04.13 1.564 dəfə oxundu
23 Sədəqə vermək ömrü uzadır? 03.05.10 2.460 dəfə oxundu
24 “Qiyamət günü Cənnətə 1-ci daxil olan mən olacağam” hədisi səhihdir? 06.08.14 1.102 dəfə oxundu
25 “Zöhrün ilk 4 müstəhəbini qılmayan şəfaətimə nail olmaz” hədisi mötəbərdir? 06.03.12 2.145 dəfə oxundu
26 Hədislər etiqadi məsələlərdə dəlil ola bilər? 18.04.13 1.361 dəfə oxundu
27 Lovğaya qarşı lovğalıq etmək lazımdır? 20.06.11 2.997 dəfə oxundu
28 Əbu Hənifənin fikrincə Kütubi-sittədə Qurana zidd hədis var? 06.03.11 2.877 dəfə oxundu
29 “Ümmətimin ömrü 1500 ili keçməyəcək” hədisi mötəbərdir? 07.03.12 1.695 dəfə oxundu
30 Qüdsi hədislər də hikmət məfhumuna daxildir? 19.04.13 1.241 dəfə oxundu
31 Dara düşdüyümüz vaxt qəbirlərdən kömək diləməklə əlaqədar bir hədis var? 10.03.10 3.203 dəfə oxundu
32 “Namaz möminin meracıdır” sözü hədisdir? 11.07.10 2.315 dəfə oxundu
33 Deyilənə görə hər əsrə bir alim gəlir. Bu düzdür? 08.03.11 1.465 dəfə oxundu
34 “1 saatlıq təfəkkür 1 illik əlavə ibadətdən yaxşıdır” hədisi var? 30.03.12 1.438 dəfə oxundu
35 Zəif hədislə əməl etmək olarmı? 11.05.13 1.356 dəfə oxundu
36 Zəmanənin imamına beyət etmək 03.03.10 2.958 dəfə oxundu
37 “Vətən sevgisi imandandır” sözü hədisdir? 01.11.14 1.454 dəfə oxundu
38 Hədislər olmasa, Quranı başa düşmək olmaz? 13.03.11 2.465 dəfə oxundu
39 Əcluninin “Kəşfu-l-xəfa” əsəri mötəbər bir mənbədir? 09.05.12 1.248 dəfə oxundu
40 “Müflis mömin” hədisinin bəndə haqq-hüququ baxımından izahı 22.05.13 1.437 dəfə oxundu
41 Peyğəmbər məscidində 40 vaxt namaz qılmaq 03.04.11 2.172 dəfə oxundu
42 “Atıcılığı öyrəndikdən sonra buraxan bizdən deyil” sözü hədisdir? 29.11.10 2.014 dəfə oxundu
43 Məscidə getməyənlərin evi yandırılmalıdır? 15.03.11 2.844 dəfə oxundu
44 Ən-Nəsai mötəbər bir hədis alimidir? 10.05.12 1.193 dəfə oxundu
45 Nasiruddin əl-Albani mötəbər bir hədis alimidir? 27.05.13 1.421 dəfə oxundu
46 Rəvayətlərə əsasən Rəsulullahı nümunə götürmək mümkündür? 12.08.14 1.028 dəfə oxundu
47 “Mən 2 qurbanlığın oğluyam” kəlamı hədisdir? 20.11.10 1.728 dəfə oxundu
48 “Cənnət anaların ayaqlarının altındadır” mövzu hədisdir? 31.03.11 2.441 dəfə oxundu
49 “2 günü eyni olan aldanıb” sözü hədisdir? 11.05.12 1.533 dəfə oxundu
50 İxlas surəsini 11 dəfə oxuyub ölünün ruhuna tapşırmaqla əlaqədar bir hədis var? 04.06.13 1.617 dəfə oxundu
51 “Ümmətimin alimləri İsrail oğullarının peyğəmbərləri kimidirlər” hədisi səhihdir? 28.07.09 1.865 dəfə oxundu
52 Toy gecəsi bəy gəlinin ayağını yumalıdır? 20.11.10 7.705 dəfə oxundu
53 Axır zəmanədə az ibadət edən xilas olacaq? 05.04.11 1.492 dəfə oxundu
54 Peyğəmbər deyib ki, rəhmətliklərinizə Yasin oxuyun? 14.05.12 15.630 dəfə oxundu
55 Biz dini məsələlərdə kimə tabe olmalıyıq? 23.12.13 1.214 dəfə oxundu
56 Muhəmməd peyğəmbər Cənnətdə Məryəm ana ilə evlənəcək? 25.02.10 4.596 dəfə oxundu
57 Alimliyin meyarı çoxlu hədis bilməkdir? 15.05.14 962 dəfə oxundu
58 “Yerə göyə sığmaram, mömin bəndəmin qəlbinə sığaram” sözü hədisdir? 16.06.11 1.512 dəfə oxundu
59 Qeyri-müsəlman ölkədə faiz almaqla əlaqədar hədis var? 21.05.12 1.405 dəfə oxundu
60 Çəlik istifadə etmək sünnədir? 27.01.14 1.238 dəfə oxundu
61 Dünya möminlərə zindan, kafirlərə də cənnətdir? 17.05.11 1.719 dəfə oxundu
62 İnsanın ev, paltar, çörək və sudan başqa bir şeyə haqqı var? 22.01.11 1.683 dəfə oxundu
63 Ölüyə Quran tapşırmaqla əlaqədar hədislər səhihdir? 01.07.11 2.097 dəfə oxundu
64 Allah xoşlamadığı idarəçilərə yaltaq köməkçilər verir? 06.06.12 1.715 dəfə oxundu
65 Bir hədisin səhih sayılma meyarı nədir? 13.04.17 460 dəfə oxundu
66 Quranda nənə və nəvənin evlənməyi ilə əlaqədar bir hökm yoxdur? 29.11.14 2.318 dəfə oxundu
67 “Ev tikmək üçün xərclənən pulda xeyir yoxdur” hədisi səhihdir? 23.01.11 2.128 dəfə oxundu
68 “Möminin başından dərd-bəla kəm olmaz” kimi bir hədis var? 11.07.11 1.535 dəfə oxundu
69 “Alimin yuxusu cahilin ibadətindən xeyirlidir” hədisi mötəbərdir? 21.07.12 1.607 dəfə oxundu
70 Bir məsələ Quranda keçirsə, əlavə olaraq hədisə baxılarmı? 02.01.18 102 dəfə oxundu
71 “Ən yaxşı müsəlman xanımı ilə yaxşı dolanandır”. Bu hədis necə izah edilir? 16.02.10 1.767 dəfə oxundu
72 Üzüqoylu yatmaq 19.06.10 10.037 dəfə oxundu
73 “Məni sevən bəlaya düçar olar” formasında bir hədis var? 06.09.11 1.629 dəfə oxundu
74 “Sünnəmi əhya edənə yüz şəhid savabı var” hədisi mötəbərdir? 10.12.12 1.260 dəfə oxundu
75 Səhih sünnə nədir? Sünnə dinin ikinci mənbəyidirmi? 11.05.18 330 dəfə oxundu