2013-cü ildə Ramazan ayı nə vaxt başlayır?
Müsəlmanlar > Fitvalar > Oruc Tarix: 07 Temmuz 2013 Tövsiyə et Çap et
Sual: Ramazanın başlanması və bitməsi hesabla təyin edilir, yoxsa hilalın görülməsilə? Bu halda 2013-cü ildə Ramazan ayı hansı günə təsadüf edir/nə vaxt başlayır?

Cavab: Dini günlər hesabla müəyyən edilir. Allah Təala belə buyurur:

“Ay və Günəş, bir hesaba bağlıdır.” (Rəhman, 55/5)

“Günəşi ziya, Ayı nur edən Odur. İllərin sayını və hesabı biləsiniz deyə ziyaya enmə yerləri təyin etmişdir. Allah bunları, doğrunu göstərən şəkildə yaratmış və ayələrinə bilən bir cəmiyyət üçün təfsilatlı/izahat vermişdir. (Yunus, 10/5)

Ziya Günəş şüası; nur da insanı narahat etməyən işıqdır. Günəşin özünü görə bilmərik; bizim Günəş dediyimiz ondan gələn şüalardır.

Ayı da görə bilmərik. Bizim üçün Ay ona enən Günəş şüalarının bizə əks olunan qismidir. Əks olunmadakı daralma və genişlənməyə əsasən ona; hilal, yarım ay və dolunay deyirik. Bununla əlaqədar ayələrdən biri budur:

“Aya (ziyanın) enmə yerləri üçün ölçü qoyduq; nəticədə quru xurma budağı kimi olur.” (Yasin 36/39)

 “Qəməri ayın ilk günü günəşin batmasından sonra batışı müşahidə olunan hilalı təqib edən/izləyən gündür.”

O ay Ramazan isə onu oruclu keçirmək lazımdır. Allah Təala belə buyurur:

“…Sizdən kim Ramazana yetişərsə, onu oruclu keçirsin…” (Bəqərə 2/185)

Yuxarıdakı ayələrə əsasən qəməri aylar hesabla müəyyən olunmalıdır. Ancaq Nəbimiz Muhəmməd (s.a.v.) yanında bu hesablamanı yerinə yetirə biləcək heç kim olmadığı üçün belə demişdi:

“Biz ümmi bir cəmiyyətik: yazı yazmağı, hesablamanı bilmirik.”

Sonra 10 barmağını üç dəfə açıb üçüncüsündə baş barmağını qatlayaraq “ay: belə, belə və belədir” demiş (29 günə işarə vurmuşdur), arxasından, “ay: belə, belə və belədir”, demiş, 30 günü nəzərdə tutmuşdu. (Müslim, Siyam, 1080)

Beləliklə o, işarə diliylə qəməri ayın 29 gündən az, 30 dan çox olmayacağını bildirmişdir. Rəsulullahın (s.a.v.) bir sözü də belədir:

“Hilalı görəndə oruc tutun, təkrar görəndə orucu buraxın, hava buludlu olarsa, ayı otuza tamamlayın.” (Müslim, Siyam, 1081)

Hesablamada mütəxəssis olmadığı vaxt tək çıxış yolu hilalı gözlə müşahidə etmək idi. Nəbimiz Muhəmməd (s.a.v.) də bu cür demiş və bu cür hərəkət etmişdir. Artıq mütəxəssislərimiz olduğu üçün bir yeri əsas mərkəz kimi götürüb Quranın əmr etdiyi hesabı tətbiq etmək lazımdır.

Oruca ikinci fəcrin doğmasıyla başladığımız üçün Ümmül-Qura1 olan Məkkəni mərkəz təyin etməliyik. Məkkədə ikinci fəcr doğana qədər Dünyanın hər hansı bir yerində Günəşin batmasından sonra batmaqda olan hilalın görülməsilə bərabər yeni qəməri ayı başladılmalıdır.

Hesabla əməl etmək qütb bölgəsində yaşayan müsəlmanlar üçün də bir məcburiyyətdir. Çünki orada bəzi vaxtlarda Günəş doğmur, bəzən də batmır. Günəşin batmadığı vaxtlarda hilalı görmək mümkün deyildir.

Quran-Sünnə bütövlüyü bizim hesablamanı əsas götürməyimizi vacib edir. Belə olduğu təqdirdə hər yerdə eyni gündə oruca başlamaq və eyni gündə bayram etmək imkanını əldə edərik.

Astronom Professor Adnan Ökten Bəyin təsbitlərinə əsasən Ayın insan gözü ilə görülə bilməsi üçün müəyyən edilən Günəşdən 8° uzaq olma və üfüqdən də 5° yüksəklikdə olma şərti 8 iyul 2013 tarixi Cənubi Amerikanın qərb sahillərində ortaya çıxacağı üçün 09 iyul 2013 çərşənbə axşamı Ramazanın ilk günüdür.

Bayram hilalı 7 avqustda Afrikanın cənubunda görüləcəkdir. Madaqaskarda yaşayanlar axşam Günəşin batmasından sonra batan hilalı görə biləcəkləri üçün 8 avqust Cümə axşamı günü Ramazan Bayramıdır.

Heç bir ayədə hilalın müşahidə edilməsi əmr edilməmiş və insanlar hesaba yönləndirilmişdir. Hesablama apara bilən insanların olmadığı dövrdə Peyğəmbərimizin tək çıxış yolu olaraq tətbiq etdiyi hilalın çılpaq gözlə görülməsi məsələsini tək əmr kimi başa düşmək qəbuledilməzdir.

MƏNBƏ: Abdulaziz Bayındır (ilahiyyat elmləri doktoru, professor), “2013 Yılı Ramazan ve Bayram Hilalı Tesbiti”, Kitap ve Hikmet Jurnalı, 1-ci il, nömrə 2, 2013 iyul-sentyabr 2013 s. 14-16.

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. “ Ümmül-Qura”- Ərəb dilində “şəhərlərin anası” deməkdir. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
1.884 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Şəkər xəstələri oruc tutmalıdır? 03.04.10 4.429 dəfə oxundu
2 İynə vurdurmaq orucu pozur? 06.04.10 4.843 dəfə oxundu
3 Orucluq nəyə görə hər il 10 gün qabağa gedir? 05.08.10 6.932 dəfə oxundu
4 Yol üstündə olduqda oruc tutmaq olar? 25.07.11 15.187 dəfə oxundu
5 Qəsdən oruc tutmamağın cəzası nədir? 05.08.11 3.836 dəfə oxundu
6 Oruc tuta bilməyən bir qadın işlədiyi yerdə nəsə yeyə bilər? 17.08.11 4.107 dəfə oxundu
7 Oruc ola-ola dərman qəbul edən şəxs nə etməlidir? 12.08.12 5.027 dəfə oxundu
8 Dializ tətbiq olunan böyrək xəstəsi oruc tuta bilər? 19.07.13 1.810 dəfə oxundu
9 Göz, qulaq və burun damcıları orucu pozarmı? 11.07.15 1.713 dəfə oxundu
10 Ağzı yaxalamaq və Qarqara orucu pozurmu? 12.06.17 742 dəfə oxundu
11 Peyğəmbərimiz (s. a. v.) iftardan sonra necə dua edirdi? 03.04.10 25.668 dəfə oxundu
12 Xəstəliyimə görə 3 il oruc tuta bilmədim. İndi nə etməliyəm? 07.04.10 2.733 dəfə oxundu
13 Mənim 5 illik oruc borcum var. Onu nə cür ödəyim? 05.08.10 4.068 dəfə oxundu
14 Ramazan ayında gecələr ər-arvad münasibətinə icazə var? 26.07.11 34.749 dəfə oxundu
15 Bar kimi içkili yerlərdə iftar eləmək olar? 06.08.11 2.509 dəfə oxundu
16 İçkini orucluqdan nə qədər qabaq tərgitmək lazımdır? 18.08.11 2.400 dəfə oxundu
17 Qeyri-iradi olaraq qusan şəxs orucunu poza bilər? 12.08.12 1.738 dəfə oxundu
18 Müalicə olunan xəstənin oruc tutmağı problem yarada bilər? 21.07.13 2.592 dəfə oxundu
19 Tez-tez su içməyə məcbur olan böyrək xəstələri oruc tuta bilərmi? 13.07.15 1.389 dəfə oxundu
20 Bilmədən bir şey yesəm orucum pozulurmu? 21.05.18 335 dəfə oxundu
21 İmtahana hazırlaşıram. Oruc tutmayıb qəzaya saxlaya bilərəm? 04.04.10 4.008 dəfə oxundu
22 Şam qoymaq orucu pozur? 07.04.10 6.419 dəfə oxundu
23 Qan və sidik analizi orucu pozur? 05.08.10 7.735 dəfə oxundu
24 Saqqız çeynəmək orucu pozur? 26.07.11 7.397 dəfə oxundu
25 Ətir və odekolon vurmaq orucu pozur? 07.08.11 12.454 dəfə oxundu
26 Orucluqda ağızda mixək qalmağının eybi var? 18.08.11 2.969 dəfə oxundu
27 Oruc vaxtı dəstəmazda ağız və buruna su verməsəm, olar? 15.08.12 4.276 dəfə oxundu
28 Qəsdən oruc tutmamaq Allaha üsyan hesab olunur? 22.07.13 2.622 dəfə oxundu
29 Kemoterapi müalicəsi götürən xəstələrin oruc tutması lazımdırmı? 14.07.15 1.177 dəfə oxundu
30 Dəstəmaz ya da qüsl alanda boğaza su getsə oruc batıl olar? 16.06.17 211 dəfə oxundu
31 Biz öz uşaqlarımıza neçə yaşlarından başlayaraq oruc tutdurmalıyıq? 04.04.10 12.405 dəfə oxundu
32 Ramazan ayından 1-2 gün qabaq oruc tutmaq lazımdır? 07.04.10 4.533 dəfə oxundu
33 Çimmək orucu pozur? 05.08.10 39.834 dəfə oxundu
34 Oruc tutduqda bəxt oyunu oynamaq olar? 27.07.11 3.454 dəfə oxundu
35 Susuz atılan dərmanlar orucu pozur? 08.08.11 3.990 dəfə oxundu
36 Ramazan ayında evlənmək olar? 19.08.11 4.509 dəfə oxundu
37 Ağır işdə işləyən bir nəfər orucu qəzaya saxlaya bilər? 19.08.12 2.015 dəfə oxundu
38 Qəsdən oruc tutmayan bir nəfər bunu nə cür kompensasiya edə bilər? 23.07.13 2.148 dəfə oxundu
39 Biz nə üçün oruc tuturuq? 10.06.16 1.924 dəfə oxundu
40 Diş çəkdirəndə iynə vurdurmaq orucu pozarmı? 20.06.17 230 dəfə oxundu
41 İftarı necə açmaq lazımdır? 04.04.10 17.324 dəfə oxundu
42 Söyüş söymək orucu pozur? 07.04.10 8.730 dəfə oxundu
43 Qadınlar evdə etikafa çəkilə bilərlər? 05.08.10 4.027 dəfə oxundu
44 Oruclu kişi arvadını öpə bilər? 29.07.11 8.538 dəfə oxundu
45 Orucu qəsdən pozmağın cəzası 61 gün qəzadır? 08.08.11 4.879 dəfə oxundu
46 Ginekoloji baxış orucu pozur? 20.08.11 4.757 dəfə oxundu
47 Etikafa çəkilən qadın aybaşı olsa, etikaf batil olur? 30.08.12 3.617 dəfə oxundu
48 Qüsl verməli olduğu halda verməyən şəxsin orucu məqbuldur? 24.07.13 5.309 dəfə oxundu
49 Qan vermək orucu pozur? 22.06.16 1.361 dəfə oxundu
50 Siqaret nəyə görə orucu batıl edir? 15.06.17 401 dəfə oxundu
51 Haram aylar və 3 ay hansı aylardır? 05.04.10 13.711 dəfə oxundu
52 Epilyasiya orucu pozur? 07.04.10 5.371 dəfə oxundu
53 Qarqara orucu pozur? 06.08.10 8.225 dəfə oxundu
54 Yuxuda ehtilam olanın orucu pozulur? 29.07.11 9.512 dəfə oxundu
55 Başqasının əvəzinə oruc tutmaq olar? 11.08.11 2.798 dəfə oxundu
56 Qaxda oruca başladım. İndi Bakıdayam. Hansı vaxta əsasən iftar edim? 20.08.11 3.359 dəfə oxundu
57 Müstəhəb oruc tutan şəxs ən gec nə vaxtadək niyyət etməlidir? 02.01.13 3.195 dəfə oxundu
58 Susuzluq ucbatından bitab olanlar orucu poza bilərlər? 25.07.13 2.157 dəfə oxundu
59 Ramazanda kimlər fidyə verməyə bilər? 24.06.16 1.008 dəfə oxundu
60 Orucu batil edən şeylər nələrdir? 01.06.17 634 dəfə oxundu
61 Oruc nədir? 05.04.10 3.816 dəfə oxundu
62 Xəstə və ya səfəri olduğuna görə oruc tuta bilməyənlər nə etməlidirlər? 10.07.14 2.209 dəfə oxundu
63 Dişləri təmizlətdirmək orucu pozur? 08.08.10 4.777 dəfə oxundu
64 Oruc tuta bilməyən xəstə, qoca və zəiflər nə etməlidirlər? 29.07.11 3.836 dəfə oxundu
65 Oruclu ola-ola nişanlımla əl-ələ tuta bilərəm? 11.08.11 4.520 dəfə oxundu
66 Bə’zən bayramda oruc tutmalı oluruq. Hökmü nədir? 25.08.11 5.050 dəfə oxundu
67 Qulağa dərman tökmək orucu batil edir? 06.07.13 1.635 dəfə oxundu
68 Bronxial astma və oxşar xəstəliklər üçün işlədilən aerozol orucu pozur? 26.07.13 1.933 dəfə oxundu
69 Oruc tutan hər bir şəxs öz fitrəsini özü verməlidir? 27.06.16 1.134 dəfə oxundu
70 Göz, qulaq və burun damcıları orucu pozarmı? 17.06.17 216 dəfə oxundu
71 Niyyət etmək nə deməkdir? 05.04.10 6.708 dəfə oxundu
72 Hamilə və əmzikli qadınlar Ramazan ayında oruc tutmalıdırlar? 01.07.14 2.930 dəfə oxundu
73 Siqaret çəkmək nə üçün orucu pozur? 09.08.10 4.840 dəfə oxundu
74 Çox isti və uzun günlərdə oruc tutmamaq olar? 30.07.11 3.223 dəfə oxundu
75 Oruclu olan bir qadın kişi dostu ilə öpüşə bilər? 11.08.11 5.914 dəfə oxundu
76 Bayram namazını tək qılmaq olar? 05.01.12 6.135 dəfə oxundu
77 Orucluqda nəzir qurbanı kəsmək olar? 07.07.13 5.416 dəfə oxundu
78 Həmişə hərəkətdə olan gəmidə işləyənlər oruclarını qəzaya saxlaya bilərlər? 27.07.13 1.517 dəfə oxundu
79 Söyüş söymək orucu pozur? 19.06.17 658 dəfə oxundu
80 Namaz qılmayan biri oruc tuta bilər? 09.06.17 565 dəfə oxundu
81 İmalə orucu pozur? 05.04.10 4.080 dəfə oxundu
82 Namaz qılmayan bir nəfər oruc tuta bilər? 01.05.10 10.208 dəfə oxundu
83 Göz yaşını udmaq orucu pozur? 09.08.10 5.278 dəfə oxundu
84 Diş sürtmək orucu batil edir? 31.07.11 12.108 dəfə oxundu
85 Vazelin və krem işlətmək orucu pozur? 11.08.11 6.325 dəfə oxundu
86 1-ci və 4-cü gün orucunda mütləq səhura durmaq lazımdır? 27.03.12 4.707 dəfə oxundu
87 Orucluqda elə hey yatmaq olar? 08.07.13 10.532 dəfə oxundu
88 Çimdiyimiz vaxt səhvən su udsaq, orucumuz batil olur? 28.07.13 3.343 dəfə oxundu
89 Adət/Heyz görən qadının orucu pozulurmu? 02.06.17 2.210 dəfə oxundu
90 Oruc tutan şəxs çimə bilər? 07.06.17 532 dəfə oxundu
91 Diş çəkdirdikdə həkim xəstəyə iynə vurur. Bu hal orucu pozur? 06.04.10 4.580 dəfə oxundu
92 Həddi-büluğ dövrü hansı dövrdür? 16.06.10 8.692 dəfə oxundu
93 Oruc tutmaq və ac qalmağın nə xeyri var? 20.08.10 6.115 dəfə oxundu
94 Diş pastasının dadı orucu pozmur? 31.07.11 14.523 dəfə oxundu
95 Oruc acların vəziyyətini başa düşmək üçün vacib olunub? 12.08.11 2.094 dəfə oxundu
96 Orucdan nəzir olar? 30.05.12 2.276 dəfə oxundu
97 Oruc vaxtı televizora baxmaq günahdır? 09.07.13 4.028 dəfə oxundu
98 İftara 10 dəqiqə qalmış aybaşı olan qadının orucu batil olur? 29.07.13 17.659 dəfə oxundu
99 Ramazanda kim fidyə verməlidir? 21.06.17 116 dəfə oxundu
100 Vitamin iynəsi orucu pozarmı? 28.05.18 192 dəfə oxundu