Vəkil sözünü insanlar haqqında işlətmək düzdür?
Müsəlmanlar > Fitvalar > Təsəvvüf-təriqət Tarix: 21 Mayıs 2014 Tövsiyə et Çap et
Sual: Allah Quranda peyğəmbərə: “Sən onlara vəkil deyilsən!”, - demişdir. Ancaq biz hal-hazırkı dövrdə vəkil sözünü insanlarla əlaqədar olaraq da işlədirik. Misal üçün, vəkil (avdokat), millət vəkili (deputat) və sairə. Bu nə dərəcədə düzdür?

Cavab: Hər şeydən əvvəl deməliyəm ki, bu sual gözəl bir sualdır. Çünki insanlar bunu bilməlidirlər.

Bəli, Quranda belə bir ayə var:

“Sən onlara vəkil (onların vəkili) deyilsən!” (Ənam, 6/107)

Burada nəzərdə tutulan budur: Ey peyğəmbər, sən onlar üçün Allahın vəkili deyilsən. Sən Allahın elçisisən. Vəkil olsaydın, Allahı təmsil edərdin, Onun nümayəndəsi olardın.

Təriqətlərə nəzər saldıqda görürük ki, onlar bu sözü öz şeyxləri üçün işlədirlər. Sanki o şeyxlər Allahın bütün səlahiyyətlərinə malik bir xəlifədirlər. Quranda xəlifə sözü də var.1 Onlar bu sözü də təəssüf ki, öz istəklərinə müvafiq formada şərh edirlər.

Həzrəti Muhəmməd Mədinədən Məkkəyə, yaxud da başqa bir yerə getdiyi vaxt öz yerinə bir nəfəri xəlifə-vəkil təyin edirdi. Özü Mədinəyə qayıdan kimi təyin etdiyi xəlifənin vəzifəsi başa çatırdı.

Peyğəmbər vəfat etdikdən sonra İslam dövlətinin başçısı kimi bir xəlifə seçildi. Elə isə bir nəfərin başqa bir şəxsin xəlifəsi olmağı üçün ya 1-ci şəxs vəfat etmiş olmalıdır, ya da o yeri bir müddətə tərk etməlidir. Allah isə Diridir, Həyydir. Odur ki, heç kəs onun xəlifəsi deyil.

Əgər diqqət yetirmisinizsə, təriqətlərdə vəkil sözü çox böyük əhəmiyyət kəsb edir. Onlar Allah nəyi qadağan edibsə, ona yönəliblər. Nəyi qadağan etməyibsə, ondan uzaqlaşıblar.

Bir sözlə, qeyd etdiyiniz ayədə Allah peyğəmbərə: “Sən mənim vəkilim deyilsən!”, – deyir. Biz səni onlar üçün mühafizəçi də təyin etmədik. Sən sadəcə olaraq rəsulsan, elçisən.

Vəkil (advokat) və millət vəkili (deputat) məsələsində problem yoxdur. Çünki onlar Allahın deyil, insanların vəkilidirlər. Onları vəkil təyin edən bir müvəkkil var. Ki, bu da insanlardır. Vəkil məhkəmə prosesində onu vəkil təyin edən şəxsi – müvəkkili təmsil edir. Allahı təmsil etmir ki! Millət vəkili də xalqı təmsil edir, xalqın nümayəndəsidir. Bunda bir eyib yoxdur.

Suala cavab verdi: Professor Abdulaziz Bayındır2

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. Baxın: Bəqərə, 2/30. []
  2. İstanbul Universitetinin İlahiyyat fakültəsində İslam hüququ kafedrasının müdiri. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
1.026 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Dinin geyim-kecimdən ibarət olduğunu güman etmək 28.07.09 1.687 dəfə oxundu
2 Din 31.03.10 2.987 dəfə oxundu
3 Tayyi-məkan var? Şeyxlər insanın ürəyindən keçənləri bilə bilərlər? 02.03.13 1.370 dəfə oxundu
4 Qurana müvafiq rəftar etmək 28.07.09 1.493 dəfə oxundu
5 Ölüdən kömək gözləmək 28.03.10 3.831 dəfə oxundu
6 Allahın gözüylə görmək nə deməkdir? 01.05.13 1.472 dəfə oxundu
7 “Ümmətimin alimləri İsrail oğullarının peyğəmbərləri kimidirlər” hədisi səhihdir? 28.07.09 1.856 dəfə oxundu
8 Şəfaət inancı 08.02.11 2.951 dəfə oxundu
9 “Vəhdəti-vücud” nə deməkdir? 28.12.13 1.864 dəfə oxundu
10 Vəkil sözünü insanlar haqqında işlətmək düzdür? 21.05.14 1.026 dəfə oxundu
11 Kəramət nə deməkdir? 15.02.11 3.943 dəfə oxundu
12 Təriqətlərdəki cəzbə halı nə deməkdir? 26.03.11 1.745 dəfə oxundu
13 Təriqətlərdəki insani-kamil məfhumunun izahı 07.03.11 1.535 dəfə oxundu
14 Təriqətlərin rabitə inancı dini cəhətdən düzgündür? 12.02.10 1.605 dəfə oxundu
15 Siz təsəvvüf əhlinə kafir deyirsiniz? 08.03.11 1.807 dəfə oxundu
16 Təriqətlərdə mövcud olan tövbə almaq nə deməkdir? 12.02.10 2.173 dəfə oxundu
17 18 min aləm söhbəti düzdür? 17.03.11 4.415 dəfə oxundu
18 Zikrli ilahi və kollektiv zikr haqında fikriniz nədir? 11.02.10 1.841 dəfə oxundu
19 Şəfa tapmaq üçün silsilə ilə dua və ibadət etmək olar? 12.04.11 3.792 dəfə oxundu
20 Səid Nursinin sözləri ilham ola bilməzmi? 11.02.10 1.824 dəfə oxundu
21 Təriqətçilər hansı məqsədlə rabitə ilə məşğul olurlar? 14.04.11 1.575 dəfə oxundu
22 Ənvaru-l Aşiqin necə bir kitabdır? 14.08.14 1.032 dəfə oxundu
23 Təriqətə daxil olan insanlar öz üsullarına əsasən zikr edə bilərlər? 20.05.11 1.633 dəfə oxundu
24 Feyz nə deməkdir? Şeyxlər feyz paylaya bilərlər? 12.03.10 1.823 dəfə oxundu
25 Rəvasi nə deməkdir? 21.06.11 1.651 dəfə oxundu
26 Dara düşdüyümüz vaxt qəbirlərdən kömək diləməklə əlaqədar bir hədis var? 10.03.10 3.189 dəfə oxundu
27 Nəfsin mərtəbələri nədən ibarətdir? 10.05.10 2.583 dəfə oxundu
28 Təriqət dərsinə getmək lazımdır? 08.07.11 1.647 dəfə oxundu
29 Qurani-Kərimdə təriqətlə əlaqədar hər hansı bir ayə var? 26.07.09 2.271 dəfə oxundu
30 Vəhy və ilhamın arasında fərq var? Vəhy hamıya gələ bilər? 14.05.10 2.024 dəfə oxundu
31 Xəlifə Ömər yağış duasında həzrəti Abbasla təvəssül edib? 07.10.11 1.921 dəfə oxundu
32 Allah dostları məsələsi 26.07.09 1.883 dəfə oxundu
33 Nəfsimizi tərbiyə etmək üçün halal şeyləri özümüzə haram etməyimiz düzgündür? 18.06.10 1.847 dəfə oxundu
34 Dini məsələlərdə bir alimə tabe olmaq səhvdir? 09.02.12 2.151 dəfə oxundu
35 Təriqətlərdə üstünlük təşkil edən əqidə və anlayışlar 26.07.09 2.687 dəfə oxundu
36 Din böyüklərini müqəddəs hesab etmək 22.07.10 2.451 dəfə oxundu
37 İslamda Üveysilik var? 05.04.12 1.501 dəfə oxundu
38 Bəlqisin taxtının Yəməndən Qüdsə gəririlməsi kəramət deyilmi? 01.03.10 1.835 dəfə oxundu
39 Peyğəmbəri tanrılaşdırmaq 30.03.10 3.117 dəfə oxundu
40 Bəqərə surəsinin 200-cü ayəsi təriqətlərin ucadan zikrinə sübutdur? 28.05.12 1.467 dəfə oxundu