2013-cü ildə Ramazan ayı nə vaxt başlayır?
Müsəlmanlar > Fitvalar > Oruc Tarix: 07 Temmuz 2013 Tövsiyə et Çap et
Sual: Ramazanın başlanması və bitməsi hesabla təyin edilir, yoxsa hilalın görülməsilə? Bu halda 2013-cü ildə Ramazan ayı hansı günə təsadüf edir/nə vaxt başlayır?

Cavab: Dini günlər hesabla müəyyən edilir. Allah Təala belə buyurur:

“Ay və Günəş, bir hesaba bağlıdır.” (Rəhman, 55/5)

“Günəşi ziya, Ayı nur edən Odur. İllərin sayını və hesabı biləsiniz deyə ziyaya enmə yerləri təyin etmişdir. Allah bunları, doğrunu göstərən şəkildə yaratmış və ayələrinə bilən bir cəmiyyət üçün təfsilatlı/izahat vermişdir. (Yunus, 10/5)

Ziya Günəş şüası; nur da insanı narahat etməyən işıqdır. Günəşin özünü görə bilmərik; bizim Günəş dediyimiz ondan gələn şüalardır.

Ayı da görə bilmərik. Bizim üçün Ay ona enən Günəş şüalarının bizə əks olunan qismidir. Əks olunmadakı daralma və genişlənməyə əsasən ona; hilal, yarım ay və dolunay deyirik. Bununla əlaqədar ayələrdən biri budur:

“Aya (ziyanın) enmə yerləri üçün ölçü qoyduq; nəticədə quru xurma budağı kimi olur.” (Yasin 36/39)

 “Qəməri ayın ilk günü günəşin batmasından sonra batışı müşahidə olunan hilalı təqib edən/izləyən gündür.”

O ay Ramazan isə onu oruclu keçirmək lazımdır. Allah Təala belə buyurur:

“…Sizdən kim Ramazana yetişərsə, onu oruclu keçirsin…” (Bəqərə 2/185)

Yuxarıdakı ayələrə əsasən qəməri aylar hesabla müəyyən olunmalıdır. Ancaq Nəbimiz Muhəmməd (s.a.v.) yanında bu hesablamanı yerinə yetirə biləcək heç kim olmadığı üçün belə demişdi:

“Biz ümmi bir cəmiyyətik: yazı yazmağı, hesablamanı bilmirik.”

Sonra 10 barmağını üç dəfə açıb üçüncüsündə baş barmağını qatlayaraq “ay: belə, belə və belədir” demiş (29 günə işarə vurmuşdur), arxasından, “ay: belə, belə və belədir”, demiş, 30 günü nəzərdə tutmuşdu. (Müslim, Siyam, 1080)

Beləliklə o, işarə diliylə qəməri ayın 29 gündən az, 30 dan çox olmayacağını bildirmişdir. Rəsulullahın (s.a.v.) bir sözü də belədir:

“Hilalı görəndə oruc tutun, təkrar görəndə orucu buraxın, hava buludlu olarsa, ayı otuza tamamlayın.” (Müslim, Siyam, 1081)

Hesablamada mütəxəssis olmadığı vaxt tək çıxış yolu hilalı gözlə müşahidə etmək idi. Nəbimiz Muhəmməd (s.a.v.) də bu cür demiş və bu cür hərəkət etmişdir. Artıq mütəxəssislərimiz olduğu üçün bir yeri əsas mərkəz kimi götürüb Quranın əmr etdiyi hesabı tətbiq etmək lazımdır.

Oruca ikinci fəcrin doğmasıyla başladığımız üçün Ümmül-Qura1 olan Məkkəni mərkəz təyin etməliyik. Məkkədə ikinci fəcr doğana qədər Dünyanın hər hansı bir yerində Günəşin batmasından sonra batmaqda olan hilalın görülməsilə bərabər yeni qəməri ayı başladılmalıdır.

Hesabla əməl etmək qütb bölgəsində yaşayan müsəlmanlar üçün də bir məcburiyyətdir. Çünki orada bəzi vaxtlarda Günəş doğmur, bəzən də batmır. Günəşin batmadığı vaxtlarda hilalı görmək mümkün deyildir.

Quran-Sünnə bütövlüyü bizim hesablamanı əsas götürməyimizi vacib edir. Belə olduğu təqdirdə hər yerdə eyni gündə oruca başlamaq və eyni gündə bayram etmək imkanını əldə edərik.

Astronom Professor Adnan Ökten Bəyin təsbitlərinə əsasən Ayın insan gözü ilə görülə bilməsi üçün müəyyən edilən Günəşdən 8° uzaq olma və üfüqdən də 5° yüksəklikdə olma şərti 8 iyul 2013 tarixi Cənubi Amerikanın qərb sahillərində ortaya çıxacağı üçün 09 iyul 2013 çərşənbə axşamı Ramazanın ilk günüdür.

Bayram hilalı 7 avqustda Afrikanın cənubunda görüləcəkdir. Madaqaskarda yaşayanlar axşam Günəşin batmasından sonra batan hilalı görə biləcəkləri üçün 8 avqust Cümə axşamı günü Ramazan Bayramıdır.

Heç bir ayədə hilalın müşahidə edilməsi əmr edilməmiş və insanlar hesaba yönləndirilmişdir. Hesablama apara bilən insanların olmadığı dövrdə Peyğəmbərimizin tək çıxış yolu olaraq tətbiq etdiyi hilalın çılpaq gözlə görülməsi məsələsini tək əmr kimi başa düşmək qəbuledilməzdir.

MƏNBƏ: Abdulaziz Bayındır (ilahiyyat elmləri doktoru, professor), “2013 Yılı Ramazan ve Bayram Hilalı Tesbiti”, Kitap ve Hikmet Jurnalı, 1-ci il, nömrə 2, 2013 iyul-sentyabr 2013 s. 14-16.

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. “ Ümmül-Qura”- Ərəb dilində “şəhərlərin anası” deməkdir. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
1.889 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Diş çəkdirdikdə həkim xəstəyə iynə vurur. Bu hal orucu pozur? 06.04.10 4.589 dəfə oxundu
2 Həddi-büluğ dövrü hansı dövrdür? 16.06.10 8.810 dəfə oxundu
3 Oruc tutmaq və ac qalmağın nə xeyri var? 20.08.10 6.125 dəfə oxundu
4 Diş pastasının dadı orucu pozmur? 31.07.11 14.557 dəfə oxundu
5 Oruc acların vəziyyətini başa düşmək üçün vacib olunub? 12.08.11 2.094 dəfə oxundu
6 Orucdan nəzir olar? 30.05.12 2.280 dəfə oxundu
7 Oruc vaxtı televizora baxmaq günahdır? 09.07.13 4.032 dəfə oxundu
8 İftara 10 dəqiqə qalmış aybaşı olan qadının orucu batil olur? 29.07.13 17.711 dəfə oxundu
9 Ramazanda kim fidyə verməlidir? 21.06.17 116 dəfə oxundu
10 Vitamin iynəsi orucu pozarmı? 28.05.18 196 dəfə oxundu
11 Ramazan və bayram hilalları 25.07.14 1.740 dəfə oxundu
12 Pomada orucu pozur? 06.04.10 9.763 dəfə oxundu
13 Ramazan ayının fəzilətləri nədən ibarətdir? 29.07.10 3.129 dəfə oxundu
14 Aşurə günü oruc tutmaq 15.12.10 9.107 dəfə oxundu
15 Burun damcısı orucu pozur? 31.07.11 6.686 dəfə oxundu
16 Ramazanda ova çıxmaq olar? 12.08.11 1.805 dəfə oxundu
17 Orucumu qəsdən pozdum. Nə etməliyəm? 24.07.12 3.149 dəfə oxundu
18 Arıqlamaq məqsədilə oruc tutmaq düzdür? 10.07.13 4.962 dəfə oxundu
19 Fəcr surəsindəki “10 gecə” ifadəsi ilə Zilhiccə ayının orucları nəzərdə tutulur? 30.07.13 1.790 dəfə oxundu
20 Oruc Nədir? Bu söz hardan götürülüb? Oruc tutmaq vacibdirmi? 26.05.17 380 dəfə oxundu
21 Orucu qəsdən pozmağın cəzası nədir? 06.06.17 265 dəfə oxundu
22 Şəvval orucu 29.06.09 3.447 dəfə oxundu
23 Oruca niyyət edilməyibsə, yemək-içmək olar? 06.04.10 5.034 dəfə oxundu
24 Saça rəng qoymaq orucu pozur? 03.08.10 11.455 dəfə oxundu
25 Heyzli qadının ibadəti 24.02.10 43.962 dəfə oxundu
26 Sübh namazını əzan oxunan kimi qılmaq olar? 12.01.11 7.255 dəfə oxundu
27 Ramazana nə üçün 11 ayın sultanı deyirlər? 14.08.11 2.136 dəfə oxundu
28 Anam bizə 30 dəqiqə gec iftar etdirir. Biz buna nə edək? 26.07.12 3.705 dəfə oxundu
29 2013-cü ildə Ramazan ayı nə vaxt başlayır? 07.07.13 1.889 dəfə oxundu
30 Siqaret orucu nəyə görə batil edir? 31.07.13 3.759 dəfə oxundu
31 Niyə oruc tutmalıyıq? 30.05.17 378 dəfə oxundu
32 Orucu hansı hallarda tutmaya bilərəm? 05.06.17 296 dəfə oxundu
33 Çətin olar deyib axşamdan oruca niyyət etməmək olar? 05.08.11 3.379 dəfə oxundu
34 Ramazan üçün hansı ölkəni əsas götürmək lazımdır? 06.04.10 3.345 dəfə oxundu
35 Təkcə Cümə günləri oruc tutmaq olar? 04.08.10 8.966 dəfə oxundu
36 Dəstəmaz aldıqda boğaza su getsə, oruc batil olar? 14.07.14 2.529 dəfə oxundu
37 Üzmək orucu pozur? 01.08.11 4.054 dəfə oxundu
38 Huşdan getmək orucu pozur? 14.08.11 1.889 dəfə oxundu
39 Hiperbarik oksigenasiya orucu batil edir? 02.08.12 1.528 dəfə oxundu
40 Qüsl vaxtı oruc tutanın ağzına su getsə, orucu pozulur? 13.07.13 2.776 dəfə oxundu
41 Oruclu vəziyyətdə aybaşı olan qadının orucu pozulur? 02.08.13 36.654 dəfə oxundu
42 Orucun nə kimi faydaları var? 08.06.17 325 dəfə oxundu
43 Fitrə necə hesaplanmalıdır? 22.06.17 313 dəfə oxundu
44 Gündüz yatdıqda ehtilam olan şəxsin orucu batil olur? 19.07.14 5.343 dəfə oxundu
45 Ramazan orucuna nə vaxt və necə niyyət etmək lazımdır? 06.04.10 13.949 dəfə oxundu
46 Ramazan ayı neçə gündür? 04.08.10 7.945 dəfə oxundu
47 Xəstəlik ucbatından pozulan orucun yerinə nə qədər oruc lazımdır? 13.04.11 3.936 dəfə oxundu
48 Oruclu halda xörəyin dadına baxmaq olar? 02.08.11 3.298 dəfə oxundu
49 Yaddaş pozğunluğu xəstəsi oruc tutmalıdır? 15.08.11 2.282 dəfə oxundu
50 Hamilə qadın orucunu poza bilər? 02.08.12 2.050 dəfə oxundu
51 Üzrlü səbəbdən oruc tuta bilməyənlər pul verməlidirlər? 15.07.13 1.873 dəfə oxundu
52 Orucu kimlər tutmaya bilər? 29.06.15 2.167 dəfə oxundu
53 Oruc tutmaq kimlərə vacibdir? 29.05.17 311 dəfə oxundu
54 Zəkat kimlərə verilməlidir? 24.06.17 129 dəfə oxundu
55 Siqaret və sulu qəlyan çəkmək orucu batil edir? 15.06.14 3.281 dəfə oxundu
56 Ramazan ayında kimlər oruc tutmalıdırlar? 06.04.10 3.178 dəfə oxundu
57 Ramazanda yeməkxanaların açıq olmağı düzdür? 04.08.10 2.029 dəfə oxundu
58 Təkcə fikirləşməklə nəzir demək olar? 15.04.11 2.197 dəfə oxundu
59 Oruclu halda xörəyin dadına baxmaq məkruhdur? 02.08.11 2.833 dəfə oxundu
60 Qusmaq orucu pozur? 15.08.11 7.571 dəfə oxundu
61 Şafei məzhəbində qəza orucunun fidyəsi nə qədərdir? 03.08.12 1.730 dəfə oxundu
62 İnsulindən istifadə orucu batil edir? 16.07.13 2.285 dəfə oxundu
63 Şiddətli baş ağrısı çəkən migren xəstələri oruc tuta bilərmi? 08.07.15 1.665 dəfə oxundu
64 Oruc və Bayram günü məsələsində niyə problem yaranır? 16.05.18 609 dəfə oxundu
65 Niyyətdən sonra əgər imsak vaxtı daxil olmayıbsa, nəsə yeyib içmək olar? 16.07.14 5.048 dəfə oxundu
66 Yaddan çıxarıb yemək-içmək orucu pozur? 06.04.10 3.003 dəfə oxundu
67 Oruc tutmayana iftar vermək olar? 05.08.10 3.008 dəfə oxundu
68 Peyğəmbərin dövründə orucu aprel ayında tuturdular? 12.07.11 2.428 dəfə oxundu
69 Təzyiq və miqren xəstələri oruc tutmalıdırlar? 02.08.11 3.801 dəfə oxundu
70 Nikotin plastırı işlətmək orucu pozur? 16.08.11 1.828 dəfə oxundu
71 Gündə 3 dəfə dərman qəbul edən xəstə oruc tutmasa, olar? 05.08.12 3.754 dəfə oxundu
72 Cənabət vəziyyətdə oruc tutmaq olar? 17.07.13 12.687 dəfə oxundu
73 Dil altı həblər boğazdan mədəyə keçirmi, orucu pozurmı? 09.07.15 1.346 dəfə oxundu
74 Oruca nə vaxt və necə niyyət edilir? 31.05.17 491 dəfə oxundu
75 Şəkər xəstələri oruc tutmalıdır? 03.04.10 4.441 dəfə oxundu
76 İynə vurdurmaq orucu pozur? 06.04.10 4.851 dəfə oxundu
77 Orucluq nəyə görə hər il 10 gün qabağa gedir? 05.08.10 6.947 dəfə oxundu
78 Yol üstündə olduqda oruc tutmaq olar? 25.07.11 15.206 dəfə oxundu
79 Qəsdən oruc tutmamağın cəzası nədir? 05.08.11 3.839 dəfə oxundu
80 Oruc tuta bilməyən bir qadın işlədiyi yerdə nəsə yeyə bilər? 17.08.11 4.108 dəfə oxundu
81 Oruc ola-ola dərman qəbul edən şəxs nə etməlidir? 12.08.12 5.040 dəfə oxundu
82 Dializ tətbiq olunan böyrək xəstəsi oruc tuta bilər? 19.07.13 1.811 dəfə oxundu
83 Göz, qulaq və burun damcıları orucu pozarmı? 11.07.15 1.716 dəfə oxundu
84 Ağzı yaxalamaq və Qarqara orucu pozurmu? 12.06.17 760 dəfə oxundu
85 Peyğəmbərimiz (s. a. v.) iftardan sonra necə dua edirdi? 03.04.10 25.736 dəfə oxundu
86 Xəstəliyimə görə 3 il oruc tuta bilmədim. İndi nə etməliyəm? 07.04.10 2.738 dəfə oxundu
87 Mənim 5 illik oruc borcum var. Onu nə cür ödəyim? 05.08.10 4.080 dəfə oxundu
88 Ramazan ayında gecələr ər-arvad münasibətinə icazə var? 26.07.11 34.812 dəfə oxundu
89 Bar kimi içkili yerlərdə iftar eləmək olar? 06.08.11 2.511 dəfə oxundu
90 İçkini orucluqdan nə qədər qabaq tərgitmək lazımdır? 18.08.11 2.406 dəfə oxundu
91 Qeyri-iradi olaraq qusan şəxs orucunu poza bilər? 12.08.12 1.739 dəfə oxundu
92 Müalicə olunan xəstənin oruc tutmağı problem yarada bilər? 21.07.13 2.594 dəfə oxundu
93 Tez-tez su içməyə məcbur olan böyrək xəstələri oruc tuta bilərmi? 13.07.15 1.392 dəfə oxundu
94 Bilmədən bir şey yesəm orucum pozulurmu? 21.05.18 341 dəfə oxundu
95 İmtahana hazırlaşıram. Oruc tutmayıb qəzaya saxlaya bilərəm? 04.04.10 4.014 dəfə oxundu
96 Şam qoymaq orucu pozur? 07.04.10 6.458 dəfə oxundu
97 Qan və sidik analizi orucu pozur? 05.08.10 7.754 dəfə oxundu
98 Saqqız çeynəmək orucu pozur? 26.07.11 7.410 dəfə oxundu
99 Ətir və odekolon vurmaq orucu pozur? 07.08.11 12.495 dəfə oxundu
100 Orucluqda ağızda mixək qalmağının eybi var? 18.08.11 2.971 dəfə oxundu