Tilavət səcdəsi üçün dəstəmazlı olmaq lazımdır?
Müsəlmanlar > Fitvalar > Namaz Tarix: 12 Eylül 2011 Tövsiyə et Çap et
Sual: Mən tilavət səcdəsi etmək istəyirəm. Mütləq dəstəmaz almalıyam? Bununla əlaqədar hədis var? Varsa, nə deyilir?

Cavab: Alimlərin böyük əksəriyyəti tilavət səcdəsini namazın bir hissəsi kimi qəbul ediblər. Onlar bu səbəbdən namaz üçün lazım olan dəstəmaz almaq, qibləyə üz tutmaq və övrət yerlərini örtmək kimi şərtləri tlavət səcdəsi üçün də irəli sürüblər.

Məşhur alim Şövkani bununla əlaqədar olaraq belə demişdir:

“Tilavət səcdəsi ilə əlaqədar hədislərdə səcdə edənin dəstəmazlı olmalı olduğuna dair heç bir işarə yoxdur. Səcdə ayəsi oxunduğu vaxt hamı Muhəmməd peyğəmbərlə (s. a. v.) birlikdə səcdə edirdi. Peyğəmbər onların heç birinə: “Dəstəmaz alın”, – deyə tapşırıq verməyib. Belə bir hədis rəvayəti yoxdur. Hamısının eyni zamanda dəstəmazlı olmağı da uzaq bir ehtimaldır. Eyni qaydada onunla birlikdə (Məkkəli) müşriklər də səcdə edirdilər.1 Halbuki onlar murdardırlar; yəni, dəstəmazları səhih deyil. Yenə Buxaridən gələn bir rəvayətə əsasən xəlifə Ömərin oğlu Abdulla dəstəmazsız olaraq tilavət səcdəsi edirdi.”

İbn Həcərin Fəthu-l-bari adlı kitabında2 bu məsələ ilə əlaqədar olaraq aşağıdakı məlumatlar var:

“Tilavət səcdəsinin dəstəmazsız edilməsinin caizliyi məsələsində Abdulla ibn Ömərə Şəbidən başqa heç kim tabe olmayıb”. Bu xəbəri İbn Əbu Şeybə səhih bir isnadla təxric edib. Onun Əbu Abdurrahman əs-Süləmidən təxric etdiyinə əsasən “Abdullah ibn Ömər səcdə ayəsini oxuyur, dəstəmazı olmadığı halda qibləyə də dönmədən yeriyə-yeriyə və işarə yolu ilə səcdə edirdi.”3

Yuxarıda deyilənlər Quranın Maidə surəsinin 6-cı ayəsinə müvafiqdir. O ayədə Allah Təala dəstəmazı namaz qılmaq üçün şərt qoyur. Tilavət səcdəsi isə namazın bir hissəsi kimi görünsə də, həqiqi mənada namaz deyil. Başqa sözlə desək, dəstəmazsız qaydada yerinə yetirilməsinin bir eybi yoxdur.

QEYD: Buxarinin: “Abdulla ibn Ömər dəstəmazsız tilavət səcdəsi edirdi” formasındakı rəvayəti Buxari külliyatının bəzi nəşrlərində, misal üçün, əl-Əsili rəvayətində: “Abdulla ibn Ömər dəstəmazlı qaydada tilavət səcdəsi edirdi” kimi qeyd olunub. Lakin ibn Həcərin dediyinə görə düzgün variant dəstəmazsız ifadəsidir. Həqiqətən də, rəvayət nəşrlərin çoxunda belədir.4

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. Buxari, Sücudu-l-Quran, 4. []
  2. 5-ci cild, s. 252-253. Hədis nömrəsi 1071. []
  3. Şövkani, Neylu-l-əvtar, 3-cü cild, s. 119, babu-t-təkbir li-s-sucud və ma yəqulu fihi; Seyyid Sabiq, Fiqhu-s-sünnə, 12-ci nəşr, Beyrut, 1996, 1-ci cild, s. 166. []
  4. Baxın: Fəthu-l-bari, eyni yer. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
1.964 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Dua yazan bir mollanın arxasında namaz qılmaq olar? 29.03.11 3.300 dəfə oxundu
2 Hamilə qadın nə cür namaz qılmalıdır? 07.02.10 22.886 dəfə oxundu
3 Müsəlmanlar Məkkə dövründə namazı dəstəmazsız qılırdılar? 09.06.10 3.531 dəfə oxundu
4 Namazı qılıb yatan və kirlənən uşaq həmin namazı təzədən qılmalıdır? 29.12.10 4.393 dəfə oxundu
5 Kosmonavtlar kosmosda necə ibadət edə bilərlər? 24.01.11 2.970 dəfə oxundu
6 Gündəlik namazlar meracda vacib edilib? 16.03.11 2.636 dəfə oxundu
7 Odekolondakı spirt namaza maneçilik törədir? 23.06.11 7.362 dəfə oxundu
8 Peyğəmbər məscidində 40 vaxt namaz 03.04.11 3.375 dəfə oxundu
9 Hazırkı dövrdə səfəri olmağın şərtləri nədir? 13.10.12 5.579 dəfə oxundu
10 Qadının saçı namazda görünərsə, namazı batıl olur? 06.05.16 2.741 dəfə oxundu
11 Fərzdən əvvəl ya da sonra qılınan sünnət namazlarının Quranda dəlili varmı? 22.02.17 855 dəfə oxundu
12 Camaatla namaz qılmaq üçün mütləq məscidə getmək lazımdırmı? 08.08.15 1.233 dəfə oxundu
13 Gecə namazının fərzindən sonra qıldığımız nafilələr təhəccüddü yoxsa vitr? 18.01.16 1.012 dəfə oxundu
14 Bir qadın kişilərə pişnamazlıq edə bilər? 11.06.10 2.962 dəfə oxundu
15 Qəza namazı var? Əgər varsa, haçan qılınmalıdır? 10.12.09 13.896 dəfə oxundu
16 Namazda niyyət necə olmalıdır? 24.01.11 10.762 dəfə oxundu
17 Vitr namazı fərzdir, yoxsa sünnət? 27.03.11 5.382 dəfə oxundu
18 İçki içən 40 gün namaz qıla bilməz? 13.07.11 6.203 dəfə oxundu
19 Şagird və tələbələr namazlarını cəm edə bilərlər? 12.01.12 3.845 dəfə oxundu
20 Məscidin sağ tərəfində namaz qılmaq daha yaxşıdır? 14.12.12 1.944 dəfə oxundu
21 Namaz necə qılınır? 21.06.16 3.909 dəfə oxundu
22 Namazı istəməyərək, tənbəllik edərək qılmaq münafiqlik əlamətidirmi? 07.04.17 1.427 dəfə oxundu
23 Rəsulullah dövründə Yəhudi və Xristianlar namaz qılıblar? 09.12.15 1.252 dəfə oxundu
24 Nisə surəsinin 102-ci ayəsi namazların birləşdirilməsinə mane deyilmi? 09.10.15 2.354 dəfə oxundu
25 Namaz qılmaq insana neçə yaşında vacib olur? 16.06.10 43.119 dəfə oxundu
26 İş yerində namaz barədə sual-cavab 10.12.09 5.599 dəfə oxundu
27 Səcdədə Azərbaycanca dua etmək olar? 25.01.11 6.755 dəfə oxundu
28 Peyğəmbər məscidində 40 vaxt namaz qılmaq 03.04.11 2.157 dəfə oxundu
29 Namaz qılan qadını bir kişi görsə, namazı pozulur? 14.07.11 12.762 dəfə oxundu
30 Müdir icazə vermədiyi halda işdə namaz qılmaq olar? 13.01.12 2.678 dəfə oxundu
31 12 rükət qılınan gündəlik müstəhəb namazlar hansılardır? 29.01.13 3.142 dəfə oxundu
32 Sünnət namazlarını Rəsulullahın şəfaətinə nail olmaq üçünmü qılırıq? 01.07.16 872 dəfə oxundu
33 Atanın qılmadığı namazları oğlu qəza edə bilərmi? 10.05.17 1.040 dəfə oxundu
34 İş ucbatından namazı təxirə salmaq Allahı ikinci plana keçirməkdir? 14.03.11 4.175 dəfə oxundu
35 Qəbir-nur namazı deyilən bir namaz var? 12.03.10 3.359 dəfə oxundu
36 Namazda axırıncı qə’dədən sonra 5-cü rükətə duran şəxs səhv səcdəsi etməlidir? 18.06.10 2.505 dəfə oxundu
37 Namazı bilə-bilə qəzaya saxlamaq olar? 25.04.10 10.228 dəfə oxundu
38 İnsan namazda nə üçün namazı yaddan çıxardır? 25.01.11 6.705 dəfə oxundu
39 Təhiyyat və salli-barik dualarını oxumamış bismillah demək lazımdır? 30.03.11 2.386 dəfə oxundu
40 Qadın qadınlara pişnamazlıq edə bilər? 04.09.11 2.317 dəfə oxundu
41 Səsli qılınan namazları tək başına qılanda da səsli oxumalıyıq? 18.03.16 1.288 dəfə oxundu
42 Namazımdan zövq ala bilmədiyim üçün Maun surəsindəkilərə bənzəmiş olurammı? 07.04.14 2.350 dəfə oxundu
43 Hal-hazırda qıldığımız namaz Adəmdən bu yana eyni namazdır? 19.07.17 705 dəfə oxundu
44 “Salat” kəliməsinin həqiqi mənası nədir? 02.06.17 1.093 dəfə oxundu
45 Əsgərlikdə namazı necə qılmaq olar? 01.10.11 3.991 dəfə oxundu
46 Namaz qılan müsəlmanın alnında səcdə izi olmalıdır? 12.12.15 2.013 dəfə oxundu
47 Azan çəkildiyi vaxt özümüzü mütləq yığışdırmalıyıq? 06.07.10 4.651 dəfə oxundu
48 Orucun qəzası var. Namazın qəzası niyə yoxdur? 15.05.10 8.728 dəfə oxundu
49 Namazı hansı hallarda yeriyə-yeriyə və minik üstündə qılmaq olar? 26.01.11 3.078 dəfə oxundu
50 Hənəfi bir nəfər Şafei bir pişnamaza iqtida edə bilər? 24.04.11 2.443 dəfə oxundu
51 Təyyarə ilə səyahət səfər hesab olunur? 07.09.11 1.898 dəfə oxundu
52 Bir qadın müstəhəb ibadət üçün ərindən icazə almalıdır? 25.01.12 2.426 dəfə oxundu
53 Peyğəmbər uşaqların da namaz qıldıra biləcəyini deyib? 10.05.13 1.794 dəfə oxundu
54 Şəriətə görə namaz qılmayanın cəzası ölümdür? 15.08.16 1.015 dəfə oxundu
55 Hamının bildiyi Namaz. 26.01.18 863 dəfə oxundu
56 Qadınlar namazı kişilərdən fərqli qılırlar? 06.08.09 14.611 dəfə oxundu
57 Gün çıxandan sonra sübh namazını qılmaq olar? 29.03.10 75.047 dəfə oxundu
58 Namazda uşaq qabağımızdan keçsə, namazı pozmalıyıq? 07.07.10 7.647 dəfə oxundu
59 İbadəti vaxtında yerinə yetirməklə əlaqədar əmr qəza namazını da əhatə edir? 21.06.10 3.333 dəfə oxundu
60 Namaz qılmayana qız vermək olmaz? 23.03.10 6.502 dəfə oxundu
61 Səhv fikirləri olan pişnamazın arxasında namaz qılmaq düzdür? 03.05.11 1.882 dəfə oxundu
62 Vitr namazının vaxtı 09.09.11 4.180 dəfə oxundu
63 Müəkkəd sünnət nədir? Sünnət namazlar qılınmasa, nə olar? 06.03.12 2.912 dəfə oxundu
64 İmam-camaatın dövlətdən maaş almağı düzgündür? 22.05.13 1.810 dəfə oxundu
65 Namazda huşu necə olmalıdır? 17.08.16 984 dəfə oxundu
66 Rəsulullah (ə.s.), “namaz qılmayan uşağı döyün” demişmi? 02.04.18 481 dəfə oxundu
67 Münafiqin və ya zalımın arxasında namaz qılmaq olar? 07.11.14 1.690 dəfə oxundu
68 Bəzən sübh namazına dura bilmirəm. Bunu necə həll edim? 29.03.10 17.106 dəfə oxundu
69 Qadınlar niyə iqamə demirlər? 30.11.10 9.950 dəfə oxundu
70 Reanimasiyada qılına bilməyən namazı qəza etmək lazımdır? 18.12.10 3.617 dəfə oxundu
71 İmanın zəifliyi, namazdan soyumaq və namaz qıla bilməmək 15.01.10 5.830 dəfə oxundu
72 Hər ay qılınan xüsusi bir hacət namazı var? 09.05.11 6.281 dəfə oxundu
73 Tilavət səcdəsi üçün dəstəmazlı olmaq lazımdır? 12.09.11 1.964 dəfə oxundu
74 “Zöhrün ilk 4 müstəhəbini qılmayan şəfaətimə nail olmaz” hədisi mötəbərdir? 06.03.12 2.132 dəfə oxundu
75 Hansı hallarda maşında namaz qılmaq olar? 03.06.13 3.945 dəfə oxundu
76 Heçbir bəhanə olmadan namazların birləşdirilməsi caizdirmi? 19.08.16 2.021 dəfə oxundu
77 “Namazı tam doğru qılın!” ayəsi bizə nəyi çatdırır? 20.04.18 1.252 dəfə oxundu
78 Quranda namazların səsli ya da səssiz oxunması barədə ayə var? 30.12.14 4.465 dəfə oxundu
79 Namazda yubkanın altından pijama kimi bir şey geyinmək vacibdir? 09.04.10 5.505 dəfə oxundu
80 Quranda namaz vaxtları 10.09.14 17.846 dəfə oxundu
81 Malikilər əli açıq namaz qılırlar. Bunun səbəbi nədir? 15.01.11 4.651 dəfə oxundu
82 Tuman-köynəklə namaz qılmaq günahdır? 02.02.11 6.628 dəfə oxundu
83 Namazda təhiyyat verdikdə peyğəmbərə üz tuturuq? 08.05.11 2.002 dəfə oxundu
84 Bir qadın məhrəmi olan kişilərə pişnamazlıq edə bilər? 23.09.11 2.927 dəfə oxundu
85 Güzgünün qabağında namaz qılmaq olar? 01.06.14 4.716 dəfə oxundu
86 Namaz qılmayanlar dünyanı axirətdən üstün tuturlar? 13.12.13 2.630 dəfə oxundu
87 Qadınlar corabsız namaz qıla bilərmi? 30.09.16 2.710 dəfə oxundu
88 Rəsulullaha namaz qılmağı Cəbrayıl öyrədib? 27.04.18 532 dəfə oxundu
89 Camaat namazında cərgələr və qabaq səfdən arxa cərgəyə çəkilmək 14.01.10 2.099 dəfə oxundu
90 Qatarda namaz qılmaq olar? Olarsa, necə qılmaq lazımdır? 09.04.10 4.688 dəfə oxundu
91 Kanikulda evlərinə gedən tələbə səfəri sayılır? 13.12.10 2.285 dəfə oxundu
92 Namazda başa çalma və ya araqçın qoymaq vacibdir? 17.01.11 3.848 dəfə oxundu
93 Xüşu və xüşulu olmaq nə deməkdir? 04.02.11 5.571 dəfə oxundu
94 Keçirdiyimiz sübh namazını məkruh vaxtda qıla bilərik? 26.05.11 4.382 dəfə oxundu
95 Vacib namazdan sonra müstəhəb namaz üçün yeri niyə dəyişirlər? 24.09.11 2.413 dəfə oxundu
96 Vacib namazı üzrsüz yerə tək qılmaq olar? 02.05.12 1.977 dəfə oxundu
97 Namaz bir uşağa neçə yaşda vacib olur? 03.01.14 6.634 dəfə oxundu
98 Qəza namazı yoxdursa, vaxtında qılmadığımız namazlar necə olacaq? 14.10.16 5.218 dəfə oxundu
99 Bilərək tərk edilən namazın qəzası varmı? 03.02.18 169 dəfə oxundu
100 Qaranlıqda namaz qılmaq məkruhdur? 16.01.10 7.938 dəfə oxundu