Son vaxtlarda tez-tez işlənən islamist sözünə necə baxırsınız?
Müsəlmanlar > Din-əxlaq-ədəb > Fitvalar > Siyasət Tarix: 10 Ocak 2013 Tövsiyə et Çap et
Sual: Hazırkı dövrdə islamçılıq adı ilə bir fəlaiyyət aparılır və belə deyilir: “Bir insanların öyrənib həyata keçirdikləri İslam var, bir də Quranda yazılı olan İslam. Məlumdur ki, hər bir müsəlman Qurandakı İslamı eyni səviyyədə öyrənmir, yaxud da öyrənə bilmir. İslamı tamamilə öyrənənlə az biləni bir-birindən ayırmaq lazımdır. Elə isə İslamı tam bilənə “islamçı (islamist)” deməliyik.” Sualım budur: İnsanlara İslam dinini izah edib öyrətməyin əvəzinə onları “bilən” və “bilməyən” formasında adlandırmağın nə kimi bir mənası ola bilər?

Cavab: Şəxsən mən bu “filançı” və “filanist” kimi ifadələri heç xoşlamıram. Bu ifadələrlə sanki “çörək-çörəkçi” kimi bir şey deyilir. Çörəkçi heç vaxt çörək, ayaqqabı işi görən də ayaqqabı ola bilməz. Elə isə islamist və ya islamçı adlandırılan insanlar həqiqi müsəlman ola bilərlərmi?

“İslam dinini bilən insanlar həqiqi müsəlmandırlar” deyilən bir qayda varmı? Xeyr! Əslində insanları düz yoldan çıxardanlar bilənlərdir. Bilməyənlər bunu bacara bilməzlər. Unutmamalıyıq ki, İslamı bilmək başqa bir şeydir, yaşayıb həyata keçirmək başqa. “İslam dinini bilən hər bir şəxs onu öz həyatına tətbiq edir” deyilən bir şeydən söhbət gedə bilməz. Çünki İslamı dərindən bilən o qədər insan var ki, onu bir kənara qoyub öz mənfəətlərini ön planda tuturlar. Biz buna hər gün şahid oluruq. Allahı deyil, kimləri isə razı etmək üçün hər növ fırıldağa əl atırlar. Sıravi insanlar da bundan bixəbər olduqları üçün onların gördükləri işlərdə nəsə bir fayda və məna olduğunu güman edirlər.

Bir sözlə, mən bu cür ifadələri sevmirəm. Quranda da deyildiyi kimi, Allah bizə “müsəlman” adını verib. Bilsək də, bilməsək də. Yeri gəlmişkən, bilmək çox gözəldir. Bununla belə, bir insan öz mənfəətlərini ilahi mənfəətlərin qarşısında fəda etməyi bacarırsa, o şəxs müsəlmandır. Əgər buna qabil deyilsə, onun işi çətindir. Allah elə bir qayda qoyub ki, dünyəvi mənfəətləri o biri dünyaya dair mənfəətlərdən üstün tutmamaq lazımdır. Bu, bir imtahan məsələsidir; təkcə bilmək-bilməməkdən ibarət deyil.

Suala cavab verdi: Professor Abdulaziz Bayındır1

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. İstanbul Universitetinin İlahiyyat fakültəsində İslam hüququ kafedrasının müdiri. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
1.161 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Səs vermək kafirlikdir? 28.12.10 6.668 dəfə oxundu
2 Son vaxtlarda tez-tez işlənən islamist sözünə necə baxırsınız? 10.01.13 1.161 dəfə oxundu
3 Səs verdiyimiz insan səhv edirsə, buna biz də cavabdehik? 28.12.10 6.851 dəfə oxundu
4 Yezidə nəhlət (lənət) oxumaq olar? 18.03.13 1.966 dəfə oxundu
5 Nə üçün demokratiya barədə qeyri-ciddi cavablar verirsiniz? 29.12.10 4.678 dəfə oxundu
6 Müsəlmanlar nəyə görə qərblilərdən geri qalıblar? 21.06.13 987 dəfə oxundu
7 Demokratiya məsələləri 29.12.10 4.939 dəfə oxundu
8 Qiyamət olmadan qabaq İslam dünyaya hakim olacaqmı? 04.05.16 527 dəfə oxundu
9 Peyğəmbər vəfat edib. Biz kimə beyət etməliyik? Əhli-beytə? 04.01.11 1.831 dəfə oxundu
10 Dövlət başçılarını təhqir etmənin dini bir cəzası varmı? 22.04.16 497 dəfə oxundu
11 Hər yerdə müsəlmanlara zülm edilir. Nə edək? 20.03.11 1.500 dəfə oxundu
12 Demokratik sistemlərdəki seçkilərdə səs vermək şirkdirmi? 09.06.15 764 dəfə oxundu
13 Zəmanənin imamına beyət etmək 03.03.10 2.590 dəfə oxundu
14 Nə üçün dünyada həmişə müsəlmanlar əzilir? 28.03.11 1.416 dəfə oxundu
15 Osmanlı alimlərinin qardaş qətlinə verdiyi fətva doğrudurmu? 03.12.15 468 dəfə oxundu
16 Mitinqlərdə əl çalmaq, şüar səsləndirmək və fit çalmaq dində necə qiymətləndirilir? 27.02.10 1.681 dəfə oxundu
17 Müsəlmanlar Liviya məsələsində nə etməlidirlər? 22.03.11 1.501 dəfə oxundu
18 Zalım dövlətlərin xalqları potansial düşmən deyilmi? 01.06.16 409 dəfə oxundu
19 İslama əsasən millət, ümmət, millətçilik, ümmətçilik kimi anlayışların mövqeyi 12.08.09 1.952 dəfə oxundu
20 Dövlətin davamiyyəti məqsədilə qardaş öldürməyin hökmü nədir? 11.10.11 1.459 dəfə oxundu
21 Allahın əmrlərini tətbiq edə bilməyən siyasətçilərin məsuliyyəti nədir? 06.06.16 472 dəfə oxundu
22 İslam dininin zorakı millətçilik anlayışına baxışı 13.08.09 1.476 dəfə oxundu
23 Bir adamın öz qardaşını qətlə yetirməsi nə cür izah oluna bilər? 24.10.11 1.698 dəfə oxundu
24 Quranda Allahdan başqasına itaət əmri varmı? 12.07.16 511 dəfə oxundu
25 Siyasi səbəbdən yerinə yetirilə bilməyən dini hökmlər zərurətə girərmi? 31.08.15 536 dəfə oxundu
26 Təəssüb nə deməkdir? 17.01.12 1.431 dəfə oxundu
27 Qumar, faiz və zina bir ölkədə qanuni isə idarəçilərinin məsuliyyəti nədir? 18.07.16 414 dəfə oxundu
28 Quranda “İslam dövləti” məfhumu varmı? 27.04.16 490 dəfə oxundu
29 İslamda irqi ayrı-seçkiliyə münasibət 25.02.12 1.479 dəfə oxundu
30 Vətəndaşın dövlətə qarşı vəzifəsi nə olmalıdır? 05.08.16 363 dəfə oxundu
31 Qəzzafiyə qarşı hərəkətləri İslama əsasən necə qiymətləndirmək olar? 31.10.11 1.311 dəfə oxundu
32 İslamı ərəbləşdirmək nə dərəcədə düzgündür? 01.03.12 1.217 dəfə oxundu
33 Müsəlmanları öldürməyi siyasət halına gətirənlərlə yaxşı əlaqələr qurmaq olar? 28.12.16 212 dəfə oxundu
34 Hazırkı vəziyyətə görə şəriəti tətbiq etmək tez deyilmi? 26.10.15 562 dəfə oxundu
35 Allah xoşlamadığı idarəçilərə yaltaq köməkçilər verir? 06.06.12 1.418 dəfə oxundu
36 Biblya lobilərinin İslama qarşı uzunvədəli planı 06.01.17 490 dəfə oxundu
37 Müaviyə barədə qısa sual-cavab 04.08.09 2.597 dəfə oxundu
38 Həzrəti Hüseyn bilə-bilə ölümə getdi? 20.06.12 2.609 dəfə oxundu
39 Dövlət vətəndaşına necə davranmalıdır? 03.08.16 371 dəfə oxundu
40 Dində bir dəqiqəlik sükut məsələsinə necə qiymət verilir? 26.07.12 1.279 dəfə oxundu