Bizə kiminsə eyibləri deyildikdə nə cür rəftar etməliyik?
Müsəlmanlar > Fitvalar > Müxtəlif məsələlər Tarix: 10 Nisan 2011 Tövsiyə et Çap et
Sual: Tutalım ki, bir nəfər bizə başqa bir insanın eyib və çatışmazlıqları barədə danışır. Bu halda biz müsəlman kimi nə etməliyik? Deyilənlərə inanıb araşdırmalıyıq, yoxsa yox?

Cavab: Əgər haqqında danışılan çatışmazlıq başqalarına ziyan vuracaqsa və onu düzəltməyə ehtiyac varsa, aşağıdakı Quran ayəsinə əsasən hərəkət etmək lazımdır:

“Ey iman gətirənlər! Əgər bir fasiq sizə bir xəbər gətirsə, dərhal onun doğruluğunu yoxlayın, yoxsa bilmədən bir qövmə pislik edər, sonra da etdiyinizə peşman olarsınız!”. (Hucurat, 49/6)

Əgər çatışmazlıq ancaq aid olduğu şəxsi maraqlandırırsa, yəni, başqalarına ziyan vermirsə, bu halda aşağıdakı ayəyə və hədislərə əsasən hərəkət etmək lazımdır:

“Ey iman gətirənlər! Zənn-gümandan çox çəkinin. Çünki zənnin bir qismi günahdır. Bir-birinizi güdməyin, bir-birinizin qeybətini qırmayın. Sizdən biriniz ölmüş qardaşının ətini yemək istəyərmi? Siz ki, bundan iyrənirsiniz! Elə isə Allahın əzabından qorxun ki, bu murdar işdən özünüzü qoruyasınız! Həqiqətən, Allah tövbələri qəbul edəndir, ikramı çoxdur”. (Hucurat, 49/12)

Əbu Hüreyrə rəvayətinə əsasən Muhəmməd peyğəmbər (s. a. v.) belə demişdir:

“Zəndən çəkinin. Çünki zənn (nahaq yerə ittiham) sözlərin ən yalan olanıdır. Başqalarının danışığına qulaq asmayın, eyiblərini araşdırmayın, bir-birinizə qarşı öyünüb lovğalanmayın, bir-birinizə həsəd aparmayın, kin saxlamayın, üz döndərməyin. Ey Allahın bəndələri! Allahın sizə əmr etdiyi kimi qardaş olun”.1

Abdulla ibn Məsud (r. a.) deyir ki, bir gün bir adamı onun yanına gətirdilər. Dedilər ki, bunun saqqalından içki axır. Mən onlara belə dedim:

“Bizə eyib və nöqsanları araşdırmaq qadağan olunub. Bir qüsur və ya eyib öz-özünə üzə çıxsa,o vaxt  biz lazım olan işi görərik”.2

Saytımızın materiallarından istifadə edərkən mənbə göstərilməlidir. Müsəlmanlar © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. Buxari, Nikah,45, Fəraiz, 2, Ədəb, 57-58; Müslim, Birr, 28 (2563); Əbu Davud, Ədəb, 37, 48; Muvatta, Hüsnu-l-xüluq, 15; Əhməd ibn Hənbəl, 2/287, 342, 465, 470, 482, 492, 517, 539. []
  2. Əbu Davud, Ədəb, 37. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
1.840 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Əlimdəki haram pulu ehtiyacı olan bir nəfərə verə bilərəm? 03.04.10 2.843 dəfə oxundu
2 Qonşudan icazə almamış internetə qoşulmaq olar? 21.02.11 1.933 dəfə oxundu
3 Şeyxeyn 10.04.12 2.047 dəfə oxundu
4 Zehni idarəetmə ilə cinayətə yönləndirilən insanın məsuliyyəti nədir? 28.09.16 486 dəfə oxundu
5 Peyğəmbərimiz, Astronomiya və tiblə əlaqəli ayələri necə başa düşür? 23.09.19 86 dəfə oxundu
6 Daşınmaz əmlakımızı bankomatiklərə kirayə verə bilərikmi? 14.11.15 628 dəfə oxundu
7 Camaatı dindən soyutmamaq üçün bəzi şeyləri deməsəniz, olmaz? 24.02.11 1.672 dəfə oxundu
8 Dolya verən də alan kimi günaha batır? 21.05.12 1.606 dəfə oxundu
9 Şiələr möminlərin analarına necə dil uzada bilirlər? 07.10.16 1.116 dəfə oxundu
10 Müvəffəq olmağın yolu nədən keçir? Dində bu barədə nə deyilir? 17.04.10 2.559 dəfə oxundu
11 18 min aləm söhbəti düzdür? 17.03.11 4.432 dəfə oxundu
12 Həzrət sözü nə məna daşıyır? 25.12.12 3.458 dəfə oxundu
13 İslam aləmi niyə bu gündədi? 02.01.17 926 dəfə oxundu
14 Təvəkkül etmək 26.04.10 3.198 dəfə oxundu
15 Şumer kitabələri və dinlərə münasibət məsələsi 10.05.11 2.238 dəfə oxundu
16 Başqasının başına gələn müsibətə sevinmək günahdır? 05.03.13 1.317 dəfə oxundu
17 Qızıl hesabı açdırmaq caizdirmi? 03.02.17 283 dəfə oxundu
18 Dənizdən tapılan şeyləri mənimsəmək halaldır? 02.05.10 1.613 dəfə oxundu
19 Qütblərdə apardığınız müşahidələri başqaları özlərinə götürürlər? 19.05.11 1.614 dəfə oxundu
20 Qadınlar maşın sürə bilərlər? 23.04.13 2.037 dəfə oxundu
21 Müsabiqələrdə rəqibini öldürənə cəza verilirmi? 15.02.17 333 dəfə oxundu
22 Sabi nə deməkdir? Quranda sabilik barədə məlumat var? 21.05.10 2.428 dəfə oxundu
23 İnsan ürəyindən keçirdiyi hər şeyə görə cavabdehdir? 14.09.11 1.849 dəfə oxundu
24 Biz dilənçilərə mütləq pul verməliyik? 24.04.13 1.556 dəfə oxundu
25 Sevgililər günü və buna bənzər günləri qeyd etmək olarmı? 17.03.17 558 dəfə oxundu
26 İnsan ağlına gələn və ürəyindən keçən pis şeylərə görə cavabdeh olacaq? 03.03.10 3.275 dəfə oxundu
27 Dində çatla məşğul olmağa necə baxılır? 25.05.10 1.935 dəfə oxundu
28 Quran yüklənən mobil telefonu cibdə daşımaq günahdır? 24.01.12 2.789 dəfə oxundu
29 Hikmət və təqvanın arasında nə cür bir münasibət var? 05.05.13 1.085 dəfə oxundu
30 Bilə-bilə günah işləməkdə inad edən dindən çıxarmı? 27.03.17 555 dəfə oxundu
31 İnsanlar sadəcə olaraq öz gücləri çatan şeyləri yerinə yetirməlidirlər? 04.08.09 1.540 dəfə oxundu
32 Kişilərin saqqal saxlamaması günahdır? 22.02.16 1.221 dəfə oxundu
33 Allah yazısı olan medalyonla ayaqyoluna girmək olar? 24.01.12 2.042 dəfə oxundu
34 Hubbi lillah və buğzu lillah nə deməkdir? 23.05.13 1.213 dəfə oxundu
35 Ələ keçirilən qatillərin və teroristlərin döyülməsi doğrudur? 24.04.17 272 dəfə oxundu
36 Mən boynuma üstündə xaç işarəsi olan medalyon taxa bilərəm? 04.08.09 2.889 dəfə oxundu
37 Şeytan həmişə oyaq və fəal olur? 04.06.10 2.414 dəfə oxundu
38 Səhabələrin haqqında “radıyəllahu anh” deməyin hökmü 26.01.12 1.539 dəfə oxundu
39 Nasiruddin əl-Albani mötəbər bir hədis alimidir? 27.05.13 1.415 dəfə oxundu
40 Hiləyi-Şəriyyənin hökmü nədir? 28.06.17 253 dəfə oxundu
41 Uşaqları böyüklərin yanında öpüb oynatmaq böyüklərə qarşı hörmətsizlikdir? 07.08.09 2.059 dəfə oxundu
42 Vicdan nə deməkdir? 26.06.10 48.010 dəfə oxundu
43 İslama əsasən surroqat analıq 03.02.12 1.869 dəfə oxundu
44 “Allah heç kəsə gücünün çatmadığı yükü yükləməz” nə deməkdir? 28.05.13 1.472 dəfə oxundu
45 Zina Yusif əleyhissəlama xoş görülmüşdü? 04.09.17 505 dəfə oxundu
46 Xristian dünyasının dünya iqtisadiyyatına hansısa bir xidməti olub? 18.12.09 3.055 dəfə oxundu
47 Tez-tez and içmək nə dərəcədə doğrudur? 07.12.15 1.188 dəfə oxundu
48 Dini məsələlərdə bir alimə tabe olmaq səhvdir? 09.02.12 2.158 dəfə oxundu
49 İmtahanda Qurana zidd olan bəndi seçmək olar? 19.08.13 1.404 dəfə oxundu
50 Qul haqqı bağışlanırmı? 18.09.17 596 dəfə oxundu
51 İnsan nə isə yarada bilər? 28.12.09 2.370 dəfə oxundu
52 Qan qardaşlığı və hökmü 01.12.10 3.090 dəfə oxundu
53 Dinimizi təhqir edən vebsaytlara hücum etməyimiz düzdür? 15.02.12 1.355 dəfə oxundu
54 Uğurlu-uğursuz canlılar və əşyalar ola bilərmi? 20.08.13 2.152 dəfə oxundu
55 Məcaz nədir? Quranda məcaz varmı? 03.11.17 286 dəfə oxundu
56 Donuz tükündən düzəldilən fırçaları işlətmək olar? 26.01.10 1.775 dəfə oxundu
57 Müsəlmanın müsəlmanla zarafatı 01.12.10 1.960 dəfə oxundu
58 Cudi dağı 22.02.12 1.577 dəfə oxundu
59 Gizli şahidlik barədə nə fikirləşirsiniz? 15.09.14 1.423 dəfə oxundu
60 Quranda birinci qat səma ilə qəsd edilən yer haradır? 02.03.18 173 dəfə oxundu
61 Bizə kiminsə eyibləri deyildikdə nə cür rəftar etməliyik? 10.04.11 1.840 dəfə oxundu
62 Övlad itirmək və ağlamaq 24.12.10 9.121 dəfə oxundu
63 Şəriət 01.03.12 2.419 dəfə oxundu
64 Planlarımız alınmırsa, nə etməliyik? 15.12.13 1.779 dəfə oxundu
65 Bir müəllimin ən mühüm xüsusiyyəti nə olmalıdır? 07.05.18 258 dəfə oxundu
66 Səid Nursinin kitablarının dövlət tərəfindən nəşr edilməsi doğrudurmu? 03.04.14 1.315 dəfə oxundu
67 Şeytanın aldada bilmədiyi Adəmi Həvva aldatdı? 29.05.13 1.682 dəfə oxundu
68 Həzrət və həzrətləri nə deməkdir? 10.03.12 1.901 dəfə oxundu
69 Millət vəkillərinin “məclis”i ilə “şura”arasındakı fərq nədir? 07.09.15 732 dəfə oxundu
70 Dəlilər və psixoloji xəstələr axirətdə diriləcəklərmi? 09.07.18 265 dəfə oxundu
71 Bir kişi bir qadına özəl dərs keçə bilər? 25.05.14 2.104 dəfə oxundu
72 Siz hansı məzhəbə qulluq edirsiniz? 09.02.11 2.686 dəfə oxundu
73 İrəm 10.04.12 1.900 dəfə oxundu
74 Müsəlmanlar nə üçün qeyri-müsəlmanlardan daha pis vəziyyətdədir? 27.07.15 1.004 dəfə oxundu
75 Nəsx nə deməkdir, Quranda nəsx varmı? 10.06.19 133 dəfə oxundu