Qurandakı “Allahın əli” kimi ifadələri necə başa düşməliyik?
Müsəlmanlar > Fitvalar > İman-əqidə-ibadət > Quran Tarix: 17 Ocak 2013 Tövsiyə et Çap et
Sual: Quranın Sad surəsinin 75-ci ayəsində belə deyilir: “Allah dedi: “Ey İblis! Sənə nə mane olur ki, mənim iki əlimlə xəlq etdiyimə səcdə etmirsən?! Bu ayədəki “iki əlimlə” ifadəsini necə başa düşmək lazımdır? Məgər Allahın əli var?

Cavab: Quran Ərəblərin öz aralarında danışdıqları və bir-birlərini başa düşdükləri dildə nazil edilib. Odur ki, onda işlədilən sözlər xalq tərəfindən necə işlədilirsə, onları o cür başa düşmək və başqa tərəflərə çəkməmək lazımdır.

Misal üçün, bir evdə ana xörək hazırlayır və uşaqlarından biri: “Mən bunu yemirəm”, – deyir. Ana isə: “Mən bunu öz əllərimlə bişirdim. Başqa yerdən gəlmədi”, – deyir. Bu ifadə xörəyin məhz ananın özü tərəfindən hazırlandığını göstərir.

Yuxarıdakı ayədə də eyni məqam var. İblis Allaha belə demişdi: “Ya Rəbbi, biz Sənə boyun əyirik. Sənə ibadət edirik. Biz bir şey bilmirik. Sən bizə nə öyrədibsənsə, ancaq ondan xəbərdarıq.” Sonra İblis üsyankar oldu, təkəbbürlə hərəkət etdi.

Qısa desək, bu ayədəki ifadələri xalq tərəfindən necə işlədilirsə, onları o cür başa düşmək lazımdır. Təəssüf ki, bəzi şəxslər bunları başqa yerlərə çəkib fərqli mənalar verirlər. Allahın əli olduğunu deyirlər. Sonra da: “Məgər Allah insandır?”, – kimi suallar soruşurlar. Unutmamaq lazımdır ki, bizim dilimizdə də: “Əlini bizim üstümüzdən çəkmə”, – deyilir. Burada fiziki olaraq toxunmaq deyil, mənəvi dəstək nəzərdə tutulur.

Bu, dillə əlaqədar bir məsələdir. Odur ki, Allahı insan aoxşatmağın heç bir mənası yoxdur. Çünki Allah heç bir şeyə bənzəmir. Oxşarı yoxdur!

Suala cavab verdi: Professor Abdulaziz Bayındır1

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. İstanbul Universitetinin İlahiyyat fakültəsində İslam hüququ kafedrasının müdiri. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
2.319 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Quran və anaxronizm 05.07.09 2.030 dəfə oxundu
2 Hansı surəni oxumaq daha fəzilətlidir? 19.09.15 1.371 dəfə oxundu
3 Vaqiə surəsinin 79-cu ayəsindəki mutahhəruun sözü nə deməkdir? 14.04.10 2.462 dəfə oxundu
4 Nisa surəsinin 159-cu ayəsinin izahı 27.11.10 2.697 dəfə oxundu
5 Ölünün dalınca Quran oxumağın nə mənası var? 20.03.11 3.647 dəfə oxundu
6 Quran dərsini niyə ayələrin nazil olduğu ardıcıllığa əsasən keçmirsiniz? 17.05.11 1.921 dəfə oxundu
7 Təbbət surəsi 11.07.11 3.353 dəfə oxundu
8 Quran və hədis proqramı olan aparatla ayaqyoluna girmək olar? 24.01.12 2.030 dəfə oxundu
9 Peyğəmbərin bağışlanma üçün duası hansı məqsədi daşıyır? 08.07.12 3.763 dəfə oxundu
10 Quranın mubin olmağı nə məna daşıyır? 08.04.13 1.369 dəfə oxundu
11 Quran oxuduqda ağlamaq lazımdır? 10.02.14 1.886 dəfə oxundu
12 Quranın varlığından xəbəri olan qeyri-müsəlmanlara təbliğ çatmış sayılırmı? 26.05.17 438 dəfə oxundu
13 Ölüyə Quran tapşırmaq 11.03.11 19.345 dəfə oxundu
14 Tövbə surəsinin 49-cu ayəsində hansı hadisədən danışılır? 24.10.14 1.351 dəfə oxundu
15 Fitrət nə deməkdir? Quranın fitrətlə nə kimi bir əlaqəsi var? 14.04.10 2.640 dəfə oxundu
16 Allah bəzi yəhudiləri bu dünyada öldürüb təzədən diriltmişdir? 30.05.13 1.696 dəfə oxundu
17 Quranda şikəst doğulmaqla əlaqədar ayələr var? 21.03.11 3.093 dəfə oxundu
18 Allah Quranda Özü haqqında bəzi hallarda nə üçün: “Biz”, – deyir? 17.05.11 5.795 dəfə oxundu
19 Qurandakı xüsusi sözlər üçün hansı mənbələrə baxmaq lazımdır? 17.07.11 2.368 dəfə oxundu
20 Bəşər və insan sözlərinin məna fərqi var? 29.05.14 1.569 dəfə oxundu
21 Aybaşı halında olan qadın Quran oxuya bilər? 08.01.15 4.999 dəfə oxundu
22 Hamının Quranı müxtəlif tərcümə etməyinin səbəbi Ərəb dilidir? 09.04.13 1.472 dəfə oxundu
23 Quranı əbcəd, yaxud da cifrlə təfsir etmək düzdür? 12.02.14 1.504 dəfə oxundu
24 Rəsulullaha Quran xaricində vəhy gəlibmi? 21.07.17 218 dəfə oxundu
25 Adəm və İblis 05.07.09 2.464 dəfə oxundu
26 Yunus peyğəmbər tövbə etməsəydi, nə baş verəcəkdi? 26.02.10 3.215 dəfə oxundu
27 Təhrif nə deməkdir? 16.04.10 2.409 dəfə oxundu
28 Əshabi-hicr hansı peyğəmbərin qövmüdür? 26.01.11 2.115 dəfə oxundu
29 Quran 23 ildə nazil olub, yoxsa 1 ayda? 22.03.11 5.404 dəfə oxundu
30 Tin surəsindəki “əsfali-safilin” ifadəsi ilə dünya nəzərdə tutulur? 20.05.11 1.698 dəfə oxundu
31 Qurandakı “aşna” sözü ilə nə nəzərdə tutulur? 17.07.11 2.053 dəfə oxundu
32 İsra 71-ci ayədə imam sözü ilə kim nəzərdə tutulur? 30.01.12 2.428 dəfə oxundu
33 Qureyş surəsi 28.07.12 2.512 dəfə oxundu
34 Məryəm surəsinin 87-ci ayəsinə əsasən şəfaət sözü verilənlər kimlərdir? 10.04.13 1.738 dəfə oxundu
35 Quranda cəmi 6666 ayə yoxdurmu? 15.01.15 1.313 dəfə oxundu
36 Ərəb dilini bilməyənlər Quranı başa düşməzmi? 25.09.17 229 dəfə oxundu
37 Mülayim İslam, yoxsa radikal? 05.07.09 2.087 dəfə oxundu
38 Şübhənin imana nəzərən əhəmiyyəti nədən ibarətdir? 27.06.10 2.670 dəfə oxundu
39 Fatihə surəsinin Rus dilinə tərcüməsi necə olmalıdır? 22.04.10 3.647 dəfə oxundu
40 Ələq surəsindəki: “Oxu!” – buyuruğu ilə nə nəzərdə tutulur? 26.01.11 1.766 dəfə oxundu
41 Vaqiə surəsini oxuyan varlı olur? 27.03.11 4.463 dəfə oxundu
42 Bəqərə surəsinin axırıncı 2 ayəsi vasitəsiz vəhy edilib? 05.11.14 2.264 dəfə oxundu
43 Zuxruf surəsinin 61-ci ayəsində İsa nəzərdə tutulur? 03.08.11 2.178 dəfə oxundu
44 Namaz və dualarda Qurandakı “de!” sözünü işlətməsək, olar? 14.02.12 1.770 dəfə oxundu
45 Nas surəsi 29.07.12 4.914 dəfə oxundu
46 Nə cür sübuta yetirmək olar ki, Quran Allahın kitabıdir? 16.04.13 173 dəfə oxundu
47 Qadın Quran oxuduqda başını mütləq bağlamalıdır? 23.01.15 1.622 dəfə oxundu
48 Təhrif nədir? 13.11.17 111 dəfə oxundu
49 Bəqərə surəsinin 256-cı ayəsi 05.07.09 3.233 dəfə oxundu
50 Kifayət qədər biliyə yiyələnmədən Quran məalı oxumaq doğrudurmu? 30.04.14 1.322 dəfə oxundu
51 Bəqərə surəsinin 93-cü ayəsi 25.04.10 2.311 dəfə oxundu
52 Hansı zikr kıtabını oxumaq lazımdır? 06.07.10 3.530 dəfə oxundu
53 Quranda nənə və nəvənin evlənməyi ilə əlaqədar bir hökm yoxdur? 29.11.14 2.191 dəfə oxundu
54 “Mən müsəlmanların birincisiyəm”, – ayəsini necə başa düşmək lazımdır? 22.05.11 1.783 dəfə oxundu
55 Ənfal surəsi 48-ci ayəyə əsasən şeytanın gördüyü şey nədir? 19.09.11 1.886 dəfə oxundu
56 “Mallarınızı səfehlərə verməyin” ayəsi ilə kimlər nəzərdə tutulur? 27.02.12 1.832 dəfə oxundu
57 İman gətirənlərin ruhla gücləndirilməsi 30.07.12 1.862 dəfə oxundu
58 “İnsanın yaradılışından əvvəl çox zaman keçdi” ayəsini necə başa düşməliyik? 02.05.13 1.556 dəfə oxundu
59 Quranı hər müsəlman başa düşüb hökmlərini tətbiq edə bilər? 27.01.15 1.152 dəfə oxundu
60 Qurandan üz çevirənlərə şeytan ürcah olurmu? 16.04.18 139 dəfə oxundu
61 Günahların Allah tərəfindən bağışlanması 05.07.09 14.666 dəfə oxundu
62 Allah bəzi insanların kafir kimi ölməyini istəyir? 23.12.11 2.541 dəfə oxundu
63 Bəqərə surəsinin 62-ci ayəsi 26.04.10 2.955 dəfə oxundu
64 Quranda hər şey yazılıb? 15.01.10 4.017 dəfə oxundu
65 Yığıncaqların axırında Əsr surəsini oxumaq vacibdir? 04.04.11 1.837 dəfə oxundu
66 Ərəb dilini bilməyənlər Quranı nə cür dərk edə bilərlər? 25.05.11 1.924 dəfə oxundu
67 Ənam 143-144-cü ayələrdə qeyd edilən heyvanlar 8 cütdür, yoxsa 8 tay? 28.09.11 1.648 dəfə oxundu
68 İnsanların dərin mənalı sözlərini hikmət adlandırmaq olar? 27.02.12 2.186 dəfə oxundu
69 Quranı başa düşərək oxumaq 05.08.12 19.101 dəfə oxundu
70 Hazırkı dövrdə Quran və hafizlik nə cür tədris olunmalıdır? 20.05.13 1.471 dəfə oxundu
71 Quranda qeyd edilən “aləm” sözü nə məna daşıyır? 28.01.15 1.089 dəfə oxundu
72 Səhih sünnə nədir? Sünnə dinin ikinci mənbəyidirmi? 11.05.18 240 dəfə oxundu
73 Quranı xətm etməklə əlaqədar ayə və ya hədis var? 03.06.14 1.652 dəfə oxundu
74 “Allahdan gəldik, Allaha qayıdacağıq” ayəsini necə başa düşmək lazımdır? 12.12.09 2.708 dəfə oxundu
75 Quranı başa düşmək 26.04.10 2.922 dəfə oxundu
76 Əraf surəsinin 109-110-cu ayələri ilə Şuəranın 34-35-ci ayələrində bir ziddiyyət var? 04.02.11 2.237 dəfə oxundu
77 Quran oxuduqda əuzu-bəsmələ deməyin hökmü nədir? 02.04.11 4.795 dəfə oxundu
78 Qiraət və tilavətin bir-birindən nə fərqi var? 08.06.11 2.221 dəfə oxundu
79 Quranın ecazı 21.11.11 9.108 dəfə oxundu
80 Bəqərə surəsinin 208-ci ayəsindəki İslam sözü sülh deməkdir? 29.02.12 1.591 dəfə oxundu
81 Allahın zahir və batin olmağı nə deməkdir? 04.11.12 1.979 dəfə oxundu
82 Rəsulullahın Quranı təbyin etməyi onu izah mənasına gəlirmi? 03.07.13 1.428 dəfə oxundu
83 Quranı tarixsəl bir kitab olaraq görmənin nə ziyanı var? 01.12.15 710 dəfə oxundu
84 Quran təhrif edilə bilərmi? 14.05.18 199 dəfə oxundu
85 Qurana qulaq asmaq və səcdə ayəsi 05.07.09 3.173 dəfə oxundu
86 Radio və televizordan Qurana qulaq asmaq onu xətm etmək hesab edilir? 29.12.09 3.182 dəfə oxundu
87 Həmd, şükür, təşəkkür və mədh etmək nə deməkdir? 27.04.10 3.298 dəfə oxundu
88 Allah yeri əvvəl yaradıb, yoxsa göyü? 07.02.11 3.122 dəfə oxundu
89 Quranda hal-hazırda tətbiq oluna bilməyən hökmlər var? 10.04.11 1.640 dəfə oxundu
90 Fatihə surəsi neçə ayədir? Bismillah bu surənin 1-ci ayəsidir? 08.06.11 3.727 dəfə oxundu
91 Quranı beldən aşağıda tutmaq olar? 26.12.11 1.887 dəfə oxundu
92 Amənərrəsulu 03.03.12 2.095 dəfə oxundu
93 Duha surəsinin 3-cü ayəsi təkcə peyğəmbərə müraciət edir? 21.11.12 1.761 dəfə oxundu
94 Yaxşıca başa düşdüyümüz Quran ayələrini tanış-bilişə çatdırmalıyıq? 05.07.13 1.359 dəfə oxundu
95 Quranı öyrənmənin üsulu 16.12.15 4.447 dəfə oxundu
96 “Qurandan din öyrənilməz” deyən din xadimlərinin hökmü nədir? 30.07.18 154 dəfə oxundu
97 Quranı qaydalara əsasən oxumaq 05.07.09 9.377 dəfə oxundu
98 Ərafın 54-cü ayəsinə əsasən gecə qabaq gəlir, yoxsa gündüz? 25.03.11 2.031 dəfə oxundu
99 Peyğəmbər Qurani-Kərimi necə təbliğ və şərh edib? 28.04.10 2.036 dəfə oxundu
100 Nəcva sədəqəsi məsələsi indi də qüvvədədir? 28.02.11 1.701 dəfə oxundu