Həmd, şükür, təşəkkür və mədh etmək nə deməkdir?
Müsəlmanlar > Fitvalar > Quran Tarix: 27 Nisan 2010 Tövsiyə et Çap et
Sual: Həmd etmək, şükür etmək və əl-həmdu ifadələrinin mənası nədir? Bunlar Quranda işlədilib?

Cavab: Həmd bir şəxsi gördüyü yaxşı işlərə görə öyməkdir. Buna mədh etmək də deyilir. O şəxs bu yaxşı işi sizin üçün gördüyünə görə onu öymək şükr adlanır. Dilimizdə buna təşəkkür etmək deyilir. İnsanın özünün müdaxiləsi olmadan malik olduğu şeylərə görə öyülməsi isə nə həmddir, nə də şükr; buna sadəcə olaraq mədh etmək deyilir. Həmd şükrdən, mədh isə hər ikisindən daha əhatəli və genişdir.

Bir şəxsin sizə qarşı səxavətli olduğunu ifadə etmək həm həmd, həm şükr, həm də mədhdir. «O səxavətlidir» demək eyni zamanda həmd və mədhdir; lakin şükr deyildir. «O şəxs ucaboylu və ağıllıdır» demək isə sadəcə olaraq mədhdir. Çünki uzun boyu və ağlı öz səyləri nəticəsində qazanmayıb. Bütün bunlar aşağıda göstərildiyi kimi iç-içə təşəkkür və tərif halqalarıdır.

Hər şükr həm həmd, həm də mədhdir. Hər həmd mədhdir; amma şükr deyil və hər mədh eyni zamanda həmd və şükr olmaya bilər.1

Əl-həmdu kəlməsinin başındakı əl artiklı bu sözə növ mənası verir. «Əl-həmdu lillah» ifadəsi bütün həmdlərin Allaha aid olduğunu bildirir. Çünki Allahın gördüyü hər iş düzgün və tutarlıdır. Bundan əlavə, hər bir yaxşı rəftar onun verdiyi nemətlərlə başa gəlir. «Allah neylərsə, gözəl eylər» ifadəsi bütün bu mənaları geniş şəkildə əhatə edir.

Materiallardan istifadə zamanı mənbə göstərilməlidir. MÜSƏLMANLAR © 2004 Bütün hüquqları qorunur.

  1. Rağib Əl-İsfahaninin Müfrədat lüğəti, Səfvan Adnan Davudinin təhqiqi ilə, Dəməşq və Beyrut, 1412/1992. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
3.650 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Tağutilik məfhumu nəyi bildirir? 05.07.09 2.180 dəfə oxundu
2 Nuh peyğəmbər əslində nə qədər yaşayıb? 05.07.09 5.906 dəfə oxundu
3 Bəqərə surəsi 19.04.10 5.422 dəfə oxundu
4 Quran əleyhinə danışanlarla münasibətimiz necə olmalıdır? 08.02.16 965 dəfə oxundu
5 Qurandakı dua ayələri Allahın sözü deyil? 19.03.11 2.693 dəfə oxundu
6 Peyğəmbər axırıncı ayə nazil olana qədər Quranla hökm vermədi? 13.05.11 1.779 dəfə oxundu
7 Naziat surəsinin 29-cu ayəsindəki gün nə deməkdir? 08.07.11 1.673 dəfə oxundu
8 Quran yüklənən mobil telefonu cibdə daşımaq günahdır? 24.01.12 2.789 dəfə oxundu
9 Allah Özü barədə nə üçün: “Biz” deyir? 03.07.12 2.957 dəfə oxundu
10 Ali-İmran surəsi 45-ci ayəni qəza-qədər baxımından necə başa düşmək lazımdır? 09.03.13 2.147 dəfə oxundu
11 Bu zəmanədə Qurana nə cür xidmət etmək olar? 06.02.14 1.878 dəfə oxundu
12 Əli İzzətbekoviçdən İslam dünyasının Xülasəsi 14.04.17 492 dəfə oxundu
13 Quran və anaxronizm 05.07.09 2.055 dəfə oxundu
14 Hansı surəni oxumaq daha fəzilətlidir? 19.09.15 1.672 dəfə oxundu
15 Vaqiə surəsinin 79-cu ayəsindəki mutahhəruun sözü nə deməkdir? 14.04.10 2.566 dəfə oxundu
16 Nisa surəsinin 159-cu ayəsinin izahı 27.11.10 2.794 dəfə oxundu
17 Ölünün dalınca Quran oxumağın nə mənası var? 20.03.11 3.847 dəfə oxundu
18 Quran dərsini niyə ayələrin nazil olduğu ardıcıllığa əsasən keçmirsiniz? 17.05.11 2.015 dəfə oxundu
19 Təbbət surəsi 11.07.11 3.995 dəfə oxundu
20 Quran və hədis proqramı olan aparatla ayaqyoluna girmək olar? 24.01.12 2.060 dəfə oxundu
21 Peyğəmbərin bağışlanma üçün duası hansı məqsədi daşıyır? 08.07.12 3.970 dəfə oxundu
22 Quranın mubin olmağı nə məna daşıyır? 08.04.13 1.404 dəfə oxundu
23 Quran oxuduqda ağlamaq lazımdır? 10.02.14 1.916 dəfə oxundu
24 Quranın varlığından xəbəri olan qeyri-müsəlmanlara təbliğ çatmış sayılırmı? 26.05.17 463 dəfə oxundu
25 Ölüyə Quran tapşırmaq 11.03.11 22.495 dəfə oxundu
26 Tövbə surəsinin 49-cu ayəsində hansı hadisədən danışılır? 24.10.14 1.405 dəfə oxundu
27 Fitrət nə deməkdir? Quranın fitrətlə nə kimi bir əlaqəsi var? 14.04.10 3.039 dəfə oxundu
28 Allah bəzi yəhudiləri bu dünyada öldürüb təzədən diriltmişdir? 30.05.13 1.738 dəfə oxundu
29 Quranda şikəst doğulmaqla əlaqədar ayələr var? 21.03.11 3.223 dəfə oxundu
30 Allah Quranda Özü haqqında bəzi hallarda nə üçün: “Biz”, – deyir? 17.05.11 6.135 dəfə oxundu
31 Qurandakı xüsusi sözlər üçün hansı mənbələrə baxmaq lazımdır? 17.07.11 2.404 dəfə oxundu
32 Bəşər və insan sözlərinin məna fərqi var? 29.05.14 1.967 dəfə oxundu
33 Aybaşı halında olan qadın Quran oxuya bilər? 08.01.15 6.424 dəfə oxundu
34 Hamının Quranı müxtəlif tərcümə etməyinin səbəbi Ərəb dilidir? 09.04.13 1.476 dəfə oxundu
35 Quranı əbcəd, yaxud da cifrlə təfsir etmək düzdür? 12.02.14 1.565 dəfə oxundu
36 Rəsulullaha Quran xaricində vəhy gəlibmi? 21.07.17 279 dəfə oxundu
37 Adəm və İblis 05.07.09 2.543 dəfə oxundu
38 Yunus peyğəmbər tövbə etməsəydi, nə baş verəcəkdi? 26.02.10 3.321 dəfə oxundu
39 Təhrif nə deməkdir? 16.04.10 2.453 dəfə oxundu
40 Əshabi-hicr hansı peyğəmbərin qövmüdür? 26.01.11 2.162 dəfə oxundu
41 Quran 23 ildə nazil olub, yoxsa 1 ayda? 22.03.11 6.041 dəfə oxundu
42 Tin surəsindəki “əsfali-safilin” ifadəsi ilə dünya nəzərdə tutulur? 20.05.11 1.703 dəfə oxundu
43 Qurandakı “aşna” sözü ilə nə nəzərdə tutulur? 17.07.11 2.134 dəfə oxundu
44 İsra 71-ci ayədə imam sözü ilə kim nəzərdə tutulur? 30.01.12 2.645 dəfə oxundu
45 Qureyş surəsi 28.07.12 2.782 dəfə oxundu
46 Məryəm surəsinin 87-ci ayəsinə əsasən şəfaət sözü verilənlər kimlərdir? 10.04.13 1.808 dəfə oxundu
47 Quranda cəmi 6666 ayə yoxdurmu? 15.01.15 1.378 dəfə oxundu
48 Ərəb dilini bilməyənlər Quranı başa düşməzmi? 25.09.17 250 dəfə oxundu
49 Mülayim İslam, yoxsa radikal? 05.07.09 2.129 dəfə oxundu
50 Şübhənin imana nəzərən əhəmiyyəti nədən ibarətdir? 27.06.10 2.702 dəfə oxundu
51 Fatihə surəsinin Rus dilinə tərcüməsi necə olmalıdır? 22.04.10 3.774 dəfə oxundu
52 Ələq surəsindəki: “Oxu!” – buyuruğu ilə nə nəzərdə tutulur? 26.01.11 1.817 dəfə oxundu
53 Vaqiə surəsini oxuyan varlı olur? 27.03.11 5.698 dəfə oxundu
54 Bəqərə surəsinin axırıncı 2 ayəsi vasitəsiz vəhy edilib? 05.11.14 2.735 dəfə oxundu
55 Zuxruf surəsinin 61-ci ayəsində İsa nəzərdə tutulur? 03.08.11 2.238 dəfə oxundu
56 Namaz və dualarda Qurandakı “de!” sözünü işlətməsək, olar? 14.02.12 1.791 dəfə oxundu
57 Nas surəsi 29.07.12 5.379 dəfə oxundu
58 Nə cür sübuta yetirmək olar ki, Quran Allahın kitabıdir? 16.04.13 228 dəfə oxundu
59 Qadın Quran oxuduqda başını mütləq bağlamalıdır? 23.01.15 1.676 dəfə oxundu
60 Təhrif nədir? 13.11.17 141 dəfə oxundu
61 Bəqərə surəsinin 256-cı ayəsi 05.07.09 3.388 dəfə oxundu
62 Kifayət qədər biliyə yiyələnmədən Quran məalı oxumaq doğrudurmu? 30.04.14 1.353 dəfə oxundu
63 Bəqərə surəsinin 93-cü ayəsi 25.04.10 2.344 dəfə oxundu
64 Hansı zikr kıtabını oxumaq lazımdır? 06.07.10 3.701 dəfə oxundu
65 Quranda nənə və nəvənin evlənməyi ilə əlaqədar bir hökm yoxdur? 29.11.14 2.305 dəfə oxundu
66 “Mən müsəlmanların birincisiyəm”, – ayəsini necə başa düşmək lazımdır? 22.05.11 1.824 dəfə oxundu
67 Ənfal surəsi 48-ci ayəyə əsasən şeytanın gördüyü şey nədir? 19.09.11 1.917 dəfə oxundu
68 “Mallarınızı səfehlərə verməyin” ayəsi ilə kimlər nəzərdə tutulur? 27.02.12 1.862 dəfə oxundu
69 İman gətirənlərin ruhla gücləndirilməsi 30.07.12 1.890 dəfə oxundu
70 “İnsanın yaradılışından əvvəl çox zaman keçdi” ayəsini necə başa düşməliyik? 02.05.13 1.586 dəfə oxundu
71 Quranı hər müsəlman başa düşüb hökmlərini tətbiq edə bilər? 27.01.15 1.172 dəfə oxundu
72 Qurandan üz çevirənlərə şeytan ürcah olurmu? 16.04.18 154 dəfə oxundu
73 Günahların Allah tərəfindən bağışlanması 05.07.09 16.188 dəfə oxundu
74 Allah bəzi insanların kafir kimi ölməyini istəyir? 23.12.11 2.613 dəfə oxundu
75 Bəqərə surəsinin 62-ci ayəsi 26.04.10 3.063 dəfə oxundu
76 Quranda hər şey yazılıb? 15.01.10 4.258 dəfə oxundu
77 Yığıncaqların axırında Əsr surəsini oxumaq vacibdir? 04.04.11 1.858 dəfə oxundu
78 Ərəb dilini bilməyənlər Quranı nə cür dərk edə bilərlər? 25.05.11 1.964 dəfə oxundu
79 Ənam 143-144-cü ayələrdə qeyd edilən heyvanlar 8 cütdür, yoxsa 8 tay? 28.09.11 1.671 dəfə oxundu
80 İnsanların dərin mənalı sözlərini hikmət adlandırmaq olar? 27.02.12 2.223 dəfə oxundu
81 Quranı başa düşərək oxumaq 05.08.12 19.223 dəfə oxundu
82 Hazırkı dövrdə Quran və hafizlik nə cür tədris olunmalıdır? 20.05.13 1.498 dəfə oxundu
83 Quranda qeyd edilən “aləm” sözü nə məna daşıyır? 28.01.15 1.114 dəfə oxundu
84 Səhih sünnə nədir? Sünnə dinin ikinci mənbəyidirmi? 11.05.18 322 dəfə oxundu
85 Quranı xətm etməklə əlaqədar ayə və ya hədis var? 03.06.14 1.726 dəfə oxundu
86 “Allahdan gəldik, Allaha qayıdacağıq” ayəsini necə başa düşmək lazımdır? 12.12.09 3.096 dəfə oxundu
87 Quranı başa düşmək 26.04.10 3.083 dəfə oxundu
88 Əraf surəsinin 109-110-cu ayələri ilə Şuəranın 34-35-ci ayələrində bir ziddiyyət var? 04.02.11 2.282 dəfə oxundu
89 Quran oxuduqda əuzu-bəsmələ deməyin hökmü nədir? 02.04.11 5.270 dəfə oxundu
90 Qiraət və tilavətin bir-birindən nə fərqi var? 08.06.11 2.389 dəfə oxundu
91 Quranın ecazı 21.11.11 9.128 dəfə oxundu
92 Bəqərə surəsinin 208-ci ayəsindəki İslam sözü sülh deməkdir? 29.02.12 1.608 dəfə oxundu
93 Allahın zahir və batin olmağı nə deməkdir? 04.11.12 2.070 dəfə oxundu
94 Rəsulullahın Quranı təbyin etməyi onu izah mənasına gəlirmi? 03.07.13 1.444 dəfə oxundu
95 Quranı tarixsəl bir kitab olaraq görmənin nə ziyanı var? 01.12.15 733 dəfə oxundu
96 Quran təhrif edilə bilərmi? 14.05.18 234 dəfə oxundu
97 Qurana qulaq asmaq və səcdə ayəsi 05.07.09 3.335 dəfə oxundu
98 Radio və televizordan Qurana qulaq asmaq onu xətm etmək hesab edilir? 29.12.09 3.249 dəfə oxundu
99 Həmd, şükür, təşəkkür və mədh etmək nə deməkdir? 27.04.10 3.650 dəfə oxundu
100 Allah yeri əvvəl yaradıb, yoxsa göyü? 07.02.11 3.262 dəfə oxundu