Sad surəsinin 29-cu ayəsini niyə belə tərcümə etmisiniz?
Müsəlmanlar > Fitvalar > Quran Tarix: 20 Nisan 2011 Tövsiyə et Çap et
Sual: Siz Quranın Sad surəsinin 29-cu ayəsini belə tərcümə etmisiniz: “Bu, bərəkətli bir kitabdır. Onu sənə endirdik ki, ayələrindəki əlaqələr şəbəkəsini görsünlər və daxilən pak olanlar onu ağıllarına yerləşdirsinlər”. Mən başqa Quran tərcümələrinə baxdım. Heç birində belə məna verilməyib. Siz əlavələr etmisiniz. Nəyə görə ayəni belə tərcümə etdiniz?

Cavab: Ayənin tərcüməsinə hər hansı bir şey əlavə olunmayıb. “Ayələrindəki əlaqələr şəbəkəsini görsünlər”لِّيَدَّبَّرُوا آيَاتِهِ cümləsi sözlərinin tərcüməsidir.

لِّيَدَّبَّرُوا sözü دُبْر kökündən törəyib və ليتدبروا mənası verir. Yəni, onlar tədəbbür etsinlər. دُبْر arxa deməkdir. Tədəbbür isə bir şeyin qabağını, arxasını və mənasının haraya gedəcəyini düşünməkdir.1

Kəşşafın təfsirində bu ayə ilə əlaqədar olaraq belə deyilir:

“Ayələri tədəbbür etmək onları düşünmək, birinci mənasının aparıb çıxartdığı düzgün əlaqələri və gözəl mənaları görmək deməkdir. Çünki oxunan ayənin ilk mənası ilə kifayətlənən insan çox vaxt ondan xeyir görmür. Bu insan təzəcə balalamış bol südü olan dəvəsi olduğu halda, onu sağmayan insana oxşayır. Ya da çoxlu bala verə bilən bir dişi dayı olan, amma ondan xeyir götürməyən kəs kimidir. Tabein alimlərindən Həsən Bəsrinin belə dediyi nəql edilib:

“Bu Quranı əlaqələrini bilməyən uşaqlar və qullar da oxuyurlar. Hərflərini əzbər bilirlər, ancaq onu əhatə edən şeyin fərqinə varmırlar. Belə bir şəxs durub deyir ki, vallah, mən heç bircə hərfini də ötürmədən Quranı oxudum”. Amma vallah, o, Quranın hamısını buraxıb. Çünki onun əxlaqında da, hərəkətində də Quranın təsirini görmək mümkün deyil. Vallah! Onu əhatə edən şeyi bilmədən əzbərləmək nə deməkdir?!? Vallah, onlar düzgün qərar verən insanlar olmadıqları kimi, hafiz də deyillər! Allah belə insanların sayını artırmasın! Allahım! Bizi tədəbbür edən alimlərdən et. Özünü bir şey hesab edən oxuculardan da qoru”.2

Biz də tədəbbür sözünün Azərbaycan dilindəki mənasını Quran tərcümə-məalında ifadə etmək məqsədi ilə “ayələrindəki əlaqələr şəbəkəsini görsünlər” kimi tərcümə etdik.  Onun əvəzinə “əlaqədar olduğu ayələri düşünsünlər” demək də olardı. Bizim fikrimizcə, həmin ayənin mənası Azərbaycan dilində başqa cür verilə bilməz.

Saytımızın materiallarından istifadə edərkən mənbə göstərilməlidir. Müsəlmanlar © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. ودَبَّرَ الأَمْرَ وتَدَبَّره: نظر في عاقبته، ، والتَّدَبُّر: التفكر فيه. Lisan’ul-Arab. []
  2. Əbu-l-Qasım Carullah Mahmud ibn Ömər əz-Zəməxşəri, Əl-Kəşşaf, təhqiq edən Adil Əhməd Abdulmövcud, Əli Muhəmməd Muavvid, Məktəbətu-l-Ubeyqan, Riyad, 1998, 5-ci cild, s. 263. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
2.020 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Qurana qulaq asmaq və səcdə ayəsi 05.07.09 3.334 dəfə oxundu
2 Radio və televizordan Qurana qulaq asmaq onu xətm etmək hesab edilir? 29.12.09 3.249 dəfə oxundu
3 Həmd, şükür, təşəkkür və mədh etmək nə deməkdir? 27.04.10 3.650 dəfə oxundu
4 Allah yeri əvvəl yaradıb, yoxsa göyü? 07.02.11 3.262 dəfə oxundu
5 Quranda hal-hazırda tətbiq oluna bilməyən hökmlər var? 10.04.11 1.676 dəfə oxundu
6 Fatihə surəsi neçə ayədir? Bismillah bu surənin 1-ci ayəsidir? 08.06.11 3.809 dəfə oxundu
7 Quranı beldən aşağıda tutmaq olar? 26.12.11 1.920 dəfə oxundu
8 Amənərrəsulu 03.03.12 2.234 dəfə oxundu
9 Duha surəsinin 3-cü ayəsi təkcə peyğəmbərə müraciət edir? 21.11.12 1.785 dəfə oxundu
10 Yaxşıca başa düşdüyümüz Quran ayələrini tanış-bilişə çatdırmalıyıq? 05.07.13 1.368 dəfə oxundu
11 Quranı öyrənmənin üsulu 16.12.15 4.645 dəfə oxundu
12 “Qurandan din öyrənilməz” deyən din xadimlərinin hökmü nədir? 30.07.18 195 dəfə oxundu
13 Quranı qaydalara əsasən oxumaq 05.07.09 9.802 dəfə oxundu
14 Ərafın 54-cü ayəsinə əsasən gecə qabaq gəlir, yoxsa gündüz? 25.03.11 2.134 dəfə oxundu
15 Peyğəmbər Qurani-Kərimi necə təbliğ və şərh edib? 28.04.10 2.091 dəfə oxundu
16 Nəcva sədəqəsi məsələsi indi də qüvvədədir? 28.02.11 1.708 dəfə oxundu
17 Quran Azərbaycanca oxunmalıdır, yoxsa Ərəbcə? 12.04.11 4.544 dəfə oxundu
18 Quranı musiqi kimi gözəl oxumağın bir eybi var? 13.06.11 2.281 dəfə oxundu
19 Zorla Quran oxutmaq olar? 26.12.11 1.718 dəfə oxundu
20 Vərəsəyə dair hökmlər nəyə görə müxtəlif ayələrdə verilib? 12.03.12 1.657 dəfə oxundu
21 Qurandakı “Allahın əli” kimi ifadələri necə başa düşməliyik? 17.01.13 2.433 dəfə oxundu
22 Bəqərənin 261-ci ayəsindəki “mən yəşau” birləşməsi nə cür başa düşülməlidir? 26.10.13 1.394 dəfə oxundu
23 Rəsulullaha verilən hikmət, Quranı izah etmək səlahiyyətidirmi? 05.12.16 2.864 dəfə oxundu
24 Quranda keçən “quran, quranlar” qavramı nə mənaya gəlir? 22.10.18 91 dəfə oxundu
25 “İnsanları və cinləri ancaq Mənə ibadət etsinlər deyə yaratdım” ayəsi nə deməkdir? 05.07.09 3.137 dəfə oxundu
26 “Quran kifayət deyil!”- deyənlər kafir olurlamı? 23.05.16 1.229 dəfə oxundu
27 Ali-İmran surəsinin 86-cı ayəsi kəlimeyi-şəhadətin sübutudur? 03.05.14 1.636 dəfə oxundu
28 Qurandakı əshabul-yəmin və əshabuş-şimal ifadələri nə deməkdir? 05.03.11 1.585 dəfə oxundu
29 Qərb alimlərinin Quranın təhrif edildiyinə dair iddiaları düzdür? 16.04.11 2.117 dəfə oxundu
30 “Ancaq Səndən kömək istəyirik” ayəsinin izahı 26.06.11 1.873 dəfə oxundu
31 “Allah və peyğəmbərin qabağına keçməyin” ayəsi nə məna verir? 29.12.11 2.258 dəfə oxundu
32 Quranı satmaq düzgündür? 13.03.12 2.246 dəfə oxundu
33 Ali-İmran surəsinin 103-104-cü ayələri 13.01.13 1.941 dəfə oxundu
34 Zaman nədir? 11.11.13 2.138 dəfə oxundu
35 Təfsirlərə baxmadan Quranı başa düşmək mümkündürmü? 23.11.16 565 dəfə oxundu
36 Quranın bəhs etdiyi İncil hansı İncildir? 16.11.18 135 dəfə oxundu
37 Quranın hamı tərəfindən başa düşülməsi 05.07.09 2.044 dəfə oxundu
38 Qadın Quran oxuduğu vaxt başını örtməlidir? 13.03.10 6.452 dəfə oxundu
39 Quranda şirklə əlaqədar hansı ayələr var? 05.05.10 2.896 dəfə oxundu
40 Firon niyə iman gətirmədi? 10.03.11 2.336 dəfə oxundu
41 Sad surəsinin 29-cu ayəsini niyə belə tərcümə etmisiniz? 20.04.11 2.020 dəfə oxundu
42 Ancaq Allahdan kömək diləmək nə məna verir? 26.06.11 2.303 dəfə oxundu
43 Hucurat surəsinin 7-ci ayəsini necə başa düşmək lazımdır? 02.01.12 1.806 dəfə oxundu
44 Şagirdlər Quran dərsində mütləq dəstəmazlı olmalıdırlar? 04.04.12 2.185 dəfə oxundu
45 Həzrəti İbrahimə nə üçün tapşırıldı ki, kəsəcəyi quşları özünə isinişdirsin? 23.01.13 1.514 dəfə oxundu
46 Peyğəmbərimiz Qiyamət günü qədim ümmətlərə də şahidlik edəcək? 23.05.14 1.589 dəfə oxundu
47 Quran dəstəmazsız oxuna ya da əllə tutula bilərmi? 04.01.17 1.007 dəfə oxundu
48 Quran, beynəlmiləl bir kitabdırmı? 11.03.19 53 dəfə oxundu
49 Quranın zikr olması 05.07.09 3.252 dəfə oxundu
50 Quranı nüzul cərgəsinə əsasən başa düşməyə çalışmaq düzdür? 20.09.14 1.463 dəfə oxundu
51 İblisin haqq yoldan azmağı 12.05.09 2.546 dəfə oxundu
52 İbrahim peyğəmbərin sınağa çəkildiyi kəlmələr nədir? 11.03.11 4.102 dəfə oxundu
53 Günahkarlar Qiyamət günü kor vəziyyətdə həşr olunacaqlar? 18.04.11 2.201 dəfə oxundu
54 Qurana əsasən cansız varlıqların da öz dilləri var? 04.07.11 2.251 dəfə oxundu
55 Zina cəzasının qeyd edildiyi ayələrdəki əzab axirətdəki əzabdır? 04.01.12 3.873 dəfə oxundu
56 Əshabi-qəryə 10.04.12 1.543 dəfə oxundu
57 İbrahim peyğəmbər quşları dağa diri buraxıb, yoxsa ölü? 24.01.13 1.803 dəfə oxundu
58 Quranda cəmi neçə ayə var? 12.12.13 5.211 dəfə oxundu
59 Sünnətullah nədir? Fıtratullahla arasındakı fərqi izah edə bilərsiniz? 03.03.17 379 dəfə oxundu
60 Bir müsəlmanın Qurandan gündə ən az bir ayə oxuması fərzdirmi? 06.09.19 61 dəfə oxundu
61 Bismillahi-r-Rəhmani-r-Rəhim ifadəsi 05.07.09 6.713 dəfə oxundu
62 Qurbanlıq buğa əhvalatı 01.04.10 2.210 dəfə oxundu
63 Bəqərə surəsi, 7-ci ayə (II hissə) 28.03.10 3.474 dəfə oxundu
64 Quran kitab halına salındığı vaxt ona bir müdaxilə olub? 18.03.11 3.316 dəfə oxundu
65 Quran təkcə kişilərə müraciət edir? 21.04.11 1.922 dəfə oxundu
66 Peyğəmbər bizim bütün əməllərimizi görür? 05.07.11 2.389 dəfə oxundu
67 Peyğəmbərin Quranı şərh etmək kimi bir missiyası olub, yoxsa yox? 06.01.12 1.820 dəfə oxundu
68 Yataq otağına Quran qoymaq olar? 23.05.12 5.298 dəfə oxundu
69 Ali-İmran surəsinin 81-ci ayəsi 12.02.13 1.921 dəfə oxundu
70 Cəlcəlutiyyə deyilən bir vəhy nazil edilibmi? 24.12.13 1.364 dəfə oxundu
71 Quranda “Əhbar” kəliməsiylə qəsd edilənlər kimlərdir? 27.02.17 278 dəfə oxundu
72 Mələyin peyğəmbərə yuxuda gətirdiyi vəhyin Quran olmadığını demək olar? 05.07.09 3.308 dəfə oxundu
73 Şəfaət 08.04.10 3.216 dəfə oxundu
74 Nəsx və izahı 26.05.10 3.992 dəfə oxundu
75 Qurani-Kərimin xüsusiyyəti 15.03.11 9.817 dəfə oxundu
76 Quranda ümmət sözü neçə mənada işlənir? 26.04.11 2.294 dəfə oxundu
77 Qurandakı “ulu-l-əlbab” nə məna verir? 07.07.11 1.675 dəfə oxundu
78 Quran insanlara verilmiş təmiz sudur, havadır 28.02.11 2.445 dəfə oxundu
79 Quranın tarixi bir yanaşma ilə oxunmalı olduğunu demək düzgündür? 08.06.12 1.601 dəfə oxundu
80 Bəzi xəstəliklərə qarşı Quran oxunması nə dərəcədə düzgündür? 03.11.14 1.698 dəfə oxundu
81 Allah üçün qeybdən söhbət gedə bilərmi? 01.01.14 1.572 dəfə oxundu
82 Quranda “Ruhban” kəliməsi ilə qəsd edilənlər kimlərdir? 01.03.17 281 dəfə oxundu
83 Hamı Quranı oxuyub başa düşə bilər? 05.07.09 2.427 dəfə oxundu
84 Həzrəti İsa həzrəti İshaqın nəslindəndir? 05.07.09 3.300 dəfə oxundu
85 Kafir nə deməkdir? Kafir kimlərə deyilir? 02.04.10 7.094 dəfə oxundu
86 Quranda surələrin əvvəlində nəyə əsasən “əuzu-bəsmələ” yoxdur? 04.12.14 1.580 dəfə oxundu
87 Qurandakı “şaə” və “əradə” felləri “istəmək” mənasını bildirir? 18.03.11 1.763 dəfə oxundu
88 Quranın başa düşülməsində ictihadın əhəmiyyəti 13.05.11 1.759 dəfə oxundu
89 İnsanın başına bir iş gələndə şeytanın dostu olur? 07.07.11 1.812 dəfə oxundu
90 Quranda Cahiliyyədən qalma şerlər var? 20.01.12 1.754 dəfə oxundu
91 Ənam surəsinin 38-ci ayəsindəki dabbə sözünün mənası nədir? 19.06.12 2.199 dəfə oxundu
92 İbrahim surəsinin 4-cü ayəsinə sizin kimi məna verən qədim dövr alimləri olub? 26.02.13 1.777 dəfə oxundu
93 Quran 29/45-dəki “ən böyük zikr”lə nə nəzərdə tutulur? 15.01.14 2.000 dəfə oxundu
94 Bir daha peyğəmbər gəlməyəcəyinə görə Bəqərə 286-cı ayədəki “ISR” nədir? 22.03.17 714 dəfə oxundu
95 Tağutilik məfhumu nəyi bildirir? 05.07.09 2.180 dəfə oxundu
96 Nuh peyğəmbər əslində nə qədər yaşayıb? 05.07.09 5.906 dəfə oxundu
97 Bəqərə surəsi 19.04.10 5.417 dəfə oxundu
98 Quran əleyhinə danışanlarla münasibətimiz necə olmalıdır? 08.02.16 965 dəfə oxundu
99 Qurandakı dua ayələri Allahın sözü deyil? 19.03.11 2.693 dəfə oxundu
100 Peyğəmbər axırıncı ayə nazil olana qədər Quranla hökm vermədi? 13.05.11 1.779 dəfə oxundu