Əməl imanın bir hissəsidir?
Müsəlmanlar > Fitvalar > İman-əqidə-ibadət Tarix: 09 Haziran 2011 Tövsiyə et Çap et
Sual: Əməl imandan bir cüzdür? Yeri gəlmişkən, müqayisəli kəlam dərsləri keçmək fikriniz var?

Cavab: Hər şeydən əvvəl qeyd edim ki, biz əslində bu dərslərdə kəlam elminin sahəsinə daxil olan məsələlərə də toxunuruq. Məsələn, bayaq iradə mövzusunu təhlil etdik. Dərslərimizi əsasən Quranla əlaqədar məsələlər üzərində qururuq. Bir müddət müstəqil mövzulara həsr olunmuş dərslər keçdik. Amma bu, bəzi dinləyicilərə onlarda lazımi qədər məlumat olmadığı üçün çətinlik yaratdı. Odur ki, hələlik kəlama dair məsələləri Quran dərslərinin çərçivəsində müzakirə etməklə kifayətlənirik.

Əməl imandan bir cüzdürmü? Allah Təala buyurur ki, O, Özünə şərik qoşulmasını bağışlamaz. Bunun xaricində qalan günahları qoyduğu qayda-qanunlar daxilində bağışlayar. Bəs bir insanın bir əməli iman gətirmədiyinə görə deyil, tənbəlliyi ucbatından etməsi onu müşrik hala salarmı? Bəli. Elə isə əməl imandan bir cüz deyil. Adam öldürmək böyük bir günahdır, elə deyilmi? Nisa surəsinin 93-cü ayəsinə baxaq:

“Kim bir mömini qəsdən öldürərsə, artıq onun cəzası içində daim qalmaq üzrə Cəhənnəmdir. Allah ona qəzəb etmişdir, onu lənətləmişdir və onun üçün çox böyük bir əzab hazırlamışdır”. (Nisa, 4/93)

Burada belə bir sual yaranır: Ayədə nəzərdə tutulan şəxs kafirdir? Gəlin, Quranın Hucurat surəsinin 9-cu ayəsinə də nəzər salaq:

“Əgər möminlərdən iki dəstə bir-biri ilə vuruşsa (bir-birini öldürsə), onları barışdırın. Əgər onlardan biri digərinə qarşı təcavüz etsə, təcavüzkar dəstə ilə, o, Allahın əmrini (yerinə yetirməyə) qayıdanadək, vuruşun. Əgər o qayıtsa, hər iki dəstəni ədalətlə barışdırın və insaflı olun. Sözsüz ki, Allah insaflıları – ədalətlə hərəkət edənləri sevir”. (Hucurat, 49/9-10)

Allah burada bir-birini öldürən iki dəstəni də mömin adlandırır. Yəni, onlar kafir deyillər. Allah bu işin cəzasının nə dərəcədə ağır olduğunu da əvvəlki ayədə bildirir.

Belə bir nəticə çıxır ki, əməl imandan bir cüz deyil.

Adəm peyğəmbər Allahın əmrini yerinə yetirməmişdi. O, kafir oldu? Xeyr. Bu məsələlər olduqca açıq-aşkardır. Ancaq nəyə görəsə tarix boyu çox şey olub və bunlar təhrif edilib.

Suala cavab verdi: Professor Abdulaziz Bayındır (İstanbul Universitetinin İlahiyyat fakültəsində İslam hüququ kafedrasının müdiri).

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. Müsəlmanlar © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
1.662 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Allah Ərşə istiva etdi. Bu nə deməkdir? 18.12.09 2.239 dəfə oxundu
2 Ömrünü Allah yolunda keçirən bir nəfər can üstündəykən imanını itirə bilər? 25.01.11 2.322 dəfə oxundu
3 Əhli beyti sevmək imanın şərtidirmi? 25.08.15 1.771 dəfə oxundu
4 İbrahim surəsinin 4-cü ayəsinə sizin kimi məna verən qədim dövr alimləri olub? 26.02.13 1.777 dəfə oxundu
5 Dünyanı axirətdən üstün tutmaq insanı imansız hala salır? 17.12.13 1.396 dəfə oxundu
6 Hansı hallarda günah işləyən adam kafir sayılır? 22.04.15 1.392 dəfə oxundu
7 Ərəb dilini bilmədən İslamı doğru mənbədən necə öyrənəcəyik? 09.11.16 632 dəfə oxundu
8 İmamlar xilafət davası güdmüşlərmi? 18.12.17 214 dəfə oxundu
9 Hərdən üsyan edib sonra tövbə etmək günahdır? 23.12.15 999 dəfə oxundu
10 İnsan öldüyü vaxt şeytan imanını almaq üçün gəlir? 26.01.11 2.910 dəfə oxundu
11 Əbu Bəkrin (r.a.) dindən dönənlərə qarşı apardığı döyüş nə qədər doğrudur? 17.04.14 1.440 dəfə oxundu
12 Valideynin etdiyi pisliklərin əvəzi uşaqlarından çıxır? 04.03.13 3.182 dəfə oxundu
13 İlah sözünü tanrı formasında tərcümə etmək düzdür? 18.12.13 1.366 dəfə oxundu
14 Qurana davranışları yönüylə insanlar neçə qrupa ayrılır? 27.04.15 929 dəfə oxundu
15 İbadətlərinə çox diqqət edən, amma rabitə quran bir adamın halı nədir? 23.12.16 507 dəfə oxundu
16 Bəzi hallarda ibadətlərə qarşı istəksiz olmaq normaldırmı? 22.12.17 169 dəfə oxundu
17 Bir insan digər birinə savab bağışlaya bilərmi və bunun sübutu varmı? 03.02.16 1.079 dəfə oxundu
18 Böyük günahlar hansılardır? Böyük günah törədən kafirdir? 31.01.11 16.561 dəfə oxundu
19 Şeytanın Allahdan qorxmağının mənası nədir? 22.09.11 2.128 dəfə oxundu
20 “Nə edək, ən münasibi belə imiş!” demək qədər inancına müvafiqdir? 07.04.13 1.804 dəfə oxundu
21 Həzrəti Adəm asi olmasaydı, insanların imtahanı necə olardı? 20.12.13 1.428 dəfə oxundu
22 Ölən şəxslər adına edilən yaxşılıqların savabı ölənə çatırmı? 04.05.15 1.184 dəfə oxundu
23 Təqva kəliməsinin mənası tam olaraq nədir? 17.02.17 412 dəfə oxundu
24 Allahdan başqa ilah və Rəbbdən başqa rəbb qəbul etmək nə deməkdir? 22.01.18 161 dəfə oxundu
25 Şeytan Allaha nə üçün üsyan etdi? Məgər şeytan ağılsız varlıqdır? 18.02.10 2.829 dəfə oxundu
26 İmanın zəifliyi, namazdan soyumaq və namaz qıla bilməmək 15.01.10 5.906 dəfə oxundu
27 Allahı mütləq mənada dərk etmək mümkündür? 13.10.11 2.119 dəfə oxundu
28 Vaxtaşırı olaraq Allahın varlığından şübhələnmək vəsvəsədir? 16.04.13 2.873 dəfə oxundu
29 Məqsədimiz Cənnət olmalıdır, yoxsa Allahın razılığı? 25.12.13 1.409 dəfə oxundu
30 İnsan düşdüyü mühitin təsirinə görə din mənimsəyir? 08.05.15 986 dəfə oxundu
31 Təqvanın ən alt və ən yüksək dərəcəsi nədir? 10.03.17 374 dəfə oxundu
32 Övliyaları ya da İmamları vasitəçi edənlərlə müşriklərin günahı eynimi? 23.04.18 328 dəfə oxundu
33 Səhv məalları oxuyub səhv fikirlərə qapılanların məsuliyyəti nədir? 28.12.15 2.812 dəfə oxundu
34 Biz müsəlmanıq. Elə isə niyə Allahdan hidayət istəyirik? 25.02.11 1.883 dəfə oxundu
35 Seyyidlər kimlərdir? 16.10.11 8.739 dəfə oxundu
36 Hədislər etiqadi məsələlərdə dəlil ola bilər? 18.04.13 1.361 dəfə oxundu
37 Ədalətli olmağın mütləq şərti nədir? 12.01.14 1.744 dəfə oxundu
38 İmamət imanın şərtidir? 20.01.16 1.950 dəfə oxundu
39 Qəlbi möhrlənmiş insanların iman etməkləri mümkündür? 20.03.17 480 dəfə oxundu
40 Yanlışların arxasında olanların sayı niyə getdikcə çoxalır? 15.02.19 93 dəfə oxundu
41 İnsan özü bilmədən kafir olar? 08.08.14 1.384 dəfə oxundu
42 Biz bütün danışıqlarımızda“inşallah” deməliyik? 10.11.11 3.256 dəfə oxundu
43 İnanmadığı halda yaxşılıq edən insan buna görə savab qazanır? 25.10.11 1.833 dəfə oxundu
44 Məgər müşriklər Allaha şərik qoşduqlarını bilmirlər? 20.04.13 1.514 dəfə oxundu
45 Xəstəliklər günahların kəffarəsidir? 28.01.14 2.142 dəfə oxundu
46 Ələvilikdə gördüyüm səmahın dindəki yeri nədir? 03.06.15 945 dəfə oxundu
47 Bilə-bilə günah işləməkdə inad edən dindən çıxarmı? 27.03.17 555 dəfə oxundu
48 Rəsulullaha üsyan etmək, Allaha üsyan etmək kimidir? 29.03.19 59 dəfə oxundu
49 Şeytan nə üçün kafir oldu? 18.03.10 2.140 dəfə oxundu
50 Qurana əsasən əsl kafirlər kimlərdir? 04.03.11 2.588 dəfə oxundu
51 Kafirlər axırını bilə-bilə nə üçün Allaha iman gətirmirlər? 25.10.11 1.599 dəfə oxundu
52 Quranda Allahın varlığına inanmayanlara kafir deyilir? 12.05.13 1.795 dəfə oxundu
53 Vətən uğrunda, Kəbə və ya Kərbəla yolunda ölmək şəhidlikdir? 30.03.16 783 dəfə oxundu
54 Demokratik sistemlərdəki seçkilərdə səs vermək şirkdirmi? 09.06.15 1.025 dəfə oxundu
55 Kafir və Müşrik kəlimələri arasındakı fərq nədir? 03.04.17 1.452 dəfə oxundu
56 Şirkin Qurandakı tərifi nədir? 26.04.19 168 dəfə oxundu
57 Ərə gedəcək qızlar, oğlanda hansı keyfiyyətləri axtarmalıdır? 04.04.16 2.078 dəfə oxundu
58 Təqva nədir? Qeyri-müsəlman təqvalı ola bilər? 07.03.11 3.404 dəfə oxundu
59 Ateizmlə əlaqədar təbliğata münasibətiniz nədir? 11.08.14 1.171 dəfə oxundu
60 Allahın Rəbb adı Əsmai-hüsnada nə üçün yoxdur? 19.05.13 1.799 dəfə oxundu
61 Öz roluna əsasən Allaha şərik qoşan həqiqətdə də şərik qoşmuş hesab olunur? 29.01.15 1.034 dəfə oxundu
62 Qəbir əhlindən bir şey istəmək olarmı? 25.05.16 1.486 dəfə oxundu
63 Münafiqlər özlərini münafiq olaraq görürlərmi? 05.04.17 408 dəfə oxundu
64 Hansı məzhəbə tabe olmaq lazımdır? 29.04.19 245 dəfə oxundu
65 Ali-İmran surəsinin 86-cı ayəsi kəlimeyi-şəhadətin sübutudur? 03.05.14 1.636 dəfə oxundu
66 Allah və xilqətlə əlaqədar suallar insanı kafirləşdirir? 11.03.11 2.174 dəfə oxundu
67 Allah hər günahkar insana tövbə üçün möhlət verir? 02.01.12 2.333 dəfə oxundu
68 Məqamı Mahmud nə deməkdir? 13.08.15 1.086 dəfə oxundu
69 Böyük günah törətmək Allaha şərik qoşmaq deməkdir? 09.02.15 1.341 dəfə oxundu
70 Vəsilə nədir? 27.05.16 2.275 dəfə oxundu
71 Mücadilə surəsi 14-cü ayəsində qəzəbə düçar olan cəmiyyət hansıdır? 10.04.17 288 dəfə oxundu
72 “Sənə gəlib bağışlanma istəsələrdi” ayəsi vəsiləyə dəlil deyilmi? 20.05.19 188 dəfə oxundu
73 Qeybə inanmaq nə deməkdir? 29.04.10 2.570 dəfə oxundu
74 Xeyir və şərin Allahdan olmağı barədə məlumat 12.11.11 4.205 dəfə oxundu
75 Allah elə bir daş yarada bilərmi ki, onu qaldırmağa gücü çatmasın? 06.01.12 2.001 dəfə oxundu
76 İbadət məsələsində məcburiyyət ola bilər? 08.08.13 1.408 dəfə oxundu
77 Peyğəmbərimizin ruhu hələ də bizimlə bərabərdir? 16.02.15 1.487 dəfə oxundu
78 Allahın əmrlərini tətbiq edə bilməyən siyasətçilərin məsuliyyəti nədir? 06.06.16 700 dəfə oxundu
79 Bilmədən şirkə düşən insanın halı nədir? 19.04.17 464 dəfə oxundu
80 “Sənin yanına gəlib bağışlanma istəsələrdi” ayəsi vəsiləyə dəlil deyilmi? 19.07.19 187 dəfə oxundu
81 İnsanda vəsvəsə həmişə davam edə bilər? 14.06.11 4.168 dəfə oxundu
82 İnsanın əqidəsi və ürəyi fitnə-fəsada məruz qala bilər? 07.06.10 1.781 dəfə oxundu
83 Hənif nə deməkdir? 11.07.11 2.729 dəfə oxundu
84 “Ləbbeyk ya Əli!”, “Ləbbeyk ya Hüseyn” demək nə dərəcədə doğrudur? 02.03.16 5.372 dəfə oxundu
85 “Axırıncı din İslamdır” demək düzdür? 14.08.13 1.429 dəfə oxundu
86 Münafiqləri tanımanın bir üsulu varmı? 18.02.15 1.121 dəfə oxundu
87 Yaxşı niyyətli məmurların məsuliyyətlərinin ölçüsü nədir? 15.07.16 575 dəfə oxundu
88 Samirinin görüb başqasının görmədiyi şey nədir? 01.05.17 539 dəfə oxundu
89 Müsəlman olmayan hər kəs cəhənnəmə gedəcəkmi? 04.10.19 51 dəfə oxundu
90 Dünya imtahanında müvəffəq olmaq üçün ən çox nəyə fikir vermək lazımdır? 10.08.14 1.147 dəfə oxundu
91 Edama məhkum edilən İranlı gəncin şiəliyi mühakimə edən kitabı 13.10.15 1.211 dəfə oxundu
92 Əməl imanın bir hissəsidir? 09.06.11 1.662 dəfə oxundu
93 İnsan nə vaxt məsuliyyət daşıyır? Yetkinliklə, yoxsa rüşdlə? 06.05.14 1.604 dəfə oxundu
94 Allah Öz adları ilə məxluqata təcəlli edir? 08.11.13 1.885 dəfə oxundu
95 Günah iş görən insanlar Allaha şərik qoşmuş olurmu? 19.02.15 1.230 dəfə oxundu
96 Quranda Allahdan başqasına itaət əmri varmı? 12.07.16 874 dəfə oxundu
97 Çətin vəziyyətə düşməmək üçün əqidəmizi gizlədə bilərik? 03.05.17 561 dəfə oxundu
98 Dövlət başçılarını təhqir etmənin dini bir cəzası varmı? 22.04.16 769 dəfə oxundu
99 İnsanları təkfir etmək bizim vəzifəmizdir? 28.03.16 629 dəfə oxundu
100 Şirk və küfr 14.07.11 3.675 dəfə oxundu