Əsl kafir kimdir?
Müsəlmanlar > Düşüncə sahəsi > Müzakirə və mübahisələr > Tədqiqatlar Tarix: 21 Temmuz 2012 Tövsiyə et Çap et

Kafir kimdir?

Professor Abdulaziz Bayındır1

– Kafir sözünün lüğəvi mənasını bilirsən?

– Bu, bir şeyin üstünü örtən şəxs deməkdir.

– Elə isə kafir nəyin üstünü örtür?

– Necə yəni nəyin üstünü örtür? Bu sözün hərfi-lüğəvi mənası ilə yanaşı, bir ixtisas sözü-termin kimi mənası da var. Belə ki, Türkiyə diyanət vəqfi (fond) tərəfindən nəşr olunan İslam ensiklopediyasında kafirə peyğəmbəri Allahdan alıb din naminə təbliğ etdiyi məsələlərdə təsdiq-qəbul etməmək, ona inanmamaq kimi bir tərif verilir.

– Quranın ilk dəfə nazil edildiyi cəmiyyətdə bu sözlərin hansısa bir terminoloji mənası var idi?

– Xeyr, belə bir şey hələ formalaşmamışdı. Sonradan yarandı.

– Elə isə kafir çox vacib bir şeyi ört-basdır edir.

– Deyin görək, kafir nəyi ört-basdır edir?!

– Kafir özündə olan imanı örtüb gizlədir.

– Kafirdə iman nə gəzir?

– Düzgün bir imana malik olmayan şəxsin kafir olmağı qeyri-mümkündür.

– Heç elə şey olar?!

– Sən heç Quranın məal-tərcüməsini oxumusan? Onun mənası ilə tanışsan?

– Əlbəttə, oxumuşam. Sizin bundan qabaqkı yazınızdan sonra Quranı daha diqqətlə oxumağa başladım.

– Fikir ver, Allah belə deyir:

“Özlərinə açıq ayələr gəldikdən sonra biganə yanaşan və ixtilaf yaradanlar kimi olmayın. Belələrinə çatan pay böyük bir əzabdır.

O gün neçə-neçə üzlər ağ çıxar, neçə-neçə üzlər də qaralar. Üzüqara çıxanlara belə deyilər: “Siz iman gətirdikdən sonra kafir oldunuz, eləmi? Elə isə kafir olmağınızın müqabilində dadın bu əzabı!”

Üzüağ olanlar isə Allahın ikramında (rəhmət) olacaqlar. Onlar o ikram-rəhməti həmişə görəcəklər.

Budur Allahın ayələri! Onları sənə bütün həqiqiliyi ilə oxuyuruq. Allah heç kəsə haqsızlıq edilməyini istəməz!” (Ali-İmran, 3/105-108)

– Məhşər yerində kafirlərin hamısı üzüqara olacaq. Mən bunu bilirdim. Ancaq onların hamısının inanandan sonra kafir olduqlarından xəbərim yox idi. Deməli, Allah onlara belə deyəcək: “Siz iman gətirdikdən sonra kafir oldunuz, eləmi? Elə isə kafir olmağınızın müqabilində dadın bu əzabı!” Mən bunu birinci dəfə eşidirəm…

– Deməli, kafir özündə olan düzgün inancı örtüb gizlədən şəxsdir. Gizlətdiyinə görə də sən onda belə bir əqidənin olduğunu bilmirsən.

– Mənə elə gəlirdi ki, kafir Allah, peyğəmbər və kitaba inanmır.

– Düz bilirsən. Lakin heç fikirləşmisənmi ki, inanmamaq nə deməkdir? Məgər sən sənə etibar etməyən bir nəfər haqqında: “Bu adam mənə inanır”, – deyə bilərsən?

– Təbii ki, deyə bilmərəm.

– Deməli, Allaha inanmayan şəxs Onu yox hesab edən, yəni, Allahın var olmadığını düşünən insan deyil; əksinə, Ona lazımi şəkildə etibar etməyən şəxsdir. Həmin şəxs Allahın bəzi sözlərini düzgün hesab etsə də, bütün sözlərini münasib və düzgün qəbul etmir. Beləliklə, Allaha tam mənada təslim ola bilmir. “Allah nə deyirsə, o cürdür, o cür olmalıdır”, – cümləsini deyə bilmir.

– Yəni, demək istəyirsiniz ki, bu cür bir insan müslim ola bilmir. Çünki müslim Allaha təslim olan şəxs deməkdir. Biz ona müsəlman deyirik.

– Bəli, düzgün başa düşdün.

– Görəsən, kafir kimi səciyyələndirdiyimiz insanların bu cür söhbətlərdə: “Mənim ürəyim təmizdir. Allah qəlbimdə olanı bilir. Heç kəs mənə kafir deyə bilməz!” , – kimi reaksiya verməyi də bundan irəli gəlir?

– Bəli, bundan irəli gəlir. Gizlətdikləri imanı özləri bilirlər. Buna görə də özlərini onunla aldadıb ovundururlar. Allahın dərgahında özlərinin, yaxud da başqa bir nəfərin sözünün ötdüyünü düşündüklərinə görə də həm müşrik, həm də kafir olurlar.

– Belə çıxır ki, kafirlərin sayı bizim güman etdiyimizdən xeyli çoxdur. Yenə də deyim ki, hamının Allaha inanmağı məsələsini yaxşı başa düşə bilmədim.

– O məsələni inşallah gələn həftə müzakirə edərik.

Kafirlərlə əlaqədar bəzi Quran ayələri

Yasin surəsi

Yaxşılığı sonsuz, ikramı bol olan Allahın adı ilə!

1. Ya Sin

2. Düzgün hökmlər2 ehtiva edən Qurana and olsun ki,

3. Sən Allahın elçilərindənsən.

4. Düzgün yoldasan.

5. Bu, güclü və ikramı bol olan Allahın nazil etdiyi kitabdır.

6. Ataları xəbərdar edilməmiş bir tayfaya (qövm) xəbərdarlıq etməyin üçün nazil edilib. Çünki onlar bundan bixəbərdirlər.

7. İndi onların əksəriyyəti bunun həqiqi mənada Allahın kəlamı olduğunun təsirinə düşüblər, amma yenə də inanmırlar.3

8. Sanki Biz onların boyunlarına çənələrinə dirənən dəmir halqalar keçirmişik. Başlarını əyə bilmirlər!

9. Sanki onların qabaqlarına bir sədd, arxalarına da bir sədd qoyub bağlamışıq. Görə bilmirlər!4

10. Onları xəbərdar etsən də birdir, etməsən də: İnanmırlar.

11. Sən ancaq Rəhmandan (Allah) ürəkdən çəkinərək bu zikrə – Qurana tabe olana xəbərdarlıq edə bilərsən. Ona müjdə ver ki, bağışlanacaq. Etdiyi əməllərin əvəzinin artıqlaması ilə veriləcəyini də müjdələ.

12. Ölüləri Biz dirildəcəyik. Nə iş gördüklərini və qoyub getdiklərini də yazırıq.5 Bizim apardığımız hər bir qeydiyyat hər şeyi üzə çıxardan bir dəftərdədir.

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. İstanbul Universitetinin İlahiyyat fakültəsində İslam hüququ kafedrasının müdiri. []
  2. Düzgün hökm hikmət deməkdir. Allah Quranla yanaşı, himəti də nazil edib. Baxın: Nisa, 4/113. []
  3. Quranın Allahın sözü olduğu başa düşdükdə əvvəlcə ona inanırlar. Ancaq yaşayış tərzlərini dəyişdirmək istəməsələr, özlərini görməməzliyə vurmağa başlayır, beləcə, kafir olurlar. Onsuz da inanmadan kafir olmaq mümkün deyil. Allah belə buyurur: “O gün neçə-neçə üzlər ağ çıxar, neçə-neçə üzlər də qaralar. Üzüqara çıxanlara belə deyilər: “Siz iman gətirdikdən sonra kafir oldunuz, eləmi? Elə isə kafir olmağınızın müqabilində dadın bu əzabı!” (Ali-İmran, 3/106. []
  4. Bu 2 ayədə təşbehin əvəzinə birbaşa təşbeh üçün əlverişli olan mənaların məcmuyu işlədilib. Nəticədə Məkkəlilərin Qurana verdikləri reaksiya canlandırılıb. Ərəb dilində bu ifadə formasına istiareyi-təmsiliyyə deyilir. Bu, eynilə: “Sən öz işini saman altından su yeridən kimi görürsən”, – deməyin əvəzinə: “Saman altından su yeridirsən ha!”, – demək kimi bir şeydir. İstiarədə təşbeh gizlədilir və həqiqi mənanı nəzərdə tutmaq kimi bir ehtimal olmur. Bu ayələrdə də sözün həqiqi mənasını nəzərdə tutmaq ehtimalı yoxdur. Əgər elə olsaydı, həmin insanlar cavabdeh hesab edilməzdilər. Çünki “Allah heç kəsə gücünün çatdığından artıq yük yükləmir.” (Bəqərə, 2/286). İstiarədə təşbeh ədatı gizlədilir. Ancaq bu ayələrdəki ifadələr məcaz deyil, həqiqət hesab olunduğu üçün onlarda gizlədilən “sanki” sözünü üzə çıxartmaq bizim üçün bir zərurət oldu. []
  5. Həzrəti Muhəmməd (s. a. v.) belə demişdir: “İnsan bu 3 əsərdən birini qoyub getmədən ölsə, dəftəri bağlanır: Sədəqeyi-cariyə, fayda verən elm və ona dua edən əməlisaleh övlad.” Baxın: Müslim, Vəsiyyət, 14; Əbu Davud, Vəsaya, 14. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
8.284 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Təravih namazı 21.06.09 5.931 dəfə oxundu
2 Etikaf 23.06.09 4.643 dəfə oxundu
3 Qədr gecəsi 26.06.09 12.327 dəfə oxundu
4 Aypara məsələsi 22.06.09 4.472 dəfə oxundu
5 Ramazan və dualarımız 25.06.09 5.605 dəfə oxundu
6 Ramazan və Quran 27.06.09 5.413 dəfə oxundu
7 Ramazan: imkanların ayı 24.06.09 5.223 dəfə oxundu
8 Oruc: ümumi məlumat 28.06.09 17.367 dəfə oxundu
9 Nikaha nəzarət 14.05.09 6.371 dəfə oxundu
10 Ölüdən kömək gözləmək 28.03.10 3.612 dəfə oxundu
11 Qurban kəsmənin Quranda dəlili varmı? 21.09.15 1.541 dəfə oxundu
12 Hikmət 09.01.16 3.172 dəfə oxundu
13 Zinadan törəyən uşağın hökmü nədir? 22.10.16 1.599 dəfə oxundu
14 Müsəlman olmayanlarla münasibətlər 01.07.09 3.355 dəfə oxundu
15 Faiz 29.03.10 4.092 dəfə oxundu
16 Quranı öyrənmənin üsulu 16.12.15 4.128 dəfə oxundu
17 Muhəmməd peyğəmbərin (s) həyatı (I yazı) 01.02.13 890 dəfə oxundu
18 Şiədə Təqiyyə/Kimliyini gizlətmək. 07.12.16 1.489 dəfə oxundu
19 Həccdə ticarət və ictimai fəaliyyət 01.07.09 2.366 dəfə oxundu
20 Namazları cəm etmək 08.04.10 6.132 dəfə oxundu
21 QÜTBÜ ƏZƏM 24.03.14 2.369 dəfə oxundu
22 Muhəmməd peyğəmbərin (s) həyatı (II yazı) 02.02.13 2.211 dəfə oxundu
23 Biblya lobilərinin İslama qarşı uzunvədəli planı 06.01.17 926 dəfə oxundu
24 Quranda və sünnədə namaz vaxtları 11.09.14 4.930 dəfə oxundu
25 Vərdişlər 10.04.10 2.502 dəfə oxundu
26 Seyyidlər kimlərdir? 16.10.11 6.608 dəfə oxundu
27 Qəza-qədər məsələsi 24.02.13 3.775 dəfə oxundu
28 Qadınların döyülməsi 29.03.17 613 dəfə oxundu
29 İnsan peyğəmbər 06.07.09 3.578 dəfə oxundu
30 Allah, insan və xələf-sələf 12.04.10 2.631 dəfə oxundu
31 Qurana və ənənəyə görə dindən dönmənin cəzası 03.12.14 1.664 dəfə oxundu
32 Mütə nikahı (siğə) 07.03.13 6.876 dəfə oxundu
33 Tağut 28.04.17 1.044 dəfə oxundu
34 Təsbeh 06.07.09 3.479 dəfə oxundu
35 Nəsx və daşqalaq cəzası 27.05.10 4.105 dəfə oxundu
36 Fitr sədəqəsi 20.06.09 3.579 dəfə oxundu
37 Kişinin seksuallığı 09.01.12 13.508 dəfə oxundu
38 Vəhy 12.04.13 1.714 dəfə oxundu
39 Peyğəmbər məscidində 40 vaxt namaz 03.04.11 3.260 dəfə oxundu
40 Qəndil 30.06.09 7.350 dəfə oxundu
41 Qadının döyülməsi 07.06.10 9.117 dəfə oxundu
42 İsra və Merac 02.04.16 1.049 dəfə oxundu
43 Dinlər tarixinin əhəmiyyəti 13.05.13 2.271 dəfə oxundu
44 Ailənin adından bir qurban 26.02.10 3.433 dəfə oxundu
45 Diş təmizliyi və intim münasibətlərlə əlaqəsi 28.07.12 11.773 dəfə oxundu
46 Şəfaət 08.04.10 3.021 dəfə oxundu
47 Surroqat analıq 03.02.12 4.455 dəfə oxundu
48 Təvəssül 10.06.13 2.864 dəfə oxundu
49 Donuz dərisi 02.11.09 3.114 dəfə oxundu
50 Talaq: kişinin boşamaq hüququ 18.07.10 6.885 dəfə oxundu
51 Qütblərdə namaz vaxtları: elmi sübut 31.01.11 5.322 dəfə oxundu
52 Piramida və şəbəkə marketinqi 24.02.12 2.407 dəfə oxundu
53 İslamda geyim ədəbi 05.06.13 3.085 dəfə oxundu
54 Heyzli qadının orucuna dair şübhələr 14.05.09 3.712 dəfə oxundu
55 Heyzli qadının ibadəti 24.02.10 33.132 dəfə oxundu
56 Oruc və orucun başlanğıcı 27.08.10 8.514 dəfə oxundu
57 İslamda falçılığa münasibət 27.11.10 7.252 dəfə oxundu
58 «Həzrət», «həzrəti» və «həzrətləri» ifadələri 08.03.12 2.709 dəfə oxundu
59 İudaizmdə Tanrı anlayışı 16.06.13 2.140 dəfə oxundu
60 İftida: qadının boşanmaq hüququ 14.05.09 6.812 dəfə oxundu
61 Peyğəmbərin Həcc və Ömrə ziyarətləri 06.11.09 2.382 dəfə oxundu
62 Zikrin fəzilət və faydaları 26.11.10 4.208 dəfə oxundu
63 Şəfaət inancı 08.02.11 2.793 dəfə oxundu
64 Muhəmməd peyğəmbərin dövründə notarius 31.05.12 1.795 dəfə oxundu
65 Uşaqların evləndirilməsi 26.01.15 2.755 dəfə oxundu
66 Qadınların şahidliyi 14.05.09 2.693 dəfə oxundu
67 Quran və müsəlmanlar 29.01.10 4.457 dəfə oxundu
68 Dua 25.11.10 6.529 dəfə oxundu
69 Kəramət nə deməkdir? 15.02.11 3.423 dəfə oxundu
70 Qadınların sünnəti 15.07.12 12.709 dəfə oxundu
71 Əsirlərə qarşı münasibət necə olmalıdır? 12.02.15 1.856 dəfə oxundu
72 Hicab və örtünmək (təsəttür) 14.05.09 3.540 dəfə oxundu
73 Dəlillərlə Cümə namazı 12.02.10 5.676 dəfə oxundu
74 Donuz əti və ziyanları 08.12.10 5.332 dəfə oxundu
75 Quranda adam öldürməyin cəzası: QİSAS 30.03.11 4.722 dəfə oxundu
76 Əsl kafir kimdir? 21.07.12 8.284 dəfə oxundu
77 Bəni-Qureyzə əsirləri haqqında peyğəmbərimizə atılan iftira 06.03.15 1.938 dəfə oxundu
78 Hicabı qadağan edənlər 14.05.09 3.227 dəfə oxundu
79 İnsan cəsədi və avtopsiya 05.02.10 3.397 dəfə oxundu
80 Müsəlmanların qeyri-müsəlmanlarla münasibətləri 08.04.11 2.436 dəfə oxundu
81 Ekvatordan qütblərə qədər namaz vaxtları 01.08.12 2.373 dəfə oxundu
82 Ölüm hökmünün bərpa edilməsi nə dərəcədə doğrudur? 05.06.15 1.274 dəfə oxundu
83 Nişanlıların kəbini 14.05.09 10.237 dəfə oxundu
84 Qadınlar və Cümə namazı 26.03.10 6.288 dəfə oxundu
85 Şirk və küfr 14.07.11 3.207 dəfə oxundu
86 Müsəlman cəhənnəmə gedərmi? 26.04.14 2.897 dəfə oxundu
87 Əyyub peyğəmbərin başına gələnlər. 03.08.15 1.854 dəfə oxundu
88 Münafiqlərin korluğu 10.04.10 1.942 dəfə oxundu
89 Valideyndən xəbərsiz kəbin 29.06.09 8.992 dəfə oxundu
90 Quranda əşyaların dili 04.07.11 14.001 dəfə oxundu
91 Mutəvatir hədis 28.09.12 1.777 dəfə oxundu
92 Vəsilə nədir? 27.05.16 1.712 dəfə oxundu