Bankların pensiyaçılara verdiyi təşviqi pul halaldır?
Müsəlmanlar > Faiz və kredit > Fitvalar > İş həyatı Tarix: 04 Mayıs 2013 Tövsiyə et Çap et
Sual: Pensiyaçılar pensiyalarını bir bankdan alırlar. Başqa bir bank onlara belə bir təklif edir: “Pensiyanızı bizdən alın, biz də bunun müqabilində 2 illik müqaviləyə əsasən 300 manat verək.” Belə bir şeyi qəbul etmək dini cəhətdən düzgündür?

Cavab: Bankların dövlət qulluqçuları və təqaüdçülərə, eləcə də, müxtəlif sahələrdə işləyənlərə belə bir təklif etməyinin səbəbi budur:

1) Pul banka əslində maaş vaxtından bir müddət əvvəl köçürülür. Nəticədə bank nağd pul vasitəsilə bir sıra imkanlara malik olur.

2) Hamı maaşının hamısını bir dəfədə pulçıxarma maşınlarından götürmür. Hissə-hissə götürür. Nəticədə bankda yenə nağd pul qalır. Bu da öz növbəsində bankın müxtəlif əməliyyatları rahatlıqla həyata keçirməsi üçün münasib şərait yaradır.

Bank bütün bunların müqabilində verdiyi pula təşviqi miqdar deyir. Məsələyə maaş alan şəxslər baxımından yanaşdıqda görürük ki, onların banka verdiyi bir borc-filan yoxdur. Yəni, bu şəxslər istər-istəməz maaşlarını/pensiyalarını o bankdan almalı olurlar. Onların bu vəziyyəti dəyişdirə bilmək kimi bir imkanı yoxdur. Lakin vəziyyət pensiyaçıların və dövlət qulluqçularının maaşını ödəyən təşkilat və qurumlarda bu cür deyil. Başqa cür desək, onlar bu məsələyə müdaxilə edə bilirlər. Belə bir imkana malikdirlər. Müqaviləni bağlayanlar da onlardır.

Bankların verdiyi bu təşviqi pul miqdarını faiz adlandırmaq olmaz; çünki yuxarıda da dediyim kimi, burada borc verib borcdan gəlir götürmək yoxdur. Bununla belə, bu, dini cəhətdən xoşagələn bir qazanc deyil. Yaxşı olar ki, bu miqdarı alanlar bir kasıba/möhtac olana versinlər. Bu, mənim onlara tövsiyəmdir.

Əgər işləyən insan (pensiyaçılar, dövlət qulluqçuları və sairə) özü qeyd etdiyimiz təşviqi pul miqdarı üçün hər hansı bir bankla müqavilə bağlayırsa, bu, dini cəhətədn qəbuledilməz bir hala gəlir. Çünki burada şəxsin öz iradəsi var və bu, faizli bir işdir. Belə bir hərəkətdən isə uzaq durmaq lazımdır.

Suala cavab verdi: Professor Abdulaziz Bayındır1

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. İstanbul Universitetinin İlahiyyat fakültəsində İslam hüququ kafedrasının müdiri. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
1.320 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Jokey olmaq günahdır? 07.05.14 1.207 dəfə oxundu
2 Bir müsəlman McDonalds kimi yerlərdə işləyə bilər? 10.05.10 1.890 dəfə oxundu
3 Satış nümayəndəliyi alıb rəqabətə mane olmaq düzdür? 14.02.11 2.014 dəfə oxundu
4 Öz xoşu ilə işdən çıxan şəxs müavinət ala bilər? 09.01.12 1.510 dəfə oxundu
5 Müvəqqəti formada içkili bir yerdə işləmək olar? 25.06.12 2.168 dəfə oxundu
6 Söz verdiyi işi vaxtında görməyənə pul cəriməsi tətbiq etmək olar? 18.06.13 1.306 dəfə oxundu
7 Qeyri-iş günlərində işləyənlər əlavə pul almalıdırlar? 12.09.14 1.560 dəfə oxundu
8 İslam hüququnda borcunu ödəyə bilməyənin cəzası nədir? 11.05.10 2.150 dəfə oxundu
9 Faktorinq şirkətləri ilə işləmək düzdür? 29.04.11 1.892 dəfə oxundu
10 Bir şeyi tərəzidə çəkəndə tara nəzərə alınmalıdır? 10.01.12 3.941 dəfə oxundu
11 Biznes üçün kredit götürmək istəyən bir nəfərə şərik olmaq olar? 12.08.12 1.475 dəfə oxundu
12 Kredit kartı ilə qızıl alıb hissə-hissə ödəmək olar? 02.07.13 5.225 dəfə oxundu
13 Pulunu işlətmək istəyən bir insan şərikliyi necə qurmalıdır? 14.09.15 752 dəfə oxundu
14 Bankların vəkili olmaq günahdır? 20.05.14 1.118 dəfə oxundu
15 İşimə görə qadınlarla tək başına qala bilərəm? 30.04.11 1.656 dəfə oxundu
16 Səhm alqı-satqısı ilə məşğul olmaq olar? 17.01.12 1.831 dəfə oxundu
17 Qurana əsasən qadın işləyə bilər? 30.08.12 2.564 dəfə oxundu
18 Möhtəkirlərlə necə mübarizə aparmaq lazımdır? 16.12.14 1.039 dəfə oxundu
19 Turistlərlə alverdən sonra halallaşmaq olar? 24.06.09 1.873 dəfə oxundu
20 Bir müsəlman manekenliyi özünə peşə seçə bilər? 29.12.09 1.737 dəfə oxundu
21 Bir malın mənşəyini dəyişdirmək düzdür? 14.06.11 1.653 dəfə oxundu
22 Cümə günü İslamda istirahət günüdür, yoxsa iş günü? 23.05.11 1.689 dəfə oxundu
23 Qiyməti qızışdırmaq halaldır? 01.02.12 1.708 dəfə oxundu
24 Dövlət təşkilatına tapşırıqla işə girmək olar? 10.12.12 1.543 dəfə oxundu
25 Taksi şoferinin biədəb işlər görən kliyentlərə münasibəti necə olmalıdır? 15.08.13 1.432 dəfə oxundu
26 Komissiya haqqı 29.06.09 1.771 dəfə oxundu
27 Əgər bir insan həkimdirsə, ən yaxşı həkim olmağa çalışmalıdır? 06.01.10 2.011 dəfə oxundu
28 Pensiya almaq halaldır? 16.11.14 1.390 dəfə oxundu
29 Əmtəə birjasında iş görmək halaldır? 28.04.11 1.974 dəfə oxundu
30 Faizlə işləyən bankla faizsiz iş görmək olar? 03.02.12 1.795 dəfə oxundu
31 Hədislərə əsasən elektronik satış əməliyyatı düzgündür? 20.01.13 1.306 dəfə oxundu
32 Bir vəkil müvəkkilinin faizli əməliyyatları üçün vəkillik edə bilər? 15.05.15 825 dəfə oxundu
33 İşsizlik və müavinət 29.06.09 1.887 dəfə oxundu
34 Ehtiyacı olmadığı halda müavinət üçün müraciət etmək 08.07.14 1.465 dəfə oxundu
35 Dində mühasib olmağa necə baxılır? 30.07.10 2.134 dəfə oxundu
36 İş yerində dinə zidd söhbətlər olduqda nə etmək lazımdır? 28.07.11 1.806 dəfə oxundu
37 Haram olan bir şeyi istehsal etmək və satmaq olar? 06.02.12 1.993 dəfə oxundu
38 Nahaq yerə alınan malı qaytarmaq üçün rüşvət vermək günahdır? 26.01.13 1.371 dəfə oxundu
39 Bir müsəlmanın qalstuk taxması doğrudur? 19.10.16 703 dəfə oxundu
40 Akvariumda balıq saxlamaq 29.06.09 6.943 dəfə oxundu
41 Allah ruzini öz istədiyinə verir, yoxsa çalışana? 15.04.14 1.743 dəfə oxundu
42 Satılan malın bütün xüsusiyyətlərini alıcıya bildirmək lazımdır? 05.01.12 1.658 dəfə oxundu
43 Maaş çox ola-ola minimum əmək haqqı kimi göstərmək 06.07.14 1.587 dəfə oxundu
44 Vəzifə başında olan dövləq qulluqçusu kimdənsə hədiyyə ala bilər? 20.02.12 1.610 dəfə oxundu
45 Zərgərlərin bir-birinə qızıl kirayəyə verməyi düzgündür? 08.02.13 1.311 dəfə oxundu
46 Əlimizdəki imkanları, malı necə dəyərləndirəcəyik? 28.07.17 84 dəfə oxundu
47 İşsizlik müavinəti 24.06.09 2.113 dəfə oxundu
48 Tütün fabrikində işləmək günahdır? 19.03.10 1.946 dəfə oxundu
49 Ziyana da şərik olmadan şəriklik etmək olar? 26.11.10 1.738 dəfə oxundu
50 Əks cinsi masaj eləmək olar? 21.09.11 3.204 dəfə oxundu
51 Lyoness sistemindən pul qazanmaq olar? 13.07.11 1.989 dəfə oxundu
52 Zərgərdən qızıl borcu almağın şərtləri nədir? 28.02.13 1.468 dəfə oxundu
53 İş yerində şahid olduğumuz haqsızlıqlara qarşı necə davranmalıyıq? 01.12.17 108 dəfə oxundu
54 Pensiya və əlavə iş 24.06.09 1.879 dəfə oxundu
55 Şadlıq sarayı işlətmək dini cəhətdən düzgündür? 19.03.10 1.984 dəfə oxundu
56 Qızılı satan kimi aşağı qiymətlə təzədən almaq düzgündür? 17.12.10 3.292 dəfə oxundu
57 Sabit bir xeyir götürmək üçün pulumu zərgərə verə bilərəm? 26.09.11 1.636 dəfə oxundu
58 Forex sistemi ilə valyuta alıb satmaq düzgündür? 27.04.10 3.094 dəfə oxundu
59 Tenderi qabaqcadan müəyyənləşdirilən şirkətə vermək düzgündür? 06.03.13 1.141 dəfə oxundu
60 Dövlətin iqtisad üçün Avropa şirkətlərindən məsləhətçi alması doğrudurmu? 26.10.18 43 dəfə oxundu
61 Həkimlər müalicə edə bilmədikləri xəstədən pul ala bilərlər? 29.06.09 1.813 dəfə oxundu
62 Başqasının yerinə növbəyə çıxmaq düzgündür? 19.03.10 1.563 dəfə oxundu
63 Şəriklərdən birinin öz mayasına təminat istəməyi düzdür? 14.01.11 1.544 dəfə oxundu
64 Ev alqı-satqısı ilə məşğul olmaq haramdır? 08.10.11 2.325 dəfə oxundu
65 Şəbəkə marketinqi sistemləri ilə işləmək olar? 24.02.12 1.965 dəfə oxundu
66 Qazancın halallığı üçün nəyə fikir vermək lazımdır? 10.03.13 1.624 dəfə oxundu
67 Kassa çeki kəsməmək 24.06.09 2.554 dəfə oxundu
68 Mənim bir qadın kimi qadın bərbəri işləməyim düzdür? 22.03.10 1.959 dəfə oxundu
69 İçkili yerlərin sahiblərinin Qurana əsasən hökmü nədir? 25.09.11 1.677 dəfə oxundu
70 Gecə növbəsində işləməyin dini cəhətdən bir eybi var? 20.10.11 1.660 dəfə oxundu
71 Pulu bankda faizli hesabda saxlanan şəxsin maaşı haramdır? 25.02.12 1.811 dəfə oxundu
72 Mağazanı bank və ya içki satana icarəyə vermək olar? 22.03.13 1.418 dəfə oxundu
73 İnternet klub 26.06.09 2.611 dəfə oxundu
74 Xaricdə qeyri-qanuni işləmək dini cəhətdən düzgündür? 22.03.10 1.560 dəfə oxundu
75 Qadın dükan işlədə bilər? 19.01.10 2.465 dəfə oxundu
76 Həkim özəl xəstəxanaya göndərdiyi xəstələrin sayına görə pul ala bilər? 05.12.11 1.513 dəfə oxundu
77 “Mallarınızı səfehlərə verməyin” ayəsi ilə kimlər nəzərdə tutulur? 27.02.12 1.834 dəfə oxundu
78 Tender əməkdaşlarını bir şeyə qonaq etmək düzgündür? 05.04.13 1.170 dəfə oxundu
79 Çayxana və kafe 26.06.09 3.031 dəfə oxundu
80 Mən banklardan kredit götürən adamlara maşın sata bilərəm? 15.04.10 3.299 dəfə oxundu
81 Ətriyyat al-veri 24.01.11 1.982 dəfə oxundu
82 Haqsız olanı haqlı çıxardan vəkil və hakimin o biri dünyada halı necə olacaq? 08.12.11 1.859 dəfə oxundu
83 Bir gid turistləri apardığı müəssisədən komissiya haqqı ala bilər? 01.05.12 1.259 dəfə oxundu
84 Tacirlər açıq hesabla iş gördükləri vaxt əsas nəyə fikri verməlidirlər? 21.04.13 1.251 dəfə oxundu
85 İş vaxtı kənar işlərlə məşğul olmaq 17.07.14 1.455 dəfə oxundu
86 Bu rüşvətdir, yoxsa hədiyyə? 15.04.10 2.054 dəfə oxundu
87 Al-verdə 100% qazanc götürmək halaldır? 01.02.11 2.198 dəfə oxundu
88 Ruzi qazanmaq məsələsində insanın rolu nədən ibarətdir? 27.12.11 2.151 dəfə oxundu
89 Vəkilin müsadirə vaxtı polis əməkdaşına verdiyi pul halaldır? 30.05.12 1.408 dəfə oxundu
90 Bankların pensiyaçılara verdiyi təşviqi pul halaldır? 04.05.13 1.320 dəfə oxundu
91 İşdən qovulan insanların kompensasiya almaq hüquqları var? 08.03.10 2.660 dəfə oxundu
92 Dövlət qulluqçularının aldıqları maaş halaldır? 20.04.10 2.242 dəfə oxundu
93 Arendada olan mağazanın bir tərəfini arendaya vermək olar? 04.02.11 2.490 dəfə oxundu
94 İş yerində yeni il münasibətilə verilən sovqatı almaq düzdür? 30.12.11 1.506 dəfə oxundu
95 Kredit götürən müəssisədə işləyən şəxsin məvacibi haramdır? 04.06.12 1.710 dəfə oxundu
96 Bankların əhaliyə göstərdiyi xidmətlərdən istifadə etmək olar? 16.05.13 1.542 dəfə oxundu
97 Lizinq sistemi nədir? 16.10.14 1.404 dəfə oxundu
98 Xeyir və ziyana qatlanmadan sabit bir gəlir müqabilində şəriklik 28.05.14 1.180 dəfə oxundu
99 Bina hələ tikilməmiş mənzilləri satmaq və almaq olar? 11.02.11 2.029 dəfə oxundu
100 Alıcını bankdan kredit götürməyə istiqamətləndirmək olar? 03.01.12 1.733 dəfə oxundu