2013-cü ildə Ramazan ayı nə vaxt başlayır?
Müsəlmanlar > Fitvalar > Oruc Tarix: 07 Temmuz 2013 Tövsiyə et Çap et
Sual: Ramazanın başlanması və bitməsi hesabla təyin edilir, yoxsa hilalın görülməsilə? Bu halda 2013-cü ildə Ramazan ayı hansı günə təsadüf edir/nə vaxt başlayır?

Cavab: Dini günlər hesabla müəyyən edilir. Allah Təala belə buyurur:

“Ay və Günəş, bir hesaba bağlıdır.” (Rəhman, 55/5)

“Günəşi ziya, Ayı nur edən Odur. İllərin sayını və hesabı biləsiniz deyə ziyaya enmə yerləri təyin etmişdir. Allah bunları, doğrunu göstərən şəkildə yaratmış və ayələrinə bilən bir cəmiyyət üçün təfsilatlı/izahat vermişdir. (Yunus, 10/5)

Ziya Günəş şüası; nur da insanı narahat etməyən işıqdır. Günəşin özünü görə bilmərik; bizim Günəş dediyimiz ondan gələn şüalardır.

Ayı da görə bilmərik. Bizim üçün Ay ona enən Günəş şüalarının bizə əks olunan qismidir. Əks olunmadakı daralma və genişlənməyə əsasən ona; hilal, yarım ay və dolunay deyirik. Bununla əlaqədar ayələrdən biri budur:

“Aya (ziyanın) enmə yerləri üçün ölçü qoyduq; nəticədə quru xurma budağı kimi olur.” (Yasin 36/39)

 “Qəməri ayın ilk günü günəşin batmasından sonra batışı müşahidə olunan hilalı təqib edən/izləyən gündür.”

O ay Ramazan isə onu oruclu keçirmək lazımdır. Allah Təala belə buyurur:

“…Sizdən kim Ramazana yetişərsə, onu oruclu keçirsin…” (Bəqərə 2/185)

Yuxarıdakı ayələrə əsasən qəməri aylar hesabla müəyyən olunmalıdır. Ancaq Nəbimiz Muhəmməd (s.a.v.) yanında bu hesablamanı yerinə yetirə biləcək heç kim olmadığı üçün belə demişdi:

“Biz ümmi bir cəmiyyətik: yazı yazmağı, hesablamanı bilmirik.”

Sonra 10 barmağını üç dəfə açıb üçüncüsündə baş barmağını qatlayaraq “ay: belə, belə və belədir” demiş (29 günə işarə vurmuşdur), arxasından, “ay: belə, belə və belədir”, demiş, 30 günü nəzərdə tutmuşdu. (Müslim, Siyam, 1080)

Beləliklə o, işarə diliylə qəməri ayın 29 gündən az, 30 dan çox olmayacağını bildirmişdir. Rəsulullahın (s.a.v.) bir sözü də belədir:

“Hilalı görəndə oruc tutun, təkrar görəndə orucu buraxın, hava buludlu olarsa, ayı otuza tamamlayın.” (Müslim, Siyam, 1081)

Hesablamada mütəxəssis olmadığı vaxt tək çıxış yolu hilalı gözlə müşahidə etmək idi. Nəbimiz Muhəmməd (s.a.v.) də bu cür demiş və bu cür hərəkət etmişdir. Artıq mütəxəssislərimiz olduğu üçün bir yeri əsas mərkəz kimi götürüb Quranın əmr etdiyi hesabı tətbiq etmək lazımdır.

Oruca ikinci fəcrin doğmasıyla başladığımız üçün Ümmül-Qura1 olan Məkkəni mərkəz təyin etməliyik. Məkkədə ikinci fəcr doğana qədər Dünyanın hər hansı bir yerində Günəşin batmasından sonra batmaqda olan hilalın görülməsilə bərabər yeni qəməri ayı başladılmalıdır.

Hesabla əməl etmək qütb bölgəsində yaşayan müsəlmanlar üçün də bir məcburiyyətdir. Çünki orada bəzi vaxtlarda Günəş doğmur, bəzən də batmır. Günəşin batmadığı vaxtlarda hilalı görmək mümkün deyildir.

Quran-Sünnə bütövlüyü bizim hesablamanı əsas götürməyimizi vacib edir. Belə olduğu təqdirdə hər yerdə eyni gündə oruca başlamaq və eyni gündə bayram etmək imkanını əldə edərik.

Astronom Professor Adnan Ökten Bəyin təsbitlərinə əsasən Ayın insan gözü ilə görülə bilməsi üçün müəyyən edilən Günəşdən 8° uzaq olma və üfüqdən də 5° yüksəklikdə olma şərti 8 iyul 2013 tarixi Cənubi Amerikanın qərb sahillərində ortaya çıxacağı üçün 09 iyul 2013 çərşənbə axşamı Ramazanın ilk günüdür.

Bayram hilalı 7 avqustda Afrikanın cənubunda görüləcəkdir. Madaqaskarda yaşayanlar axşam Günəşin batmasından sonra batan hilalı görə biləcəkləri üçün 8 avqust Cümə axşamı günü Ramazan Bayramıdır.

Heç bir ayədə hilalın müşahidə edilməsi əmr edilməmiş və insanlar hesaba yönləndirilmişdir. Hesablama apara bilən insanların olmadığı dövrdə Peyğəmbərimizin tək çıxış yolu olaraq tətbiq etdiyi hilalın çılpaq gözlə görülməsi məsələsini tək əmr kimi başa düşmək qəbuledilməzdir.

MƏNBƏ: Abdulaziz Bayındır (ilahiyyat elmləri doktoru, professor), “2013 Yılı Ramazan ve Bayram Hilalı Tesbiti”, Kitap ve Hikmet Jurnalı, 1-ci il, nömrə 2, 2013 iyul-sentyabr 2013 s. 14-16.

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. “ Ümmül-Qura”- Ərəb dilində “şəhərlərin anası” deməkdir. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
1.936 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Oruc nədir? 05.04.10 4.194 dəfə oxundu
2 Xəstə və ya səfəri olduğuna görə oruc tuta bilməyənlər nə etməlidirlər? 10.07.14 2.591 dəfə oxundu
3 Dişləri təmizlətdirmək orucu pozur? 08.08.10 5.558 dəfə oxundu
4 Oruc tuta bilməyən xəstə, qoca və zəiflər nə etməlidirlər? 29.07.11 4.266 dəfə oxundu
5 Oruclu ola-ola nişanlımla əl-ələ tuta bilərəm? 11.08.11 5.348 dəfə oxundu
6 Bə’zən bayramda oruc tutmalı oluruq. Hökmü nədir? 25.08.11 5.654 dəfə oxundu
7 Qulağa dərman tökmək orucu batil edir? 06.07.13 1.856 dəfə oxundu
8 Bronxial astma və oxşar xəstəliklər üçün işlədilən aerozol orucu pozur? 26.07.13 2.097 dəfə oxundu
9 Oruc tutan hər bir şəxs öz fitrəsini özü verməlidir? 27.06.16 1.299 dəfə oxundu
10 Göz, qulaq və burun damcıları orucu pozarmı? 17.06.17 506 dəfə oxundu
11 Niyyət etmək nə deməkdir? 05.04.10 7.815 dəfə oxundu
12 Hamilə və əmzikli qadınlar Ramazan ayında oruc tutmalıdırlar? 01.07.14 3.328 dəfə oxundu
13 Siqaret çəkmək nə üçün orucu pozur? 09.08.10 6.328 dəfə oxundu
14 Çox isti və uzun günlərdə oruc tutmamaq olar? 30.07.11 3.462 dəfə oxundu
15 Oruclu olan bir qadın kişi dostu ilə öpüşə bilər? 11.08.11 6.926 dəfə oxundu
16 Bayram namazını tək qılmaq olar? 05.01.12 6.744 dəfə oxundu
17 Orucluqda nəzir qurbanı kəsmək olar? 07.07.13 6.646 dəfə oxundu
18 Həmişə hərəkətdə olan gəmidə işləyənlər oruclarını qəzaya saxlaya bilərlər? 27.07.13 1.610 dəfə oxundu
19 Söyüş söymək orucu pozur? 19.06.17 1.747 dəfə oxundu
20 Namaz qılmayan biri oruc tuta bilər? 09.06.17 1.393 dəfə oxundu
21 İmalə orucu pozur? 05.04.10 4.692 dəfə oxundu
22 Namaz qılmayan bir nəfər oruc tuta bilər? 01.05.10 12.176 dəfə oxundu
23 Göz yaşını udmaq orucu pozur? 09.08.10 6.381 dəfə oxundu
24 Diş sürtmək orucu batil edir? 31.07.11 14.434 dəfə oxundu
25 Vazelin və krem işlətmək orucu pozur? 11.08.11 8.221 dəfə oxundu
26 1-ci və 4-cü gün orucunda mütləq səhura durmaq lazımdır? 27.03.12 5.500 dəfə oxundu
27 Orucluqda elə hey yatmaq olar? 08.07.13 12.275 dəfə oxundu
28 Çimdiyimiz vaxt səhvən su udsaq, orucumuz batil olur? 28.07.13 3.830 dəfə oxundu
29 Adət/Heyz görən qadının orucu pozulurmu? 02.06.17 4.109 dəfə oxundu
30 Oruc tutan şəxs çimə bilər? 07.06.17 1.384 dəfə oxundu
31 Diş çəkdirdikdə həkim xəstəyə iynə vurur. Bu hal orucu pozur? 06.04.10 5.156 dəfə oxundu
32 Həddi-büluğ dövrü hansı dövrdür? 16.06.10 9.430 dəfə oxundu
33 Oruc tutmaq və ac qalmağın nə xeyri var? 20.08.10 7.042 dəfə oxundu
34 Diş pastasının dadı orucu pozmur? 31.07.11 18.707 dəfə oxundu
35 Oruc acların vəziyyətini başa düşmək üçün vacib olunub? 12.08.11 2.231 dəfə oxundu
36 Orucdan nəzir olar? 30.05.12 2.410 dəfə oxundu
37 Oruc vaxtı televizora baxmaq günahdır? 09.07.13 4.364 dəfə oxundu
38 İftara 10 dəqiqə qalmış aybaşı olan qadının orucu batil olur? 29.07.13 24.496 dəfə oxundu
39 Ramazanda kim fidyə verməlidir? 21.06.17 214 dəfə oxundu
40 Vitamin iynəsi orucu pozarmı? 28.05.18 350 dəfə oxundu
41 Ramazan və bayram hilalları 25.07.14 1.805 dəfə oxundu
42 Pomada orucu pozur? 06.04.10 12.504 dəfə oxundu
43 Ramazan ayının fəzilətləri nədən ibarətdir? 29.07.10 3.427 dəfə oxundu
44 Aşurə günü oruc tutmaq 15.12.10 9.747 dəfə oxundu
45 Burun damcısı orucu pozur? 31.07.11 7.106 dəfə oxundu
46 Ramazanda ova çıxmaq olar? 12.08.11 1.862 dəfə oxundu
47 Orucumu qəsdən pozdum. Nə etməliyəm? 24.07.12 3.556 dəfə oxundu
48 Arıqlamaq məqsədilə oruc tutmaq düzdür? 10.07.13 5.841 dəfə oxundu
49 Fəcr surəsindəki “10 gecə” ifadəsi ilə Zilhiccə ayının orucları nəzərdə tutulur? 30.07.13 1.874 dəfə oxundu
50 Oruc Nədir? Bu söz hardan götürülüb? Oruc tutmaq vacibdirmi? 26.05.17 578 dəfə oxundu
51 Orucu qəsdən pozmağın cəzası nədir? 06.06.17 530 dəfə oxundu
52 Şəvval orucu 29.06.09 3.697 dəfə oxundu
53 Oruca niyyət edilməyibsə, yemək-içmək olar? 06.04.10 5.594 dəfə oxundu
54 Saça rəng qoymaq orucu pozur? 03.08.10 14.320 dəfə oxundu
55 Heyzli qadının ibadəti 24.02.10 49.692 dəfə oxundu
56 Sübh namazını əzan oxunan kimi qılmaq olar? 12.01.11 8.021 dəfə oxundu
57 Ramazana nə üçün 11 ayın sultanı deyirlər? 14.08.11 2.251 dəfə oxundu
58 Anam bizə 30 dəqiqə gec iftar etdirir. Biz buna nə edək? 26.07.12 4.336 dəfə oxundu
59 2013-cü ildə Ramazan ayı nə vaxt başlayır? 07.07.13 1.936 dəfə oxundu
60 Siqaret orucu nəyə görə batil edir? 31.07.13 4.675 dəfə oxundu
61 Niyə oruc tutmalıyıq? 30.05.17 589 dəfə oxundu
62 Orucu hansı hallarda tutmaya bilərəm? 05.06.17 754 dəfə oxundu
63 Çətin olar deyib axşamdan oruca niyyət etməmək olar? 05.08.11 3.887 dəfə oxundu
64 Ramazan üçün hansı ölkəni əsas götürmək lazımdır? 06.04.10 3.503 dəfə oxundu
65 Təkcə Cümə günləri oruc tutmaq olar? 04.08.10 10.029 dəfə oxundu
66 Dəstəmaz aldıqda boğaza su getsə, oruc batil olar? 14.07.14 2.898 dəfə oxundu
67 Üzmək orucu pozur? 01.08.11 4.510 dəfə oxundu
68 Huşdan getmək orucu pozur? 14.08.11 2.016 dəfə oxundu
69 Hiperbarik oksigenasiya orucu batil edir? 02.08.12 1.570 dəfə oxundu
70 Qüsl vaxtı oruc tutanın ağzına su getsə, orucu pozulur? 13.07.13 3.181 dəfə oxundu
71 Oruclu vəziyyətdə aybaşı olan qadının orucu pozulur? 02.08.13 52.702 dəfə oxundu
72 Orucun nə kimi faydaları var? 08.06.17 526 dəfə oxundu
73 Fitrə necə hesaplanmalıdır? 22.06.17 582 dəfə oxundu
74 Gündüz yatdıqda ehtilam olan şəxsin orucu batil olur? 19.07.14 6.571 dəfə oxundu
75 Ramazan orucuna nə vaxt və necə niyyət etmək lazımdır? 06.04.10 18.346 dəfə oxundu
76 Ramazan ayı neçə gündür? 04.08.10 9.311 dəfə oxundu
77 Xəstəlik ucbatından pozulan orucun yerinə nə qədər oruc lazımdır? 13.04.11 4.477 dəfə oxundu
78 Oruclu halda xörəyin dadına baxmaq olar? 02.08.11 3.816 dəfə oxundu
79 Yaddaş pozğunluğu xəstəsi oruc tutmalıdır? 15.08.11 2.400 dəfə oxundu
80 Hamilə qadın orucunu poza bilər? 02.08.12 2.215 dəfə oxundu
81 Üzrlü səbəbdən oruc tuta bilməyənlər pul verməlidirlər? 15.07.13 2.039 dəfə oxundu
82 Orucu kimlər tutmaya bilər? 29.06.15 2.669 dəfə oxundu
83 Oruc tutmaq kimlərə vacibdir? 29.05.17 620 dəfə oxundu
84 Zəkat kimlərə verilməlidir? 24.06.17 260 dəfə oxundu
85 Siqaret və sulu qəlyan çəkmək orucu batil edir? 15.06.14 3.910 dəfə oxundu
86 Ramazan ayında kimlər oruc tutmalıdırlar? 06.04.10 3.405 dəfə oxundu
87 Ramazanda yeməkxanaların açıq olmağı düzdür? 04.08.10 2.137 dəfə oxundu
88 Təkcə fikirləşməklə nəzir demək olar? 15.04.11 2.331 dəfə oxundu
89 Oruclu halda xörəyin dadına baxmaq məkruhdur? 02.08.11 3.242 dəfə oxundu
90 Qusmaq orucu pozur? 15.08.11 9.732 dəfə oxundu
91 Şafei məzhəbində qəza orucunun fidyəsi nə qədərdir? 03.08.12 1.821 dəfə oxundu
92 İnsulindən istifadə orucu batil edir? 16.07.13 2.361 dəfə oxundu
93 Şiddətli baş ağrısı çəkən migren xəstələri oruc tuta bilərmi? 08.07.15 1.988 dəfə oxundu
94 Oruc və Bayram günü məsələsində niyə problem yaranır? 16.05.18 695 dəfə oxundu
95 Oruclu olanın ağzına su alması doğrudurmu? 10.05.19 911 dəfə oxundu
96 Niyyətdən sonra əgər imsak vaxtı daxil olmayıbsa, nəsə yeyib içmək olar? 16.07.14 7.401 dəfə oxundu
97 Yaddan çıxarıb yemək-içmək orucu pozur? 06.04.10 3.316 dəfə oxundu
98 Oruc tutmayana iftar vermək olar? 05.08.10 3.398 dəfə oxundu
99 Peyğəmbərin dövründə orucu aprel ayında tuturdular? 12.07.11 2.804 dəfə oxundu
100 Təzyiq və miqren xəstələri oruc tutmalıdırlar? 02.08.11 4.214 dəfə oxundu