Quranın hamı tərəfindən başa düşülməsi
Müsəlmanlar > Fitvalar > Quran Tarix: 05 Temmuz 2009 Tövsiyə et Çap et
Sual: Müəllim (İstanbul Universiteti İlahiyyat fakültəsinin professoru Abdulaziz Bayındır nəzərdə tutulur) Quran dərslərində iki məsələni xüsusi olaraq vurğulayır: Birincisi Quranın hamı tərəfindən başa düşülən bir kitab olması, hamı üçün qaynaq kimi kifayət etməsi, bəyan edici və izah edən olması məsələsi, ikincisi isə Qurandan hər kəsin hökm çıxara bilməməsi məsələsi. Bəs bu iki məsələ arasında tarazlıq necə qurulmalıdır? Əgər Quranı yaşayıb həyata keçirmək üçün oxuyan bir insana elə Quran özü kifayət edirsə (mən burada peyğəmbərin (s. a. v.) gözəl nümunə olmasını məsələnin xaricində saxlayıram), həmin insan nəyə görə Qurandan hökm çıxarmayacaq? Məgər hökm çıxarıla bilməyən bir Quran onun üçün həyat kitabı ola bilərmi?

Cavab: Quran oxuyan hər kəs onu başa düşər. Lakin bu məsələ hər bir insanın bilik səviyyəsi, mədəni qabiliyyəti və tutumu ilə məhduddur. Belə ki, bir əkinçi və ya çoban da Quranı anlaya bilər, bir həkim, fizik və ya mühəndis də. Ancaq bunların başa düşdükləri bir-birindən fərli olacaqdır.

Quranı başa düşmək başqa məsələ, ondan hansısa hökm çıxarmaq başqa bir məsələdir. Hər bir müsəlman Quranı başa düşməlidir. Bu onun öhdəliyidir. Amma Qurandan hökm çıxarmalı deyil; çünki bu onun öhdəliyi deyil. Qurandan hansısa hökm çıxarmaq alimlərin işidir.

Allah belə buyurur:

“Bu, bilən bir qövm üçün ayələri Ərəb dilində oxunuş olaraq izah edilmiş bir kitabdır” (Fussilət, 41/3).

Qövm sözü kişilər dəstəsi deməkdir. Lakin bu söz Quranda kişi və qadınlardan ibarət olan cəmiyyət mənasında işlədilib (Baxın: Rağib Əl-İsfahani, Müfrədat adlı lüğət, قوم bəndi). Quranın Ərəb dilində olması bu insanların arasında Ərəb dilini yaxşı bilənlərin olmasını vacib edir. Ali-İmran surəsinin 7-ci ayəsində də bildirildiyi kimi bunlar sıravi mütəxəssislər deyil, “ər-rasixunə fil-ilm”, yəni, elmdə dərinləşmiş, möhkəm bir yer tutmuş və bəzi qəti nəticələrə varmış kəslərdir. Quranın içərisində olan izahlara məhz belə bir heyət çata bilər. Bu, torpağın içində olan qiymətli maddələri çıxartmaq kimi bir şeydir.

Quranı izah edib açıqlamaqda Quranın özünün göstərdiyi metodlar var. Bu metod bir mütəxəssis heyəti tərəfindən tətbiq olunmalıdır. Bu heyəti təşkil edənlər Quranın izahlarını anlaya bilərlər.

Saytımızın materiallarından istifadə edərkən mənbə göstərilməlidir. Müsəlmanlar © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
2.023 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Qurandakı əshabul-yəmin və əshabuş-şimal ifadələri nə deməkdir? 05.03.11 1.580 dəfə oxundu
2 Qərb alimlərinin Quranın təhrif edildiyinə dair iddiaları düzdür? 16.04.11 2.098 dəfə oxundu
3 “Ancaq Səndən kömək istəyirik” ayəsinin izahı 26.06.11 1.861 dəfə oxundu
4 “Allah və peyğəmbərin qabağına keçməyin” ayəsi nə məna verir? 29.12.11 2.245 dəfə oxundu
5 Quranı satmaq düzgündür? 13.03.12 2.212 dəfə oxundu
6 Ali-İmran surəsinin 103-104-cü ayələri 13.01.13 1.896 dəfə oxundu
7 Zaman nədir? 11.11.13 2.116 dəfə oxundu
8 Təfsirlərə baxmadan Quranı başa düşmək mümkündürmü? 23.11.16 530 dəfə oxundu
9 Quranın bəhs etdiyi İncil hansı İncildir? 16.11.18 108 dəfə oxundu
10 “İnsanları və cinləri ancaq Mənə ibadət etsinlər deyə yaratdım” ayəsi nə deməkdir? 05.07.09 3.056 dəfə oxundu
11 “Quran kifayət deyil!”- deyənlər kafir olurlamı? 23.05.16 1.193 dəfə oxundu
12 Ali-İmran surəsinin 86-cı ayəsi kəlimeyi-şəhadətin sübutudur? 03.05.14 1.602 dəfə oxundu
13 Firon niyə iman gətirmədi? 10.03.11 2.305 dəfə oxundu
14 Sad surəsinin 29-cu ayəsini niyə belə tərcümə etmisiniz? 20.04.11 1.993 dəfə oxundu
15 Ancaq Allahdan kömək diləmək nə məna verir? 26.06.11 2.254 dəfə oxundu
16 Hucurat surəsinin 7-ci ayəsini necə başa düşmək lazımdır? 02.01.12 1.784 dəfə oxundu
17 Şagirdlər Quran dərsində mütləq dəstəmazlı olmalıdırlar? 04.04.12 2.160 dəfə oxundu
18 Həzrəti İbrahimə nə üçün tapşırıldı ki, kəsəcəyi quşları özünə isinişdirsin? 23.01.13 1.504 dəfə oxundu
19 Peyğəmbərimiz Qiyamət günü qədim ümmətlərə də şahidlik edəcək? 23.05.14 1.567 dəfə oxundu
20 Quran dəstəmazsız oxuna ya da əllə tutula bilərmi? 04.01.17 959 dəfə oxundu
21 Quran, beynəlmiləl bir kitabdırmı? 11.03.19 47 dəfə oxundu
22 Quranın hamı tərəfindən başa düşülməsi 05.07.09 2.023 dəfə oxundu
23 Qadın Quran oxuduğu vaxt başını örtməlidir? 13.03.10 5.943 dəfə oxundu
24 Quranda şirklə əlaqədar hansı ayələr var? 05.05.10 2.791 dəfə oxundu
25 İbrahim peyğəmbərin sınağa çəkildiyi kəlmələr nədir? 11.03.11 4.070 dəfə oxundu
26 Günahkarlar Qiyamət günü kor vəziyyətdə həşr olunacaqlar? 18.04.11 2.178 dəfə oxundu
27 Qurana əsasən cansız varlıqların da öz dilləri var? 04.07.11 2.240 dəfə oxundu
28 Zina cəzasının qeyd edildiyi ayələrdəki əzab axirətdəki əzabdır? 04.01.12 3.787 dəfə oxundu
29 Əshabi-qəryə 10.04.12 1.536 dəfə oxundu
30 İbrahim peyğəmbər quşları dağa diri buraxıb, yoxsa ölü? 24.01.13 1.786 dəfə oxundu
31 Quranda cəmi neçə ayə var? 12.12.13 4.760 dəfə oxundu
32 Sünnətullah nədir? Fıtratullahla arasındakı fərqi izah edə bilərsiniz? 03.03.17 362 dəfə oxundu
33 Quranın zikr olması 05.07.09 3.228 dəfə oxundu
34 Quranı nüzul cərgəsinə əsasən başa düşməyə çalışmaq düzdür? 20.09.14 1.442 dəfə oxundu
35 İblisin haqq yoldan azmağı 12.05.09 2.537 dəfə oxundu
36 Quran kitab halına salındığı vaxt ona bir müdaxilə olub? 18.03.11 3.272 dəfə oxundu
37 Quran təkcə kişilərə müraciət edir? 21.04.11 1.905 dəfə oxundu
38 Peyğəmbər bizim bütün əməllərimizi görür? 05.07.11 2.343 dəfə oxundu
39 Peyğəmbərin Quranı şərh etmək kimi bir missiyası olub, yoxsa yox? 06.01.12 1.804 dəfə oxundu
40 Yataq otağına Quran qoymaq olar? 23.05.12 4.955 dəfə oxundu
41 Ali-İmran surəsinin 81-ci ayəsi 12.02.13 1.896 dəfə oxundu
42 Cəlcəlutiyyə deyilən bir vəhy nazil edilibmi? 24.12.13 1.351 dəfə oxundu
43 Quranda “Əhbar” kəliməsiylə qəsd edilənlər kimlərdir? 27.02.17 266 dəfə oxundu
44 Bismillahi-r-Rəhmani-r-Rəhim ifadəsi 05.07.09 6.071 dəfə oxundu
45 Qurbanlıq buğa əhvalatı 01.04.10 2.201 dəfə oxundu
46 Bəqərə surəsi, 7-ci ayə (II hissə) 28.03.10 3.378 dəfə oxundu
47 Qurani-Kərimin xüsusiyyəti 15.03.11 9.797 dəfə oxundu
48 Quranda ümmət sözü neçə mənada işlənir? 26.04.11 2.185 dəfə oxundu
49 Qurandakı “ulu-l-əlbab” nə məna verir? 07.07.11 1.663 dəfə oxundu
50 Quran insanlara verilmiş təmiz sudur, havadır 28.02.11 2.441 dəfə oxundu
51 Quranın tarixi bir yanaşma ilə oxunmalı olduğunu demək düzgündür? 08.06.12 1.593 dəfə oxundu
52 Bəzi xəstəliklərə qarşı Quran oxunması nə dərəcədə düzgündür? 03.11.14 1.672 dəfə oxundu
53 Allah üçün qeybdən söhbət gedə bilərmi? 01.01.14 1.569 dəfə oxundu
54 Quranda “Ruhban” kəliməsi ilə qəsd edilənlər kimlərdir? 01.03.17 275 dəfə oxundu
55 Mələyin peyğəmbərə yuxuda gətirdiyi vəhyin Quran olmadığını demək olar? 05.07.09 3.256 dəfə oxundu
56 Şəfaət 08.04.10 3.185 dəfə oxundu
57 Nəsx və izahı 26.05.10 3.938 dəfə oxundu
58 Qurandakı “şaə” və “əradə” felləri “istəmək” mənasını bildirir? 18.03.11 1.756 dəfə oxundu
59 Quranın başa düşülməsində ictihadın əhəmiyyəti 13.05.11 1.757 dəfə oxundu
60 İnsanın başına bir iş gələndə şeytanın dostu olur? 07.07.11 1.805 dəfə oxundu
61 Quranda Cahiliyyədən qalma şerlər var? 20.01.12 1.738 dəfə oxundu
62 Ənam surəsinin 38-ci ayəsindəki dabbə sözünün mənası nədir? 19.06.12 2.149 dəfə oxundu
63 İbrahim surəsinin 4-cü ayəsinə sizin kimi məna verən qədim dövr alimləri olub? 26.02.13 1.750 dəfə oxundu
64 Quran 29/45-dəki “ən böyük zikr”lə nə nəzərdə tutulur? 15.01.14 1.970 dəfə oxundu
65 Bir daha peyğəmbər gəlməyəcəyinə görə Bəqərə 286-cı ayədəki “ISR” nədir? 22.03.17 670 dəfə oxundu
66 Hamı Quranı oxuyub başa düşə bilər? 05.07.09 2.386 dəfə oxundu
67 Həzrəti İsa həzrəti İshaqın nəslindəndir? 05.07.09 3.253 dəfə oxundu
68 Kafir nə deməkdir? Kafir kimlərə deyilir? 02.04.10 6.837 dəfə oxundu
69 Quranda surələrin əvvəlində nəyə əsasən “əuzu-bəsmələ” yoxdur? 04.12.14 1.531 dəfə oxundu
70 Qurandakı dua ayələri Allahın sözü deyil? 19.03.11 2.595 dəfə oxundu
71 Peyğəmbər axırıncı ayə nazil olana qədər Quranla hökm vermədi? 13.05.11 1.768 dəfə oxundu
72 Naziat surəsinin 29-cu ayəsindəki gün nə deməkdir? 08.07.11 1.662 dəfə oxundu
73 Quran yüklənən mobil telefonu cibdə daşımaq günahdır? 24.01.12 2.740 dəfə oxundu
74 Allah Özü barədə nə üçün: “Biz” deyir? 03.07.12 2.882 dəfə oxundu
75 Ali-İmran surəsi 45-ci ayəni qəza-qədər baxımından necə başa düşmək lazımdır? 09.03.13 2.109 dəfə oxundu
76 Bu zəmanədə Qurana nə cür xidmət etmək olar? 06.02.14 1.859 dəfə oxundu
77 Əli İzzətbekoviçdən İslam dünyasının Xülasəsi 14.04.17 486 dəfə oxundu
78 Tağutilik məfhumu nəyi bildirir? 05.07.09 2.162 dəfə oxundu
79 Nuh peyğəmbər əslində nə qədər yaşayıb? 05.07.09 5.526 dəfə oxundu
80 Bəqərə surəsi 19.04.10 5.082 dəfə oxundu
81 Quran əleyhinə danışanlarla münasibətimiz necə olmalıdır? 08.02.16 932 dəfə oxundu
82 Ölünün dalınca Quran oxumağın nə mənası var? 20.03.11 3.755 dəfə oxundu
83 Quran dərsini niyə ayələrin nazil olduğu ardıcıllığa əsasən keçmirsiniz? 17.05.11 1.965 dəfə oxundu
84 Təbbət surəsi 11.07.11 3.616 dəfə oxundu
85 Quran və hədis proqramı olan aparatla ayaqyoluna girmək olar? 24.01.12 2.043 dəfə oxundu
86 Peyğəmbərin bağışlanma üçün duası hansı məqsədi daşıyır? 08.07.12 3.857 dəfə oxundu
87 Quranın mubin olmağı nə məna daşıyır? 08.04.13 1.391 dəfə oxundu
88 Quran oxuduqda ağlamaq lazımdır? 10.02.14 1.897 dəfə oxundu
89 Quranın varlığından xəbəri olan qeyri-müsəlmanlara təbliğ çatmış sayılırmı? 26.05.17 449 dəfə oxundu
90 Quran və anaxronizm 05.07.09 2.041 dəfə oxundu
91 Hansı surəni oxumaq daha fəzilətlidir? 19.09.15 1.505 dəfə oxundu
92 Vaqiə surəsinin 79-cu ayəsindəki mutahhəruun sözü nə deməkdir? 14.04.10 2.510 dəfə oxundu
93 Nisa surəsinin 159-cu ayəsinin izahı 27.11.10 2.757 dəfə oxundu
94 Quranda şikəst doğulmaqla əlaqədar ayələr var? 21.03.11 3.142 dəfə oxundu
95 Allah Quranda Özü haqqında bəzi hallarda nə üçün: “Biz”, – deyir? 17.05.11 5.950 dəfə oxundu
96 Qurandakı xüsusi sözlər üçün hansı mənbələrə baxmaq lazımdır? 17.07.11 2.387 dəfə oxundu
97 Bəşər və insan sözlərinin məna fərqi var? 29.05.14 1.744 dəfə oxundu
98 Aybaşı halında olan qadın Quran oxuya bilər? 08.01.15 5.643 dəfə oxundu
99 Hamının Quranı müxtəlif tərcümə etməyinin səbəbi Ərəb dilidir? 09.04.13 1.476 dəfə oxundu
100 Quranı əbcəd, yaxud da cifrlə təfsir etmək düzdür? 12.02.14 1.529 dəfə oxundu