Allah haradadır?
Müsəlmanlar > Allah-Tanrı-Rəbb > Fitvalar > İman-əqidə-ibadət Tarix: 10 Ağustos 2011 Tövsiyə et Çap et
Sual: Allah haradadır? Bir çox Quran ayəsi və peyğəmbər hədisi Allahın səmada olduğunu göstərir. Məzhəblər də bunu qəbul edirlər. Bunu sübut etmək üçün bu ayələri göstərirlər: Mülk, 67/16; Nəhl, 16/50; Nisa, 4/158. Bu məsələ ilə əlaqədar bəzi hədislər də var: Muhəmməd peyğəmbər bir kənizdən: “Allah haradadır? Bəs mən kiməm?”, - deyə, suallar soruşmuş, o da cavab olaraq: “Allah səmadadır. Sən Allahın elçisisən”, - demişdir. Bu dəm peyğəmbər kənizin ağasına deyib ki, onu azad et. Çünki o, mömindir (Müslim, Əbu Davud və Nəsai rəvayətləri). Peyğəmbərimiz belə deyib: “Mən səmada olan Allahın əmini olduğum halda mənə etibar etmirsiniz?” (Buxari və Müslim rəvayətləri). Deməli, (bütün bu ayə və hədislərə əsasən) Allah səmadadır. Siz bu məsələ ilə əlaqədar olaraq nə deyərdiniz?

Cavab: Hər şeydən əvvəl qeyd edək ki, səma deyildikdə insanın ağlına göy gəlir. Göy kürə formasında olan yer üzünün hər tərəfini əhatə edir. Başqa cür desək, bizim qabağımız, arxa tərəfimiz, üst və altımız səma ilə əhatə olunub. Səmanın mənası ucalıq, yüksəklik deməkdir. Ərəblər tavana, atın belinə, hətta yerdən çıxıb yüksələn ota belə, səma deyirlər.1

Yuxarıdakı şəkil dünyanın fotoşəklidir.2 Onun üstü, eləcə də, altı, qabağı və arxası səmadır.

Allahı oxşada biləcəyimiz heç bir şey yoxdur (Şura, 42/11).

“Göydəki ilah Odur. Yerdəki ilah da O. Bütün qərarları düzgün olan və hər şeyi bilən Odur”. (Zuxruf, 43/84)

“Göyləri və yeri altı gündə yaradan Odur. Sonra da Ərşi hakimiyyətinə daxil etmişdir.  O, yerə girəni də, oradan çıxanı da, göydən enəni də, oraya qalxanı da bilir. Harada olursunuzsa, olsun, O, sizinlə bərabərdir. Allah etdiyiniz hər şeyi görür. Göylərdə və yerdə hakim olan ancaq Odur. Bütün işlər Ona qaytarılacaqdır”. (Hədid, 57/4-5)

“İnsanı Biz yaratdıq. Ona şah damarından da yaxın olduğumuz üçün nəfsinin ona nə vəsvəsə etdiyini də bilirik”. (Qaf, 50/16)

Allah qüdrət və elmi ilə hər yerdə olduğu kimi, zatı ilə də hər yerdədir. O zatı ilə bizə şah damarımızdan da yaxındır. Buna görə də öz nəfsimizin bizə nəyin vəsvəsəsini verdiyini bilir. Üstümüzdəki mələklər də bizə yaxındır. Amma onların yaxınlığı bizim daxilimizdəkiləri biləcək qədər deyil. Onlar sadəcə olaraq bizim ağzımızdan çıxan sözü və gördüyümüz işləri bilə bilərlər. Allah Təala belə buyurur:

“Sağında və solunda iki (mələk) oturub (onun əməllərini qeydə alır). Dediyi elə bir söz yoxdur ki, (onu yazmaq üçün) yanında hazır durmuş gözətçi olmasın”. (Qaf, 50/17-18)

“Həqiqətən, sizin üstünüzdə nəzarətçilər vardır –

çox möhtərəm, (əməllərinizi) yazanlar.

Onlar sizin nə etdiklərinizi bilirlər”. (İnfitar, 82/10-12)

Elə isə “Allah səmadadır” sözü Ona bir yer təyin etmək üçün deyil, Allahın ucalıq və ululuğunu ifadə etmək üçün deyilir.

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. Mənbə: Məqayisu-l-lüğə. []
  2. Bu şəkil 10.08.2011-ci ildə http://www.resimler.tv/resim4845.htm adresindən götürülmüşdür. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
4.396 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 İnsanda vəsvəsə həmişə davam edə bilər? 14.06.11 4.099 dəfə oxundu
2 İnsanın əqidəsi və ürəyi fitnə-fəsada məruz qala bilər? 07.06.10 1.776 dəfə oxundu
3 Hənif nə deməkdir? 11.07.11 2.658 dəfə oxundu
4 “Ləbbeyk ya Əli!”, “Ləbbeyk ya Hüseyn” demək nə dərəcədə doğrudur? 02.03.16 4.252 dəfə oxundu
5 “Axırıncı din İslamdır” demək düzdür? 14.08.13 1.424 dəfə oxundu
6 Münafiqləri tanımanın bir üsulu varmı? 18.02.15 1.109 dəfə oxundu
7 Yaxşı niyyətli məmurların məsuliyyətlərinin ölçüsü nədir? 15.07.16 575 dəfə oxundu
8 Samirinin görüb başqasının görmədiyi şey nədir? 01.05.17 538 dəfə oxundu
9 Dünya imtahanında müvəffəq olmaq üçün ən çox nəyə fikir vermək lazımdır? 10.08.14 1.139 dəfə oxundu
10 Edama məhkum edilən İranlı gəncin şiəliyi mühakimə edən kitabı 13.10.15 1.206 dəfə oxundu
11 Əməl imanın bir hissəsidir? 09.06.11 1.661 dəfə oxundu
12 İnsan nə vaxt məsuliyyət daşıyır? Yetkinliklə, yoxsa rüşdlə? 06.05.14 1.596 dəfə oxundu
13 Allah Öz adları ilə məxluqata təcəlli edir? 08.11.13 1.828 dəfə oxundu
14 Günah iş görən insanlar Allaha şərik qoşmuş olurmu? 19.02.15 1.226 dəfə oxundu
15 Quranda Allahdan başqasına itaət əmri varmı? 12.07.16 857 dəfə oxundu
16 Çətin vəziyyətə düşməmək üçün əqidəmizi gizlədə bilərik? 03.05.17 558 dəfə oxundu
17 Dövlət başçılarını təhqir etmənin dini bir cəzası varmı? 22.04.16 764 dəfə oxundu
18 İnsanları təkfir etmək bizim vəzifəmizdir? 28.03.16 612 dəfə oxundu
19 Şirk və küfr 14.07.11 3.628 dəfə oxundu
20 Qiblə əhlini təkfir etmək nə deməkdir? 28.02.12 1.855 dəfə oxundu
21 Zaman nədir? 11.11.13 2.124 dəfə oxundu
22 Yalan danışmağın pis olduğunu hansı təbiət hadisələrindən başa düşə bilərik? 08.03.15 1.213 dəfə oxundu
23 Qumar, faiz və zina bir ölkədə qanuni isə idarəçilərinin məsuliyyəti nədir? 18.07.16 661 dəfə oxundu
24 “Hüzurumuza ilk yaratdığımız kimi gəldiniz” ayəsini necə başa düşəcəyik? 03.07.17 239 dəfə oxundu
25 Allah şirk günahını insan tövbə etsə də, heç vaxt bağışlamır? 01.03.10 3.820 dəfə oxundu
26 Ümmətin islahı nə ilə mümkündür? 17.11.15 1.553 dəfə oxundu
27 Kafir nə deməkdir? Kafir kimlərə deyilir? 02.04.10 6.962 dəfə oxundu
28 Doğru zənn etdiyimiz səhvlərdən axirətdə məsuliyyət daşıyırıqmı? 20.11.15 861 dəfə oxundu
29 İnsanda Allah inancı anadangəlmə olur, yoxsa kəsbi? 14.11.13 1.604 dəfə oxundu
30 Qiyamətə yaxın Dəccal adında bir varlıq çıxacaqmı? 15.04.16 1.600 dəfə oxundu
31 Hər hansı bir şəxs, utandığı üçün imanını və namazını gizlədə bilərmi? 26.08.16 628 dəfə oxundu
32 Allah üçün sevmək və ya qəzəblənmək nə deməkdir? 17.07.17 281 dəfə oxundu
33 Şübhənin imana nəzərən əhəmiyyəti nədən ibarətdir? 27.06.10 2.690 dəfə oxundu
34 İman əql vasitəsilə olmalıdır? 22.11.10 1.853 dəfə oxundu
35 Məzi bulaşmış şalvarla namaz qıla bilərik? 04.01.16 3.533 dəfə oxundu
36 Hazırkı vəziyyətə görə şəriəti tətbiq etmək tez deyilmi? 26.10.15 766 dəfə oxundu
37 Teizm nə deməkdir? 18.11.13 2.051 dəfə oxundu
38 Haram ayların müasir dövrümüzdə bir hökmü varmı? 12.10.15 837 dəfə oxundu
39 Allah Təala, cəhənnəmlik olsunlar deyə insanları azdırırmı? 31.08.16 648 dəfə oxundu
40 Dövlətin dini olurmu? 07.08.17 94 dəfə oxundu
41 Allah bəzi insanların kafir kimi ölməyini istəyir? 23.12.11 2.592 dəfə oxundu
42 Qeyb və qeybə iman gətirmək nə deməkdir? 25.11.10 2.607 dəfə oxundu
43 Allah haradadır? 10.08.11 4.396 dəfə oxundu
44 Qurandakı “Allahın əli” kimi ifadələri necə başa düşməliyik? 17.01.13 2.391 dəfə oxundu
45 Planlarımız alınmırsa, nə etməliyik? 15.12.13 1.767 dəfə oxundu
46 Ağlımızdan keçən şeylərdən ötrü savab və ya günah qazanırıqmı? 15.04.15 1.696 dəfə oxundu
47 Mələklər insanlara necə şəfaət edər? 02.09.16 763 dəfə oxundu
48 İnsanı kafir edən günahlar hansılardı? 27.10.17 600 dəfə oxundu
49 Allah Ərşə istiva etdi. Bu nə deməkdir? 18.12.09 2.217 dəfə oxundu
50 Ömrünü Allah yolunda keçirən bir nəfər can üstündəykən imanını itirə bilər? 25.01.11 2.316 dəfə oxundu
51 Əhli beyti sevmək imanın şərtidirmi? 25.08.15 1.735 dəfə oxundu
52 İbrahim surəsinin 4-cü ayəsinə sizin kimi məna verən qədim dövr alimləri olub? 26.02.13 1.764 dəfə oxundu
53 Dünyanı axirətdən üstün tutmaq insanı imansız hala salır? 17.12.13 1.394 dəfə oxundu
54 Hansı hallarda günah işləyən adam kafir sayılır? 22.04.15 1.384 dəfə oxundu
55 Ərəb dilini bilmədən İslamı doğru mənbədən necə öyrənəcəyik? 09.11.16 576 dəfə oxundu
56 İmamlar xilafət davası güdmüşlərmi? 18.12.17 203 dəfə oxundu
57 Hərdən üsyan edib sonra tövbə etmək günahdır? 23.12.15 968 dəfə oxundu
58 İnsan öldüyü vaxt şeytan imanını almaq üçün gəlir? 26.01.11 2.887 dəfə oxundu
59 Əbu Bəkrin (r.a.) dindən dönənlərə qarşı apardığı döyüş nə qədər doğrudur? 17.04.14 1.431 dəfə oxundu
60 Valideynin etdiyi pisliklərin əvəzi uşaqlarından çıxır? 04.03.13 3.126 dəfə oxundu
61 İlah sözünü tanrı formasında tərcümə etmək düzdür? 18.12.13 1.362 dəfə oxundu
62 Qurana davranışları yönüylə insanlar neçə qrupa ayrılır? 27.04.15 924 dəfə oxundu
63 İbadətlərinə çox diqqət edən, amma rabitə quran bir adamın halı nədir? 23.12.16 506 dəfə oxundu
64 Bəzi hallarda ibadətlərə qarşı istəksiz olmaq normaldırmı? 22.12.17 164 dəfə oxundu
65 Bir insan digər birinə savab bağışlaya bilərmi və bunun sübutu varmı? 03.02.16 1.058 dəfə oxundu
66 Böyük günahlar hansılardır? Böyük günah törədən kafirdir? 31.01.11 16.122 dəfə oxundu
67 Şeytanın Allahdan qorxmağının mənası nədir? 22.09.11 2.122 dəfə oxundu
68 “Nə edək, ən münasibi belə imiş!” demək qədər inancına müvafiqdir? 07.04.13 1.799 dəfə oxundu
69 Həzrəti Adəm asi olmasaydı, insanların imtahanı necə olardı? 20.12.13 1.421 dəfə oxundu
70 Ölən şəxslər adına edilən yaxşılıqların savabı ölənə çatırmı? 04.05.15 1.179 dəfə oxundu
71 Təqva kəliməsinin mənası tam olaraq nədir? 17.02.17 397 dəfə oxundu
72 Allahdan başqa ilah və Rəbbdən başqa rəbb qəbul etmək nə deməkdir? 22.01.18 144 dəfə oxundu
73 Şeytan Allaha nə üçün üsyan etdi? Məgər şeytan ağılsız varlıqdır? 18.02.10 2.800 dəfə oxundu
74 İmanın zəifliyi, namazdan soyumaq və namaz qıla bilməmək 15.01.10 5.828 dəfə oxundu
75 Allahı mütləq mənada dərk etmək mümkündür? 13.10.11 2.109 dəfə oxundu
76 Vaxtaşırı olaraq Allahın varlığından şübhələnmək vəsvəsədir? 16.04.13 2.825 dəfə oxundu
77 Məqsədimiz Cənnət olmalıdır, yoxsa Allahın razılığı? 25.12.13 1.401 dəfə oxundu
78 İnsan düşdüyü mühitin təsirinə görə din mənimsəyir? 08.05.15 984 dəfə oxundu
79 Təqvanın ən alt və ən yüksək dərəcəsi nədir? 10.03.17 366 dəfə oxundu
80 Övliyaları ya da İmamları vasitəçi edənlərlə müşriklərin günahı eynimi? 23.04.18 311 dəfə oxundu
81 Səhv məalları oxuyub səhv fikirlərə qapılanların məsuliyyəti nədir? 28.12.15 2.797 dəfə oxundu
82 Biz müsəlmanıq. Elə isə niyə Allahdan hidayət istəyirik? 25.02.11 1.881 dəfə oxundu
83 Seyyidlər kimlərdir? 16.10.11 8.438 dəfə oxundu
84 Hədislər etiqadi məsələlərdə dəlil ola bilər? 18.04.13 1.356 dəfə oxundu
85 Ədalətli olmağın mütləq şərti nədir? 12.01.14 1.734 dəfə oxundu
86 İmamət imanın şərtidir? 20.01.16 1.884 dəfə oxundu
87 Qəlbi möhrlənmiş insanların iman etməkləri mümkündür? 20.03.17 479 dəfə oxundu
88 Yanlışların arxasında olanların sayı niyə getdikcə çoxalır? 15.02.19 92 dəfə oxundu
89 İnsan özü bilmədən kafir olar? 08.08.14 1.373 dəfə oxundu
90 Biz bütün danışıqlarımızda“inşallah” deməliyik? 10.11.11 3.227 dəfə oxundu
91 İnanmadığı halda yaxşılıq edən insan buna görə savab qazanır? 25.10.11 1.827 dəfə oxundu
92 Məgər müşriklər Allaha şərik qoşduqlarını bilmirlər? 20.04.13 1.489 dəfə oxundu
93 Xəstəliklər günahların kəffarəsidir? 28.01.14 2.111 dəfə oxundu
94 Ələvilikdə gördüyüm səmahın dindəki yeri nədir? 03.06.15 937 dəfə oxundu
95 Bilə-bilə günah işləməkdə inad edən dindən çıxarmı? 27.03.17 549 dəfə oxundu
96 Rəsulullaha üsyan etmək, Allaha üsyan etmək kimidir? 29.03.19 52 dəfə oxundu
97 Şeytan nə üçün kafir oldu? 18.03.10 2.129 dəfə oxundu
98 Qurana əsasən əsl kafirlər kimlərdir? 04.03.11 2.561 dəfə oxundu
99 Kafirlər axırını bilə-bilə nə üçün Allaha iman gətirmirlər? 25.10.11 1.595 dəfə oxundu
100 Quranda Allahın varlığına inanmayanlara kafir deyilir? 12.05.13 1.768 dəfə oxundu