2013-cü ildə Ramazan ayı nə vaxt başlayır?
Müsəlmanlar > Fitvalar > Oruc Tarix: 07 Temmuz 2013 Tövsiyə et Çap et
Sual: Ramazanın başlanması və bitməsi hesabla təyin edilir, yoxsa hilalın görülməsilə? Bu halda 2013-cü ildə Ramazan ayı hansı günə təsadüf edir/nə vaxt başlayır?

Cavab: Dini günlər hesabla müəyyən edilir. Allah Təala belə buyurur:

“Ay və Günəş, bir hesaba bağlıdır.” (Rəhman, 55/5)

“Günəşi ziya, Ayı nur edən Odur. İllərin sayını və hesabı biləsiniz deyə ziyaya enmə yerləri təyin etmişdir. Allah bunları, doğrunu göstərən şəkildə yaratmış və ayələrinə bilən bir cəmiyyət üçün təfsilatlı/izahat vermişdir. (Yunus, 10/5)

Ziya Günəş şüası; nur da insanı narahat etməyən işıqdır. Günəşin özünü görə bilmərik; bizim Günəş dediyimiz ondan gələn şüalardır.

Ayı da görə bilmərik. Bizim üçün Ay ona enən Günəş şüalarının bizə əks olunan qismidir. Əks olunmadakı daralma və genişlənməyə əsasən ona; hilal, yarım ay və dolunay deyirik. Bununla əlaqədar ayələrdən biri budur:

“Aya (ziyanın) enmə yerləri üçün ölçü qoyduq; nəticədə quru xurma budağı kimi olur.” (Yasin 36/39)

 “Qəməri ayın ilk günü günəşin batmasından sonra batışı müşahidə olunan hilalı təqib edən/izləyən gündür.”

O ay Ramazan isə onu oruclu keçirmək lazımdır. Allah Təala belə buyurur:

“…Sizdən kim Ramazana yetişərsə, onu oruclu keçirsin…” (Bəqərə 2/185)

Yuxarıdakı ayələrə əsasən qəməri aylar hesabla müəyyən olunmalıdır. Ancaq Nəbimiz Muhəmməd (s.a.v.) yanında bu hesablamanı yerinə yetirə biləcək heç kim olmadığı üçün belə demişdi:

“Biz ümmi bir cəmiyyətik: yazı yazmağı, hesablamanı bilmirik.”

Sonra 10 barmağını üç dəfə açıb üçüncüsündə baş barmağını qatlayaraq “ay: belə, belə və belədir” demiş (29 günə işarə vurmuşdur), arxasından, “ay: belə, belə və belədir”, demiş, 30 günü nəzərdə tutmuşdu. (Müslim, Siyam, 1080)

Beləliklə o, işarə diliylə qəməri ayın 29 gündən az, 30 dan çox olmayacağını bildirmişdir. Rəsulullahın (s.a.v.) bir sözü də belədir:

“Hilalı görəndə oruc tutun, təkrar görəndə orucu buraxın, hava buludlu olarsa, ayı otuza tamamlayın.” (Müslim, Siyam, 1081)

Hesablamada mütəxəssis olmadığı vaxt tək çıxış yolu hilalı gözlə müşahidə etmək idi. Nəbimiz Muhəmməd (s.a.v.) də bu cür demiş və bu cür hərəkət etmişdir. Artıq mütəxəssislərimiz olduğu üçün bir yeri əsas mərkəz kimi götürüb Quranın əmr etdiyi hesabı tətbiq etmək lazımdır.

Oruca ikinci fəcrin doğmasıyla başladığımız üçün Ümmül-Qura1 olan Məkkəni mərkəz təyin etməliyik. Məkkədə ikinci fəcr doğana qədər Dünyanın hər hansı bir yerində Günəşin batmasından sonra batmaqda olan hilalın görülməsilə bərabər yeni qəməri ayı başladılmalıdır.

Hesabla əməl etmək qütb bölgəsində yaşayan müsəlmanlar üçün də bir məcburiyyətdir. Çünki orada bəzi vaxtlarda Günəş doğmur, bəzən də batmır. Günəşin batmadığı vaxtlarda hilalı görmək mümkün deyildir.

Quran-Sünnə bütövlüyü bizim hesablamanı əsas götürməyimizi vacib edir. Belə olduğu təqdirdə hər yerdə eyni gündə oruca başlamaq və eyni gündə bayram etmək imkanını əldə edərik.

Astronom Professor Adnan Ökten Bəyin təsbitlərinə əsasən Ayın insan gözü ilə görülə bilməsi üçün müəyyən edilən Günəşdən 8° uzaq olma və üfüqdən də 5° yüksəklikdə olma şərti 8 iyul 2013 tarixi Cənubi Amerikanın qərb sahillərində ortaya çıxacağı üçün 09 iyul 2013 çərşənbə axşamı Ramazanın ilk günüdür.

Bayram hilalı 7 avqustda Afrikanın cənubunda görüləcəkdir. Madaqaskarda yaşayanlar axşam Günəşin batmasından sonra batan hilalı görə biləcəkləri üçün 8 avqust Cümə axşamı günü Ramazan Bayramıdır.

Heç bir ayədə hilalın müşahidə edilməsi əmr edilməmiş və insanlar hesaba yönləndirilmişdir. Hesablama apara bilən insanların olmadığı dövrdə Peyğəmbərimizin tək çıxış yolu olaraq tətbiq etdiyi hilalın çılpaq gözlə görülməsi məsələsini tək əmr kimi başa düşmək qəbuledilməzdir.

MƏNBƏ: Abdulaziz Bayındır (ilahiyyat elmləri doktoru, professor), “2013 Yılı Ramazan ve Bayram Hilalı Tesbiti”, Kitap ve Hikmet Jurnalı, 1-ci il, nömrə 2, 2013 iyul-sentyabr 2013 s. 14-16.

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. “ Ümmül-Qura”- Ərəb dilində “şəhərlərin anası” deməkdir. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
1.930 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Niyyət etmək nə deməkdir? 05.04.10 7.761 dəfə oxundu
2 Hamilə və əmzikli qadınlar Ramazan ayında oruc tutmalıdırlar? 01.07.14 3.315 dəfə oxundu
3 Siqaret çəkmək nə üçün orucu pozur? 09.08.10 6.305 dəfə oxundu
4 Çox isti və uzun günlərdə oruc tutmamaq olar? 30.07.11 3.457 dəfə oxundu
5 Oruclu olan bir qadın kişi dostu ilə öpüşə bilər? 11.08.11 6.898 dəfə oxundu
6 Bayram namazını tək qılmaq olar? 05.01.12 6.566 dəfə oxundu
7 Orucluqda nəzir qurbanı kəsmək olar? 07.07.13 6.543 dəfə oxundu
8 Həmişə hərəkətdə olan gəmidə işləyənlər oruclarını qəzaya saxlaya bilərlər? 27.07.13 1.609 dəfə oxundu
9 Söyüş söymək orucu pozur? 19.06.17 1.733 dəfə oxundu
10 Namaz qılmayan biri oruc tuta bilər? 09.06.17 1.370 dəfə oxundu
11 İmalə orucu pozur? 05.04.10 4.659 dəfə oxundu
12 Namaz qılmayan bir nəfər oruc tuta bilər? 01.05.10 12.142 dəfə oxundu
13 Göz yaşını udmaq orucu pozur? 09.08.10 6.359 dəfə oxundu
14 Diş sürtmək orucu batil edir? 31.07.11 14.409 dəfə oxundu
15 Vazelin və krem işlətmək orucu pozur? 11.08.11 8.206 dəfə oxundu
16 1-ci və 4-cü gün orucunda mütləq səhura durmaq lazımdır? 27.03.12 5.472 dəfə oxundu
17 Orucluqda elə hey yatmaq olar? 08.07.13 12.261 dəfə oxundu
18 Çimdiyimiz vaxt səhvən su udsaq, orucumuz batil olur? 28.07.13 3.824 dəfə oxundu
19 Adət/Heyz görən qadının orucu pozulurmu? 02.06.17 4.081 dəfə oxundu
20 Oruc tutan şəxs çimə bilər? 07.06.17 1.371 dəfə oxundu
21 Diş çəkdirdikdə həkim xəstəyə iynə vurur. Bu hal orucu pozur? 06.04.10 5.142 dəfə oxundu
22 Həddi-büluğ dövrü hansı dövrdür? 16.06.10 9.288 dəfə oxundu
23 Oruc tutmaq və ac qalmağın nə xeyri var? 20.08.10 7.009 dəfə oxundu
24 Diş pastasının dadı orucu pozmur? 31.07.11 18.669 dəfə oxundu
25 Oruc acların vəziyyətini başa düşmək üçün vacib olunub? 12.08.11 2.230 dəfə oxundu
26 Orucdan nəzir olar? 30.05.12 2.393 dəfə oxundu
27 Oruc vaxtı televizora baxmaq günahdır? 09.07.13 4.357 dəfə oxundu
28 İftara 10 dəqiqə qalmış aybaşı olan qadının orucu batil olur? 29.07.13 24.356 dəfə oxundu
29 Ramazanda kim fidyə verməlidir? 21.06.17 212 dəfə oxundu
30 Vitamin iynəsi orucu pozarmı? 28.05.18 344 dəfə oxundu
31 Ramazan və bayram hilalları 25.07.14 1.805 dəfə oxundu
32 Pomada orucu pozur? 06.04.10 12.462 dəfə oxundu
33 Ramazan ayının fəzilətləri nədən ibarətdir? 29.07.10 3.418 dəfə oxundu
34 Aşurə günü oruc tutmaq 15.12.10 9.222 dəfə oxundu
35 Burun damcısı orucu pozur? 31.07.11 7.093 dəfə oxundu
36 Ramazanda ova çıxmaq olar? 12.08.11 1.856 dəfə oxundu
37 Orucumu qəsdən pozdum. Nə etməliyəm? 24.07.12 3.553 dəfə oxundu
38 Arıqlamaq məqsədilə oruc tutmaq düzdür? 10.07.13 5.817 dəfə oxundu
39 Fəcr surəsindəki “10 gecə” ifadəsi ilə Zilhiccə ayının orucları nəzərdə tutulur? 30.07.13 1.863 dəfə oxundu
40 Oruc Nədir? Bu söz hardan götürülüb? Oruc tutmaq vacibdirmi? 26.05.17 571 dəfə oxundu
41 Orucu qəsdən pozmağın cəzası nədir? 06.06.17 519 dəfə oxundu
42 Şəvval orucu 29.06.09 3.669 dəfə oxundu
43 Oruca niyyət edilməyibsə, yemək-içmək olar? 06.04.10 5.589 dəfə oxundu
44 Saça rəng qoymaq orucu pozur? 03.08.10 14.261 dəfə oxundu
45 Heyzli qadının ibadəti 24.02.10 49.369 dəfə oxundu
46 Sübh namazını əzan oxunan kimi qılmaq olar? 12.01.11 7.906 dəfə oxundu
47 Ramazana nə üçün 11 ayın sultanı deyirlər? 14.08.11 2.248 dəfə oxundu
48 Anam bizə 30 dəqiqə gec iftar etdirir. Biz buna nə edək? 26.07.12 4.328 dəfə oxundu
49 2013-cü ildə Ramazan ayı nə vaxt başlayır? 07.07.13 1.930 dəfə oxundu
50 Siqaret orucu nəyə görə batil edir? 31.07.13 4.665 dəfə oxundu
51 Niyə oruc tutmalıyıq? 30.05.17 583 dəfə oxundu
52 Orucu hansı hallarda tutmaya bilərəm? 05.06.17 745 dəfə oxundu
53 Çətin olar deyib axşamdan oruca niyyət etməmək olar? 05.08.11 3.873 dəfə oxundu
54 Ramazan üçün hansı ölkəni əsas götürmək lazımdır? 06.04.10 3.501 dəfə oxundu
55 Təkcə Cümə günləri oruc tutmaq olar? 04.08.10 9.865 dəfə oxundu
56 Dəstəmaz aldıqda boğaza su getsə, oruc batil olar? 14.07.14 2.888 dəfə oxundu
57 Üzmək orucu pozur? 01.08.11 4.481 dəfə oxundu
58 Huşdan getmək orucu pozur? 14.08.11 2.012 dəfə oxundu
59 Hiperbarik oksigenasiya orucu batil edir? 02.08.12 1.567 dəfə oxundu
60 Qüsl vaxtı oruc tutanın ağzına su getsə, orucu pozulur? 13.07.13 3.172 dəfə oxundu
61 Oruclu vəziyyətdə aybaşı olan qadının orucu pozulur? 02.08.13 52.460 dəfə oxundu
62 Orucun nə kimi faydaları var? 08.06.17 518 dəfə oxundu
63 Fitrə necə hesaplanmalıdır? 22.06.17 571 dəfə oxundu
64 Gündüz yatdıqda ehtilam olan şəxsin orucu batil olur? 19.07.14 6.544 dəfə oxundu
65 Ramazan orucuna nə vaxt və necə niyyət etmək lazımdır? 06.04.10 18.306 dəfə oxundu
66 Ramazan ayı neçə gündür? 04.08.10 9.290 dəfə oxundu
67 Xəstəlik ucbatından pozulan orucun yerinə nə qədər oruc lazımdır? 13.04.11 4.462 dəfə oxundu
68 Oruclu halda xörəyin dadına baxmaq olar? 02.08.11 3.802 dəfə oxundu
69 Yaddaş pozğunluğu xəstəsi oruc tutmalıdır? 15.08.11 2.392 dəfə oxundu
70 Hamilə qadın orucunu poza bilər? 02.08.12 2.207 dəfə oxundu
71 Üzrlü səbəbdən oruc tuta bilməyənlər pul verməlidirlər? 15.07.13 2.032 dəfə oxundu
72 Orucu kimlər tutmaya bilər? 29.06.15 2.656 dəfə oxundu
73 Oruc tutmaq kimlərə vacibdir? 29.05.17 604 dəfə oxundu
74 Zəkat kimlərə verilməlidir? 24.06.17 252 dəfə oxundu
75 Siqaret və sulu qəlyan çəkmək orucu batil edir? 15.06.14 3.900 dəfə oxundu
76 Ramazan ayında kimlər oruc tutmalıdırlar? 06.04.10 3.405 dəfə oxundu
77 Ramazanda yeməkxanaların açıq olmağı düzdür? 04.08.10 2.133 dəfə oxundu
78 Təkcə fikirləşməklə nəzir demək olar? 15.04.11 2.313 dəfə oxundu
79 Oruclu halda xörəyin dadına baxmaq məkruhdur? 02.08.11 3.235 dəfə oxundu
80 Qusmaq orucu pozur? 15.08.11 9.699 dəfə oxundu
81 Şafei məzhəbində qəza orucunun fidyəsi nə qədərdir? 03.08.12 1.818 dəfə oxundu
82 İnsulindən istifadə orucu batil edir? 16.07.13 2.361 dəfə oxundu
83 Şiddətli baş ağrısı çəkən migren xəstələri oruc tuta bilərmi? 08.07.15 1.981 dəfə oxundu
84 Oruc və Bayram günü məsələsində niyə problem yaranır? 16.05.18 692 dəfə oxundu
85 Oruclu olanın ağzına su alması doğrudurmu? 10.05.19 892 dəfə oxundu
86 Niyyətdən sonra əgər imsak vaxtı daxil olmayıbsa, nəsə yeyib içmək olar? 16.07.14 7.326 dəfə oxundu
87 Yaddan çıxarıb yemək-içmək orucu pozur? 06.04.10 3.309 dəfə oxundu
88 Oruc tutmayana iftar vermək olar? 05.08.10 3.392 dəfə oxundu
89 Peyğəmbərin dövründə orucu aprel ayında tuturdular? 12.07.11 2.789 dəfə oxundu
90 Təzyiq və miqren xəstələri oruc tutmalıdırlar? 02.08.11 4.207 dəfə oxundu
91 Nikotin plastırı işlətmək orucu pozur? 16.08.11 1.888 dəfə oxundu
92 Gündə 3 dəfə dərman qəbul edən xəstə oruc tutmasa, olar? 05.08.12 4.125 dəfə oxundu
93 Cənabət vəziyyətdə oruc tutmaq olar? 17.07.13 18.314 dəfə oxundu
94 Dil altı həblər boğazdan mədəyə keçirmi, orucu pozurmı? 09.07.15 1.501 dəfə oxundu
95 Oruca nə vaxt və necə niyyət edilir? 31.05.17 1.109 dəfə oxundu
96 Öpməklə oruc pozulurmu? 13.05.19 1.400 dəfə oxundu
97 Şəkər xəstələri oruc tutmalıdır? 03.04.10 5.091 dəfə oxundu
98 İynə vurdurmaq orucu pozur? 06.04.10 6.212 dəfə oxundu
99 Orucluq nəyə görə hər il 10 gün qabağa gedir? 05.08.10 7.644 dəfə oxundu
100 Yol üstündə olduqda oruc tutmaq olar? 25.07.11 19.485 dəfə oxundu