Oğruya tətbiq olunan əlkəsmə cəzası məcazidir, yoxsa həqiqi?
Müsəlmanlar > Cəzalar > Fitvalar Tarix: 05 Aralık 2014 Tövsiyə et Çap et
Sual: Quranın Maidə surəsinin 38-ci ayəsində deyilir ki, oğurluq edən kişi və qadının əllərini kəsin. Burada oğurluğa görə tətbiq olunan əlkəsmə cəzası həqiqidir, yoxsa məcazi?

Cavab: Bu cəza həqiqi bir cəzadır. Qurana əsasən bu cəza müəyyən şərtlər daxilində tətbiq olunmalıdır; yəni, oğrunun əli kəsilməlidir.

Bu cəzaya məcazi deyənlərin öz mal-mülkü oğurlansa, belə deməzlər. Əksinə, oğurluq edənlərin məhv edilməsini tələb edərlər.

Quranın bu əmrləri cəmiyyətə güclü dərəcədə təsir edir. Mən vaxtilə uzun bir müddət Osmanlı dövrü məhkəmə qeydləri üzərində işlədim. 21 il ərzində Osmanlı Dövlətinin dövründə baş verən kriminal hadisələrlə əlaqədar məhkəmə arxivlərində tədqiqat apardım. Nəticədə o dövrü çox yaxından tanımaq imkanı əldə etdim. Bir şeyi müşahidə etdim:

Oğurluğa görə verilən əlkəsmə cəzası çox nadirdir, əli kəsilənlərin sayı da çox deyil. Bunun səbəbi bu cəzanın cəmiyyət üzərində təsiri və insanları bu bəd əməldən uzaq tutmağıdır.

1453-cü ildən (İstanbulun fəthi) şəriətin ləğv edilməsinə (1924-cü il) qədərki dövrdə oğurluq halları da çox az baş verib. Hətta İstanbul məhkəmələrinə dair tarixi sənədlərdə bir nəfərin belə, əlinin kəsildiyi ilə əlaqədar məlumat xatırlamıram. Çünki bu cəza insanların oğurluq əməlinə cürət etmələrinə mane olurdu, onların qarşısını kəsirdi.

Qurana baxdıqda Yusif peyğəmbərin əhvalatını da görürük. O, doğma qardaşı Bünyamini öz yanında saxlamaq məqsədilə necə deyərlər, bir ssenari hazırlamışdı. O dövrdə oğurluq edən şəxsi həbs edirdilər. Tutub saxlayırdılar. Cəza bundan ibarət idi, hökm belə idi.

Bu misalla demək istəyirəm ki, mal-mülk çox vacib bir şeydir.

Hal-hazırda əlimdə plastik şüşədə su var. İndi suyu rahatlıqla əldə edirik. Su qıtlığı olduqda isə vəziyyət dəyişir. Bir şüşə su ən qiymətli mala və həyatımızı xilas edən bir amilə çevrilir.

Odur ki, əgər sizin mal-mülkünüz olmasa, yaşaya bilməzsiniz. Deməli, sizin malınıza olan qəsd əslində canınıza edilən qəsddir. Fərz edin ki, bir cəmiyyətdə mal-mülk təhlükəsizliyi yoxdur. Siz elə bir mühitdə yaşaya bilərsinizmi? Əlbəttə, yaşaya bilməzsiniz. Elə isə mal-mülkə edilən qəsd çox ağır bir hadisədir. Əgər Allah Təala belə bir hökm veribsə, təbii ki, bunun bir hikməti var.

Hərçənd oğruların bu cəzadan xilas ola bilmələri də mümkündür. Əgər tutulmadan oğurladığı şeyi gətirib təhvil versə, cəza ona tətbiq olunmur. Bir şeyi oğurladıqdan sonra bunu etiraf etsə və malı qaytarsa, ona bu halda da əlkəsmə cəzası verilmir. Ona cəza olaraq oğurladığı şey ikiqat ödətdirilir.

Suala cavab verdi: Professor Abdulaziz Bayındır1

Bu məsələ ilə əlaqədar olaraq aşağıdakı keçidlərə də nəzər salın:

http://www.muselmanlar.com/fitvalar/4824.html

http://www.muselmanlar.com/fitvalar/4130.html

http://www.muselmanlar.com/fitvalar/4128.html

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. İstanbul Universitetinin İlahiyyat fakültəsində İslam hüququ kafedrasının müdiri. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
1.171 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 İslam dini və məzhəblər mürtədlərə necə yanaşır? 11.06.10 2.227 dəfə oxundu
2 Subay əsir bir qadın zina edərsə, onun cəzası nə olmalıdır? 17.10.15 888 dəfə oxundu
3 Bir insanı qəsdən öldürənin tövbə etmək imkanı varmı? 05.10.16 499 dəfə oxundu
4 İslam dinində içki içməyin dəqiq bir cəzası var? 19.01.11 2.351 dəfə oxundu
5 Quranda zina günahına nəzərdə tutlunan cəza həqiqidir, yoxsa xəyali? 10.12.12 5.077 dəfə oxundu
6 Qisasda diyət ödənməsi, pulu olanın istədiyini edə biləcəyi mənasına gəlməzmi? 17.10.16 420 dəfə oxundu
7 Hazırkı dövrdə zina edənlərə nə cəzası verilməlidir? 19.01.11 3.105 dəfə oxundu
8 İslamda bir şəxsi cinayətə həvəsləndirməyin cəzası nədir? 03.02.13 1.390 dəfə oxundu
9 Haram aylarda qisas cəzası tətbiq edilirmi? 28.10.16 450 dəfə oxundu
10 İslamda zorlamağın cəzası 19.01.11 4.298 dəfə oxundu
11 Dinə əsasən internetdən illeqal köçürmənin cəzası nədir? 14.02.13 1.263 dəfə oxundu
12 Peşman olan bir oğru, oğurluğunun kəfarətini necə ödəyə bilər? 06.10.17 47 dəfə oxundu
13 Misal verib İslam cəza hüququnu izah edərsinizmi? 18.03.11 1.425 dəfə oxundu
14 İslam dinində məhbuslara münasibət 24.03.13 1.643 dəfə oxundu
15 İslam dininə əsasən qəsdən adam öldürməyin cəzası nədir? 12.06.10 3.785 dəfə oxundu
16 Söz verdiyi işi vaxtında görməyənə pul cəriməsi tətbiq etmək olar? 18.06.13 1.297 dəfə oxundu
17 Qəddar bir qatilin cəzası nə olmalıdır? 30.03.11 1.635 dəfə oxundu
18 Təcavüzkarı öldürən qadına hər hansı bir cəza tətbiq edilirmi? 13.01.16 695 dəfə oxundu
19 Oğruya tətbiq olunan əlkəsmə cəzası məcazidir, yoxsa həqiqi? 05.12.14 1.171 dəfə oxundu
20 Müsəlman ümməti hamılıqla məhv ola bilər? 09.06.11 1.941 dəfə oxundu
21 İmkanı ola-ola borcunu qaytarmayanlara nə edə bilərik? 29.10.13 1.536 dəfə oxundu
22 Özünümüdafiə zəminində adam öldürən şəxs diyət (qanbahası) ödəməlidirmi? 06.03.14 1.516 dəfə oxundu
23 Müsəlman qardaşlarını təhqir edənin cəzası nədir? 20.09.11 1.605 dəfə oxundu
24 Cinsiyyətini dəyişdirənlərin cəzası ölüm olmalıdır? 12.01.15 1.476 dəfə oxundu
25 Zina edən müsəlmanın cəzası Qurana əsasən nədir? 02.05.14 3.239 dəfə oxundu
26 Maidə surəsinin 38-ci ayəsinə əsasən oğrunun iki əlini də kəsmək lazımdır? 13.12.11 3.264 dəfə oxundu
27 Bəni-Qureyzə əsirləri haqqında peyğəmbərimizə atılan iftira 06.03.15 1.983 dəfə oxundu
28 Səhvən adam öldürən insan qanbahasını nə cür verməlidir? 02.04.10 2.739 dəfə oxundu
29 Peyğəmbərin dövründə oğruların əlini kəsirdilər? 14.12.11 1.633 dəfə oxundu
30 Qurana görə terorçulara necə bir cəza verilməlidir? 17.04.15 1.199 dəfə oxundu
31 Tövratda zina edənlər üçün nəzərdə tutulan bir cəza var? 28.04.10 3.080 dəfə oxundu
32 Allah valideynin səhvinə görə uşaqlara cəza verir? 15.12.11 2.892 dəfə oxundu
33 Quranda keçən hədd cəzaları hansı şərtlərdə tətbiq edilə bilər? 09.05.16 657 dəfə oxundu
34 Quranda İsrail oğullarına verilən cəzalar barədə nə deyilir? 10.06.10 1.716 dəfə oxundu
35 Qonşunun pəncərəsini qəsdən qıran şəxsə nə kimi bir cəza verilməlidir? 20.12.11 1.661 dəfə oxundu
36 Ölüm hökmü: Qisas və Edam 05.06.15 1.339 dəfə oxundu
37 İslam hüququnda borcunu ödəyə bilməyənin cəzası nədir? 11.05.10 2.111 dəfə oxundu
38 Zina cəzasının qeyd edildiyi ayələrdəki əzab axirətdəki əzabdır? 04.01.12 3.471 dəfə oxundu
39 Firon və ailəsi hal-hazırda qəbir əzabı çəkirmi? 19.06.15 1.142 dəfə oxundu
40 Quranda deyilir ki, zinanın cəzasından başqa cəza yoxdur? 11.06.10 4.568 dəfə oxundu
41 Quranda adam öldürməyin cəzası: QİSAS 30.03.11 4.894 dəfə oxundu
42 Şəriətə görə namaz qılmayanın cəzası ölümdür? 15.08.16 817 dəfə oxundu
43 Quran və anaxronizm 05.07.09 2.003 dəfə oxundu
44 Oğurluğa görə əl kəsmə cəzası hansı şərtlər daxilində tətbiq olunur? 26.06.12 1.707 dəfə oxundu
45 Qan davasının İslam dinindəki hökmü nədir? 03.10.16 450 dəfə oxundu