Son vaxtlarda tez-tez işlənən islamist sözünə necə baxırsınız?
Müsəlmanlar > Din-əxlaq-ədəb > Fitvalar > Siyasət Tarix: 10 Ocak 2013 Tövsiyə et Çap et
Sual: Hazırkı dövrdə islamçılıq adı ilə bir fəlaiyyət aparılır və belə deyilir: “Bir insanların öyrənib həyata keçirdikləri İslam var, bir də Quranda yazılı olan İslam. Məlumdur ki, hər bir müsəlman Qurandakı İslamı eyni səviyyədə öyrənmir, yaxud da öyrənə bilmir. İslamı tamamilə öyrənənlə az biləni bir-birindən ayırmaq lazımdır. Elə isə İslamı tam bilənə “islamçı (islamist)” deməliyik.” Sualım budur: İnsanlara İslam dinini izah edib öyrətməyin əvəzinə onları “bilən” və “bilməyən” formasında adlandırmağın nə kimi bir mənası ola bilər?

Cavab: Şəxsən mən bu “filançı” və “filanist” kimi ifadələri heç xoşlamıram. Bu ifadələrlə sanki “çörək-çörəkçi” kimi bir şey deyilir. Çörəkçi heç vaxt çörək, ayaqqabı işi görən də ayaqqabı ola bilməz. Elə isə islamist və ya islamçı adlandırılan insanlar həqiqi müsəlman ola bilərlərmi?

“İslam dinini bilən insanlar həqiqi müsəlmandırlar” deyilən bir qayda varmı? Xeyr! Əslində insanları düz yoldan çıxardanlar bilənlərdir. Bilməyənlər bunu bacara bilməzlər. Unutmamalıyıq ki, İslamı bilmək başqa bir şeydir, yaşayıb həyata keçirmək başqa. “İslam dinini bilən hər bir şəxs onu öz həyatına tətbiq edir” deyilən bir şeydən söhbət gedə bilməz. Çünki İslamı dərindən bilən o qədər insan var ki, onu bir kənara qoyub öz mənfəətlərini ön planda tuturlar. Biz buna hər gün şahid oluruq. Allahı deyil, kimləri isə razı etmək üçün hər növ fırıldağa əl atırlar. Sıravi insanlar da bundan bixəbər olduqları üçün onların gördükləri işlərdə nəsə bir fayda və məna olduğunu güman edirlər.

Bir sözlə, mən bu cür ifadələri sevmirəm. Quranda da deyildiyi kimi, Allah bizə “müsəlman” adını verib. Bilsək də, bilməsək də. Yeri gəlmişkən, bilmək çox gözəldir. Bununla belə, bir insan öz mənfəətlərini ilahi mənfəətlərin qarşısında fəda etməyi bacarırsa, o şəxs müsəlmandır. Əgər buna qabil deyilsə, onun işi çətindir. Allah elə bir qayda qoyub ki, dünyəvi mənfəətləri o biri dünyaya dair mənfəətlərdən üstün tutmamaq lazımdır. Bu, bir imtahan məsələsidir; təkcə bilmək-bilməməkdən ibarət deyil.

Suala cavab verdi: Professor Abdulaziz Bayındır1

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. İstanbul Universitetinin İlahiyyat fakültəsində İslam hüququ kafedrasının müdiri. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
1.321 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 İslam dininin zorakı millətçilik anlayışına baxışı 13.08.09 1.667 dəfə oxundu
2 Bir adamın öz qardaşını qətlə yetirməsi nə cür izah oluna bilər? 24.10.11 1.924 dəfə oxundu
3 Quranda Allahdan başqasına itaət əmri varmı? 12.07.16 873 dəfə oxundu
4 Siyasi səbəbdən yerinə yetirilə bilməyən dini hökmlər zərurətə girərmi? 31.08.15 737 dəfə oxundu
5 Təəssüb nə deməkdir? 17.01.12 2.011 dəfə oxundu
6 Qumar, faiz və zina bir ölkədə qanuni isə idarəçilərinin məsuliyyəti nədir? 18.07.16 665 dəfə oxundu
7 Quranda “İslam dövləti” məfhumu varmı? 27.04.16 800 dəfə oxundu
8 İslamda irqi ayrı-seçkiliyə münasibət 25.02.12 1.906 dəfə oxundu
9 Vətəndaşın dövlətə qarşı vəzifəsi nə olmalıdır? 05.08.16 554 dəfə oxundu
10 Qəzzafiyə qarşı hərəkətləri İslama əsasən necə qiymətləndirmək olar? 31.10.11 1.525 dəfə oxundu
11 İslamı ərəbləşdirmək nə dərəcədə düzgündür? 01.03.12 1.415 dəfə oxundu
12 Müsəlmanları öldürməyi siyasət halına gətirənlərlə yaxşı əlaqələr qurmaq olar? 28.12.16 420 dəfə oxundu
13 Hazırkı vəziyyətə görə şəriəti tətbiq etmək tez deyilmi? 26.10.15 773 dəfə oxundu
14 Allah xoşlamadığı idarəçilərə yaltaq köməkçilər verir? 06.06.12 1.709 dəfə oxundu
15 Biblya lobilərinin İslama qarşı uzunvədəli planı 06.01.17 1.178 dəfə oxundu
16 Müaviyə barədə qısa sual-cavab 04.08.09 2.920 dəfə oxundu
17 Həzrəti Hüseyn bilə-bilə ölümə getdi? 20.06.12 2.936 dəfə oxundu
18 Ölkəmizdə olan iqtisadi böhranın səbəbi nədir? 13.03.17 312 dəfə oxundu
19 Dövlət vətəndaşına necə davranmalıdır? 03.08.16 666 dəfə oxundu
20 Dində bir dəqiqəlik sükut məsələsinə necə qiymət verilir? 26.07.12 1.475 dəfə oxundu
21 Zülmə məruz qalan müsəlmanlara necə köməklik edə bilərik? 26.04.17 271 dəfə oxundu
22 Səs vermək kafirlikdir? 28.12.10 6.886 dəfə oxundu
23 Son vaxtlarda tez-tez işlənən islamist sözünə necə baxırsınız? 10.01.13 1.321 dəfə oxundu
24 Savaş hiylədir hədisinin Quranda əsli varmı? 31.07.17 60 dəfə oxundu
25 Səs verdiyimiz insan səhv edirsə, buna biz də cavabdehik? 28.12.10 7.033 dəfə oxundu
26 Yezidə nəhlət (lənət) oxumaq olar? 18.03.13 2.691 dəfə oxundu
27 Dövlətin dini olurmu? 07.08.17 99 dəfə oxundu
28 Nə üçün demokratiya barədə qeyri-ciddi cavablar verirsiniz? 29.12.10 4.889 dəfə oxundu
29 Müsəlmanlar nəyə görə qərblilərdən geri qalıblar? 21.06.13 1.184 dəfə oxundu
30 Dövlət səhv yolda olan təriqət və camaatları cəzalandıra bilərmi? 25.10.17 76 dəfə oxundu
31 Demokratiya məsələləri 29.12.10 5.113 dəfə oxundu
32 Qiyamət olmadan qabaq İslam dünyaya hakim olacaqmı? 04.05.16 770 dəfə oxundu
33 Müasir dövrdə mülayim İslamdan qəsd edilən nədir? 20.11.17 202 dəfə oxundu
34 Peyğəmbər vəfat edib. Biz kimə beyət etməliyik? Əhli-beytə? 04.01.11 2.110 dəfə oxundu
35 Dövlət başçılarını təhqir etmənin dini bir cəzası varmı? 22.04.16 766 dəfə oxundu
36 Müasir dövrdə şəriəti tətbiq etmək mümkündürmü? 12.02.18 117 dəfə oxundu
37 Hər yerdə müsəlmanlara zülm edilir. Nə edək? 20.03.11 1.693 dəfə oxundu
38 Demokratik sistemlərdəki seçkilərdə səs vermək şirkdirmi? 09.06.15 1.025 dəfə oxundu
39 Dövlətin müharibə siyasətini tənqid etmək həps cəzasına səbəb olurmu? 12.03.18 118 dəfə oxundu
40 Zəmanənin imamına beyət etmək 03.03.10 2.951 dəfə oxundu
41 Nə üçün dünyada həmişə müsəlmanlar əzilir? 28.03.11 1.605 dəfə oxundu
42 Osmanlı alimlərinin qardaş qətlinə verdiyi fətva doğrudurmu? 03.12.15 657 dəfə oxundu
43 Azərbaycanda dini fəaliyyət hansı istiqamətdə aparılır? 01.03.19 126 dəfə oxundu
44 Mitinqlərdə əl çalmaq, şüar səsləndirmək və fit çalmaq dində necə qiymətləndirilir? 27.02.10 1.929 dəfə oxundu
45 Müsəlmanlar Liviya məsələsində nə etməlidirlər? 22.03.11 1.698 dəfə oxundu
46 Zalım dövlətlərin xalqları potansial düşmən deyilmi? 01.06.16 614 dəfə oxundu
47 İslama əsasən millət, ümmət, millətçilik, ümmətçilik kimi anlayışların mövqeyi 12.08.09 2.360 dəfə oxundu
48 Dövlətin davamiyyəti məqsədilə qardaş öldürməyin hökmü nədir? 11.10.11 1.638 dəfə oxundu
49 Allahın əmrlərini tətbiq edə bilməyən siyasətçilərin məsuliyyəti nədir? 06.06.16 698 dəfə oxundu