Bankların pensiyaçılara verdiyi təşviqi pul halaldır?
Müsəlmanlar > Faiz və kredit > Fitvalar > İş həyatı Tarix: 04 Mayıs 2013 Tövsiyə et Çap et
Sual: Pensiyaçılar pensiyalarını bir bankdan alırlar. Başqa bir bank onlara belə bir təklif edir: “Pensiyanızı bizdən alın, biz də bunun müqabilində 2 illik müqaviləyə əsasən 300 manat verək.” Belə bir şeyi qəbul etmək dini cəhətdən düzgündür?

Cavab: Bankların dövlət qulluqçuları və təqaüdçülərə, eləcə də, müxtəlif sahələrdə işləyənlərə belə bir təklif etməyinin səbəbi budur:

1) Pul banka əslində maaş vaxtından bir müddət əvvəl köçürülür. Nəticədə bank nağd pul vasitəsilə bir sıra imkanlara malik olur.

2) Hamı maaşının hamısını bir dəfədə pulçıxarma maşınlarından götürmür. Hissə-hissə götürür. Nəticədə bankda yenə nağd pul qalır. Bu da öz növbəsində bankın müxtəlif əməliyyatları rahatlıqla həyata keçirməsi üçün münasib şərait yaradır.

Bank bütün bunların müqabilində verdiyi pula təşviqi miqdar deyir. Məsələyə maaş alan şəxslər baxımından yanaşdıqda görürük ki, onların banka verdiyi bir borc-filan yoxdur. Yəni, bu şəxslər istər-istəməz maaşlarını/pensiyalarını o bankdan almalı olurlar. Onların bu vəziyyəti dəyişdirə bilmək kimi bir imkanı yoxdur. Lakin vəziyyət pensiyaçıların və dövlət qulluqçularının maaşını ödəyən təşkilat və qurumlarda bu cür deyil. Başqa cür desək, onlar bu məsələyə müdaxilə edə bilirlər. Belə bir imkana malikdirlər. Müqaviləni bağlayanlar da onlardır.

Bankların verdiyi bu təşviqi pul miqdarını faiz adlandırmaq olmaz; çünki yuxarıda da dediyim kimi, burada borc verib borcdan gəlir götürmək yoxdur. Bununla belə, bu, dini cəhətdən xoşagələn bir qazanc deyil. Yaxşı olar ki, bu miqdarı alanlar bir kasıba/möhtac olana versinlər. Bu, mənim onlara tövsiyəmdir.

Əgər işləyən insan (pensiyaçılar, dövlət qulluqçuları və sairə) özü qeyd etdiyimiz təşviqi pul miqdarı üçün hər hansı bir bankla müqavilə bağlayırsa, bu, dini cəhətədn qəbuledilməz bir hala gəlir. Çünki burada şəxsin öz iradəsi var və bu, faizli bir işdir. Belə bir hərəkətdən isə uzaq durmaq lazımdır.

Suala cavab verdi: Professor Abdulaziz Bayındır1

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. İstanbul Universitetinin İlahiyyat fakültəsində İslam hüququ kafedrasının müdiri. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
1.317 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Turistlərlə alverdən sonra halallaşmaq olar? 24.06.09 1.871 dəfə oxundu
2 Bir müsəlman manekenliyi özünə peşə seçə bilər? 29.12.09 1.732 dəfə oxundu
3 Bir malın mənşəyini dəyişdirmək düzdür? 14.06.11 1.652 dəfə oxundu
4 Cümə günü İslamda istirahət günüdür, yoxsa iş günü? 23.05.11 1.676 dəfə oxundu
5 Qiyməti qızışdırmaq halaldır? 01.02.12 1.703 dəfə oxundu
6 Dövlət təşkilatına tapşırıqla işə girmək olar? 10.12.12 1.538 dəfə oxundu
7 Taksi şoferinin biədəb işlər görən kliyentlərə münasibəti necə olmalıdır? 15.08.13 1.425 dəfə oxundu
8 Komissiya haqqı 29.06.09 1.766 dəfə oxundu
9 Əgər bir insan həkimdirsə, ən yaxşı həkim olmağa çalışmalıdır? 06.01.10 1.998 dəfə oxundu
10 Pensiya almaq halaldır? 16.11.14 1.376 dəfə oxundu
11 Əmtəə birjasında iş görmək halaldır? 28.04.11 1.971 dəfə oxundu
12 Faizlə işləyən bankla faizsiz iş görmək olar? 03.02.12 1.788 dəfə oxundu
13 Hədislərə əsasən elektronik satış əməliyyatı düzgündür? 20.01.13 1.301 dəfə oxundu
14 Bir vəkil müvəkkilinin faizli əməliyyatları üçün vəkillik edə bilər? 15.05.15 823 dəfə oxundu
15 İşsizlik və müavinət 29.06.09 1.884 dəfə oxundu
16 Ehtiyacı olmadığı halda müavinət üçün müraciət etmək 08.07.14 1.462 dəfə oxundu
17 Dində mühasib olmağa necə baxılır? 30.07.10 2.132 dəfə oxundu
18 İş yerində dinə zidd söhbətlər olduqda nə etmək lazımdır? 28.07.11 1.799 dəfə oxundu
19 Haram olan bir şeyi istehsal etmək və satmaq olar? 06.02.12 1.957 dəfə oxundu
20 Nahaq yerə alınan malı qaytarmaq üçün rüşvət vermək günahdır? 26.01.13 1.367 dəfə oxundu
21 Bir müsəlmanın qalstuk taxması doğrudur? 19.10.16 680 dəfə oxundu
22 Akvariumda balıq saxlamaq 29.06.09 6.808 dəfə oxundu
23 Allah ruzini öz istədiyinə verir, yoxsa çalışana? 15.04.14 1.703 dəfə oxundu
24 Satılan malın bütün xüsusiyyətlərini alıcıya bildirmək lazımdır? 05.01.12 1.655 dəfə oxundu
25 Maaş çox ola-ola minimum əmək haqqı kimi göstərmək 06.07.14 1.582 dəfə oxundu
26 Vəzifə başında olan dövləq qulluqçusu kimdənsə hədiyyə ala bilər? 20.02.12 1.600 dəfə oxundu
27 Zərgərlərin bir-birinə qızıl kirayəyə verməyi düzgündür? 08.02.13 1.310 dəfə oxundu
28 Əlimizdəki imkanları, malı necə dəyərləndirəcəyik? 28.07.17 74 dəfə oxundu
29 İşsizlik müavinəti 24.06.09 2.107 dəfə oxundu
30 Tütün fabrikində işləmək günahdır? 19.03.10 1.940 dəfə oxundu
31 Ziyana da şərik olmadan şəriklik etmək olar? 26.11.10 1.730 dəfə oxundu
32 Əks cinsi masaj eləmək olar? 21.09.11 3.144 dəfə oxundu
33 Lyoness sistemindən pul qazanmaq olar? 13.07.11 1.977 dəfə oxundu
34 Zərgərdən qızıl borcu almağın şərtləri nədir? 28.02.13 1.464 dəfə oxundu
35 İş yerində şahid olduğumuz haqsızlıqlara qarşı necə davranmalıyıq? 01.12.17 94 dəfə oxundu
36 Pensiya və əlavə iş 24.06.09 1.873 dəfə oxundu
37 Şadlıq sarayı işlətmək dini cəhətdən düzgündür? 19.03.10 1.972 dəfə oxundu
38 Qızılı satan kimi aşağı qiymətlə təzədən almaq düzgündür? 17.12.10 3.274 dəfə oxundu
39 Sabit bir xeyir götürmək üçün pulumu zərgərə verə bilərəm? 26.09.11 1.633 dəfə oxundu
40 Forex sistemi ilə valyuta alıb satmaq düzgündür? 27.04.10 3.052 dəfə oxundu
41 Tenderi qabaqcadan müəyyənləşdirilən şirkətə vermək düzgündür? 06.03.13 1.140 dəfə oxundu
42 Həkimlər müalicə edə bilmədikləri xəstədən pul ala bilərlər? 29.06.09 1.809 dəfə oxundu
43 Başqasının yerinə növbəyə çıxmaq düzgündür? 19.03.10 1.563 dəfə oxundu
44 Şəriklərdən birinin öz mayasına təminat istəməyi düzdür? 14.01.11 1.544 dəfə oxundu
45 Ev alqı-satqısı ilə məşğul olmaq haramdır? 08.10.11 2.315 dəfə oxundu
46 Şəbəkə marketinqi sistemləri ilə işləmək olar? 24.02.12 1.932 dəfə oxundu
47 Qazancın halallığı üçün nəyə fikir vermək lazımdır? 10.03.13 1.619 dəfə oxundu
48 Kassa çeki kəsməmək 24.06.09 2.550 dəfə oxundu
49 Mənim bir qadın kimi qadın bərbəri işləməyim düzdür? 22.03.10 1.952 dəfə oxundu
50 İçkili yerlərin sahiblərinin Qurana əsasən hökmü nədir? 25.09.11 1.668 dəfə oxundu
51 Gecə növbəsində işləməyin dini cəhətdən bir eybi var? 20.10.11 1.658 dəfə oxundu
52 Pulu bankda faizli hesabda saxlanan şəxsin maaşı haramdır? 25.02.12 1.800 dəfə oxundu
53 Mağazanı bank və ya içki satana icarəyə vermək olar? 22.03.13 1.415 dəfə oxundu
54 İnternet klub 26.06.09 2.602 dəfə oxundu
55 Xaricdə qeyri-qanuni işləmək dini cəhətdən düzgündür? 22.03.10 1.553 dəfə oxundu
56 Qadın dükan işlədə bilər? 19.01.10 2.461 dəfə oxundu
57 Həkim özəl xəstəxanaya göndərdiyi xəstələrin sayına görə pul ala bilər? 05.12.11 1.513 dəfə oxundu
58 “Mallarınızı səfehlərə verməyin” ayəsi ilə kimlər nəzərdə tutulur? 27.02.12 1.822 dəfə oxundu
59 Tender əməkdaşlarını bir şeyə qonaq etmək düzgündür? 05.04.13 1.167 dəfə oxundu
60 Çayxana və kafe 26.06.09 3.016 dəfə oxundu
61 Mən banklardan kredit götürən adamlara maşın sata bilərəm? 15.04.10 3.285 dəfə oxundu
62 Ətriyyat al-veri 24.01.11 1.971 dəfə oxundu
63 Haqsız olanı haqlı çıxardan vəkil və hakimin o biri dünyada halı necə olacaq? 08.12.11 1.855 dəfə oxundu
64 Bir gid turistləri apardığı müəssisədən komissiya haqqı ala bilər? 01.05.12 1.257 dəfə oxundu
65 Tacirlər açıq hesabla iş gördükləri vaxt əsas nəyə fikri verməlidirlər? 21.04.13 1.246 dəfə oxundu
66 İş vaxtı kənar işlərlə məşğul olmaq 17.07.14 1.443 dəfə oxundu
67 Bu rüşvətdir, yoxsa hədiyyə? 15.04.10 2.037 dəfə oxundu
68 Al-verdə 100% qazanc götürmək halaldır? 01.02.11 2.166 dəfə oxundu
69 Ruzi qazanmaq məsələsində insanın rolu nədən ibarətdir? 27.12.11 2.132 dəfə oxundu
70 Vəkilin müsadirə vaxtı polis əməkdaşına verdiyi pul halaldır? 30.05.12 1.406 dəfə oxundu
71 Bankların pensiyaçılara verdiyi təşviqi pul halaldır? 04.05.13 1.317 dəfə oxundu
72 İşdən qovulan insanların kompensasiya almaq hüquqları var? 08.03.10 2.636 dəfə oxundu
73 Dövlət qulluqçularının aldıqları maaş halaldır? 20.04.10 2.235 dəfə oxundu
74 Arendada olan mağazanın bir tərəfini arendaya vermək olar? 04.02.11 2.484 dəfə oxundu
75 İş yerində yeni il münasibətilə verilən sovqatı almaq düzdür? 30.12.11 1.504 dəfə oxundu
76 Kredit götürən müəssisədə işləyən şəxsin məvacibi haramdır? 04.06.12 1.701 dəfə oxundu
77 Bankların əhaliyə göstərdiyi xidmətlərdən istifadə etmək olar? 16.05.13 1.536 dəfə oxundu
78 Lizinq sistemi nədir? 16.10.14 1.356 dəfə oxundu
79 Xeyir və ziyana qatlanmadan sabit bir gəlir müqabilində şəriklik 28.05.14 1.175 dəfə oxundu
80 Bina hələ tikilməmiş mənzilləri satmaq və almaq olar? 11.02.11 2.025 dəfə oxundu
81 Alıcını bankdan kredit götürməyə istiqamətləndirmək olar? 03.01.12 1.731 dəfə oxundu
82 Pleysteyşın klub açmaq və ordan pul qazanmaq düzgündür? 17.06.12 2.062 dəfə oxundu
83 İmam-camaatın dövlətdən maaş almağı düzgündür? 22.05.13 1.786 dəfə oxundu
84 Jokey olmaq günahdır? 07.05.14 1.202 dəfə oxundu
85 Bir müsəlman McDonalds kimi yerlərdə işləyə bilər? 10.05.10 1.878 dəfə oxundu
86 Satış nümayəndəliyi alıb rəqabətə mane olmaq düzdür? 14.02.11 2.013 dəfə oxundu
87 Öz xoşu ilə işdən çıxan şəxs müavinət ala bilər? 09.01.12 1.509 dəfə oxundu
88 Müvəqqəti formada içkili bir yerdə işləmək olar? 25.06.12 2.138 dəfə oxundu
89 Söz verdiyi işi vaxtında görməyənə pul cəriməsi tətbiq etmək olar? 18.06.13 1.305 dəfə oxundu
90 Qeyri-iş günlərində işləyənlər əlavə pul almalıdırlar? 12.09.14 1.553 dəfə oxundu
91 İslam hüququnda borcunu ödəyə bilməyənin cəzası nədir? 11.05.10 2.140 dəfə oxundu
92 Faktorinq şirkətləri ilə işləmək düzdür? 29.04.11 1.863 dəfə oxundu
93 Bir şeyi tərəzidə çəkəndə tara nəzərə alınmalıdır? 10.01.12 3.922 dəfə oxundu
94 Biznes üçün kredit götürmək istəyən bir nəfərə şərik olmaq olar? 12.08.12 1.475 dəfə oxundu
95 Kredit kartı ilə qızıl alıb hissə-hissə ödəmək olar? 02.07.13 5.052 dəfə oxundu
96 Pulunu işlətmək istəyən bir insan şərikliyi necə qurmalıdır? 14.09.15 743 dəfə oxundu
97 Bankların vəkili olmaq günahdır? 20.05.14 1.115 dəfə oxundu
98 İşimə görə qadınlarla tək başına qala bilərəm? 30.04.11 1.653 dəfə oxundu
99 Səhm alqı-satqısı ilə məşğul olmaq olar? 17.01.12 1.819 dəfə oxundu
100 Qurana əsasən qadın işləyə bilər? 30.08.12 2.534 dəfə oxundu