Bankların pensiyaçılara verdiyi təşviqi pul halaldır?
Müsəlmanlar > Faiz və kredit > Fitvalar > İş həyatı Tarix: 04 Mayıs 2013 Tövsiyə et Çap et
Sual: Pensiyaçılar pensiyalarını bir bankdan alırlar. Başqa bir bank onlara belə bir təklif edir: “Pensiyanızı bizdən alın, biz də bunun müqabilində 2 illik müqaviləyə əsasən 300 manat verək.” Belə bir şeyi qəbul etmək dini cəhətdən düzgündür?

Cavab: Bankların dövlət qulluqçuları və təqaüdçülərə, eləcə də, müxtəlif sahələrdə işləyənlərə belə bir təklif etməyinin səbəbi budur:

1) Pul banka əslində maaş vaxtından bir müddət əvvəl köçürülür. Nəticədə bank nağd pul vasitəsilə bir sıra imkanlara malik olur.

2) Hamı maaşının hamısını bir dəfədə pulçıxarma maşınlarından götürmür. Hissə-hissə götürür. Nəticədə bankda yenə nağd pul qalır. Bu da öz növbəsində bankın müxtəlif əməliyyatları rahatlıqla həyata keçirməsi üçün münasib şərait yaradır.

Bank bütün bunların müqabilində verdiyi pula təşviqi miqdar deyir. Məsələyə maaş alan şəxslər baxımından yanaşdıqda görürük ki, onların banka verdiyi bir borc-filan yoxdur. Yəni, bu şəxslər istər-istəməz maaşlarını/pensiyalarını o bankdan almalı olurlar. Onların bu vəziyyəti dəyişdirə bilmək kimi bir imkanı yoxdur. Lakin vəziyyət pensiyaçıların və dövlət qulluqçularının maaşını ödəyən təşkilat və qurumlarda bu cür deyil. Başqa cür desək, onlar bu məsələyə müdaxilə edə bilirlər. Belə bir imkana malikdirlər. Müqaviləni bağlayanlar da onlardır.

Bankların verdiyi bu təşviqi pul miqdarını faiz adlandırmaq olmaz; çünki yuxarıda da dediyim kimi, burada borc verib borcdan gəlir götürmək yoxdur. Bununla belə, bu, dini cəhətdən xoşagələn bir qazanc deyil. Yaxşı olar ki, bu miqdarı alanlar bir kasıba/möhtac olana versinlər. Bu, mənim onlara tövsiyəmdir.

Əgər işləyən insan (pensiyaçılar, dövlət qulluqçuları və sairə) özü qeyd etdiyimiz təşviqi pul miqdarı üçün hər hansı bir bankla müqavilə bağlayırsa, bu, dini cəhətədn qəbuledilməz bir hala gəlir. Çünki burada şəxsin öz iradəsi var və bu, faizli bir işdir. Belə bir hərəkətdən isə uzaq durmaq lazımdır.

Suala cavab verdi: Professor Abdulaziz Bayındır1

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. İstanbul Universitetinin İlahiyyat fakültəsində İslam hüququ kafedrasının müdiri. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
1.319 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Çayxana və kafe 26.06.09 3.025 dəfə oxundu
2 Mən banklardan kredit götürən adamlara maşın sata bilərəm? 15.04.10 3.292 dəfə oxundu
3 Ətriyyat al-veri 24.01.11 1.973 dəfə oxundu
4 Haqsız olanı haqlı çıxardan vəkil və hakimin o biri dünyada halı necə olacaq? 08.12.11 1.857 dəfə oxundu
5 Bir gid turistləri apardığı müəssisədən komissiya haqqı ala bilər? 01.05.12 1.258 dəfə oxundu
6 Tacirlər açıq hesabla iş gördükləri vaxt əsas nəyə fikri verməlidirlər? 21.04.13 1.248 dəfə oxundu
7 İş vaxtı kənar işlərlə məşğul olmaq 17.07.14 1.448 dəfə oxundu
8 Bu rüşvətdir, yoxsa hədiyyə? 15.04.10 2.043 dəfə oxundu
9 Al-verdə 100% qazanc götürmək halaldır? 01.02.11 2.176 dəfə oxundu
10 Ruzi qazanmaq məsələsində insanın rolu nədən ibarətdir? 27.12.11 2.137 dəfə oxundu
11 Vəkilin müsadirə vaxtı polis əməkdaşına verdiyi pul halaldır? 30.05.12 1.406 dəfə oxundu
12 Bankların pensiyaçılara verdiyi təşviqi pul halaldır? 04.05.13 1.319 dəfə oxundu
13 İşdən qovulan insanların kompensasiya almaq hüquqları var? 08.03.10 2.649 dəfə oxundu
14 Dövlət qulluqçularının aldıqları maaş halaldır? 20.04.10 2.240 dəfə oxundu
15 Arendada olan mağazanın bir tərəfini arendaya vermək olar? 04.02.11 2.484 dəfə oxundu
16 İş yerində yeni il münasibətilə verilən sovqatı almaq düzdür? 30.12.11 1.504 dəfə oxundu
17 Kredit götürən müəssisədə işləyən şəxsin məvacibi haramdır? 04.06.12 1.706 dəfə oxundu
18 Bankların əhaliyə göstərdiyi xidmətlərdən istifadə etmək olar? 16.05.13 1.537 dəfə oxundu
19 Lizinq sistemi nədir? 16.10.14 1.378 dəfə oxundu
20 Xeyir və ziyana qatlanmadan sabit bir gəlir müqabilində şəriklik 28.05.14 1.177 dəfə oxundu
21 Bina hələ tikilməmiş mənzilləri satmaq və almaq olar? 11.02.11 2.025 dəfə oxundu
22 Alıcını bankdan kredit götürməyə istiqamətləndirmək olar? 03.01.12 1.733 dəfə oxundu
23 Pleysteyşın klub açmaq və ordan pul qazanmaq düzgündür? 17.06.12 2.093 dəfə oxundu
24 İmam-camaatın dövlətdən maaş almağı düzgündür? 22.05.13 1.791 dəfə oxundu
25 Jokey olmaq günahdır? 07.05.14 1.205 dəfə oxundu
26 Bir müsəlman McDonalds kimi yerlərdə işləyə bilər? 10.05.10 1.887 dəfə oxundu
27 Satış nümayəndəliyi alıb rəqabətə mane olmaq düzdür? 14.02.11 2.013 dəfə oxundu
28 Öz xoşu ilə işdən çıxan şəxs müavinət ala bilər? 09.01.12 1.509 dəfə oxundu
29 Müvəqqəti formada içkili bir yerdə işləmək olar? 25.06.12 2.157 dəfə oxundu
30 Söz verdiyi işi vaxtında görməyənə pul cəriməsi tətbiq etmək olar? 18.06.13 1.305 dəfə oxundu
31 Qeyri-iş günlərində işləyənlər əlavə pul almalıdırlar? 12.09.14 1.556 dəfə oxundu
32 İslam hüququnda borcunu ödəyə bilməyənin cəzası nədir? 11.05.10 2.145 dəfə oxundu
33 Faktorinq şirkətləri ilə işləmək düzdür? 29.04.11 1.870 dəfə oxundu
34 Bir şeyi tərəzidə çəkəndə tara nəzərə alınmalıdır? 10.01.12 3.931 dəfə oxundu
35 Biznes üçün kredit götürmək istəyən bir nəfərə şərik olmaq olar? 12.08.12 1.475 dəfə oxundu
36 Kredit kartı ilə qızıl alıb hissə-hissə ödəmək olar? 02.07.13 5.137 dəfə oxundu
37 Pulunu işlətmək istəyən bir insan şərikliyi necə qurmalıdır? 14.09.15 749 dəfə oxundu
38 Bankların vəkili olmaq günahdır? 20.05.14 1.115 dəfə oxundu
39 İşimə görə qadınlarla tək başına qala bilərəm? 30.04.11 1.653 dəfə oxundu
40 Səhm alqı-satqısı ilə məşğul olmaq olar? 17.01.12 1.827 dəfə oxundu
41 Qurana əsasən qadın işləyə bilər? 30.08.12 2.548 dəfə oxundu
42 Möhtəkirlərlə necə mübarizə aparmaq lazımdır? 16.12.14 1.035 dəfə oxundu
43 Turistlərlə alverdən sonra halallaşmaq olar? 24.06.09 1.872 dəfə oxundu
44 Bir müsəlman manekenliyi özünə peşə seçə bilər? 29.12.09 1.734 dəfə oxundu
45 Bir malın mənşəyini dəyişdirmək düzdür? 14.06.11 1.652 dəfə oxundu
46 Cümə günü İslamda istirahət günüdür, yoxsa iş günü? 23.05.11 1.683 dəfə oxundu
47 Qiyməti qızışdırmaq halaldır? 01.02.12 1.704 dəfə oxundu
48 Dövlət təşkilatına tapşırıqla işə girmək olar? 10.12.12 1.539 dəfə oxundu
49 Taksi şoferinin biədəb işlər görən kliyentlərə münasibəti necə olmalıdır? 15.08.13 1.429 dəfə oxundu
50 Komissiya haqqı 29.06.09 1.768 dəfə oxundu
51 Əgər bir insan həkimdirsə, ən yaxşı həkim olmağa çalışmalıdır? 06.01.10 2.004 dəfə oxundu
52 Pensiya almaq halaldır? 16.11.14 1.380 dəfə oxundu
53 Əmtəə birjasında iş görmək halaldır? 28.04.11 1.971 dəfə oxundu
54 Faizlə işləyən bankla faizsiz iş görmək olar? 03.02.12 1.791 dəfə oxundu
55 Hədislərə əsasən elektronik satış əməliyyatı düzgündür? 20.01.13 1.304 dəfə oxundu
56 Bir vəkil müvəkkilinin faizli əməliyyatları üçün vəkillik edə bilər? 15.05.15 825 dəfə oxundu
57 İşsizlik və müavinət 29.06.09 1.885 dəfə oxundu
58 Ehtiyacı olmadığı halda müavinət üçün müraciət etmək 08.07.14 1.463 dəfə oxundu
59 Dində mühasib olmağa necə baxılır? 30.07.10 2.133 dəfə oxundu
60 İş yerində dinə zidd söhbətlər olduqda nə etmək lazımdır? 28.07.11 1.801 dəfə oxundu
61 Haram olan bir şeyi istehsal etmək və satmaq olar? 06.02.12 1.975 dəfə oxundu
62 Nahaq yerə alınan malı qaytarmaq üçün rüşvət vermək günahdır? 26.01.13 1.370 dəfə oxundu
63 Bir müsəlmanın qalstuk taxması doğrudur? 19.10.16 686 dəfə oxundu
64 Akvariumda balıq saxlamaq 29.06.09 6.873 dəfə oxundu
65 Allah ruzini öz istədiyinə verir, yoxsa çalışana? 15.04.14 1.729 dəfə oxundu
66 Satılan malın bütün xüsusiyyətlərini alıcıya bildirmək lazımdır? 05.01.12 1.657 dəfə oxundu
67 Maaş çox ola-ola minimum əmək haqqı kimi göstərmək 06.07.14 1.584 dəfə oxundu
68 Vəzifə başında olan dövləq qulluqçusu kimdənsə hədiyyə ala bilər? 20.02.12 1.601 dəfə oxundu
69 Zərgərlərin bir-birinə qızıl kirayəyə verməyi düzgündür? 08.02.13 1.310 dəfə oxundu
70 Əlimizdəki imkanları, malı necə dəyərləndirəcəyik? 28.07.17 78 dəfə oxundu
71 İşsizlik müavinəti 24.06.09 2.111 dəfə oxundu
72 Tütün fabrikində işləmək günahdır? 19.03.10 1.943 dəfə oxundu
73 Ziyana da şərik olmadan şəriklik etmək olar? 26.11.10 1.733 dəfə oxundu
74 Əks cinsi masaj eləmək olar? 21.09.11 3.166 dəfə oxundu
75 Lyoness sistemindən pul qazanmaq olar? 13.07.11 1.979 dəfə oxundu
76 Zərgərdən qızıl borcu almağın şərtləri nədir? 28.02.13 1.467 dəfə oxundu
77 İş yerində şahid olduğumuz haqsızlıqlara qarşı necə davranmalıyıq? 01.12.17 99 dəfə oxundu
78 Pensiya və əlavə iş 24.06.09 1.874 dəfə oxundu
79 Şadlıq sarayı işlətmək dini cəhətdən düzgündür? 19.03.10 1.978 dəfə oxundu
80 Qızılı satan kimi aşağı qiymətlə təzədən almaq düzgündür? 17.12.10 3.282 dəfə oxundu
81 Sabit bir xeyir götürmək üçün pulumu zərgərə verə bilərəm? 26.09.11 1.633 dəfə oxundu
82 Forex sistemi ilə valyuta alıb satmaq düzgündür? 27.04.10 3.066 dəfə oxundu
83 Tenderi qabaqcadan müəyyənləşdirilən şirkətə vermək düzgündür? 06.03.13 1.140 dəfə oxundu
84 Həkimlər müalicə edə bilmədikləri xəstədən pul ala bilərlər? 29.06.09 1.812 dəfə oxundu
85 Başqasının yerinə növbəyə çıxmaq düzgündür? 19.03.10 1.563 dəfə oxundu
86 Şəriklərdən birinin öz mayasına təminat istəməyi düzdür? 14.01.11 1.544 dəfə oxundu
87 Ev alqı-satqısı ilə məşğul olmaq haramdır? 08.10.11 2.321 dəfə oxundu
88 Şəbəkə marketinqi sistemləri ilə işləmək olar? 24.02.12 1.942 dəfə oxundu
89 Qazancın halallığı üçün nəyə fikir vermək lazımdır? 10.03.13 1.620 dəfə oxundu
90 Kassa çeki kəsməmək 24.06.09 2.551 dəfə oxundu
91 Mənim bir qadın kimi qadın bərbəri işləməyim düzdür? 22.03.10 1.956 dəfə oxundu
92 İçkili yerlərin sahiblərinin Qurana əsasən hökmü nədir? 25.09.11 1.672 dəfə oxundu
93 Gecə növbəsində işləməyin dini cəhətdən bir eybi var? 20.10.11 1.659 dəfə oxundu
94 Pulu bankda faizli hesabda saxlanan şəxsin maaşı haramdır? 25.02.12 1.807 dəfə oxundu
95 Mağazanı bank və ya içki satana icarəyə vermək olar? 22.03.13 1.416 dəfə oxundu
96 İnternet klub 26.06.09 2.605 dəfə oxundu
97 Xaricdə qeyri-qanuni işləmək dini cəhətdən düzgündür? 22.03.10 1.556 dəfə oxundu
98 Qadın dükan işlədə bilər? 19.01.10 2.462 dəfə oxundu
99 Həkim özəl xəstəxanaya göndərdiyi xəstələrin sayına görə pul ala bilər? 05.12.11 1.513 dəfə oxundu
100 “Mallarınızı səfehlərə verməyin” ayəsi ilə kimlər nəzərdə tutulur? 27.02.12 1.829 dəfə oxundu