Əsl kafir kimdir?
Müsəlmanlar > Düşüncə sahəsi > Müzakirə və mübahisələr > Tədqiqatlar Tarix: 21 Temmuz 2012 Tövsiyə et Çap et

Kafir kimdir?

Professor Abdulaziz Bayındır1

– Kafir sözünün lüğəvi mənasını bilirsən?

– Bu, bir şeyin üstünü örtən şəxs deməkdir.

– Elə isə kafir nəyin üstünü örtür?

– Necə yəni nəyin üstünü örtür? Bu sözün hərfi-lüğəvi mənası ilə yanaşı, bir ixtisas sözü-termin kimi mənası da var. Belə ki, Türkiyə diyanət vəqfi (fond) tərəfindən nəşr olunan İslam ensiklopediyasında kafirə peyğəmbəri Allahdan alıb din naminə təbliğ etdiyi məsələlərdə təsdiq-qəbul etməmək, ona inanmamaq kimi bir tərif verilir.

– Quranın ilk dəfə nazil edildiyi cəmiyyətdə bu sözlərin hansısa bir terminoloji mənası var idi?

– Xeyr, belə bir şey hələ formalaşmamışdı. Sonradan yarandı.

– Elə isə kafir çox vacib bir şeyi ört-basdır edir.

– Deyin görək, kafir nəyi ört-basdır edir?!

– Kafir özündə olan imanı örtüb gizlədir.

– Kafirdə iman nə gəzir?

– Düzgün bir imana malik olmayan şəxsin kafir olmağı qeyri-mümkündür.

– Heç elə şey olar?!

– Sən heç Quranın məal-tərcüməsini oxumusan? Onun mənası ilə tanışsan?

– Əlbəttə, oxumuşam. Sizin bundan qabaqkı yazınızdan sonra Quranı daha diqqətlə oxumağa başladım.

– Fikir ver, Allah belə deyir:

“Özlərinə açıq ayələr gəldikdən sonra biganə yanaşan və ixtilaf yaradanlar kimi olmayın. Belələrinə çatan pay böyük bir əzabdır.

O gün neçə-neçə üzlər ağ çıxar, neçə-neçə üzlər də qaralar. Üzüqara çıxanlara belə deyilər: “Siz iman gətirdikdən sonra kafir oldunuz, eləmi? Elə isə kafir olmağınızın müqabilində dadın bu əzabı!”

Üzüağ olanlar isə Allahın ikramında (rəhmət) olacaqlar. Onlar o ikram-rəhməti həmişə görəcəklər.

Budur Allahın ayələri! Onları sənə bütün həqiqiliyi ilə oxuyuruq. Allah heç kəsə haqsızlıq edilməyini istəməz!” (Ali-İmran, 3/105-108)

– Məhşər yerində kafirlərin hamısı üzüqara olacaq. Mən bunu bilirdim. Ancaq onların hamısının inanandan sonra kafir olduqlarından xəbərim yox idi. Deməli, Allah onlara belə deyəcək: “Siz iman gətirdikdən sonra kafir oldunuz, eləmi? Elə isə kafir olmağınızın müqabilində dadın bu əzabı!” Mən bunu birinci dəfə eşidirəm…

– Deməli, kafir özündə olan düzgün inancı örtüb gizlədən şəxsdir. Gizlətdiyinə görə də sən onda belə bir əqidənin olduğunu bilmirsən.

– Mənə elə gəlirdi ki, kafir Allah, peyğəmbər və kitaba inanmır.

– Düz bilirsən. Lakin heç fikirləşmisənmi ki, inanmamaq nə deməkdir? Məgər sən sənə etibar etməyən bir nəfər haqqında: “Bu adam mənə inanır”, – deyə bilərsən?

– Təbii ki, deyə bilmərəm.

– Deməli, Allaha inanmayan şəxs Onu yox hesab edən, yəni, Allahın var olmadığını düşünən insan deyil; əksinə, Ona lazımi şəkildə etibar etməyən şəxsdir. Həmin şəxs Allahın bəzi sözlərini düzgün hesab etsə də, bütün sözlərini münasib və düzgün qəbul etmir. Beləliklə, Allaha tam mənada təslim ola bilmir. “Allah nə deyirsə, o cürdür, o cür olmalıdır”, – cümləsini deyə bilmir.

– Yəni, demək istəyirsiniz ki, bu cür bir insan müslim ola bilmir. Çünki müslim Allaha təslim olan şəxs deməkdir. Biz ona müsəlman deyirik.

– Bəli, düzgün başa düşdün.

– Görəsən, kafir kimi səciyyələndirdiyimiz insanların bu cür söhbətlərdə: “Mənim ürəyim təmizdir. Allah qəlbimdə olanı bilir. Heç kəs mənə kafir deyə bilməz!” , – kimi reaksiya verməyi də bundan irəli gəlir?

– Bəli, bundan irəli gəlir. Gizlətdikləri imanı özləri bilirlər. Buna görə də özlərini onunla aldadıb ovundururlar. Allahın dərgahında özlərinin, yaxud da başqa bir nəfərin sözünün ötdüyünü düşündüklərinə görə də həm müşrik, həm də kafir olurlar.

– Belə çıxır ki, kafirlərin sayı bizim güman etdiyimizdən xeyli çoxdur. Yenə də deyim ki, hamının Allaha inanmağı məsələsini yaxşı başa düşə bilmədim.

– O məsələni inşallah gələn həftə müzakirə edərik.

Kafirlərlə əlaqədar bəzi Quran ayələri

Yasin surəsi

Yaxşılığı sonsuz, ikramı bol olan Allahın adı ilə!

1. Ya Sin

2. Düzgün hökmlər2 ehtiva edən Qurana and olsun ki,

3. Sən Allahın elçilərindənsən.

4. Düzgün yoldasan.

5. Bu, güclü və ikramı bol olan Allahın nazil etdiyi kitabdır.

6. Ataları xəbərdar edilməmiş bir tayfaya (qövm) xəbərdarlıq etməyin üçün nazil edilib. Çünki onlar bundan bixəbərdirlər.

7. İndi onların əksəriyyəti bunun həqiqi mənada Allahın kəlamı olduğunun təsirinə düşüblər, amma yenə də inanmırlar.3

8. Sanki Biz onların boyunlarına çənələrinə dirənən dəmir halqalar keçirmişik. Başlarını əyə bilmirlər!

9. Sanki onların qabaqlarına bir sədd, arxalarına da bir sədd qoyub bağlamışıq. Görə bilmirlər!4

10. Onları xəbərdar etsən də birdir, etməsən də: İnanmırlar.

11. Sən ancaq Rəhmandan (Allah) ürəkdən çəkinərək bu zikrə – Qurana tabe olana xəbərdarlıq edə bilərsən. Ona müjdə ver ki, bağışlanacaq. Etdiyi əməllərin əvəzinin artıqlaması ilə veriləcəyini də müjdələ.

12. Ölüləri Biz dirildəcəyik. Nə iş gördüklərini və qoyub getdiklərini də yazırıq.5 Bizim apardığımız hər bir qeydiyyat hər şeyi üzə çıxardan bir dəftərdədir.

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. İstanbul Universitetinin İlahiyyat fakültəsində İslam hüququ kafedrasının müdiri. []
  2. Düzgün hökm hikmət deməkdir. Allah Quranla yanaşı, himəti də nazil edib. Baxın: Nisa, 4/113. []
  3. Quranın Allahın sözü olduğu başa düşdükdə əvvəlcə ona inanırlar. Ancaq yaşayış tərzlərini dəyişdirmək istəməsələr, özlərini görməməzliyə vurmağa başlayır, beləcə, kafir olurlar. Onsuz da inanmadan kafir olmaq mümkün deyil. Allah belə buyurur: “O gün neçə-neçə üzlər ağ çıxar, neçə-neçə üzlər də qaralar. Üzüqara çıxanlara belə deyilər: “Siz iman gətirdikdən sonra kafir oldunuz, eləmi? Elə isə kafir olmağınızın müqabilində dadın bu əzabı!” (Ali-İmran, 3/106. []
  4. Bu 2 ayədə təşbehin əvəzinə birbaşa təşbeh üçün əlverişli olan mənaların məcmuyu işlədilib. Nəticədə Məkkəlilərin Qurana verdikləri reaksiya canlandırılıb. Ərəb dilində bu ifadə formasına istiareyi-təmsiliyyə deyilir. Bu, eynilə: “Sən öz işini saman altından su yeridən kimi görürsən”, – deməyin əvəzinə: “Saman altından su yeridirsən ha!”, – demək kimi bir şeydir. İstiarədə təşbeh gizlədilir və həqiqi mənanı nəzərdə tutmaq kimi bir ehtimal olmur. Bu ayələrdə də sözün həqiqi mənasını nəzərdə tutmaq ehtimalı yoxdur. Əgər elə olsaydı, həmin insanlar cavabdeh hesab edilməzdilər. Çünki “Allah heç kəsə gücünün çatdığından artıq yük yükləmir.” (Bəqərə, 2/286). İstiarədə təşbeh ədatı gizlədilir. Ancaq bu ayələrdəki ifadələr məcaz deyil, həqiqət hesab olunduğu üçün onlarda gizlədilən “sanki” sözünü üzə çıxartmaq bizim üçün bir zərurət oldu. []
  5. Həzrəti Muhəmməd (s. a. v.) belə demişdir: “İnsan bu 3 əsərdən birini qoyub getmədən ölsə, dəftəri bağlanır: Sədəqeyi-cariyə, fayda verən elm və ona dua edən əməlisaleh övlad.” Baxın: Müslim, Vəsiyyət, 14; Əbu Davud, Vəsaya, 14. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
8.803 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Təravih namazı 21.06.09 6.111 dəfə oxundu
2 Etikaf 23.06.09 4.897 dəfə oxundu
3 Qədr gecəsi 26.06.09 13.221 dəfə oxundu
4 Aypara məsələsi 22.06.09 4.577 dəfə oxundu
5 Ramazan və dualarımız 25.06.09 5.882 dəfə oxundu
6 Ramazan və Quran 27.06.09 5.693 dəfə oxundu
7 Ramazan: imkanların ayı 24.06.09 5.495 dəfə oxundu
8 Oruc: ümumi məlumat 28.06.09 19.407 dəfə oxundu
9 Hicab və örtünmək (təsəttür) 14.05.09 3.746 dəfə oxundu
10 Dəlillərlə Cümə namazı 12.02.10 6.016 dəfə oxundu
11 Donuz əti və ziyanları 08.12.10 5.622 dəfə oxundu
12 Müsəlmanların qeyri-müsəlmanlarla münasibətləri 08.04.11 2.477 dəfə oxundu
13 Ekvatordan qütblərə qədər namaz vaxtları 01.08.12 2.438 dəfə oxundu
14 Ölüm hökmü: Qisas və Edam 05.06.15 1.408 dəfə oxundu
15 Hicabı qadağan edənlər 14.05.09 3.353 dəfə oxundu
16 İnsan cəsədi və avtopsiya 05.02.10 3.514 dəfə oxundu
17 Şirk və küfr 14.07.11 3.434 dəfə oxundu
18 Müsəlman cəhənnəmə gedərmi? 26.04.14 3.074 dəfə oxundu
19 Əyyub peyğəmbərin başına gələnlər. 03.08.15 2.052 dəfə oxundu
20 Nişanlıların kəbini 14.05.09 11.096 dəfə oxundu
21 Qadınlar və Cümə namazı 26.03.10 6.659 dəfə oxundu
22 Quranda əşyaların dili 04.07.11 14.122 dəfə oxundu
23 Mutəvatir hədis 28.09.12 1.880 dəfə oxundu
24 Vəsilə nədir? 27.05.16 2.016 dəfə oxundu
25 Münafiqlərin korluğu 10.04.10 1.980 dəfə oxundu
26 Valideyndən xəbərsiz kəbin 29.06.09 9.670 dəfə oxundu
27 Qurban kəsmənin Quranda dəlili varmı? 21.09.15 2.006 dəfə oxundu
28 Hikmət 09.01.16 3.940 dəfə oxundu
29 Zinadan törəyən uşağın hökmü nədir? 22.10.16 2.333 dəfə oxundu
30 Nikaha nəzarət 14.05.09 6.535 dəfə oxundu
31 Ölüdən kömək gözləmək 28.03.10 3.738 dəfə oxundu
32 Quranı öyrənmənin üsulu 16.12.15 4.397 dəfə oxundu
33 Muhəmməd peyğəmbərin (s) həyatı (I yazı) 01.02.13 984 dəfə oxundu
34 Şiədə Təqiyyə/Kimliyini gizlətmək. 07.12.16 1.805 dəfə oxundu
35 Müsəlman olmayanlarla münasibətlər 01.07.09 3.460 dəfə oxundu
36 Faiz 29.03.10 4.310 dəfə oxundu
37 QÜTBÜ ƏZƏM 24.03.14 2.421 dəfə oxundu
38 Muhəmməd peyğəmbərin (s) həyatı (II yazı) 02.02.13 2.404 dəfə oxundu
39 Biblya lobilərinin İslama qarşı uzunvədəli planı 06.01.17 1.135 dəfə oxundu
40 Həccdə ticarət və ictimai fəaliyyət 01.07.09 2.394 dəfə oxundu
41 Namazları cəm etmək 08.04.10 6.617 dəfə oxundu
42 Seyyidlər kimlərdir? 16.10.11 7.492 dəfə oxundu
43 Qəza-qədər məsələsi 24.02.13 3.946 dəfə oxundu
44 Qadınların döyülməsi 29.03.17 1.133 dəfə oxundu
45 Quranda və sünnədə namaz vaxtları 11.09.14 5.933 dəfə oxundu
46 Vərdişlər 10.04.10 2.581 dəfə oxundu
47 Qurana və ənənəyə görə dindən dönmənin cəzası 03.12.14 1.802 dəfə oxundu
48 Mütə nikahı (siğə) 07.03.13 8.093 dəfə oxundu
49 Tağut 28.04.17 2.448 dəfə oxundu
50 İnsan peyğəmbər 06.07.09 3.681 dəfə oxundu
51 Allah, insan və xələf-sələf 12.04.10 2.747 dəfə oxundu
52 Kişinin seksuallığı 09.01.12 15.065 dəfə oxundu
53 Vəhy 12.04.13 1.791 dəfə oxundu
54 Əhli beyt İmamları məsumdurmu? 12.01.18 302 dəfə oxundu
55 Təsbeh 06.07.09 3.606 dəfə oxundu
56 Nəsx və daşqalaq cəzası 27.05.10 4.431 dəfə oxundu
57 Fitr sədəqəsi 20.06.09 3.651 dəfə oxundu
58 İsra və Merac 02.04.16 1.145 dəfə oxundu
59 Dinlər tarixinin əhəmiyyəti 13.05.13 2.339 dəfə oxundu
60 Hamının bildiyi Namaz. 26.01.18 449 dəfə oxundu
61 Peyğəmbər məscidində 40 vaxt namaz 03.04.11 3.329 dəfə oxundu
62 Qəndil 30.06.09 7.689 dəfə oxundu
63 Şəfaət 08.04.10 3.100 dəfə oxundu
64 Surroqat analıq 03.02.12 4.721 dəfə oxundu
65 Təvəssül 10.06.13 3.015 dəfə oxundu
66 “Ən zəif ev” 09.03.18 241 dəfə oxundu
67 Ailənin adından bir qurban 26.02.10 3.566 dəfə oxundu
68 Diş təmizliyi və intim münasibətlərlə əlaqəsi 28.07.12 12.621 dəfə oxundu
69 Qütblərdə namaz vaxtları: elmi sübut 31.01.11 5.500 dəfə oxundu
70 Piramida və şəbəkə marketinqi 24.02.12 2.495 dəfə oxundu
71 İslamda geyim ədəbi 05.06.13 3.271 dəfə oxundu
72 Yusifin köynəyi, Yaqubun gözü. 30.03.18 355 dəfə oxundu
73 Donuz dərisi 02.11.09 3.197 dəfə oxundu
74 Talaq: kişinin boşamaq hüququ 18.07.10 7.471 dəfə oxundu
75 İslamda falçılığa münasibət 27.11.10 7.598 dəfə oxundu
76 «Həzrət», «həzrəti» və «həzrətləri» ifadələri 08.03.12 2.931 dəfə oxundu
77 İudaizmdə Tanrı anlayışı 16.06.13 2.186 dəfə oxundu
78 Quran və Mədəni İnkişaf Lahiyəsi 13.07.18 37 dəfə oxundu
79 Heyzli qadının orucuna dair şübhələr 14.05.09 3.960 dəfə oxundu
80 Heyzli qadının ibadəti 24.02.10 42.716 dəfə oxundu
81 Oruc və orucun başlanğıcı 27.08.10 9.347 dəfə oxundu
82 Şəfaət inancı 08.02.11 2.858 dəfə oxundu
83 Muhəmməd peyğəmbərin dövründə notarius 31.05.12 1.835 dəfə oxundu
84 Uşaqların evləndirilməsi 26.01.15 2.939 dəfə oxundu
85 İftida: qadının boşanmaq hüququ 14.05.09 8.327 dəfə oxundu
86 Peyğəmbərin Həcc və Ömrə ziyarətləri 06.11.09 2.423 dəfə oxundu
87 Zikrin fəzilət və faydaları 26.11.10 4.605 dəfə oxundu
88 Kəramət nə deməkdir? 15.02.11 3.639 dəfə oxundu
89 Qadınların sünnəti 15.07.12 13.187 dəfə oxundu
90 Əsirlərə qarşı münasibət necə olmalıdır? 12.02.15 1.999 dəfə oxundu
91 Qadınların şahidliyi 14.05.09 2.849 dəfə oxundu
92 Quran və müsəlmanlar 29.01.10 4.554 dəfə oxundu
93 Dua 25.11.10 6.912 dəfə oxundu
94 Quranda adam öldürməyin cəzası: QİSAS 30.03.11 5.366 dəfə oxundu
95 Əsl kafir kimdir? 21.07.12 8.803 dəfə oxundu
96 Bəni-Qureyzə əsirləri haqqında peyğəmbərimizə atılan iftira 06.03.15 2.034 dəfə oxundu