Ənvaru-l Aşiqin necə bir kitabdır?
Müsəlmanlar > Fitvalar > Təsəvvüf-təriqət Tarix: 14 Ağustos 2014 Tövsiyə et Çap et
Sual: Mən bu kitabı bir neçə il bundan əvvəl oxumuşdum. O vaxt mənə çox inandırcı gəlmişdi. Amma indi başa düşürəm ki, hamısı bir hekayə imiş. Bunu yazanlar tamamilə uydurma (mövzu) hədislərdən yazıblar?

Cavab: Ənvaru-l Aşiqin adlı əsər Əhməd Bican tərəfindən qələmə alınmış dini məzmunlu və didaktik (tədris məqsədli) bir əsərdir. Bu əsər hər biri müəyyən bir mövzuya həsr olunmuş 5 əsas fəsildən ibarətdir. Ümumi olaraq kainatdaki nizam-intizam, yer üzü və göydəki varlıqlar, peyğəmbərlərin həyatı, möcüzələri, xüsusilə də həzrəti Muhəmmədin həyatına geniş yer verib. Əsərdə 4 xəlifə, mələklər və vəzifələri, Qiyamət, müxtəlif ibadətlər, Cənnət və Cəhənnəm kimi mövzular da işlənib.

Əsərin mənbələrinin arasında İncil və Tövratın olması, eləcə də, istifadə olunan təfsirlərdəki bəzi məlumatın nəzarətsiz istifadə olunmağı, nəql edərkən zəif rəvayətləri ilə tanınan Kəb əl-Əhbar, Vəhb ibn Münəbbih  kimi ravilərdən nəql etməyi kitabın etibarlılığı baxımından mübahisələrə səbəb olub.

Həmçinin hədis mövzusunda o dövrün mövzu hədislərini tanımaq məsələsinə dair tədqiqatlar kifayət qədər olmadığı üçün müəllif öz əsərdinə uydurma (mövzu) hədislərə də yer verib.

Nəticə olaraq Ənvaru-l Aşiqin təsəvvüfi bir əsərdir və içində düzgün məlumatlar qeyd edildiyi kimi, səhv məlumatlar da qeyd edilib. Bu səbəblə kitabı oxuduqda bu faktorları nəzərə alaraq oxumaq lazımdır.

Ətraflı məlumat üçün baxın: Mustafa Uzun, “Envaru’l-Aşıkîn”, Türkiyə diyanət vəqfi İslam ensiklopediyası, 11-ci cild, s. 258-260.1

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. Bu mənbə BDU-nun İlahiyyat fakültəsinin kitabxanasında və AMEA-nın mərkəzi elmi kitabxanasının şərq zalında mövcuddur. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
1.033 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Dinin geyim-kecimdən ibarət olduğunu güman etmək 28.07.09 1.690 dəfə oxundu
2 Din 31.03.10 2.995 dəfə oxundu
3 Tayyi-məkan var? Şeyxlər insanın ürəyindən keçənləri bilə bilərlər? 02.03.13 1.375 dəfə oxundu
4 Qurana müvafiq rəftar etmək 28.07.09 1.498 dəfə oxundu
5 Ölüdən kömək gözləmək 28.03.10 3.862 dəfə oxundu
6 Allahın gözüylə görmək nə deməkdir? 01.05.13 1.483 dəfə oxundu
7 “Ümmətimin alimləri İsrail oğullarının peyğəmbərləri kimidirlər” hədisi səhihdir? 28.07.09 1.864 dəfə oxundu
8 Şəfaət inancı 08.02.11 2.969 dəfə oxundu
9 “Vəhdəti-vücud” nə deməkdir? 28.12.13 1.910 dəfə oxundu
10 Vəkil sözünü insanlar haqqında işlətmək düzdür? 21.05.14 1.028 dəfə oxundu
11 Kəramət nə deməkdir? 15.02.11 4.081 dəfə oxundu
12 Təriqətlərdəki cəzbə halı nə deməkdir? 26.03.11 1.751 dəfə oxundu
13 Təriqətlərdəki insani-kamil məfhumunun izahı 07.03.11 1.535 dəfə oxundu
14 Təriqətlərin rabitə inancı dini cəhətdən düzgündür? 12.02.10 1.605 dəfə oxundu
15 Siz təsəvvüf əhlinə kafir deyirsiniz? 08.03.11 1.811 dəfə oxundu
16 Təriqətlərdə mövcud olan tövbə almaq nə deməkdir? 12.02.10 2.178 dəfə oxundu
17 18 min aləm söhbəti düzdür? 17.03.11 4.438 dəfə oxundu
18 Zikrli ilahi və kollektiv zikr haqında fikriniz nədir? 11.02.10 1.845 dəfə oxundu
19 Şəfa tapmaq üçün silsilə ilə dua və ibadət etmək olar? 12.04.11 3.831 dəfə oxundu
20 Səid Nursinin sözləri ilham ola bilməzmi? 11.02.10 1.824 dəfə oxundu
21 Təriqətçilər hansı məqsədlə rabitə ilə məşğul olurlar? 14.04.11 1.576 dəfə oxundu
22 Ənvaru-l Aşiqin necə bir kitabdır? 14.08.14 1.033 dəfə oxundu
23 Təriqətə daxil olan insanlar öz üsullarına əsasən zikr edə bilərlər? 20.05.11 1.639 dəfə oxundu
24 Feyz nə deməkdir? Şeyxlər feyz paylaya bilərlər? 12.03.10 1.838 dəfə oxundu
25 Rəvasi nə deməkdir? 21.06.11 1.654 dəfə oxundu
26 Dara düşdüyümüz vaxt qəbirlərdən kömək diləməklə əlaqədar bir hədis var? 10.03.10 3.201 dəfə oxundu
27 Nəfsin mərtəbələri nədən ibarətdir? 10.05.10 2.654 dəfə oxundu
28 Təriqət dərsinə getmək lazımdır? 08.07.11 1.647 dəfə oxundu
29 Qurani-Kərimdə təriqətlə əlaqədar hər hansı bir ayə var? 26.07.09 2.283 dəfə oxundu
30 Vəhy və ilhamın arasında fərq var? Vəhy hamıya gələ bilər? 14.05.10 2.056 dəfə oxundu
31 Xəlifə Ömər yağış duasında həzrəti Abbasla təvəssül edib? 07.10.11 1.939 dəfə oxundu
32 Allah dostları məsələsi 26.07.09 1.887 dəfə oxundu
33 Nəfsimizi tərbiyə etmək üçün halal şeyləri özümüzə haram etməyimiz düzgündür? 18.06.10 1.851 dəfə oxundu
34 Dini məsələlərdə bir alimə tabe olmaq səhvdir? 09.02.12 2.159 dəfə oxundu
35 Təriqətlərdə üstünlük təşkil edən əqidə və anlayışlar 26.07.09 2.689 dəfə oxundu
36 Din böyüklərini müqəddəs hesab etmək 22.07.10 2.454 dəfə oxundu
37 İslamda Üveysilik var? 05.04.12 1.503 dəfə oxundu
38 Bəlqisin taxtının Yəməndən Qüdsə gəririlməsi kəramət deyilmi? 01.03.10 1.840 dəfə oxundu
39 Peyğəmbəri tanrılaşdırmaq 30.03.10 3.120 dəfə oxundu
40 Bəqərə surəsinin 200-cü ayəsi təriqətlərin ucadan zikrinə sübutdur? 28.05.12 1.473 dəfə oxundu