2013-cü ildə Ramazan ayı nə vaxt başlayır?
Müsəlmanlar > Fitvalar > Oruc Tarix: 07 Temmuz 2013 Tövsiyə et Çap et
Sual: Ramazanın başlanması və bitməsi hesabla təyin edilir, yoxsa hilalın görülməsilə? Bu halda 2013-cü ildə Ramazan ayı hansı günə təsadüf edir/nə vaxt başlayır?

Cavab: Dini günlər hesabla müəyyən edilir. Allah Təala belə buyurur:

“Ay və Günəş, bir hesaba bağlıdır.” (Rəhman, 55/5)

“Günəşi ziya, Ayı nur edən Odur. İllərin sayını və hesabı biləsiniz deyə ziyaya enmə yerləri təyin etmişdir. Allah bunları, doğrunu göstərən şəkildə yaratmış və ayələrinə bilən bir cəmiyyət üçün təfsilatlı/izahat vermişdir. (Yunus, 10/5)

Ziya Günəş şüası; nur da insanı narahat etməyən işıqdır. Günəşin özünü görə bilmərik; bizim Günəş dediyimiz ondan gələn şüalardır.

Ayı da görə bilmərik. Bizim üçün Ay ona enən Günəş şüalarının bizə əks olunan qismidir. Əks olunmadakı daralma və genişlənməyə əsasən ona; hilal, yarım ay və dolunay deyirik. Bununla əlaqədar ayələrdən biri budur:

“Aya (ziyanın) enmə yerləri üçün ölçü qoyduq; nəticədə quru xurma budağı kimi olur.” (Yasin 36/39)

 “Qəməri ayın ilk günü günəşin batmasından sonra batışı müşahidə olunan hilalı təqib edən/izləyən gündür.”

O ay Ramazan isə onu oruclu keçirmək lazımdır. Allah Təala belə buyurur:

“…Sizdən kim Ramazana yetişərsə, onu oruclu keçirsin…” (Bəqərə 2/185)

Yuxarıdakı ayələrə əsasən qəməri aylar hesabla müəyyən olunmalıdır. Ancaq Nəbimiz Muhəmməd (s.a.v.) yanında bu hesablamanı yerinə yetirə biləcək heç kim olmadığı üçün belə demişdi:

“Biz ümmi bir cəmiyyətik: yazı yazmağı, hesablamanı bilmirik.”

Sonra 10 barmağını üç dəfə açıb üçüncüsündə baş barmağını qatlayaraq “ay: belə, belə və belədir” demiş (29 günə işarə vurmuşdur), arxasından, “ay: belə, belə və belədir”, demiş, 30 günü nəzərdə tutmuşdu. (Müslim, Siyam, 1080)

Beləliklə o, işarə diliylə qəməri ayın 29 gündən az, 30 dan çox olmayacağını bildirmişdir. Rəsulullahın (s.a.v.) bir sözü də belədir:

“Hilalı görəndə oruc tutun, təkrar görəndə orucu buraxın, hava buludlu olarsa, ayı otuza tamamlayın.” (Müslim, Siyam, 1081)

Hesablamada mütəxəssis olmadığı vaxt tək çıxış yolu hilalı gözlə müşahidə etmək idi. Nəbimiz Muhəmməd (s.a.v.) də bu cür demiş və bu cür hərəkət etmişdir. Artıq mütəxəssislərimiz olduğu üçün bir yeri əsas mərkəz kimi götürüb Quranın əmr etdiyi hesabı tətbiq etmək lazımdır.

Oruca ikinci fəcrin doğmasıyla başladığımız üçün Ümmül-Qura1 olan Məkkəni mərkəz təyin etməliyik. Məkkədə ikinci fəcr doğana qədər Dünyanın hər hansı bir yerində Günəşin batmasından sonra batmaqda olan hilalın görülməsilə bərabər yeni qəməri ayı başladılmalıdır.

Hesabla əməl etmək qütb bölgəsində yaşayan müsəlmanlar üçün də bir məcburiyyətdir. Çünki orada bəzi vaxtlarda Günəş doğmur, bəzən də batmır. Günəşin batmadığı vaxtlarda hilalı görmək mümkün deyildir.

Quran-Sünnə bütövlüyü bizim hesablamanı əsas götürməyimizi vacib edir. Belə olduğu təqdirdə hər yerdə eyni gündə oruca başlamaq və eyni gündə bayram etmək imkanını əldə edərik.

Astronom Professor Adnan Ökten Bəyin təsbitlərinə əsasən Ayın insan gözü ilə görülə bilməsi üçün müəyyən edilən Günəşdən 8° uzaq olma və üfüqdən də 5° yüksəklikdə olma şərti 8 iyul 2013 tarixi Cənubi Amerikanın qərb sahillərində ortaya çıxacağı üçün 09 iyul 2013 çərşənbə axşamı Ramazanın ilk günüdür.

Bayram hilalı 7 avqustda Afrikanın cənubunda görüləcəkdir. Madaqaskarda yaşayanlar axşam Günəşin batmasından sonra batan hilalı görə biləcəkləri üçün 8 avqust Cümə axşamı günü Ramazan Bayramıdır.

Heç bir ayədə hilalın müşahidə edilməsi əmr edilməmiş və insanlar hesaba yönləndirilmişdir. Hesablama apara bilən insanların olmadığı dövrdə Peyğəmbərimizin tək çıxış yolu olaraq tətbiq etdiyi hilalın çılpaq gözlə görülməsi məsələsini tək əmr kimi başa düşmək qəbuledilməzdir.

MƏNBƏ: Abdulaziz Bayındır (ilahiyyat elmləri doktoru, professor), “2013 Yılı Ramazan ve Bayram Hilalı Tesbiti”, Kitap ve Hikmet Jurnalı, 1-ci il, nömrə 2, 2013 iyul-sentyabr 2013 s. 14-16.

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. “ Ümmül-Qura”- Ərəb dilində “şəhərlərin anası” deməkdir. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
1.900 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Haram aylar və 3 ay hansı aylardır? 05.04.10 14.255 dəfə oxundu
2 Epilyasiya orucu pozur? 07.04.10 5.462 dəfə oxundu
3 Qarqara orucu pozur? 06.08.10 8.327 dəfə oxundu
4 Yuxuda ehtilam olanın orucu pozulur? 29.07.11 9.808 dəfə oxundu
5 Başqasının əvəzinə oruc tutmaq olar? 11.08.11 2.851 dəfə oxundu
6 Qaxda oruca başladım. İndi Bakıdayam. Hansı vaxta əsasən iftar edim? 20.08.11 3.388 dəfə oxundu
7 Müstəhəb oruc tutan şəxs ən gec nə vaxtadək niyyət etməlidir? 02.01.13 3.305 dəfə oxundu
8 Susuzluq ucbatından bitab olanlar orucu poza bilərlər? 25.07.13 2.173 dəfə oxundu
9 Ramazanda kimlər fidyə verməyə bilər? 24.06.16 1.020 dəfə oxundu
10 Orucu batil edən şeylər nələrdir? 01.06.17 699 dəfə oxundu
11 Oruc nədir? 05.04.10 3.861 dəfə oxundu
12 Xəstə və ya səfəri olduğuna görə oruc tuta bilməyənlər nə etməlidirlər? 10.07.14 2.241 dəfə oxundu
13 Dişləri təmizlətdirmək orucu pozur? 08.08.10 4.837 dəfə oxundu
14 Oruc tuta bilməyən xəstə, qoca və zəiflər nə etməlidirlər? 29.07.11 3.884 dəfə oxundu
15 Oruclu ola-ola nişanlımla əl-ələ tuta bilərəm? 11.08.11 4.596 dəfə oxundu
16 Bə’zən bayramda oruc tutmalı oluruq. Hökmü nədir? 25.08.11 5.108 dəfə oxundu
17 Qulağa dərman tökmək orucu batil edir? 06.07.13 1.643 dəfə oxundu
18 Bronxial astma və oxşar xəstəliklər üçün işlədilən aerozol orucu pozur? 26.07.13 1.958 dəfə oxundu
19 Oruc tutan hər bir şəxs öz fitrəsini özü verməlidir? 27.06.16 1.148 dəfə oxundu
20 Göz, qulaq və burun damcıları orucu pozarmı? 17.06.17 247 dəfə oxundu
21 Niyyət etmək nə deməkdir? 05.04.10 6.879 dəfə oxundu
22 Hamilə və əmzikli qadınlar Ramazan ayında oruc tutmalıdırlar? 01.07.14 2.971 dəfə oxundu
23 Siqaret çəkmək nə üçün orucu pozur? 09.08.10 4.937 dəfə oxundu
24 Çox isti və uzun günlərdə oruc tutmamaq olar? 30.07.11 3.242 dəfə oxundu
25 Oruclu olan bir qadın kişi dostu ilə öpüşə bilər? 11.08.11 5.976 dəfə oxundu
26 Bayram namazını tək qılmaq olar? 05.01.12 6.184 dəfə oxundu
27 Orucluqda nəzir qurbanı kəsmək olar? 07.07.13 5.483 dəfə oxundu
28 Həmişə hərəkətdə olan gəmidə işləyənlər oruclarını qəzaya saxlaya bilərlər? 27.07.13 1.534 dəfə oxundu
29 Söyüş söymək orucu pozur? 19.06.17 748 dəfə oxundu
30 Namaz qılmayan biri oruc tuta bilər? 09.06.17 622 dəfə oxundu
31 İmalə orucu pozur? 05.04.10 4.136 dəfə oxundu
32 Namaz qılmayan bir nəfər oruc tuta bilər? 01.05.10 10.394 dəfə oxundu
33 Göz yaşını udmaq orucu pozur? 09.08.10 5.378 dəfə oxundu
34 Diş sürtmək orucu batil edir? 31.07.11 12.257 dəfə oxundu
35 Vazelin və krem işlətmək orucu pozur? 11.08.11 6.501 dəfə oxundu
36 1-ci və 4-cü gün orucunda mütləq səhura durmaq lazımdır? 27.03.12 4.813 dəfə oxundu
37 Orucluqda elə hey yatmaq olar? 08.07.13 10.659 dəfə oxundu
38 Çimdiyimiz vaxt səhvən su udsaq, orucumuz batil olur? 28.07.13 3.391 dəfə oxundu
39 Adət/Heyz görən qadının orucu pozulurmu? 02.06.17 2.306 dəfə oxundu
40 Oruc tutan şəxs çimə bilər? 07.06.17 588 dəfə oxundu
41 Diş çəkdirdikdə həkim xəstəyə iynə vurur. Bu hal orucu pozur? 06.04.10 4.625 dəfə oxundu
42 Həddi-büluğ dövrü hansı dövrdür? 16.06.10 8.979 dəfə oxundu
43 Oruc tutmaq və ac qalmağın nə xeyri var? 20.08.10 6.219 dəfə oxundu
44 Diş pastasının dadı orucu pozmur? 31.07.11 14.804 dəfə oxundu
45 Oruc acların vəziyyətini başa düşmək üçün vacib olunub? 12.08.11 2.103 dəfə oxundu
46 Orucdan nəzir olar? 30.05.12 2.314 dəfə oxundu
47 Oruc vaxtı televizora baxmaq günahdır? 09.07.13 4.072 dəfə oxundu
48 İftara 10 dəqiqə qalmış aybaşı olan qadının orucu batil olur? 29.07.13 18.018 dəfə oxundu
49 Ramazanda kim fidyə verməlidir? 21.06.17 120 dəfə oxundu
50 Vitamin iynəsi orucu pozarmı? 28.05.18 214 dəfə oxundu
51 Ramazan və bayram hilalları 25.07.14 1.744 dəfə oxundu
52 Pomada orucu pozur? 06.04.10 9.909 dəfə oxundu
53 Ramazan ayının fəzilətləri nədən ibarətdir? 29.07.10 3.145 dəfə oxundu
54 Aşurə günü oruc tutmaq 15.12.10 9.132 dəfə oxundu
55 Burun damcısı orucu pozur? 31.07.11 6.727 dəfə oxundu
56 Ramazanda ova çıxmaq olar? 12.08.11 1.809 dəfə oxundu
57 Orucumu qəsdən pozdum. Nə etməliyəm? 24.07.12 3.174 dəfə oxundu
58 Arıqlamaq məqsədilə oruc tutmaq düzdür? 10.07.13 5.038 dəfə oxundu
59 Fəcr surəsindəki “10 gecə” ifadəsi ilə Zilhiccə ayının orucları nəzərdə tutulur? 30.07.13 1.799 dəfə oxundu
60 Oruc Nədir? Bu söz hardan götürülüb? Oruc tutmaq vacibdirmi? 26.05.17 395 dəfə oxundu
61 Orucu qəsdən pozmağın cəzası nədir? 06.06.17 276 dəfə oxundu
62 Şəvval orucu 29.06.09 3.476 dəfə oxundu
63 Oruca niyyət edilməyibsə, yemək-içmək olar? 06.04.10 5.078 dəfə oxundu
64 Saça rəng qoymaq orucu pozur? 03.08.10 11.622 dəfə oxundu
65 Heyzli qadının ibadəti 24.02.10 44.566 dəfə oxundu
66 Sübh namazını əzan oxunan kimi qılmaq olar? 12.01.11 7.404 dəfə oxundu
67 Ramazana nə üçün 11 ayın sultanı deyirlər? 14.08.11 2.143 dəfə oxundu
68 Anam bizə 30 dəqiqə gec iftar etdirir. Biz buna nə edək? 26.07.12 3.768 dəfə oxundu
69 2013-cü ildə Ramazan ayı nə vaxt başlayır? 07.07.13 1.900 dəfə oxundu
70 Siqaret orucu nəyə görə batil edir? 31.07.13 3.824 dəfə oxundu
71 Niyə oruc tutmalıyıq? 30.05.17 391 dəfə oxundu
72 Orucu hansı hallarda tutmaya bilərəm? 05.06.17 322 dəfə oxundu
73 Çətin olar deyib axşamdan oruca niyyət etməmək olar? 05.08.11 3.416 dəfə oxundu
74 Ramazan üçün hansı ölkəni əsas götürmək lazımdır? 06.04.10 3.349 dəfə oxundu
75 Təkcə Cümə günləri oruc tutmaq olar? 04.08.10 9.302 dəfə oxundu
76 Dəstəmaz aldıqda boğaza su getsə, oruc batil olar? 14.07.14 2.560 dəfə oxundu
77 Üzmək orucu pozur? 01.08.11 4.075 dəfə oxundu
78 Huşdan getmək orucu pozur? 14.08.11 1.894 dəfə oxundu
79 Hiperbarik oksigenasiya orucu batil edir? 02.08.12 1.531 dəfə oxundu
80 Qüsl vaxtı oruc tutanın ağzına su getsə, orucu pozulur? 13.07.13 2.803 dəfə oxundu
81 Oruclu vəziyyətdə aybaşı olan qadının orucu pozulur? 02.08.13 37.414 dəfə oxundu
82 Orucun nə kimi faydaları var? 08.06.17 332 dəfə oxundu
83 Fitrə necə hesaplanmalıdır? 22.06.17 332 dəfə oxundu
84 Gündüz yatdıqda ehtilam olan şəxsin orucu batil olur? 19.07.14 5.414 dəfə oxundu
85 Ramazan orucuna nə vaxt və necə niyyət etmək lazımdır? 06.04.10 14.218 dəfə oxundu
86 Ramazan ayı neçə gündür? 04.08.10 8.216 dəfə oxundu
87 Xəstəlik ucbatından pozulan orucun yerinə nə qədər oruc lazımdır? 13.04.11 3.962 dəfə oxundu
88 Oruclu halda xörəyin dadına baxmaq olar? 02.08.11 3.337 dəfə oxundu
89 Yaddaş pozğunluğu xəstəsi oruc tutmalıdır? 15.08.11 2.292 dəfə oxundu
90 Hamilə qadın orucunu poza bilər? 02.08.12 2.062 dəfə oxundu
91 Üzrlü səbəbdən oruc tuta bilməyənlər pul verməlidirlər? 15.07.13 1.881 dəfə oxundu
92 Orucu kimlər tutmaya bilər? 29.06.15 2.209 dəfə oxundu
93 Oruc tutmaq kimlərə vacibdir? 29.05.17 338 dəfə oxundu
94 Zəkat kimlərə verilməlidir? 24.06.17 152 dəfə oxundu
95 Siqaret və sulu qəlyan çəkmək orucu batil edir? 15.06.14 3.321 dəfə oxundu
96 Ramazan ayında kimlər oruc tutmalıdırlar? 06.04.10 3.191 dəfə oxundu
97 Ramazanda yeməkxanaların açıq olmağı düzdür? 04.08.10 2.031 dəfə oxundu
98 Təkcə fikirləşməklə nəzir demək olar? 15.04.11 2.222 dəfə oxundu
99 Oruclu halda xörəyin dadına baxmaq məkruhdur? 02.08.11 2.853 dəfə oxundu
100 Qusmaq orucu pozur? 15.08.11 7.701 dəfə oxundu