Əsl kafir kimdir?
Müsəlmanlar > Düşüncə sahəsi > Müzakirə və mübahisələr > Tədqiqatlar Tarix: 21 Temmuz 2012 Tövsiyə et Çap et

Kafir kimdir?

Professor Abdulaziz Bayındır1

– Kafir sözünün lüğəvi mənasını bilirsən?

– Bu, bir şeyin üstünü örtən şəxs deməkdir.

– Elə isə kafir nəyin üstünü örtür?

– Necə yəni nəyin üstünü örtür? Bu sözün hərfi-lüğəvi mənası ilə yanaşı, bir ixtisas sözü-termin kimi mənası da var. Belə ki, Türkiyə diyanət vəqfi (fond) tərəfindən nəşr olunan İslam ensiklopediyasında kafirə peyğəmbəri Allahdan alıb din naminə təbliğ etdiyi məsələlərdə təsdiq-qəbul etməmək, ona inanmamaq kimi bir tərif verilir.

– Quranın ilk dəfə nazil edildiyi cəmiyyətdə bu sözlərin hansısa bir terminoloji mənası var idi?

– Xeyr, belə bir şey hələ formalaşmamışdı. Sonradan yarandı.

– Elə isə kafir çox vacib bir şeyi ört-basdır edir.

– Deyin görək, kafir nəyi ört-basdır edir?!

– Kafir özündə olan imanı örtüb gizlədir.

– Kafirdə iman nə gəzir?

– Düzgün bir imana malik olmayan şəxsin kafir olmağı qeyri-mümkündür.

– Heç elə şey olar?!

– Sən heç Quranın məal-tərcüməsini oxumusan? Onun mənası ilə tanışsan?

– Əlbəttə, oxumuşam. Sizin bundan qabaqkı yazınızdan sonra Quranı daha diqqətlə oxumağa başladım.

– Fikir ver, Allah belə deyir:

“Özlərinə açıq ayələr gəldikdən sonra biganə yanaşan və ixtilaf yaradanlar kimi olmayın. Belələrinə çatan pay böyük bir əzabdır.

O gün neçə-neçə üzlər ağ çıxar, neçə-neçə üzlər də qaralar. Üzüqara çıxanlara belə deyilər: “Siz iman gətirdikdən sonra kafir oldunuz, eləmi? Elə isə kafir olmağınızın müqabilində dadın bu əzabı!”

Üzüağ olanlar isə Allahın ikramında (rəhmət) olacaqlar. Onlar o ikram-rəhməti həmişə görəcəklər.

Budur Allahın ayələri! Onları sənə bütün həqiqiliyi ilə oxuyuruq. Allah heç kəsə haqsızlıq edilməyini istəməz!” (Ali-İmran, 3/105-108)

– Məhşər yerində kafirlərin hamısı üzüqara olacaq. Mən bunu bilirdim. Ancaq onların hamısının inanandan sonra kafir olduqlarından xəbərim yox idi. Deməli, Allah onlara belə deyəcək: “Siz iman gətirdikdən sonra kafir oldunuz, eləmi? Elə isə kafir olmağınızın müqabilində dadın bu əzabı!” Mən bunu birinci dəfə eşidirəm…

– Deməli, kafir özündə olan düzgün inancı örtüb gizlədən şəxsdir. Gizlətdiyinə görə də sən onda belə bir əqidənin olduğunu bilmirsən.

– Mənə elə gəlirdi ki, kafir Allah, peyğəmbər və kitaba inanmır.

– Düz bilirsən. Lakin heç fikirləşmisənmi ki, inanmamaq nə deməkdir? Məgər sən sənə etibar etməyən bir nəfər haqqında: “Bu adam mənə inanır”, – deyə bilərsən?

– Təbii ki, deyə bilmərəm.

– Deməli, Allaha inanmayan şəxs Onu yox hesab edən, yəni, Allahın var olmadığını düşünən insan deyil; əksinə, Ona lazımi şəkildə etibar etməyən şəxsdir. Həmin şəxs Allahın bəzi sözlərini düzgün hesab etsə də, bütün sözlərini münasib və düzgün qəbul etmir. Beləliklə, Allaha tam mənada təslim ola bilmir. “Allah nə deyirsə, o cürdür, o cür olmalıdır”, – cümləsini deyə bilmir.

– Yəni, demək istəyirsiniz ki, bu cür bir insan müslim ola bilmir. Çünki müslim Allaha təslim olan şəxs deməkdir. Biz ona müsəlman deyirik.

– Bəli, düzgün başa düşdün.

– Görəsən, kafir kimi səciyyələndirdiyimiz insanların bu cür söhbətlərdə: “Mənim ürəyim təmizdir. Allah qəlbimdə olanı bilir. Heç kəs mənə kafir deyə bilməz!” , – kimi reaksiya verməyi də bundan irəli gəlir?

– Bəli, bundan irəli gəlir. Gizlətdikləri imanı özləri bilirlər. Buna görə də özlərini onunla aldadıb ovundururlar. Allahın dərgahında özlərinin, yaxud da başqa bir nəfərin sözünün ötdüyünü düşündüklərinə görə də həm müşrik, həm də kafir olurlar.

– Belə çıxır ki, kafirlərin sayı bizim güman etdiyimizdən xeyli çoxdur. Yenə də deyim ki, hamının Allaha inanmağı məsələsini yaxşı başa düşə bilmədim.

– O məsələni inşallah gələn həftə müzakirə edərik.

Kafirlərlə əlaqədar bəzi Quran ayələri

Yasin surəsi

Yaxşılığı sonsuz, ikramı bol olan Allahın adı ilə!

1. Ya Sin

2. Düzgün hökmlər2 ehtiva edən Qurana and olsun ki,

3. Sən Allahın elçilərindənsən.

4. Düzgün yoldasan.

5. Bu, güclü və ikramı bol olan Allahın nazil etdiyi kitabdır.

6. Ataları xəbərdar edilməmiş bir tayfaya (qövm) xəbərdarlıq etməyin üçün nazil edilib. Çünki onlar bundan bixəbərdirlər.

7. İndi onların əksəriyyəti bunun həqiqi mənada Allahın kəlamı olduğunun təsirinə düşüblər, amma yenə də inanmırlar.3

8. Sanki Biz onların boyunlarına çənələrinə dirənən dəmir halqalar keçirmişik. Başlarını əyə bilmirlər!

9. Sanki onların qabaqlarına bir sədd, arxalarına da bir sədd qoyub bağlamışıq. Görə bilmirlər!4

10. Onları xəbərdar etsən də birdir, etməsən də: İnanmırlar.

11. Sən ancaq Rəhmandan (Allah) ürəkdən çəkinərək bu zikrə – Qurana tabe olana xəbərdarlıq edə bilərsən. Ona müjdə ver ki, bağışlanacaq. Etdiyi əməllərin əvəzinin artıqlaması ilə veriləcəyini də müjdələ.

12. Ölüləri Biz dirildəcəyik. Nə iş gördüklərini və qoyub getdiklərini də yazırıq.5 Bizim apardığımız hər bir qeydiyyat hər şeyi üzə çıxardan bir dəftərdədir.

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. İstanbul Universitetinin İlahiyyat fakültəsində İslam hüququ kafedrasının müdiri. []
  2. Düzgün hökm hikmət deməkdir. Allah Quranla yanaşı, himəti də nazil edib. Baxın: Nisa, 4/113. []
  3. Quranın Allahın sözü olduğu başa düşdükdə əvvəlcə ona inanırlar. Ancaq yaşayış tərzlərini dəyişdirmək istəməsələr, özlərini görməməzliyə vurmağa başlayır, beləcə, kafir olurlar. Onsuz da inanmadan kafir olmaq mümkün deyil. Allah belə buyurur: “O gün neçə-neçə üzlər ağ çıxar, neçə-neçə üzlər də qaralar. Üzüqara çıxanlara belə deyilər: “Siz iman gətirdikdən sonra kafir oldunuz, eləmi? Elə isə kafir olmağınızın müqabilində dadın bu əzabı!” (Ali-İmran, 3/106. []
  4. Bu 2 ayədə təşbehin əvəzinə birbaşa təşbeh üçün əlverişli olan mənaların məcmuyu işlədilib. Nəticədə Məkkəlilərin Qurana verdikləri reaksiya canlandırılıb. Ərəb dilində bu ifadə formasına istiareyi-təmsiliyyə deyilir. Bu, eynilə: “Sən öz işini saman altından su yeridən kimi görürsən”, – deməyin əvəzinə: “Saman altından su yeridirsən ha!”, – demək kimi bir şeydir. İstiarədə təşbeh gizlədilir və həqiqi mənanı nəzərdə tutmaq kimi bir ehtimal olmur. Bu ayələrdə də sözün həqiqi mənasını nəzərdə tutmaq ehtimalı yoxdur. Əgər elə olsaydı, həmin insanlar cavabdeh hesab edilməzdilər. Çünki “Allah heç kəsə gücünün çatdığından artıq yük yükləmir.” (Bəqərə, 2/286). İstiarədə təşbeh ədatı gizlədilir. Ancaq bu ayələrdəki ifadələr məcaz deyil, həqiqət hesab olunduğu üçün onlarda gizlədilən “sanki” sözünü üzə çıxartmaq bizim üçün bir zərurət oldu. []
  5. Həzrəti Muhəmməd (s. a. v.) belə demişdir: “İnsan bu 3 əsərdən birini qoyub getmədən ölsə, dəftəri bağlanır: Sədəqeyi-cariyə, fayda verən elm və ona dua edən əməlisaleh övlad.” Baxın: Müslim, Vəsiyyət, 14; Əbu Davud, Vəsaya, 14. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
8.927 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Təravih namazı 21.06.09 6.127 dəfə oxundu
2 Etikaf 23.06.09 4.956 dəfə oxundu
3 Qədr gecəsi 26.06.09 13.256 dəfə oxundu
4 Aypara məsələsi 22.06.09 4.600 dəfə oxundu
5 Ramazan və dualarımız 25.06.09 5.898 dəfə oxundu
6 Ramazan və Quran 27.06.09 5.715 dəfə oxundu
7 Ramazan: imkanların ayı 24.06.09 5.515 dəfə oxundu
8 Oruc: ümumi məlumat 28.06.09 19.464 dəfə oxundu
9 Qadınların şahidliyi 14.05.09 2.886 dəfə oxundu
10 Quran və müsəlmanlar 29.01.10 4.585 dəfə oxundu
11 Dua 25.11.10 6.987 dəfə oxundu
12 Quranda adam öldürməyin cəzası: QİSAS 30.03.11 5.529 dəfə oxundu
13 Əsl kafir kimdir? 21.07.12 8.927 dəfə oxundu
14 Bəni-Qureyzə əsirləri haqqında peyğəmbərimizə atılan iftira 06.03.15 2.072 dəfə oxundu
15 Hicab və örtünmək (təsəttür) 14.05.09 3.813 dəfə oxundu
16 Dəlillərlə Cümə namazı 12.02.10 6.114 dəfə oxundu
17 Donuz əti və ziyanları 08.12.10 5.699 dəfə oxundu
18 Müsəlmanların qeyri-müsəlmanlarla münasibətləri 08.04.11 2.489 dəfə oxundu
19 Ekvatordan qütblərə qədər namaz vaxtları 01.08.12 2.444 dəfə oxundu
20 Ölüm hökmü: Qisas və Edam 05.06.15 1.467 dəfə oxundu
21 Hicabı qadağan edənlər 14.05.09 3.389 dəfə oxundu
22 İnsan cəsədi və avtopsiya 05.02.10 3.530 dəfə oxundu
23 Şirk və küfr 14.07.11 3.482 dəfə oxundu
24 Müsəlman cəhənnəmə gedərmi? 26.04.14 3.114 dəfə oxundu
25 Əyyub peyğəmbərin başına gələnlər. 03.08.15 2.096 dəfə oxundu
26 Nişanlıların kəbini 14.05.09 11.344 dəfə oxundu
27 Qadınlar və Cümə namazı 26.03.10 6.766 dəfə oxundu
28 Quranda əşyaların dili 04.07.11 14.150 dəfə oxundu
29 Mutəvatir hədis 28.09.12 1.903 dəfə oxundu
30 Vəsilə nədir? 27.05.16 2.072 dəfə oxundu
31 Münafiqlərin korluğu 10.04.10 1.983 dəfə oxundu
32 Valideyndən xəbərsiz kəbin 29.06.09 9.833 dəfə oxundu
33 Qurban kəsmənin Quranda dəlili varmı? 21.09.15 2.455 dəfə oxundu
34 Hikmət 09.01.16 4.123 dəfə oxundu
35 Zinadan törəyən uşağın hökmü nədir? 22.10.16 2.573 dəfə oxundu
36 Nikaha nəzarət 14.05.09 6.576 dəfə oxundu
37 Ölüdən kömək gözləmək 28.03.10 3.758 dəfə oxundu
38 Quranı öyrənmənin üsulu 16.12.15 4.447 dəfə oxundu
39 Muhəmməd peyğəmbərin (s) həyatı (I yazı) 01.02.13 1.003 dəfə oxundu
40 Şiədə Təqiyyə/Kimliyini gizlətmək. 07.12.16 1.858 dəfə oxundu
41 Müsəlman olmayanlarla münasibətlər 01.07.09 3.476 dəfə oxundu
42 Faiz 29.03.10 4.385 dəfə oxundu
43 QÜTBÜ ƏZƏM 24.03.14 2.435 dəfə oxundu
44 Muhəmməd peyğəmbərin (s) həyatı (II yazı) 02.02.13 2.422 dəfə oxundu
45 Biblya lobilərinin İslama qarşı uzunvədəli planı 06.01.17 1.147 dəfə oxundu
46 Həccdə ticarət və ictimai fəaliyyət 01.07.09 2.398 dəfə oxundu
47 Namazları cəm etmək 08.04.10 6.745 dəfə oxundu
48 Seyyidlər kimlərdir? 16.10.11 7.769 dəfə oxundu
49 Qəza-qədər məsələsi 24.02.13 4.004 dəfə oxundu
50 Qadınların döyülməsi 29.03.17 1.287 dəfə oxundu
51 Quranda və sünnədə namaz vaxtları 11.09.14 6.103 dəfə oxundu
52 Vərdişlər 10.04.10 2.592 dəfə oxundu
53 Qurana və ənənəyə görə dindən dönmənin cəzası 03.12.14 1.837 dəfə oxundu
54 Mütə nikahı (siğə) 07.03.13 8.359 dəfə oxundu
55 Tağut 28.04.17 2.846 dəfə oxundu
56 İnsan peyğəmbər 06.07.09 3.706 dəfə oxundu
57 Allah, insan və xələf-sələf 12.04.10 2.766 dəfə oxundu
58 Kişinin seksuallığı 09.01.12 15.487 dəfə oxundu
59 Vəhy 12.04.13 1.801 dəfə oxundu
60 Əhli beyt İmamları məsumdurmu? 12.01.18 439 dəfə oxundu
61 Təsbeh 06.07.09 3.627 dəfə oxundu
62 Nəsx və daşqalaq cəzası 27.05.10 4.491 dəfə oxundu
63 Fitr sədəqəsi 20.06.09 3.654 dəfə oxundu
64 İsra və Merac 02.04.16 1.161 dəfə oxundu
65 Dinlər tarixinin əhəmiyyəti 13.05.13 2.354 dəfə oxundu
66 Hamının bildiyi Namaz. 26.01.18 581 dəfə oxundu
67 Peyğəmbər məscidində 40 vaxt namaz 03.04.11 3.343 dəfə oxundu
68 Qəndil 30.06.09 7.719 dəfə oxundu
69 Şəfaət 08.04.10 3.127 dəfə oxundu
70 Surroqat analıq 03.02.12 4.762 dəfə oxundu
71 Təvəssül 10.06.13 3.070 dəfə oxundu
72 “Ən zəif ev” 09.03.18 292 dəfə oxundu
73 Ailənin adından bir qurban 26.02.10 3.622 dəfə oxundu
74 Diş təmizliyi və intim münasibətlərlə əlaqəsi 28.07.12 12.812 dəfə oxundu
75 Qütblərdə namaz vaxtları: elmi sübut 31.01.11 5.519 dəfə oxundu
76 Piramida və şəbəkə marketinqi 24.02.12 2.524 dəfə oxundu
77 İslamda geyim ədəbi 05.06.13 3.309 dəfə oxundu
78 Yusifin köynəyi, Yaqubun gözü. 30.03.18 415 dəfə oxundu
79 Donuz dərisi 02.11.09 3.221 dəfə oxundu
80 Talaq: kişinin boşamaq hüququ 18.07.10 7.637 dəfə oxundu
81 İslamda falçılığa münasibət 27.11.10 7.692 dəfə oxundu
82 «Həzrət», «həzrəti» və «həzrətləri» ifadələri 08.03.12 3.007 dəfə oxundu
83 İudaizmdə Tanrı anlayışı 16.06.13 2.194 dəfə oxundu
84 Quran və Mədəni İnkişaf Lahiyəsi 13.07.18 117 dəfə oxundu
85 Heyzli qadının orucuna dair şübhələr 14.05.09 3.973 dəfə oxundu
86 Heyzli qadının ibadəti 24.02.10 43.598 dəfə oxundu
87 Oruc və orucun başlanğıcı 27.08.10 9.380 dəfə oxundu
88 Şəfaət inancı 08.02.11 2.891 dəfə oxundu
89 Muhəmməd peyğəmbərin dövründə notarius 31.05.12 1.843 dəfə oxundu
90 Uşaqların evləndirilməsi 26.01.15 2.990 dəfə oxundu
91 Quranda Hicab/Başörtüsü. 24.09.18 357 dəfə oxundu
92 İftida: qadının boşanmaq hüququ 14.05.09 8.627 dəfə oxundu
93 Peyğəmbərin Həcc və Ömrə ziyarətləri 06.11.09 2.437 dəfə oxundu
94 Zikrin fəzilət və faydaları 26.11.10 4.740 dəfə oxundu
95 Kəramət nə deməkdir? 15.02.11 3.682 dəfə oxundu
96 Qadınların sünnəti 15.07.12 13.349 dəfə oxundu
97 Əsirlərə qarşı münasibət necə olmalıdır? 12.02.15 2.042 dəfə oxundu