Haqsız olanı haqlı çıxardan vəkil və hakimin o biri dünyada halı necə olacaq?
Müsəlmanlar > Fitvalar > İş həyatı Tarix: 08 Aralık 2011 Tövsiyə et Çap et
Sual: Hazırkı dövrdə bəzi hakimlər qanunlar çərçivəsində hökm verirlər, amma bəziləri də qanunlardakı “açıq qapılar”dan istifadə edirlər. Bəzi vəkillər də var ki, bir nəfəri öldürdüyünə dair qəti sübut olan bir cinayətkarı müdafiə edirlər. Yenə həmin “açıq qapılar”dan istifadə edərək o cinayətkarın daha az cəza almağına səbəb olurlar. İşi elə bitirirlər ki, haqsız haqlı, haqlı da haqsız çıxır. Bu cür hərəkət edən hakim və vəkillərin o dünyadakı halı necə olacaq?

Cavab: Əgər bir hakim və ya vəkil sualınızda qeyd etdiyiniz kimi hərəkət edirsə, yəni, haqsızı haqlı, haqlını da haqsız çıxardırsa, təbii ki, bunun nəticəsi nə olursa olsun, onu qəbul etməlidir. Amma bu o demək deyil ki, vəkil və hakim olmaq qadağandır; xeyr, əslində bu işləri görmək çox vacibdir. Ki, bu işi namusla görən insanlar da var.

İndiki cəza hüququna əsasən hakimlərin ən çox səlahiyyətli olduqları sahə cəzalandırma sahəsidir.

İslamda isə bu səlahiyyət demək olar ki, sıfır həddindədir. Çünki orada belə bir məntiq var: Əgər müttəhim kürsüsündə oturan şəxs insan olduğu üçün cinayət törədirsə, yəni, belə bir ehtimal varsa və ona görə ittiham edilirsə, deməli, hakim kürsüsündə oturan şəxs də cinayət törədə bilər. Yəni, onun da cinayət törətmək ehtimalı var. Elə isə hakim ona verilən səlahiyyətdən cinayət törətmək üçün istifadə etməməlidir; başqa cür desək, bu məsələdə sui-istifadəyə yol verə bilməz. Buna ixtiyarı yoxdur. İslamda sistem belədir.

Amma indiki dövrdə təəssüf ki, bir hakimin bəraət hökmü verdiyi məsələdə başqa bir hakim edam hökmü verə bilir. Belə hallar olur.

İslam cəza hüququnda obyektiv dəlil qaydası var. Müasir hüquqda isə dəlillər subyektivdir: Bu o deməkdir ki, hər şey dəlil-sübut ola bilər, ancaq heç bir dəlil hakim üçün əsas deyil. Hazırkı sistem budur.

Nəticə olaraq deyək ki, haqlını haqsız, haqsızı isə haqlı çıxardan və ya buna cəhd edən hakim və ya vəkillər o biri dünyada buna görə haqq-hesab olunacaqlar. Onlar elə bu dünyada da məsuliyyət daşıyırlar.

Suala cavab verdi: Professor Abdulaziz Bayındır1

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. İstanbul Universitetinin İlahiyyat fakültəsində İslam hüququ kafedrasının müdiri []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
1.871 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Çayxana və kafe 26.06.09 3.058 dəfə oxundu
2 Mən banklardan kredit götürən adamlara maşın sata bilərəm? 15.04.10 3.315 dəfə oxundu
3 Ətriyyat al-veri 24.01.11 1.994 dəfə oxundu
4 Haqsız olanı haqlı çıxardan vəkil və hakimin o biri dünyada halı necə olacaq? 08.12.11 1.871 dəfə oxundu
5 Bir gid turistləri apardığı müəssisədən komissiya haqqı ala bilər? 01.05.12 1.279 dəfə oxundu
6 Tacirlər açıq hesabla iş gördükləri vaxt əsas nəyə fikri verməlidirlər? 21.04.13 1.253 dəfə oxundu
7 İş vaxtı kənar işlərlə məşğul olmaq 17.07.14 1.480 dəfə oxundu
8 Bu rüşvətdir, yoxsa hədiyyə? 15.04.10 2.074 dəfə oxundu
9 Al-verdə 100% qazanc götürmək halaldır? 01.02.11 2.267 dəfə oxundu
10 Ruzi qazanmaq məsələsində insanın rolu nədən ibarətdir? 27.12.11 2.184 dəfə oxundu
11 Vəkilin müsadirə vaxtı polis əməkdaşına verdiyi pul halaldır? 30.05.12 1.408 dəfə oxundu
12 Bankların pensiyaçılara verdiyi təşviqi pul halaldır? 04.05.13 1.328 dəfə oxundu
13 İşdən qovulan insanların kompensasiya almaq hüquqları var? 08.03.10 2.697 dəfə oxundu
14 Dövlət qulluqçularının aldıqları maaş halaldır? 20.04.10 2.250 dəfə oxundu
15 Arendada olan mağazanın bir tərəfini arendaya vermək olar? 04.02.11 2.501 dəfə oxundu
16 İş yerində yeni il münasibətilə verilən sovqatı almaq düzdür? 30.12.11 1.517 dəfə oxundu
17 Kredit götürən müəssisədə işləyən şəxsin məvacibi haramdır? 04.06.12 1.728 dəfə oxundu
18 Bankların əhaliyə göstərdiyi xidmətlərdən istifadə etmək olar? 16.05.13 1.548 dəfə oxundu
19 Lizinq sistemi nədir? 16.10.14 1.477 dəfə oxundu
20 Xeyir və ziyana qatlanmadan sabit bir gəlir müqabilində şəriklik 28.05.14 1.186 dəfə oxundu
21 Bina hələ tikilməmiş mənzilləri satmaq və almaq olar? 11.02.11 2.037 dəfə oxundu
22 Alıcını bankdan kredit götürməyə istiqamətləndirmək olar? 03.01.12 1.739 dəfə oxundu
23 Pleysteyşın klub açmaq və ordan pul qazanmaq düzgündür? 17.06.12 2.179 dəfə oxundu
24 İmam-camaatın dövlətdən maaş almağı düzgündür? 22.05.13 1.810 dəfə oxundu
25 Jokey olmaq günahdır? 07.05.14 1.218 dəfə oxundu
26 Bir müsəlman McDonalds kimi yerlərdə işləyə bilər? 10.05.10 1.923 dəfə oxundu
27 Satış nümayəndəliyi alıb rəqabətə mane olmaq düzdür? 14.02.11 2.019 dəfə oxundu
28 Öz xoşu ilə işdən çıxan şəxs müavinət ala bilər? 09.01.12 1.514 dəfə oxundu
29 Müvəqqəti formada içkili bir yerdə işləmək olar? 25.06.12 2.226 dəfə oxundu
30 Söz verdiyi işi vaxtında görməyənə pul cəriməsi tətbiq etmək olar? 18.06.13 1.306 dəfə oxundu
31 Qeyri-iş günlərində işləyənlər əlavə pul almalıdırlar? 12.09.14 1.565 dəfə oxundu
32 İslam hüququnda borcunu ödəyə bilməyənin cəzası nədir? 11.05.10 2.168 dəfə oxundu
33 Faktorinq şirkətləri ilə işləmək düzdür? 29.04.11 1.898 dəfə oxundu
34 Bir şeyi tərəzidə çəkəndə tara nəzərə alınmalıdır? 10.01.12 4.011 dəfə oxundu
35 Biznes üçün kredit götürmək istəyən bir nəfərə şərik olmaq olar? 12.08.12 1.479 dəfə oxundu
36 Kredit kartı ilə qızıl alıb hissə-hissə ödəmək olar? 02.07.13 5.526 dəfə oxundu
37 Pulunu işlətmək istəyən bir insan şərikliyi necə qurmalıdır? 14.09.15 803 dəfə oxundu
38 Bankların vəkili olmaq günahdır? 20.05.14 1.124 dəfə oxundu
39 İşimə görə qadınlarla tək başına qala bilərəm? 30.04.11 1.660 dəfə oxundu
40 Səhm alqı-satqısı ilə məşğul olmaq olar? 17.01.12 1.858 dəfə oxundu
41 Qurana əsasən qadın işləyə bilər? 30.08.12 2.636 dəfə oxundu
42 Möhtəkirlərlə necə mübarizə aparmaq lazımdır? 16.12.14 1.045 dəfə oxundu
43 Turistlərlə alverdən sonra halallaşmaq olar? 24.06.09 1.879 dəfə oxundu
44 Bir müsəlman manekenliyi özünə peşə seçə bilər? 29.12.09 1.745 dəfə oxundu
45 Bir malın mənşəyini dəyişdirmək düzdür? 14.06.11 1.658 dəfə oxundu
46 Cümə günü İslamda istirahət günüdür, yoxsa iş günü? 23.05.11 1.708 dəfə oxundu
47 Qiyməti qızışdırmaq halaldır? 01.02.12 1.714 dəfə oxundu
48 Dövlət təşkilatına tapşırıqla işə girmək olar? 10.12.12 1.548 dəfə oxundu
49 Taksi şoferinin biədəb işlər görən kliyentlərə münasibəti necə olmalıdır? 15.08.13 1.437 dəfə oxundu
50 Komissiya haqqı 29.06.09 1.792 dəfə oxundu
51 Əgər bir insan həkimdirsə, ən yaxşı həkim olmağa çalışmalıdır? 06.01.10 2.085 dəfə oxundu
52 Pensiya almaq halaldır? 16.11.14 1.417 dəfə oxundu
53 Əmtəə birjasında iş görmək halaldır? 28.04.11 1.978 dəfə oxundu
54 Faizlə işləyən bankla faizsiz iş görmək olar? 03.02.12 1.820 dəfə oxundu
55 Hədislərə əsasən elektronik satış əməliyyatı düzgündür? 20.01.13 1.311 dəfə oxundu
56 Bir vəkil müvəkkilinin faizli əməliyyatları üçün vəkillik edə bilər? 15.05.15 830 dəfə oxundu
57 İşsizlik və müavinət 29.06.09 1.890 dəfə oxundu
58 Ehtiyacı olmadığı halda müavinət üçün müraciət etmək 08.07.14 1.468 dəfə oxundu
59 Dində mühasib olmağa necə baxılır? 30.07.10 2.157 dəfə oxundu
60 İş yerində dinə zidd söhbətlər olduqda nə etmək lazımdır? 28.07.11 1.812 dəfə oxundu
61 Haram olan bir şeyi istehsal etmək və satmaq olar? 06.02.12 2.057 dəfə oxundu
62 Nahaq yerə alınan malı qaytarmaq üçün rüşvət vermək günahdır? 26.01.13 1.380 dəfə oxundu
63 Bir müsəlmanın qalstuk taxması doğrudur? 19.10.16 775 dəfə oxundu
64 Akvariumda balıq saxlamaq 29.06.09 7.188 dəfə oxundu
65 Allah ruzini öz istədiyinə verir, yoxsa çalışana? 15.04.14 1.820 dəfə oxundu
66 Satılan malın bütün xüsusiyyətlərini alıcıya bildirmək lazımdır? 05.01.12 1.666 dəfə oxundu
67 Maaş çox ola-ola minimum əmək haqqı kimi göstərmək 06.07.14 1.600 dəfə oxundu
68 Vəzifə başında olan dövləq qulluqçusu kimdənsə hədiyyə ala bilər? 20.02.12 1.619 dəfə oxundu
69 Zərgərlərin bir-birinə qızıl kirayəyə verməyi düzgündür? 08.02.13 1.319 dəfə oxundu
70 Əlimizdəki imkanları, malı necə dəyərləndirəcəyik? 28.07.17 104 dəfə oxundu
71 İşsizlik müavinəti 24.06.09 2.117 dəfə oxundu
72 Tütün fabrikində işləmək günahdır? 19.03.10 1.985 dəfə oxundu
73 Ziyana da şərik olmadan şəriklik etmək olar? 26.11.10 1.751 dəfə oxundu
74 Əks cinsi masaj eləmək olar? 21.09.11 3.341 dəfə oxundu
75 Lyoness sistemindən pul qazanmaq olar? 13.07.11 2.001 dəfə oxundu
76 Zərgərdən qızıl borcu almağın şərtləri nədir? 28.02.13 1.474 dəfə oxundu
77 İş yerində şahid olduğumuz haqsızlıqlara qarşı necə davranmalıyıq? 01.12.17 127 dəfə oxundu
78 Pensiya və əlavə iş 24.06.09 1.881 dəfə oxundu
79 Şadlıq sarayı işlətmək dini cəhətdən düzgündür? 19.03.10 1.994 dəfə oxundu
80 Qızılı satan kimi aşağı qiymətlə təzədən almaq düzgündür? 17.12.10 3.323 dəfə oxundu
81 Sabit bir xeyir götürmək üçün pulumu zərgərə verə bilərəm? 26.09.11 1.645 dəfə oxundu
82 Forex sistemi ilə valyuta alıb satmaq düzgündür? 27.04.10 3.167 dəfə oxundu
83 Tenderi qabaqcadan müəyyənləşdirilən şirkətə vermək düzgündür? 06.03.13 1.144 dəfə oxundu
84 Dövlətin iqtisad üçün Avropa şirkətlərindən məsləhətçi alması doğrudurmu? 26.10.18 48 dəfə oxundu
85 Həkimlər müalicə edə bilmədikləri xəstədən pul ala bilərlər? 29.06.09 1.814 dəfə oxundu
86 Başqasının yerinə növbəyə çıxmaq düzgündür? 19.03.10 1.564 dəfə oxundu
87 Şəriklərdən birinin öz mayasına təminat istəməyi düzdür? 14.01.11 1.545 dəfə oxundu
88 Ev alqı-satqısı ilə məşğul olmaq haramdır? 08.10.11 2.341 dəfə oxundu
89 Şəbəkə marketinqi sistemləri ilə işləmək olar? 24.02.12 2.020 dəfə oxundu
90 Qazancın halallığı üçün nəyə fikir vermək lazımdır? 10.03.13 1.645 dəfə oxundu
91 İpoteka ilə ev almaq olarmı? 08.04.19 239 dəfə oxundu
92 Kassa çeki kəsməmək 24.06.09 2.560 dəfə oxundu
93 Mənim bir qadın kimi qadın bərbəri işləməyim düzdür? 22.03.10 1.967 dəfə oxundu
94 İçkili yerlərin sahiblərinin Qurana əsasən hökmü nədir? 25.09.11 1.691 dəfə oxundu
95 Gecə növbəsində işləməyin dini cəhətdən bir eybi var? 20.10.11 1.666 dəfə oxundu
96 Pulu bankda faizli hesabda saxlanan şəxsin maaşı haramdır? 25.02.12 1.832 dəfə oxundu
97 Mağazanı bank və ya içki satana icarəyə vermək olar? 22.03.13 1.427 dəfə oxundu
98 İnternet klub 26.06.09 2.618 dəfə oxundu
99 Xaricdə qeyri-qanuni işləmək dini cəhətdən düzgündür? 22.03.10 1.562 dəfə oxundu
100 Qadın dükan işlədə bilər? 19.01.10 2.470 dəfə oxundu