Bankların pensiyaçılara verdiyi təşviqi pul halaldır?
Müsəlmanlar > Faiz və kredit > Fitvalar > İş həyatı Tarix: 04 Mayıs 2013 Tövsiyə et Çap et
Sual: Pensiyaçılar pensiyalarını bir bankdan alırlar. Başqa bir bank onlara belə bir təklif edir: “Pensiyanızı bizdən alın, biz də bunun müqabilində 2 illik müqaviləyə əsasən 300 manat verək.” Belə bir şeyi qəbul etmək dini cəhətdən düzgündür?

Cavab: Bankların dövlət qulluqçuları və təqaüdçülərə, eləcə də, müxtəlif sahələrdə işləyənlərə belə bir təklif etməyinin səbəbi budur:

1) Pul banka əslində maaş vaxtından bir müddət əvvəl köçürülür. Nəticədə bank nağd pul vasitəsilə bir sıra imkanlara malik olur.

2) Hamı maaşının hamısını bir dəfədə pulçıxarma maşınlarından götürmür. Hissə-hissə götürür. Nəticədə bankda yenə nağd pul qalır. Bu da öz növbəsində bankın müxtəlif əməliyyatları rahatlıqla həyata keçirməsi üçün münasib şərait yaradır.

Bank bütün bunların müqabilində verdiyi pula təşviqi miqdar deyir. Məsələyə maaş alan şəxslər baxımından yanaşdıqda görürük ki, onların banka verdiyi bir borc-filan yoxdur. Yəni, bu şəxslər istər-istəməz maaşlarını/pensiyalarını o bankdan almalı olurlar. Onların bu vəziyyəti dəyişdirə bilmək kimi bir imkanı yoxdur. Lakin vəziyyət pensiyaçıların və dövlət qulluqçularının maaşını ödəyən təşkilat və qurumlarda bu cür deyil. Başqa cür desək, onlar bu məsələyə müdaxilə edə bilirlər. Belə bir imkana malikdirlər. Müqaviləni bağlayanlar da onlardır.

Bankların verdiyi bu təşviqi pul miqdarını faiz adlandırmaq olmaz; çünki yuxarıda da dediyim kimi, burada borc verib borcdan gəlir götürmək yoxdur. Bununla belə, bu, dini cəhətdən xoşagələn bir qazanc deyil. Yaxşı olar ki, bu miqdarı alanlar bir kasıba/möhtac olana versinlər. Bu, mənim onlara tövsiyəmdir.

Əgər işləyən insan (pensiyaçılar, dövlət qulluqçuları və sairə) özü qeyd etdiyimiz təşviqi pul miqdarı üçün hər hansı bir bankla müqavilə bağlayırsa, bu, dini cəhətədn qəbuledilməz bir hala gəlir. Çünki burada şəxsin öz iradəsi var və bu, faizli bir işdir. Belə bir hərəkətdən isə uzaq durmaq lazımdır.

Suala cavab verdi: Professor Abdulaziz Bayındır1

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. İstanbul Universitetinin İlahiyyat fakültəsində İslam hüququ kafedrasının müdiri. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
1.335 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Çayxana və kafe 26.06.09 3.086 dəfə oxundu
2 Mən banklardan kredit götürən adamlara maşın sata bilərəm? 15.04.10 3.336 dəfə oxundu
3 Ətriyyat al-veri 24.01.11 2.002 dəfə oxundu
4 Haqsız olanı haqlı çıxardan vəkil və hakimin o biri dünyada halı necə olacaq? 08.12.11 1.884 dəfə oxundu
5 Bir gid turistləri apardığı müəssisədən komissiya haqqı ala bilər? 01.05.12 1.281 dəfə oxundu
6 Tacirlər açıq hesabla iş gördükləri vaxt əsas nəyə fikri verməlidirlər? 21.04.13 1.254 dəfə oxundu
7 İş vaxtı kənar işlərlə məşğul olmaq 17.07.14 1.491 dəfə oxundu
8 Bu rüşvətdir, yoxsa hədiyyə? 15.04.10 2.090 dəfə oxundu
9 Al-verdə 100% qazanc götürmək halaldır? 01.02.11 2.296 dəfə oxundu
10 Ruzi qazanmaq məsələsində insanın rolu nədən ibarətdir? 27.12.11 2.203 dəfə oxundu
11 Vəkilin müsadirə vaxtı polis əməkdaşına verdiyi pul halaldır? 30.05.12 1.408 dəfə oxundu
12 Bankların pensiyaçılara verdiyi təşviqi pul halaldır? 04.05.13 1.335 dəfə oxundu
13 İşdən qovulan insanların kompensasiya almaq hüquqları var? 08.03.10 2.714 dəfə oxundu
14 Dövlət qulluqçularının aldıqları maaş halaldır? 20.04.10 2.259 dəfə oxundu
15 Arendada olan mağazanın bir tərəfini arendaya vermək olar? 04.02.11 2.505 dəfə oxundu
16 İş yerində yeni il münasibətilə verilən sovqatı almaq düzdür? 30.12.11 1.525 dəfə oxundu
17 Kredit götürən müəssisədə işləyən şəxsin məvacibi haramdır? 04.06.12 1.739 dəfə oxundu
18 Bankların əhaliyə göstərdiyi xidmətlərdən istifadə etmək olar? 16.05.13 1.561 dəfə oxundu
19 Lizinq sistemi nədir? 16.10.14 1.563 dəfə oxundu
20 Xeyir və ziyana qatlanmadan sabit bir gəlir müqabilində şəriklik 28.05.14 1.191 dəfə oxundu
21 Bina hələ tikilməmiş mənzilləri satmaq və almaq olar? 11.02.11 2.040 dəfə oxundu
22 Alıcını bankdan kredit götürməyə istiqamətləndirmək olar? 03.01.12 1.740 dəfə oxundu
23 Pleysteyşın klub açmaq və ordan pul qazanmaq düzgündür? 17.06.12 2.246 dəfə oxundu
24 İmam-camaatın dövlətdən maaş almağı düzgündür? 22.05.13 1.815 dəfə oxundu
25 Jokey olmaq günahdır? 07.05.14 1.232 dəfə oxundu
26 Bir müsəlman McDonalds kimi yerlərdə işləyə bilər? 10.05.10 1.957 dəfə oxundu
27 Satış nümayəndəliyi alıb rəqabətə mane olmaq düzdür? 14.02.11 2.021 dəfə oxundu
28 Öz xoşu ilə işdən çıxan şəxs müavinət ala bilər? 09.01.12 1.515 dəfə oxundu
29 Müvəqqəti formada içkili bir yerdə işləmək olar? 25.06.12 2.250 dəfə oxundu
30 Söz verdiyi işi vaxtında görməyənə pul cəriməsi tətbiq etmək olar? 18.06.13 1.309 dəfə oxundu
31 Qeyri-iş günlərində işləyənlər əlavə pul almalıdırlar? 12.09.14 1.572 dəfə oxundu
32 İslam hüququnda borcunu ödəyə bilməyənin cəzası nədir? 11.05.10 2.179 dəfə oxundu
33 Faktorinq şirkətləri ilə işləmək düzdür? 29.04.11 1.902 dəfə oxundu
34 Bir şeyi tərəzidə çəkəndə tara nəzərə alınmalıdır? 10.01.12 4.033 dəfə oxundu
35 Biznes üçün kredit götürmək istəyən bir nəfərə şərik olmaq olar? 12.08.12 1.483 dəfə oxundu
36 Kredit kartı ilə qızıl alıb hissə-hissə ödəmək olar? 02.07.13 5.781 dəfə oxundu
37 Pulunu işlətmək istəyən bir insan şərikliyi necə qurmalıdır? 14.09.15 845 dəfə oxundu
38 Bankların vəkili olmaq günahdır? 20.05.14 1.130 dəfə oxundu
39 İşimə görə qadınlarla tək başına qala bilərəm? 30.04.11 1.665 dəfə oxundu
40 Səhm alqı-satqısı ilə məşğul olmaq olar? 17.01.12 1.875 dəfə oxundu
41 Qurana əsasən qadın işləyə bilər? 30.08.12 2.686 dəfə oxundu
42 Möhtəkirlərlə necə mübarizə aparmaq lazımdır? 16.12.14 1.045 dəfə oxundu
43 Turistlərlə alverdən sonra halallaşmaq olar? 24.06.09 1.881 dəfə oxundu
44 Bir müsəlman manekenliyi özünə peşə seçə bilər? 29.12.09 1.752 dəfə oxundu
45 Bir malın mənşəyini dəyişdirmək düzdür? 14.06.11 1.660 dəfə oxundu
46 Cümə günü İslamda istirahət günüdür, yoxsa iş günü? 23.05.11 1.718 dəfə oxundu
47 Qiyməti qızışdırmaq halaldır? 01.02.12 1.720 dəfə oxundu
48 Dövlət təşkilatına tapşırıqla işə girmək olar? 10.12.12 1.554 dəfə oxundu
49 Taksi şoferinin biədəb işlər görən kliyentlərə münasibəti necə olmalıdır? 15.08.13 1.448 dəfə oxundu
50 Komissiya haqqı 29.06.09 1.803 dəfə oxundu
51 Əgər bir insan həkimdirsə, ən yaxşı həkim olmağa çalışmalıdır? 06.01.10 2.114 dəfə oxundu
52 Pensiya almaq halaldır? 16.11.14 1.434 dəfə oxundu
53 Əmtəə birjasında iş görmək halaldır? 28.04.11 1.982 dəfə oxundu
54 Faizlə işləyən bankla faizsiz iş görmək olar? 03.02.12 1.830 dəfə oxundu
55 Hədislərə əsasən elektronik satış əməliyyatı düzgündür? 20.01.13 1.316 dəfə oxundu
56 Bir vəkil müvəkkilinin faizli əməliyyatları üçün vəkillik edə bilər? 15.05.15 835 dəfə oxundu
57 İşsizlik və müavinət 29.06.09 1.895 dəfə oxundu
58 Ehtiyacı olmadığı halda müavinət üçün müraciət etmək 08.07.14 1.468 dəfə oxundu
59 Dində mühasib olmağa necə baxılır? 30.07.10 2.166 dəfə oxundu
60 İş yerində dinə zidd söhbətlər olduqda nə etmək lazımdır? 28.07.11 1.816 dəfə oxundu
61 Haram olan bir şeyi istehsal etmək və satmaq olar? 06.02.12 2.108 dəfə oxundu
62 Nahaq yerə alınan malı qaytarmaq üçün rüşvət vermək günahdır? 26.01.13 1.382 dəfə oxundu
63 Bir müsəlmanın qalstuk taxması doğrudurmu? 19.10.16 824 dəfə oxundu
64 Akvariumda balıq saxlamaq 29.06.09 7.305 dəfə oxundu
65 Allah ruzini öz istədiyinə verir, yoxsa çalışana? 15.04.14 1.875 dəfə oxundu
66 Satılan malın bütün xüsusiyyətlərini alıcıya bildirmək lazımdır? 05.01.12 1.668 dəfə oxundu
67 Maaş çox ola-ola minimum əmək haqqı kimi göstərmək 06.07.14 1.611 dəfə oxundu
68 Vəzifə başında olan dövləq qulluqçusu kimdənsə hədiyyə ala bilər? 20.02.12 1.631 dəfə oxundu
69 Zərgərlərin bir-birinə qızıl kirayəyə verməyi düzgündür? 08.02.13 1.322 dəfə oxundu
70 Əlimizdəki imkanları, malı necə dəyərləndirəcəyik? 28.07.17 125 dəfə oxundu
71 İşsizlik müavinəti 24.06.09 2.120 dəfə oxundu
72 Tütün fabrikində işləmək günahdır? 19.03.10 1.993 dəfə oxundu
73 Ziyana da şərik olmadan şəriklik etmək olar? 26.11.10 1.757 dəfə oxundu
74 Əks cinsi masaj eləmək olar? 21.09.11 3.409 dəfə oxundu
75 Lyoness sistemindən pul qazanmaq olar? 13.07.11 2.007 dəfə oxundu
76 Zərgərdən qızıl borcu almağın şərtləri nədir? 28.02.13 1.479 dəfə oxundu
77 İş yerində şahid olduğumuz haqsızlıqlara qarşı necə davranmalıyıq? 01.12.17 130 dəfə oxundu
78 Pensiya və əlavə iş 24.06.09 1.886 dəfə oxundu
79 Şadlıq sarayı işlətmək dini cəhətdən düzgündür? 19.03.10 2.014 dəfə oxundu
80 Qızılı satan kimi aşağı qiymətlə təzədən almaq düzgündür? 17.12.10 3.335 dəfə oxundu
81 Sabit bir xeyir götürmək üçün pulumu zərgərə verə bilərəm? 26.09.11 1.651 dəfə oxundu
82 Forex sistemi ilə valyuta alıb satmaq düzgündür? 27.04.10 3.211 dəfə oxundu
83 Tenderi qabaqcadan müəyyənləşdirilən şirkətə vermək düzgündür? 06.03.13 1.145 dəfə oxundu
84 Dövlətin iqtisad üçün Avropa şirkətlərindən məsləhətçi alması doğrudurmu? 26.10.18 53 dəfə oxundu
85 Həkimlər müalicə edə bilmədikləri xəstədən pul ala bilərlər? 29.06.09 1.822 dəfə oxundu
86 Başqasının yerinə növbəyə çıxmaq düzgündür? 19.03.10 1.564 dəfə oxundu
87 Şəriklərdən birinin öz mayasına təminat istəməyi düzdür? 14.01.11 1.549 dəfə oxundu
88 Ev alqı-satqısı ilə məşğul olmaq haramdır? 08.10.11 2.356 dəfə oxundu
89 Şəbəkə marketinqi sistemləri ilə işləmək olar? 24.02.12 2.055 dəfə oxundu
90 Qazancın halallığı üçün nəyə fikir vermək lazımdır? 10.03.13 1.680 dəfə oxundu
91 İpoteka ilə ev almaq olarmı? 08.04.19 283 dəfə oxundu
92 Kassa çeki kəsməmək 24.06.09 2.570 dəfə oxundu
93 Mənim bir qadın kimi qadın bərbəri işləməyim düzdür? 22.03.10 1.980 dəfə oxundu
94 İçkili yerlərin sahiblərinin Qurana əsasən hökmü nədir? 25.09.11 1.703 dəfə oxundu
95 Gecə növbəsində işləməyin dini cəhətdən bir eybi var? 20.10.11 1.674 dəfə oxundu
96 Pulu bankda faizli hesabda saxlanan şəxsin maaşı haramdır? 25.02.12 1.845 dəfə oxundu
97 Mağazanı bank və ya içki satana icarəyə vermək olar? 22.03.13 1.430 dəfə oxundu
98 İnternet klub 26.06.09 2.638 dəfə oxundu
99 Xaricdə qeyri-qanuni işləmək dini cəhətdən düzgündür? 22.03.10 1.564 dəfə oxundu
100 Qadın dükan işlədə bilər? 19.01.10 2.478 dəfə oxundu