Qurandakı “şaə” və “əradə” felləri “istəmək” mənasını bildirir?
Müsəlmanlar > Fitvalar > Quran Tarix: 18 Mart 2011 Tövsiyə et Çap et
Sual: “Şaə” felini Allah haqqında istifadə etdiyimiz vaxt “əmr vermək, qayda-qanun qoymaq” mənalarında işlədirik. Bəs bəndələr haqqında necə? Bu vaxt “istəmək, diləmək” mənasında işlətmək olar? Xahiş edirəm, bu məsələni Zumər surəsinin 34-cü və 74-cü ayələrinə əsasən izah edin.

Cavab: Ərəb dilində “şaə (شَاء)” felinin əsl mənası “şey etdi” deməkdir. Şey etmək bir şeyi formalaşdırmaq, yəni, təkvin deməkdir. Allahın bir şeyi təkvin etməsi ilə insanı təkvin etməyi bir-birindən fərqlənir. Allah təkvin etməyə qərar verdiyi bir şey üçün sadəcə olaraq: “Ol!”, – deyir, həmin şey olmağa başlayır. İnsanın isə belə bir gücü yoxdur. O bir şeyi ancaq və ancaq Allahın qoyduğu qayda-qanunların çərçivəsində formalaşdıra bilər. Buna görə də Allah Təala belə buyurur:

“Heç bir şey barədə: “Sabah bunu edəcəyəm”, – demə. Əgər: “Allah şərtlərini yaratsa”, – desən, başqa”. (Kəhf, 18/23-24)

İnsanın bir şeyi təşkil edib formalaşdırmağı lazımi cidd-cəhdləri göstərməyindən asılıdır. Bütün insan əməlləri belədir. Allah buyurur:

“İnsanın özünə məxsus bir şeyi yoxdur. Səy göstərdiyi başqa”. (Nəcm, 53/39)

Bu o deməkdir ki, əgər insanın öz səyi yoxdursa, özünün hesab olunan işi də yoxdur. Axirətdə isə vəziyyət başqa cürdür; orada istədiyi hər şeyi hazır tapacağına görə görməli olduğu yeganə iş seçim etməkdir. Buna görə də axirətlə əlaqədar “şaə” felinə “bəyəndi, üstünlük verdi, seçdi” mənası uyğun gəlir. Bu halda soruşduğunuz ayələrin mənası belə olur:

“Bəyəndikləri hər şey Rəbblərinin dərgahında onlar üçündür. Budur, yaxşılıq edənlərin əvəzi budur!”. (Zumər, 34/34)

“Deyirlər ki, verdiyi sözü yerinə yetirən və bizə Cənnət torpağını verən Allah etdiyi hər şeyi gözəl edir. Onun harasını bəyənsək, ora yerləşirik. Çalışanların əvəzi necə gözəldir!”. (Zumər, 39/74)

Bu məsələ ilə əlaqədar olaraq aşağıdakı yazını da oxuyun:

http://www.muselmanlar.com/dusunce-sahesi/471.html

Saytımızın materiallarından istifadə edərkən mənbə göstərilməlidir. Müsəlmanlar © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
1.588 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Mülayim İslam, yoxsa radikal? 05.07.09 1.886 dəfə oxundu
2 Şübhənin imana nəzərən əhəmiyyəti nədən ibarətdir? 27.06.10 2.444 dəfə oxundu
3 Fatihə surəsinin Rus dilinə tərcüməsi necə olmalıdır? 22.04.10 3.292 dəfə oxundu
4 Ələq surəsindəki: “Oxu!” – buyuruğu ilə nə nəzərdə tutulur? 26.01.11 1.620 dəfə oxundu
5 Vaqiə surəsini oxuyan varlı olur? 27.03.11 3.264 dəfə oxundu
6 Bəqərə surəsinin axırıncı 2 ayəsi vasitəsiz vəhy edilib? 05.11.14 1.616 dəfə oxundu
7 Zuxruf surəsinin 61-ci ayəsində İsa nəzərdə tutulur? 03.08.11 1.965 dəfə oxundu
8 Namaz və dualarda Qurandakı “de!” sözünü işlətməsək, olar? 14.02.12 1.633 dəfə oxundu
9 Nas surəsi 29.07.12 4.409 dəfə oxundu
10 Nə cür sübuta yetirmək olar ki, Quranın Allahın kitabıdir? 16.04.13 1.539 dəfə oxundu
11 Qadın Quran oxuduqda başını mütləq bağlamalıdır? 23.01.15 1.327 dəfə oxundu
12 Bəqərə surəsinin 256-cı ayəsi 05.07.09 2.800 dəfə oxundu
13 Kifayət qədər biliyə yiyələnmədən Quran məalı oxumaq doğrudurmu? 30.04.14 1.136 dəfə oxundu
14 Bəqərə surəsinin 93-cü ayəsi 25.04.10 2.125 dəfə oxundu
15 Hansı zikr kıtabını oxumaq lazımdır? 06.07.10 3.170 dəfə oxundu
16 Quranda nənə və nəvənin evlənməyi ilə əlaqədar bir hökm yoxdur? 29.11.14 1.822 dəfə oxundu
17 “Mən müsəlmanların birincisiyəm”, – ayəsini necə başa düşmək lazımdır? 22.05.11 1.640 dəfə oxundu
18 Ənfal surəsi 48-ci ayəyə əsasən şeytanın gördüyü şey nədir? 19.09.11 1.705 dəfə oxundu
19 “Mallarınızı səfehlərə verməyin” ayəsi ilə kimlər nəzərdə tutulur? 27.02.12 1.640 dəfə oxundu
20 İman gətirənlərin ruhla gücləndirilməsi 30.07.12 1.684 dəfə oxundu
21 “İnsanın yaradılışından əvvəl çox zaman keçdi” ayəsini necə başa düşməliyik? 02.05.13 1.356 dəfə oxundu
22 Quranı hər müsəlman başa düşüb hökmlərini tətbiq edə bilər? 27.01.15 887 dəfə oxundu
23 Günahların Allah tərəfindən bağışlanması 05.07.09 10.912 dəfə oxundu
24 Allah bəzi insanların kafir kimi ölməyini istəyir? 23.12.11 2.274 dəfə oxundu
25 Bəqərə surəsinin 62-ci ayəsi 26.04.10 2.583 dəfə oxundu
26 Quranda hər şey yazılıb? 15.01.10 3.380 dəfə oxundu
27 Yığıncaqların axırında Əsr surəsini oxumaq vacibdir? 04.04.11 1.703 dəfə oxundu
28 Ərəb dilini bilməyənlər Quranı nə cür dərk edə bilərlər? 25.05.11 1.750 dəfə oxundu
29 Ənam 143-144-cü ayələrdə qeyd edilən heyvanlar 8 cütdür, yoxsa 8 tay? 28.09.11 1.477 dəfə oxundu
30 İnsanların dərin mənalı sözlərini hikmət adlandırmaq olar? 27.02.12 1.926 dəfə oxundu
31 Quranı başa düşərək oxumaq 05.08.12 18.629 dəfə oxundu
32 Hazırkı dövrdə Quran və hafizlik nə cür tədris olunmalıdır? 20.05.13 1.303 dəfə oxundu
33 Quranda qeyd edilən “aləm” sözü nə məna daşıyır? 28.01.15 914 dəfə oxundu
34 Quranı xətm etməklə əlaqədar ayə və ya hədis var? 03.06.14 1.437 dəfə oxundu
35 “Allahdan gəldik, Allaha qayıdacağıq” ayəsini necə başa düşmək lazımdır? 12.12.09 2.215 dəfə oxundu
36 Quranı başa düşmək 26.04.10 2.603 dəfə oxundu
37 Əraf surəsinin 109-110-cu ayələri ilə Şuəranın 34-35-ci ayələrində bir ziddiyyət var? 04.02.11 2.036 dəfə oxundu
38 Quran oxuduqda əuzu-bəsmələ deməyin hökmü nədir? 02.04.11 3.635 dəfə oxundu
39 Qiraət və tilavətin bir-birindən nə fərqi var? 08.06.11 1.867 dəfə oxundu
40 Quranın ecazı 21.11.11 8.950 dəfə oxundu
41 Bəqərə surəsinin 208-ci ayəsindəki İslam sözü sülh deməkdir? 29.02.12 1.443 dəfə oxundu
42 Allahın zahir və batin olmağı nə deməkdir? 04.11.12 1.702 dəfə oxundu
43 Rəsulullahın Quranı təbyin etməyi onu izah mənasına gəlirmi? 03.07.13 1.283 dəfə oxundu
44 Quranı tarixsəl bir kitab olaraq görmənin nə ziyanı var? 01.12.15 568 dəfə oxundu
45 Qurana qulaq asmaq və səcdə ayəsi 05.07.09 2.707 dəfə oxundu
46 Radio və televizordan Qurana qulaq asmaq onu xətm etmək hesab edilir? 29.12.09 2.814 dəfə oxundu
47 Həmd, şükür, təşəkkür və mədh etmək nə deməkdir? 27.04.10 2.746 dəfə oxundu
48 Allah yeri əvvəl yaradıb, yoxsa göyü? 07.02.11 2.608 dəfə oxundu
49 Quranda hal-hazırda tətbiq oluna bilməyən hökmlər var? 10.04.11 1.491 dəfə oxundu
50 Fatihə surəsi neçə ayədir? Bismillah bu surənin 1-ci ayəsidir? 08.06.11 3.369 dəfə oxundu
51 Quranı beldən aşağıda tutmaq olar? 26.12.11 1.701 dəfə oxundu
52 Amənərrəsulu 03.03.12 1.646 dəfə oxundu
53 Duha surəsinin 3-cü ayəsi təkcə peyğəmbərə müraciət edir? 21.11.12 1.577 dəfə oxundu
54 Yaxşıca başa düşdüyümüz Quran ayələrini tanış-bilişə çatdırmalıyıq? 05.07.13 1.210 dəfə oxundu
55 Quranı öyrənmənin üsulu 16.12.15 3.829 dəfə oxundu
56 Quranı qaydalara əsasən oxumaq 05.07.09 7.446 dəfə oxundu
57 Ərafın 54-cü ayəsinə əsasən gecə qabaq gəlir, yoxsa gündüz? 25.03.11 1.819 dəfə oxundu
58 Peyğəmbər Qurani-Kərimi necə təbliğ və şərh edib? 28.04.10 1.826 dəfə oxundu
59 Nəcva sədəqəsi məsələsi indi də qüvvədədir? 28.02.11 1.554 dəfə oxundu
60 Quran Azərbaycanca oxunmalıdır, yoxsa Ərəbcə? 12.04.11 3.483 dəfə oxundu
61 Quranı musiqi kimi gözəl oxumağın bir eybi var? 13.06.11 2.032 dəfə oxundu
62 Zorla Quran oxutmaq olar? 26.12.11 1.529 dəfə oxundu
63 Vərəsəyə dair hökmlər nəyə görə müxtəlif ayələrdə verilib? 12.03.12 1.490 dəfə oxundu
64 Qurandakı “Allahın əli” kimi ifadələri necə başa düşməliyik? 17.01.13 1.984 dəfə oxundu
65 Bəqərənin 261-ci ayəsindəki “mən yəşau” birləşməsi nə cür başa düşülməlidir? 26.10.13 1.242 dəfə oxundu
66 Rəsulullaha verilən hikmət, Quranı izah etmək səlahiyyətidirmi? 05.12.16 683 dəfə oxundu
67 “İnsanları və cinləri ancaq Mənə ibadət etsinlər deyə yaratdım” ayəsi nə deməkdir? 05.07.09 2.594 dəfə oxundu
68 “Quran kifayət deyil!”- deyənlər kafir olurlamı? 23.05.16 949 dəfə oxundu
69 Ali-İmran surəsinin 86-cı ayəsi kəlimeyi-şəhadətin sübutudur? 03.05.14 1.319 dəfə oxundu
70 Qurandakı əshabul-yəmin və əshabuş-şimal ifadələri nə deməkdir? 05.03.11 1.442 dəfə oxundu
71 Qərb alimlərinin Quranın təhrif edildiyinə dair iddiaları düzdür? 16.04.11 1.914 dəfə oxundu
72 “Ancaq Səndən kömək istəyirik” ayəsinin izahı 26.06.11 1.679 dəfə oxundu
73 “Allah və peyğəmbərin qabağına keçməyin” ayəsi nə məna verir? 29.12.11 2.041 dəfə oxundu
74 Quranı satmaq düzgündür? 13.03.12 1.972 dəfə oxundu
75 Ali-İmran surəsinin 103-104-cü ayələri 13.01.13 1.529 dəfə oxundu
76 Zaman nədir? 11.11.13 1.778 dəfə oxundu
77 Təfsirlərə baxmadan Quranı başa düşmək mümkündürmü? 23.11.16 310 dəfə oxundu
78 Quranın hamı tərəfindən başa düşülməsi 05.07.09 1.850 dəfə oxundu
79 Qadın Quran oxuduğu vaxt başını örtməlidir? 13.03.10 4.480 dəfə oxundu
80 Quranda şirklə əlaqədar hansı ayələr var? 05.05.10 2.313 dəfə oxundu
81 Firon niyə iman gətirmədi? 10.03.11 1.947 dəfə oxundu
82 Sad surəsinin 29-cu ayəsini niyə belə tərcümə etmisiniz? 20.04.11 1.784 dəfə oxundu
83 Ancaq Allahdan kömək diləmək nə məna verir? 26.06.11 1.943 dəfə oxundu
84 Hucurat surəsinin 7-ci ayəsini necə başa düşmək lazımdır? 02.01.12 1.582 dəfə oxundu
85 Şagirdlər Quran dərsində mütləq dəstəmazlı olmalıdırlar? 04.04.12 1.903 dəfə oxundu
86 Həzrəti İbrahimə nə üçün tapşırıldı ki, kəsəcəyi quşları özünə isinişdirsin? 23.01.13 1.351 dəfə oxundu
87 Peyğəmbərimiz Qiyamət günü qədim ümmətlərə də şahidlik edəcək? 23.05.14 1.389 dəfə oxundu
88 Quran dəstəmazsız oxuna ya da əllə tutula bilərmi? 04.01.17 530 dəfə oxundu
89 Quranın zikr olması 05.07.09 2.996 dəfə oxundu
90 Quranı nüzul cərgəsinə əsasən başa düşməyə çalışmaq düzdür? 20.09.14 1.269 dəfə oxundu
91 İblisin haqq yoldan azmağı 12.05.09 2.349 dəfə oxundu
92 İbrahim peyğəmbərin sınağa çəkildiyi kəlmələr nədir? 11.03.11 3.834 dəfə oxundu
93 Günahkarlar Qiyamət günü kor vəziyyətdə həşr olunacaqlar? 18.04.11 1.953 dəfə oxundu
94 Qurana əsasən cansız varlıqların da öz dilləri var? 04.07.11 2.041 dəfə oxundu
95 Zina cəzasının qeyd edildiyi ayələrdəki əzab axirətdəki əzabdır? 04.01.12 3.232 dəfə oxundu
96 Əshabi-qəryə 10.04.12 1.405 dəfə oxundu
97 İbrahim peyğəmbər quşları dağa diri buraxıb, yoxsa ölü? 24.01.13 1.576 dəfə oxundu
98 Quranda cəmi neçə ayə var? 12.12.13 2.604 dəfə oxundu
99 Sünnətullah nədir? Fıtratullahla arasındakı fərqi izah edə bilərsiniz? 03.03.17 140 dəfə oxundu
100 Bismillahi-r-Rəhmani-r-Rəhim ifadəsi 05.07.09 4.005 dəfə oxundu