Ölünün dalınca verilən nəzirin savabı ölüyə çatır?
Müsəlmanlar > Fitvalar > Ölümdən sonrakı həyat Tarix: 27 Nisan 2011 Tövsiyə et Çap et
Sual: Ölülərin adına ehsan versək, ya da kiməsə əl tutub sədəqə versək, savabı onlara çatar? Bu barədə bir hədis var: “Aişə nəql edir ki, bir dəfə bir adam peyğəmbərin yanına gəlib belə dedi: “Mənim anam qəfildən öldü. Mənə elə gəlir ki, əgər axırıncı nəfəsində danışa bilsəydi, deyəcəkdi ki, sədəqə verim. İndi mən onun dalınca sədəqə versəm, savabı gedib ona çatar?”. Peyğəmbər bu suala: “Bəli”, - deyə, cavab verdi”. (Buxari, Cənaiz, 95, Vəsaya, 19; Müslim, Zəkat, 51). Bu məsələni hədislə birlikdə necə qiymətləndirmək lazımdır?

Cavab: Sualınızda qeyd etdiyiniz hədisdəki: “Əgər danışa bilsəydi, sədəqə verilməyini vəsiyyət edərdi” cümləsi əslində: “Əgər danışsaydı, sədəqə verəcəkdi: لَوْ تَكَلَّمَتْ تَصَدَّقَتْformasındadır. Belə başa düşülür ki, ölümün qəfildən gəlməyi həmin qadının sədəqə verməyinə mane olub. Oğlu isə anasının vaxtilə vermək istədiyi sədəqəni vermək istəyib. Peyğəmbərimiz (s. a. v.) də bunun savabının anasına çatacağını bildirib.

Muhəmməd peyğəmbərdən (s. a. v.) bu məsələ ilə əlaqədar olaraq aşağıdakı hədislər nəql olunub.

Əbu Həbibə ət-Tai (r. a.) demişdir:

“Bir nəfər ölüm ayağında Allah yolunda xərclənmək məqsədilə bir qədər pul vəsiyyət etdi. Əbu-d-Dərdadan (r. a.) bu məsələni soruşdular. O da peyğəmbərdən bu hədisi nəql etdi”:

“Ölüm ayağında sədəqə verən və ya bir əsiri azad edən insan doyandan sonra kimisə bir şeyə qonaq edənə oxşayır”. (Nəsai, Vəsaya, 1)

Əbu Hüreyrə (r. a.) nəql edir ki, bir gün bir adam peyğəmbərin hüzuruna gəlib savab baxımından daha böyük olan sədəqə barədə soruşdu.  Peyğəmbər əleyhissəlam bu suala belə cavab verdi:

“Bu, sənin sağlam, olduqca xəsis olduğun, kasıblıqdan qorxduğun və varlı olmağı arzuladığın bir halda verdiyin sədəqədir. Bu işi can boğaza gəlib çatdığı vaxta saxlama. Yəni, məndən sonra filan adama bu qədər, filankəsə də filan qədər verilsin demə. Diqqət yetir! Onsuz da o şey filankəsin olub”. (Buxari, Zəkat, 10; Müslim, Zəkat, 92 (1032) Yəni, sədəqəni ölüm ayağında olduğun vaxta saxlama, sən öldükdən sonra onsuz da sənin deyil. Elə isə vaxtında ver.

Sualınızda qeyd etdiyiniz hədisdəki qadın ölüm əlamətləri üzə çıxmamış, yəni, qəfildən öldüyü üçün bu qrupa daxil deyil. O qadın öz niyyət və qərarına görə savab qazanıb. Halbuki, bu vəziyyətdə olmayanların ardınca edilən yaxşılıqlar onlara çatmır.

Öləndən sonra xeyir və ehsanı davam edənlər ölməmişdən qabaq arxada nəsə qoyub gedənlərdir. Allah belə insanlarla əlaqədar olaraq belə buyurur:

“Ölüləri Biz dirildəcəyik. Gördükləri işləri də, qoyub getdiklərini də yazırıq”. (Yasin, 36/12)

Peyğəmbərimizin belə bir hədisi də var:

“İnsan öldüyü vaxt onun əməli kəsilir ancaq 3 şey istisnadır:

1) Ondan qalan sədəqeyi-cariyə, yəni, uzun müddət qalan bir xeyirli əməl əsəri;

2) Fayda əldə edilən elm;

3) Onun özünə xeyir-dua edən yaxşı övlad”. (Müslim, Vəsiyyət, 14 (1631).)

Əlavə olaraq baxın: Əbu Davud, Vəsaya, 14; Tirmizi, Əhkam, 36; Nəsai, Vəsaya, 8.

Ölən insanın arxasınca görülməli olan işlər haqqında buradan oxuyun:

http://www.muselmanlar.com/fitvalar/3215.html

Materialdan istifadə edərkən mənbə göstərilməlidir. Müsəlmanlar © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
3.105 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Bizim bu dünyada qayəmiz Cənnəti qazanmaqdır yoxsa Allah rizasını? 07.08.09 1.971 dəfə oxundu
2 Ana bətnində ölən körpələr Cənnətə daxil olacaqlar? 27.10.11 2.481 dəfə oxundu
3 Meyyit namazında: “Haqqımı halal etmirəm” deməyin hökmü nədir? 28.05.15 1.339 dəfə oxundu
4 Qiyamət günü Allah Təala kimlərə kömək edəcəkdir? 19.02.16 1.065 dəfə oxundu
5 Qurana əsasən insan öldüyü vaxt güclü ağrı hiss edir? 27.02.12 5.503 dəfə oxundu
6 Cənnətin içində birdən artıq cənnət varmı? 29.08.16 667 dəfə oxundu
7 Cənnət və Cəhənnəm əbədidir? 16.04.10 2.605 dəfə oxundu
8 İnsan öldüyü vaxt şeytan imanını almaq üçün gəlir? 26.01.11 2.929 dəfə oxundu
9 Qiyamət saatını görənlərin son andakı imanı qəbul ediləcəkmi? 15.05.17 768 dəfə oxundu
10 Axirətdə kim dünyada 1 gün, ya da daha az qaldığını güman edəcək? 29.08.14 1.442 dəfə oxundu
11 Əzrailin adı Quran və hədislərdə var? 14.03.12 2.889 dəfə oxundu
12 “Hüzurumuza ilk yaratdığımız kimi gəldiniz” ayəsini necə başa düşəcəyik? 03.07.17 256 dəfə oxundu
13 Bəqərə surəsinin 62-ci ayəsi 26.04.10 3.069 dəfə oxundu
14 Peyğəmbər deyib ki, rəhmətliklərinizə Yasin oxuyun? 14.05.12 15.604 dəfə oxundu
15 Allah, istədiyi adamın canını vaxtından qabaq alırmı? 28.01.19 366 dəfə oxundu
16 Axirət günü ilə Qiyamət günü eyni gündür, yoxsa ayrı? 27.04.10 3.771 dəfə oxundu
17 İhdad 18.05.12 1.302 dəfə oxundu
18 Ölüm ilə yenidən diriliş arasındakı müddət nə qədər olacaq? 04.01.19 323 dəfə oxundu
19 Ölüm qorxusu 16.12.10 4.430 dəfə oxundu
20 İslamda isqatu-s-səlat deyilən bir şey var? 25.06.12 1.583 dəfə oxundu
21 Deyirlər ki, dünya axirətin tarlasıdır. Bunu necə izah etmək olar? 04.08.09 1.800 dəfə oxundu
22 Ayə olmağına baxmayaraq mollalar nə üçün ölüyə təlqin edirlər? 27.06.12 1.851 dəfə oxundu
23 İnsan ürəyindən keçən şeylərə görə cavabdehdir? 11.02.11 2.422 dəfə oxundu
24 İnsan öldükdə ruhla bədənin əlaqəsi yerli-dibli kəsilir? 27.08.12 2.665 dəfə oxundu
25 Tövbə edə bilmədən ölən insanın halı necə olacaq? 21.02.11 2.506 dəfə oxundu
26 Hal-hazırda Cənnət və Cəhənnəm var? 01.03.13 2.674 dəfə oxundu
27 Bir kişi ölən arvadının meyyitini yuya bilər? 03.03.11 2.669 dəfə oxundu
28 Axirətdə kimin nə deyəcəyi bu dünyada müəyyən olunub? 29.06.13 1.990 dəfə oxundu
29 Biz Cənnətdə Allahı görə biləcəyik? 10.03.10 3.852 dəfə oxundu
30 Cənnətdə hamı Allahı görəcək? 04.03.11 2.536 dəfə oxundu
31 Hud 106-108-ci ayələrə əsasən Cənnət və Cəhənnəmin bir axırı var? 21.12.13 1.728 dəfə oxundu
32 Balaca vaxtı ölənlər Cənnətdə də o cür qalacaqlar? 18.05.14 1.823 dəfə oxundu
33 Ölünün dalınca Quran oxumağın nə mənası var? 20.03.11 3.874 dəfə oxundu
34 İnsan öləndən sonra bəzi əməlləri yazılmağa davam edir? 25.01.14 2.064 dəfə oxundu
35 Ölüyə Quran tapşırmaq 11.03.11 22.653 dəfə oxundu
36 Günahkarlar Qiyamət günü kor vəziyyətdə həşr olunacaqlar? 18.04.11 2.203 dəfə oxundu
37 Ölüm əsnasında insanın cənnətlik və ya cəhənnəmlik olduğu bilinirmi? 13.11.15 1.433 dəfə oxundu
38 Üç aylarda vəfat edənlər həqiqətən də, haqq-hesaba çəkilmirlər? 07.01.10 3.069 dəfə oxundu
39 Ölünün dalınca verilən nəzirin savabı ölüyə çatır? 27.04.11 3.105 dəfə oxundu
40 Böyük günah törədən mütləq surətdə Cəhənnəmə vasil olacaq? 08.02.15 1.312 dəfə oxundu
41 Axirətdə günahkar möminlərin vəziyyəti necə olacaq? 22.01.10 2.934 dəfə oxundu
42 Ölüyə Quran tapşırmaqla əlaqədar hədislər səhihdir? 01.07.11 2.097 dəfə oxundu
43 Cənnətin altından çayların axdığını nə cür başa düşmək lazımdır? 25.05.15 1.321 dəfə oxundu