“Ev tikmək üçün xərclənən pulda xeyir yoxdur” hədisi səhihdir?
Müsəlmanlar > Fitvalar > Hədis Tarix: 23 Ocak 2011 Tövsiyə et Çap et
Sual: Deyilənə görə Muhəmməd peyğəmbərin belə bir sözü var: “Dolanışıq üçün xərclənən hər bir şey Allah yolunda sərf olunmuş kimidir. Lakin ev tikmək üçün xərclənən belə deyil. Bunda heç bir xeyir yoxdur.” Belə bir hədis həqiqətən də, var? Əgər varsa, onu necə başa düşmək lazımdır?

Cavab: Ənəs ibn Malikdən (r. a.) rəvayət olunur ki, Muhəmməd peyğəmbər (s. a. v.) belə demişdir:

“Bütün xərclənən şeylər Allah yolunda sərf edilmiş kimi qəbul olunur. Yəni, insan buna görə savab qazanır. Ancaq bina və tikinti üçün xərclənən şeylərdə bir xeyir yoxdur.”1

Tirmizi bir hədis alimi kimi kitabında qeyd etdiyi bu hədisin qərib2 olduğunu bildirib. Yəni, bu hədis bu halda zəifdir. Bununla yanaşı, bu hədisə oxşayan amma səhih (düzgün) olmayan bir hədis də Buxarinin hədis külliyatında qeyd olunub. Orada belə deyilir:

(Qeys ibn Ebu Hazim belə dedi): Biz xəstə yoluxmaq üçün Həbbabın (İbnu-l-Ərət) yanına getdik. Həbbab öz qarnını 7 yerdən dağlamışdı. Bizə belə dedi:

“Bizdən əvvəl yaşayan və (peyğəmbər dövründə ölüb) gedən elə dostlarımız var idi ki, dünya onların (axirətdəki xoşbəxtliklərindən) heç bir şeyi azaltmamışdı. (Çünki onlar dünyada yoxsulluq içində yaşadılar. Bizə gəldikdə, biz (fəthlərə görə) o qədər dünya malı qazandıq ki, indi onu torpaqdan (qəsrlər tikməkdən) başqa sərf etməyə bir yer tapa bilmirik. Əgər peyğəmbər bizə ölümü istəməyi qadağan etməsəydi, şübhəsiz ki, mən (xəstəliyin verdiyi əziyyətin ucbatından) ölümü arzulayardım!”

Qeys sözlərinə belə davam etdi: Biz bir müddətdən sonra yenə Həbbaba baş çəkməyə getdik. O özü üçün bir divar tikirdi. Bizə belə dedi:

“Müsəlmana infaq və xərclədiyi hər bir şeyə görə savab yazılır. Amma bu torpağa sərf etdiyi mal-mülk barədə savab verilmir.”3

Bu hədisi şərh edən İslam alimləri insanın tikdiyi və ya tikdirdiyi vaxt savaba nail olmadığı tikinti barədə belə deyirlər:

Burada insanın ehtiyacından artıq olan bina (ev, imarət və sairə) nəzərdə tutlur.4

Deməli, insanın ehtiyacı olan ev tikildiyi vaxt xərclənən pul da infaqa daxildir və insana savab qazandırır.

  1. Tirmizi, Sifatu-l-Qiyamət (Qiyamətin xüsusiyyətləri), 40. []
  2. Sənədinin bir və ya bir neçə mərhələsində rəvayət edənlərin sayı 1-ə qədər azalan hədis. []
  3. Buxari, Mərda, 19. []
  4. Geniş məlumat üçün baxın: İbn Həcər, fəthu-l-bari, 21-ci cild, s. 243, 5672 nömrəli hədisin izahı; Əl-Ayni, umdətu-l-qari, 17-ci cild, s. 359. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
2.128 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Muhəmməd peyğəmbərin neçə hədisi var? 29.10.11 2.699 dəfə oxundu
2 Əsrlə şam arasında yatmaq təhlükəlidir? 24.01.11 5.844 dəfə oxundu
3 Xəlifə Ömər yağış duasında həzrəti Abbasla təvəssül edib? 07.10.11 1.937 dəfə oxundu
4 “Üç işdən ötrü Ərəbləri sevin” deyə bir hədis var? 10.12.12 1.508 dəfə oxundu
5 Hədislərin hikmət olduğunun dəlili nədir? 16.07.18 121 dəfə oxundu
6 Peyğəmbərlərin hamısı çobanlıq ediblər? 17.03.10 2.543 dəfə oxundu
7 Əl-Buxarinin özü tərəfindən yazılan orijinal nüsxə indiyədək durur? 10.02.11 4.297 dəfə oxundu
8 Cəbrayılın 10 dəfə də yer üzünə enəcəyini deyən hədis var? 12.01.12 2.088 dəfə oxundu
9 “Alimlər peyğəmbərlərin varisləridir” hədisi səhihdir? 31.01.13 1.705 dəfə oxundu
10 Qüdsi hədislərə baxışımız necə olmalıdır? 05.08.19 105 dəfə oxundu
11 Peyğəmbəri hamıdan çox sevmək lazım olduğuna dair bir hədis var? 25.03.10 2.006 dəfə oxundu
12 Şəvval orucu 29.06.09 3.697 dəfə oxundu
13 Quran və hədis proqramı olan aparatla ayaqyoluna girmək olar? 24.01.12 2.060 dəfə oxundu
14 İnsanlar nəyə görə hədis uydurublar? 13.03.13 1.337 dəfə oxundu
15 Hədislərə əsasən insanların ən xeyirlisi kimdir? 06.04.10 1.711 dəfə oxundu
16 Çörək yedikdə arada dua etmək peyğəmbərin sünnəsidir? 20.02.11 2.162 dəfə oxundu
17 “«Hədisi burax, Qurana bax»” deyənlər olacaq.” Bu mötəbər bir hədisdir? 14.02.12 1.647 dəfə oxundu
18 Mövzu hədislərlə bağlı mənbələr hansılardır? 17.03.13 1.192 dəfə oxundu
19 Sələbə əhvalatı həqiqətən də olub, yoxsa əfsanədir? 03.05.10 1.665 dəfə oxundu
20 Əşəreyi-mübəşşərə hədisini necə başa düşmək lazımdır? 22.02.11 1.486 dəfə oxundu
21 İnsanların dərin mənalı sözlərini hikmət adlandırmaq olar? 27.02.12 2.223 dəfə oxundu
22 “Mən gözəl əxlaqı tamamlamaq üçün göndərilmişəm” hədisi mötəbərdir? 11.04.13 1.557 dəfə oxundu
23 Sədəqə vermək ömrü uzadır? 03.05.10 2.451 dəfə oxundu
24 “Qiyamət günü Cənnətə 1-ci daxil olan mən olacağam” hədisi səhihdir? 06.08.14 1.101 dəfə oxundu
25 “Zöhrün ilk 4 müstəhəbini qılmayan şəfaətimə nail olmaz” hədisi mötəbərdir? 06.03.12 2.141 dəfə oxundu
26 Hədislər etiqadi məsələlərdə dəlil ola bilər? 18.04.13 1.361 dəfə oxundu
27 Lovğaya qarşı lovğalıq etmək lazımdır? 20.06.11 2.991 dəfə oxundu
28 Əbu Hənifənin fikrincə Kütubi-sittədə Qurana zidd hədis var? 06.03.11 2.865 dəfə oxundu
29 “Ümmətimin ömrü 1500 ili keçməyəcək” hədisi mötəbərdir? 07.03.12 1.695 dəfə oxundu
30 Qüdsi hədislər də hikmət məfhumuna daxildir? 19.04.13 1.239 dəfə oxundu
31 Dara düşdüyümüz vaxt qəbirlərdən kömək diləməklə əlaqədar bir hədis var? 10.03.10 3.199 dəfə oxundu
32 “Namaz möminin meracıdır” sözü hədisdir? 11.07.10 2.310 dəfə oxundu
33 Deyilənə görə hər əsrə bir alim gəlir. Bu düzdür? 08.03.11 1.463 dəfə oxundu
34 “1 saatlıq təfəkkür 1 illik əlavə ibadətdən yaxşıdır” hədisi var? 30.03.12 1.438 dəfə oxundu
35 Zəif hədislə əməl etmək olarmı? 11.05.13 1.353 dəfə oxundu
36 Zəmanənin imamına beyət etmək 03.03.10 2.956 dəfə oxundu
37 “Vətən sevgisi imandandır” sözü hədisdir? 01.11.14 1.443 dəfə oxundu
38 Hədislər olmasa, Quranı başa düşmək olmaz? 13.03.11 2.463 dəfə oxundu
39 Əcluninin “Kəşfu-l-xəfa” əsəri mötəbər bir mənbədir? 09.05.12 1.248 dəfə oxundu
40 “Müflis mömin” hədisinin bəndə haqq-hüququ baxımından izahı 22.05.13 1.435 dəfə oxundu
41 Peyğəmbər məscidində 40 vaxt namaz qılmaq 03.04.11 2.168 dəfə oxundu
42 “Atıcılığı öyrəndikdən sonra buraxan bizdən deyil” sözü hədisdir? 29.11.10 2.014 dəfə oxundu
43 Məscidə getməyənlərin evi yandırılmalıdır? 15.03.11 2.836 dəfə oxundu
44 Ən-Nəsai mötəbər bir hədis alimidir? 10.05.12 1.187 dəfə oxundu
45 Nasiruddin əl-Albani mötəbər bir hədis alimidir? 27.05.13 1.415 dəfə oxundu
46 Rəvayətlərə əsasən Rəsulullahı nümunə götürmək mümkündür? 12.08.14 1.028 dəfə oxundu
47 “Mən 2 qurbanlığın oğluyam” kəlamı hədisdir? 20.11.10 1.724 dəfə oxundu
48 “Cənnət anaların ayaqlarının altındadır” mövzu hədisdir? 31.03.11 2.433 dəfə oxundu
49 “2 günü eyni olan aldanıb” sözü hədisdir? 11.05.12 1.531 dəfə oxundu
50 İxlas surəsini 11 dəfə oxuyub ölünün ruhuna tapşırmaqla əlaqədar bir hədis var? 04.06.13 1.617 dəfə oxundu
51 “Ümmətimin alimləri İsrail oğullarının peyğəmbərləri kimidirlər” hədisi səhihdir? 28.07.09 1.864 dəfə oxundu
52 Toy gecəsi bəy gəlinin ayağını yumalıdır? 20.11.10 7.674 dəfə oxundu
53 Axır zəmanədə az ibadət edən xilas olacaq? 05.04.11 1.491 dəfə oxundu
54 Peyğəmbər deyib ki, rəhmətliklərinizə Yasin oxuyun? 14.05.12 15.409 dəfə oxundu
55 Biz dini məsələlərdə kimə tabe olmalıyıq? 23.12.13 1.213 dəfə oxundu
56 Muhəmməd peyğəmbər Cənnətdə Məryəm ana ilə evlənəcək? 25.02.10 4.591 dəfə oxundu
57 Alimliyin meyarı çoxlu hədis bilməkdir? 15.05.14 962 dəfə oxundu
58 “Yerə göyə sığmaram, mömin bəndəmin qəlbinə sığaram” sözü hədisdir? 16.06.11 1.512 dəfə oxundu
59 Qeyri-müsəlman ölkədə faiz almaqla əlaqədar hədis var? 21.05.12 1.401 dəfə oxundu
60 Çəlik istifadə etmək sünnədir? 27.01.14 1.236 dəfə oxundu
61 Dünya möminlərə zindan, kafirlərə də cənnətdir? 17.05.11 1.717 dəfə oxundu
62 İnsanın ev, paltar, çörək və sudan başqa bir şeyə haqqı var? 22.01.11 1.683 dəfə oxundu
63 Ölüyə Quran tapşırmaqla əlaqədar hədislər səhihdir? 01.07.11 2.095 dəfə oxundu
64 Allah xoşlamadığı idarəçilərə yaltaq köməkçilər verir? 06.06.12 1.710 dəfə oxundu
65 Bir hədisin səhih sayılma meyarı nədir? 13.04.17 444 dəfə oxundu
66 Quranda nənə və nəvənin evlənməyi ilə əlaqədar bir hökm yoxdur? 29.11.14 2.305 dəfə oxundu
67 “Ev tikmək üçün xərclənən pulda xeyir yoxdur” hədisi səhihdir? 23.01.11 2.128 dəfə oxundu
68 “Möminin başından dərd-bəla kəm olmaz” kimi bir hədis var? 11.07.11 1.532 dəfə oxundu
69 “Alimin yuxusu cahilin ibadətindən xeyirlidir” hədisi mötəbərdir? 21.07.12 1.603 dəfə oxundu
70 Bir məsələ Quranda keçirsə, əlavə olaraq hədisə baxılarmı? 02.01.18 102 dəfə oxundu
71 “Ən yaxşı müsəlman xanımı ilə yaxşı dolanandır”. Bu hədis necə izah edilir? 16.02.10 1.766 dəfə oxundu
72 Üzüqoylu yatmaq 19.06.10 9.992 dəfə oxundu
73 “Məni sevən bəlaya düçar olar” formasında bir hədis var? 06.09.11 1.628 dəfə oxundu
74 “Sünnəmi əhya edənə yüz şəhid savabı var” hədisi mötəbərdir? 10.12.12 1.260 dəfə oxundu
75 Səhih sünnə nədir? Sünnə dinin ikinci mənbəyidirmi? 11.05.18 322 dəfə oxundu