Hazırkı dövrdə səfəri olmağın şərtləri nədir?
Müsəlmanlar > Fitvalar > Namaz Tarix: 13 Ekim 2012 Tövsiyə et Çap et
Sual: İndiki dövr üçün səfəriliyin şərtləri nədir? Bir nəfər neçə kilometr yol getsə, səfəri hesab olunur?

Cavab: Səfəriliklə əlaqədar məsafə məsələsi nə Quranda, nə də Sünnədə var. İnsanlar bir yerdən başqa yerə getdikləri vaxt özlərini səfərdə hesab edirlərsə, bu, səfəri olmaq deməkdir. Başqa sözlə desək, yaşadığınız həyatın şərtləri bir şeyi sizə səfər hesab etdirirsə, deməli, səfərdəsiniz.

Fiqh kitblarında bu məsələ ilə əlaqədar müxtəlif fikirlər var. Misal üçün, Hənəfilər deyirlər ki, 3 gün, 3 gecə yol gedən şəxs səfəri hesab olunur. Nə üçün? Onlar buna belə cavab verirlər: “Peyğəmbərimiz deyib ki, səfər üstündə olan şəxs məstlərinə 3 gün, 3 gecə məsh edə bilər.” Halbuki, peyğəmbərimiz bu vəziyyətdə olan bir insanın səfəri olduğuna dair bir şey deməyib. Hənəfilər bu fikrə belə bir şey də əlavə edirlər: Bir insan piyada və ya dəvə ilə gündə 30 km məsafə qət edə bilər. Elə isə 3 gündə 90 km yol gedə bilər. Deməli, bir insan 90 km yol getsə, səfəri hesab olunur (Hənəfilərin fikri).

Şafei məzhəbindən olanlar bunu bir az azaldıblar. Onlar belə bir fikir irəli sürürlər ki, bir insan gündə 6 saat yol gedə bilər. Bu da 3 gündə 18 saat edir. Elə isə 18 saatlıq bir yola çıxan səfəridir.

Bütün bunlar məzhəblərin öz şərhləridir. Yəni, nə bir ayəyə, nə də hədisə əsaslanırlar.

Mən isə belə hesab edirəm ki, bu məsələdə ən münasib fikir Zahirilərə aiddir. Onlar deyirlər ki, bir insan bir yerə getdiyi vaxt adət-ənənə baxımından səfəri hesab olunursa, yəni, onun yola çıxmağı səfər kimi qəbul edilirsə, deməli, bu, səfərdir və o şəxs səfərilik hökmlərindən istifadə edə bilər.

Suala cavab verdi: Professor Abdulaziz Bayındır1

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. İstanbul Universitetinin İlahiyyat fakültəsində İslam hüququ kafedrasının müdiri. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
5.411 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Münafiqin və ya zalımın arxasında namaz qılmaq olar? 07.11.14 1.494 dəfə oxundu
2 Bəzən sübh namazına dura bilmirəm. Bunu necə həll edim? 29.03.10 15.033 dəfə oxundu
3 Qadınlar niyə iqamə demirlər? 30.11.10 8.671 dəfə oxundu
4 Reanimasiyada qılına bilməyən namazı qəza etmək lazımdır? 18.12.10 3.377 dəfə oxundu
5 İmanın zəifliyi, namazdan soyumaq və namaz qıla bilməmək 15.01.10 5.335 dəfə oxundu
6 Səhv fikirləri olan pişnamazın arxasında namaz qılmaq düzdür? 03.05.11 1.825 dəfə oxundu
7 Vitr namazının vaxtı 09.09.11 3.825 dəfə oxundu
8 Müəkkəd sünnət nədir? Sünnət namazlar qılınmasa, nə olar? 06.03.12 2.675 dəfə oxundu
9 İmam-camaatın dövlətdən maaş almağı düzgündür? 22.05.13 1.775 dəfə oxundu
10 Namazda huşu necə olmalıdır? 17.08.16 836 dəfə oxundu
11 Quranda namazların səsli ya da səssiz oxunması barədə ayə var? 30.12.14 3.458 dəfə oxundu
12 Namazda yubkanın altından pijama kimi bir şey geyinmək vacibdir? 09.04.10 5.070 dəfə oxundu
13 Quranda namaz vaxtları 10.09.14 11.788 dəfə oxundu
14 Malikilər əli açıq namaz qılırlar. Bunun səbəbi nədir? 15.01.11 4.152 dəfə oxundu
15 Tuman-köynəklə namaz qılmaq günahdır? 02.02.11 5.536 dəfə oxundu
16 Hər ay qılınan xüsusi bir hacət namazı var? 09.05.11 5.867 dəfə oxundu
17 Tilavət səcdəsi üçün dəstəmazlı olmaq lazımdır? 12.09.11 1.926 dəfə oxundu
18 “Zöhrün ilk 4 müstəhəbini qılmayan şəfaətimə nail olmaz” hədisi mötəbərdir? 06.03.12 2.064 dəfə oxundu
19 Hansı hallarda maşında namaz qılmaq olar? 03.06.13 3.357 dəfə oxundu
20 Heçbir bəhanə olmadan namazların birləşdirilməsi caizdirmi? 19.08.16 1.419 dəfə oxundu
21 Camaat namazında cərgələr və qabaq səfdən arxa cərgəyə çəkilmək 14.01.10 2.044 dəfə oxundu
22 Qatarda namaz qılmaq olar? Olarsa, necə qılmaq lazımdır? 09.04.10 4.317 dəfə oxundu
23 Kanikulda evlərinə gedən tələbə səfəri sayılır? 13.12.10 2.227 dəfə oxundu
24 Namazda başa çalma və ya araqçın qoymaq vacibdir? 17.01.11 3.505 dəfə oxundu
25 Xüşu və xüşulu olmaq nə deməkdir? 04.02.11 5.037 dəfə oxundu
26 Namazda təhiyyat verdikdə peyğəmbərə üz tuturuq? 08.05.11 1.939 dəfə oxundu
27 Bir qadın məhrəmi olan kişilərə pişnamazlıq edə bilər? 23.09.11 2.764 dəfə oxundu
28 Güzgünün qabağında namaz qılmaq olar? 01.06.14 4.079 dəfə oxundu
29 Namaz qılmayanlar dünyanı axirətdən üstün tuturlar? 13.12.13 2.484 dəfə oxundu
30 Qadınlar corabsız namaz qıla bilərmi? 30.09.16 1.749 dəfə oxundu
31 Qaranlıqda namaz qılmaq məkruhdur? 16.01.10 6.922 dəfə oxundu
32 Namaz qılmaq üçün namaz surələrini mütləq əzbərləmək lazımdır? 12.04.10 23.421 dəfə oxundu
33 Namazı əzan oxunan kimi qılmaq lazımdır? 21.12.10 12.332 dəfə oxundu
34 Təsbeh namazının hökmü 17.01.11 3.769 dəfə oxundu
35 Namazda xüşulu olmaq üçün nə etmək lazımdır? 04.02.11 3.650 dəfə oxundu
36 Keçirdiyimiz sübh namazını məkruh vaxtda qıla bilərik? 26.05.11 3.915 dəfə oxundu
37 Vacib namazdan sonra müstəhəb namaz üçün yeri niyə dəyişirlər? 24.09.11 2.315 dəfə oxundu
38 Vacib namazı üzrsüz yerə tək qılmaq olar? 02.05.12 1.911 dəfə oxundu
39 Namaz bir uşağa neçə yaşda vacib olur? 03.01.14 4.916 dəfə oxundu
40 Qəza namazı yoxdursa, vaxtında qılmadığımız namazlar necə olacaq? 14.10.16 3.148 dəfə oxundu
41 Namazda İbrahim peyğəmbərə niyə dua edirik? 22.01.10 3.875 dəfə oxundu
42 Namazı ayaq üstə qıla bilməyən stulda oturub qıla bilər? 17.04.10 6.851 dəfə oxundu
43 Səfərdə olan bir nəfər oturaqlara pişnamaz ola bilər? 09.01.11 1.885 dəfə oxundu
44 Vitr namazının hökmü 17.01.11 6.188 dəfə oxundu
45 Bərat gecəsinə məxsus bir namaz var? 13.02.11 2.488 dəfə oxundu
46 Müstəhəb namazlar neçə rükətdir? 30.05.11 3.117 dəfə oxundu
47 Gecə işləyib gündüz yatan və namazı əldən verən şəxs nə etməlidir? 20.10.11 2.433 dəfə oxundu
48 Bir kişi evdə arvad-uşağına pişnamazlıq edə bilər? 02.05.12 2.159 dəfə oxundu
49 Namazda Fatihədən sonra həmişə eyni surəni oxumaq olar? 08.02.14 2.694 dəfə oxundu
50 Məsciddə əzan oxunmadan fərz namazını qıla bilərik? 26.10.16 597 dəfə oxundu
51 Kor bir adam namazda başqalarına imamlıq edə bilər? 06.02.10 2.251 dəfə oxundu
52 Fərz namazlarının 3 və 4-cü rükətlərində niyə zəmmi surə oxunmur? 02.01.16 1.158 dəfə oxundu
53 Cəm namazında camaat pişnamazı mütləq görməlidir? 12.01.11 1.871 dəfə oxundu
54 Namazları cəm edib qılmaq mümkündür? 17.01.11 3.993 dəfə oxundu
55 Aybaşı qurtarandan sonra ləkələr namaz qılmağa mane olur? 18.02.11 51.439 dəfə oxundu
56 Namaz mütləq məsciddə qılınmalıdır? 30.05.11 2.460 dəfə oxundu
57 Yataq otağında namaz qılmaq olar? 02.11.11 9.774 dəfə oxundu
58 Namaz nəyə görə bəzi müsəlmanları şirk günahından qorumur? 17.05.12 2.603 dəfə oxundu
59 Nisə surəsinin 101 və 102-ci ayələrinə əsasən namazların əsli iki rükətdir? 15.02.16 891 dəfə oxundu
60 Quranda dəstəmazın və namazın şərtləri nələrdir? 02.11.16 1.673 dəfə oxundu
61 İş yerində namaz qılmağa icazə verilmirsə, nə etmək lazımdır? 06.02.10 5.309 dəfə oxundu
62 Toy gecəsi iki rükət namaz qılmaq vacibdir? 27.04.10 10.962 dəfə oxundu
63 Qurban namazı var? 14.11.10 2.679 dəfə oxundu
64 Operasiya olunan şəxs namazı bir müddət təxirə sala bilər? 21.01.11 2.578 dəfə oxundu
65 Namaz qılmayan bir nəfəri evə buraxmaq günahdır? 22.02.11 2.409 dəfə oxundu
66 Namazda bir rükətdə nəyə görə 1 rüku, 2 səcdə var? 03.06.11 3.432 dəfə oxundu
67 Namazda oxunan Quran surələrini mələk Cəbrayıl öyrədib? 07.12.11 11.627 dəfə oxundu
68 Təhəccüd namazı 29.05.12 5.419 dəfə oxundu
69 Xaricdə yaşayanlar vətənə gəldikdə səfəri hesab olunurlar? 21.01.15 1.240 dəfə oxundu
70 Səfəri olan biri 2-ci rükətin axırında muqim imamdan ayrıla bilərmi 07.11.16 558 dəfə oxundu
71 İçki olan bir otaqda namaz qılmaq olar? 07.02.10 6.090 dəfə oxundu
72 Namazdan sonra cəm halda təsbeh çevirmək bidətdir? 28.04.10 4.409 dəfə oxundu
73 Ayaqqabılı namaz qılmaq olar? 14.01.11 3.993 dəfə oxundu
74 Heyzli qadının ibadəti 24.02.10 35.295 dəfə oxundu
75 Namazda uşaqlar qabağımızdan keçdikdə namaz batil olur? 01.03.11 4.995 dəfə oxundu
76 Namazdan sonra qiblənin səhv olduğunu başa düşsək, nə edək? 03.06.11 3.562 dəfə oxundu
77 Namazda gülmək həm namazı, həm də dəstəmazı pozur? 20.12.11 10.218 dəfə oxundu
78 Namazda təhiyyat duasını Quran surələri ilə əvəz etmək olar? 12.06.12 1.967 dəfə oxundu
79 Namazda əlin vəziyyəti (!) 07.02.15 4.991 dəfə oxundu
80 Qorxu halında axşam namazı qısaltılaraq necə qılınır? 11.11.16 710 dəfə oxundu
81 Səhv tərəfə qılınan namaz səhihdir? 07.02.10 3.546 dəfə oxundu
82 Divanda namaz qılan xəstə yastığın üstündə səcdə edə bilər? 05.05.10 2.804 dəfə oxundu
83 Əsgərlikdə namazı çəkmələrlə qılmaq olar? 14.01.11 2.708 dəfə oxundu
84 “Namaz möminin meracıdır” sözü hədisdir? 11.07.10 2.220 dəfə oxundu
85 Ayaqqabıları çıxarmadan namaz qılmaq olar? 04.03.11 2.983 dəfə oxundu
86 Hər millət öz dilində azan verə bilər? 12.06.11 2.381 dəfə oxundu
87 Başa məsh çəkməmiş alınan dəstəmazla qılınan namaz səhihdir? 04.01.12 2.955 dəfə oxundu
88 Vaxt namazını qılan şəxs hələ qıla bilməyənlərə qıldıra bilər? 15.06.12 1.633 dəfə oxundu
89 Bilə-bilə namazlarını tərk edən adamın hökmü nədir? 07.10.15 2.562 dəfə oxundu
90 Vitr namazından sonra nafilə namazı qıla bilərik? 13.01.17 441 dəfə oxundu
91 Rüku və səcdələrdə təsbihatın uzunluğu nə qədər olmalıdır? 04.03.10 4.294 dəfə oxundu
92 Bir ata öz oğlunun evində səfəri olar? 07.02.10 2.349 dəfə oxundu
93 Qadınlar corabsız namaz qıla bilərlər? 25.05.10 12.394 dəfə oxundu
94 Şəkilli paltarla namaz qılmaq düzdür? 15.01.11 4.561 dəfə oxundu
95 Bir övlad atasına pişnamazlıq edə bilər? 24.01.11 2.065 dəfə oxundu
96 Məscidə getməyənlərin evi yandırılmalıdır? 15.03.11 2.645 dəfə oxundu
97 Səlat nə məna daşıyır? 13.06.11 4.110 dəfə oxundu
98 Bayram namazını tək qılmaq olar? 05.01.12 5.190 dəfə oxundu
99 İşdə namaz qılmaq üçün mütləq müdirdən icazə almaq lazımdır? 27.08.12 2.478 dəfə oxundu
100 İşlədiyim yerdə namaz qılmağa, oruc tutmağa şərait olmur. Mən nə etməliyəm? 07.07.15 2.115 dəfə oxundu