Hazırkı dövrdə səfəri olmağın şərtləri nədir?
Müsəlmanlar > Fitvalar > Namaz Tarix: 13 Ekim 2012 Tövsiyə et Çap et
Sual: İndiki dövr üçün səfəriliyin şərtləri nədir? Bir nəfər neçə kilometr yol getsə, səfəri hesab olunur?

Cavab: Səfəriliklə əlaqədar məsafə məsələsi nə Quranda, nə də Sünnədə var. İnsanlar bir yerdən başqa yerə getdikləri vaxt özlərini səfərdə hesab edirlərsə, bu, səfəri olmaq deməkdir. Başqa sözlə desək, yaşadığınız həyatın şərtləri bir şeyi sizə səfər hesab etdirirsə, deməli, səfərdəsiniz.

Fiqh kitblarında bu məsələ ilə əlaqədar müxtəlif fikirlər var. Misal üçün, Hənəfilər deyirlər ki, 3 gün, 3 gecə yol gedən şəxs səfəri hesab olunur. Nə üçün? Onlar buna belə cavab verirlər: “Peyğəmbərimiz deyib ki, səfər üstündə olan şəxs məstlərinə 3 gün, 3 gecə məsh edə bilər.” Halbuki, peyğəmbərimiz bu vəziyyətdə olan bir insanın səfəri olduğuna dair bir şey deməyib. Hənəfilər bu fikrə belə bir şey də əlavə edirlər: Bir insan piyada və ya dəvə ilə gündə 30 km məsafə qət edə bilər. Elə isə 3 gündə 90 km yol gedə bilər. Deməli, bir insan 90 km yol getsə, səfəri hesab olunur (Hənəfilərin fikri).

Şafei məzhəbindən olanlar bunu bir az azaldıblar. Onlar belə bir fikir irəli sürürlər ki, bir insan gündə 6 saat yol gedə bilər. Bu da 3 gündə 18 saat edir. Elə isə 18 saatlıq bir yola çıxan səfəridir.

Bütün bunlar məzhəblərin öz şərhləridir. Yəni, nə bir ayəyə, nə də hədisə əsaslanırlar.

Mən isə belə hesab edirəm ki, bu məsələdə ən münasib fikir Zahirilərə aiddir. Onlar deyirlər ki, bir insan bir yerə getdiyi vaxt adət-ənənə baxımından səfəri hesab olunursa, yəni, onun yola çıxmağı səfər kimi qəbul edilirsə, deməli, bu, səfərdir və o şəxs səfərilik hökmlərindən istifadə edə bilər.

Suala cavab verdi: Professor Abdulaziz Bayındır1

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. İstanbul Universitetinin İlahiyyat fakültəsində İslam hüququ kafedrasının müdiri. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
5.384 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Quranda namazların səsli ya da səssiz oxunması barədə ayə var? 30.12.14 3.290 dəfə oxundu
2 Namazda yubkanın altından pijama kimi bir şey geyinmək vacibdir? 09.04.10 4.996 dəfə oxundu
3 Quranda namaz vaxtları 10.09.14 10.760 dəfə oxundu
4 Malikilər əli açıq namaz qılırlar. Bunun səbəbi nədir? 15.01.11 4.091 dəfə oxundu
5 Tuman-köynəklə namaz qılmaq günahdır? 02.02.11 5.419 dəfə oxundu
6 Hər ay qılınan xüsusi bir hacət namazı var? 09.05.11 5.793 dəfə oxundu
7 Tilavət səcdəsi üçün dəstəmazlı olmaq lazımdır? 12.09.11 1.918 dəfə oxundu
8 “Zöhrün ilk 4 müstəhəbini qılmayan şəfaətimə nail olmaz” hədisi mötəbərdir? 06.03.12 2.042 dəfə oxundu
9 Hansı hallarda maşında namaz qılmaq olar? 03.06.13 3.223 dəfə oxundu
10 Heçbir bəhanə olmadan namazların birləşdirilməsi caizdirmi? 19.08.16 1.312 dəfə oxundu
11 Camaat namazında cərgələr və qabaq səfdən arxa cərgəyə çəkilmək 14.01.10 2.035 dəfə oxundu
12 Qatarda namaz qılmaq olar? Olarsa, necə qılmaq lazımdır? 09.04.10 4.267 dəfə oxundu
13 Kanikulda evlərinə gedən tələbə səfəri sayılır? 13.12.10 2.214 dəfə oxundu
14 Namazda başa çalma və ya araqçın qoymaq vacibdir? 17.01.11 3.464 dəfə oxundu
15 Xüşu və xüşulu olmaq nə deməkdir? 04.02.11 4.948 dəfə oxundu
16 Namazda təhiyyat verdikdə peyğəmbərə üz tuturuq? 08.05.11 1.926 dəfə oxundu
17 Bir qadın məhrəmi olan kişilərə pişnamazlıq edə bilər? 23.09.11 2.740 dəfə oxundu
18 Güzgünün qabağında namaz qılmaq olar? 01.06.14 3.958 dəfə oxundu
19 Namaz qılmayanlar dünyanı axirətdən üstün tuturlar? 13.12.13 2.460 dəfə oxundu
20 Qadınlar corabsız namaz qıla bilərmi? 30.09.16 1.607 dəfə oxundu
21 Qaranlıqda namaz qılmaq məkruhdur? 16.01.10 6.787 dəfə oxundu
22 Namaz qılmaq üçün namaz surələrini mütləq əzbərləmək lazımdır? 12.04.10 22.692 dəfə oxundu
23 Namazı əzan oxunan kimi qılmaq lazımdır? 21.12.10 11.844 dəfə oxundu
24 Təsbeh namazının hökmü 17.01.11 3.715 dəfə oxundu
25 Namazda xüşulu olmaq üçün nə etmək lazımdır? 04.02.11 3.604 dəfə oxundu
26 Keçirdiyimiz sübh namazını məkruh vaxtda qıla bilərik? 26.05.11 3.840 dəfə oxundu
27 Vacib namazdan sonra müstəhəb namaz üçün yeri niyə dəyişirlər? 24.09.11 2.299 dəfə oxundu
28 Vacib namazı üzrsüz yerə tək qılmaq olar? 02.05.12 1.896 dəfə oxundu
29 Namaz bir uşağa neçə yaşda vacib olur? 03.01.14 4.730 dəfə oxundu
30 Qəza namazı yoxdursa, vaxtında qılmadığımız namazlar necə olacaq? 14.10.16 2.858 dəfə oxundu
31 Namazda İbrahim peyğəmbərə niyə dua edirik? 22.01.10 3.837 dəfə oxundu
32 Namazı ayaq üstə qıla bilməyən stulda oturub qıla bilər? 17.04.10 6.671 dəfə oxundu
33 Səfərdə olan bir nəfər oturaqlara pişnamaz ola bilər? 09.01.11 1.875 dəfə oxundu
34 Vitr namazının hökmü 17.01.11 6.057 dəfə oxundu
35 Bərat gecəsinə məxsus bir namaz var? 13.02.11 2.486 dəfə oxundu
36 Müstəhəb namazlar neçə rükətdir? 30.05.11 3.057 dəfə oxundu
37 Gecə işləyib gündüz yatan və namazı əldən verən şəxs nə etməlidir? 20.10.11 2.417 dəfə oxundu
38 Bir kişi evdə arvad-uşağına pişnamazlıq edə bilər? 02.05.12 2.148 dəfə oxundu
39 Namazda Fatihədən sonra həmişə eyni surəni oxumaq olar? 08.02.14 2.665 dəfə oxundu
40 Məsciddə əzan oxunmadan fərz namazını qıla bilərik? 26.10.16 589 dəfə oxundu
41 Kor bir adam namazda başqalarına imamlıq edə bilər? 06.02.10 2.242 dəfə oxundu
42 Fərz namazlarının 3 və 4-cü rükətlərində niyə zəmmi surə oxunmur? 02.01.16 1.124 dəfə oxundu
43 Cəm namazında camaat pişnamazı mütləq görməlidir? 12.01.11 1.864 dəfə oxundu
44 Namazları cəm edib qılmaq mümkündür? 17.01.11 3.928 dəfə oxundu
45 Aybaşı qurtarandan sonra ləkələr namaz qılmağa mane olur? 18.02.11 49.113 dəfə oxundu
46 Namaz mütləq məsciddə qılınmalıdır? 30.05.11 2.434 dəfə oxundu
47 Yataq otağında namaz qılmaq olar? 02.11.11 9.542 dəfə oxundu
48 Namaz nəyə görə bəzi müsəlmanları şirk günahından qorumur? 17.05.12 2.595 dəfə oxundu
49 Nisə surəsinin 101 və 102-ci ayələrinə əsasən namazların əsli iki rükətdir? 15.02.16 864 dəfə oxundu
50 Quranda dəstəmazın və namazın şərtləri nələrdir? 02.11.16 1.573 dəfə oxundu
51 İş yerində namaz qılmağa icazə verilmirsə, nə etmək lazımdır? 06.02.10 5.243 dəfə oxundu
52 Toy gecəsi iki rükət namaz qılmaq vacibdir? 27.04.10 10.788 dəfə oxundu
53 Qurban namazı var? 14.11.10 2.673 dəfə oxundu
54 Operasiya olunan şəxs namazı bir müddət təxirə sala bilər? 21.01.11 2.554 dəfə oxundu
55 Namaz qılmayan bir nəfəri evə buraxmaq günahdır? 22.02.11 2.391 dəfə oxundu
56 Namazda bir rükətdə nəyə görə 1 rüku, 2 səcdə var? 03.06.11 3.369 dəfə oxundu
57 Namazda oxunan Quran surələrini mələk Cəbrayıl öyrədib? 07.12.11 11.433 dəfə oxundu
58 Təhəccüd namazı 29.05.12 5.264 dəfə oxundu
59 Xaricdə yaşayanlar vətənə gəldikdə səfəri hesab olunurlar? 21.01.15 1.233 dəfə oxundu
60 Səfəri olan biri 2-ci rükətin axırında muqim imamdan ayrıla bilərmi 07.11.16 540 dəfə oxundu
61 İçki olan bir otaqda namaz qılmaq olar? 07.02.10 5.892 dəfə oxundu
62 Namazdan sonra cəm halda təsbeh çevirmək bidətdir? 28.04.10 4.290 dəfə oxundu
63 Ayaqqabılı namaz qılmaq olar? 14.01.11 3.933 dəfə oxundu
64 Heyzli qadının ibadəti 24.02.10 34.664 dəfə oxundu
65 Namazda uşaqlar qabağımızdan keçdikdə namaz batil olur? 01.03.11 4.927 dəfə oxundu
66 Namazdan sonra qiblənin səhv olduğunu başa düşsək, nə edək? 03.06.11 3.532 dəfə oxundu
67 Namazda gülmək həm namazı, həm də dəstəmazı pozur? 20.12.11 10.122 dəfə oxundu
68 Namazda təhiyyat duasını Quran surələri ilə əvəz etmək olar? 12.06.12 1.956 dəfə oxundu
69 Namazda əlin vəziyyəti (!) 07.02.15 4.871 dəfə oxundu
70 Qorxu halında axşam namazı qısaltılaraq necə qılınır? 11.11.16 677 dəfə oxundu
71 Səhv tərəfə qılınan namaz səhihdir? 07.02.10 3.510 dəfə oxundu
72 Divanda namaz qılan xəstə yastığın üstündə səcdə edə bilər? 05.05.10 2.774 dəfə oxundu
73 Əsgərlikdə namazı çəkmələrlə qılmaq olar? 14.01.11 2.685 dəfə oxundu
74 “Namaz möminin meracıdır” sözü hədisdir? 11.07.10 2.212 dəfə oxundu
75 Ayaqqabıları çıxarmadan namaz qılmaq olar? 04.03.11 2.904 dəfə oxundu
76 Hər millət öz dilində azan verə bilər? 12.06.11 2.373 dəfə oxundu
77 Başa məsh çəkməmiş alınan dəstəmazla qılınan namaz səhihdir? 04.01.12 2.899 dəfə oxundu
78 Vaxt namazını qılan şəxs hələ qıla bilməyənlərə qıldıra bilər? 15.06.12 1.626 dəfə oxundu
79 Bilə-bilə namazlarını tərk edən adamın hökmü nədir? 07.10.15 2.458 dəfə oxundu
80 Vitr namazından sonra nafilə namazı qıla bilərik? 13.01.17 434 dəfə oxundu
81 Rüku və səcdələrdə təsbihatın uzunluğu nə qədər olmalıdır? 04.03.10 4.256 dəfə oxundu
82 Bir ata öz oğlunun evində səfəri olar? 07.02.10 2.338 dəfə oxundu
83 Qadınlar corabsız namaz qıla bilərlər? 25.05.10 12.023 dəfə oxundu
84 Şəkilli paltarla namaz qılmaq düzdür? 15.01.11 4.520 dəfə oxundu
85 Bir övlad atasına pişnamazlıq edə bilər? 24.01.11 2.054 dəfə oxundu
86 Məscidə getməyənlərin evi yandırılmalıdır? 15.03.11 2.628 dəfə oxundu
87 Səlat nə məna daşıyır? 13.06.11 4.008 dəfə oxundu
88 Bayram namazını tək qılmaq olar? 05.01.12 5.176 dəfə oxundu
89 İşdə namaz qılmaq üçün mütləq müdirdən icazə almaq lazımdır? 27.08.12 2.450 dəfə oxundu
90 İşlədiyim yerdə namaz qılmağa, oruc tutmağa şərait olmur. Mən nə etməliyəm? 07.07.15 2.046 dəfə oxundu
91 Namazda neçənci rükətdə olduğum yaddan çıxarsa, ne etməliyəm? 23.01.17 871 dəfə oxundu
92 Dua yazan bir mollanın arxasında namaz qılmaq olar? 29.03.11 3.107 dəfə oxundu
93 Hamilə qadın nə cür namaz qılmalıdır? 07.02.10 20.339 dəfə oxundu
94 Müsəlmanlar Məkkə dövründə namazı dəstəmazsız qılırdılar? 09.06.10 3.323 dəfə oxundu
95 Namazı qılıb yatan və kirlənən uşaq həmin namazı təzədən qılmalıdır? 29.12.10 4.032 dəfə oxundu
96 Kosmonavtlar kosmosda necə ibadət edə bilərlər? 24.01.11 2.797 dəfə oxundu
97 Gündəlik namazlar meracda vacib edilib? 16.03.11 2.556 dəfə oxundu
98 Fərz namazlarda Azərbaycan dilində dua etmək olar? 15.06.11 2.754 dəfə oxundu
99 Namazı iş yerində oturulu qılmaq olar? 09.01.12 4.043 dəfə oxundu
100 Etikafa çəkilən qadın aybaşı olsa, etikaf batil olur? 30.08.12 3.211 dəfə oxundu