Bəqərə surəsinin 93-cü ayəsi
Müsəlmanlar > Fitvalar > Quran Tarix: 25 Nisan 2010 Tövsiyə et Çap et
Sual: Quranın Bəqərə surəsinin 93-cü ayəsi nə cür izah olunur? Həmin ayədəki "səminə" və "asaynə" felləri nəyi bildirir?

MÖHKƏM YAPIŞMAQ / ÜSYAN ETMƏK

Bəqərə surəsi, 93-cü ayə

Biz sizdən qəti bir söz [əhd-peyman] alıb, Tur dağını sizin üzərinizə qaldırmış və: “Sizə verdiyimizdən [Tövratdan] möhkəm tutun və dinləyin!”, – [demişdik]. Onlar da: “Eşitdik və möhkəm yapışdıq”, – demişdilər. Halbuki, kafirlik etmələri ucbatından buzovun məhəbbəti qəlblərinə hakim olmuşdu [onların qəlblərini bürümüşdü]. [Ya Məhəmməd!] Onlara söylə: “Əgər iman gətirmisinizsə, öz imanınızın sizə bu cür əmr verməsi necə də pisdir!”.

Əsaالعصا kəlməsi çəlik, əsa, əl ağacıdəyənək mənasındadır. عصى feli isə dəyənək tutubmuş kimi tutdu və ya dəyənəklə döyürmüş kimi döydü mənaları verir. Əsmai bəzi Bəsrəlilərin belə bir sözünü rəvayət edib: Dəyənəyə əsa deyilməsinin səbəbi əl və barmaqların onun üstündə birləşməsidir. Əbu Abidin fikrincə, əsa sözünün əsl mənası birləşmək və həmrəy olmaqdır. Bununla bərabər, عصى feli üsyan etmək, etiraz etmək mənaları da ifadə edir.

Belə olan halda, iki ayədəki سمعنا و عصينا cümləsi «eşitdik və möhkəm tutduq/yapışdıq» mənası verdiyi kimi, «eşitdik və üsyan/etiraz etdik» mənası da verə bilər. Bəd niyyətli olanlar belə ifadələri seçirlər ki, onu hər tərəfə çəkə bilsinlər. İfadələrin bu cür istifadəsinə cinas deyilir. سمعنا و عصينا cümləsinin Bəqərə surəsinin 93-cü ayəsində  «eşitdik və möhkəm yapışdıq/tutduq» mənası bildirməsi qətidir.1

Məal və təfsir kitablarında سمعنا و عصينا cümləsinə «eşitdik və üsyan etdik» kimi məna verilib. Halbuki, “üsyan etdik”, – deyə bir söz, yəni, əhd-peyman alına bilməz. Allah Təala: ”Bir gün sizdən qəti bir söz (əhd-peyman) aldıq”, – dediyinə görə, سمعنا و عصينا cümləsinin yeganə mənası «eşitdik və möhkəm tutduq/yapışdıq» olmalıdır. Cümlənin davamı da bu mənanı qüvvətləndirir. Çünki onlar bir tərəfdən “möhkəm yapışdıq”, – deyə söz vermişdilər, lakin digər tərəfdən o buzovun məhəbbəti qəlblərinə hakim olub, onu bürümüşdü.

Ən-Nisa surəsində سمعنا و عصينا cümləsinin mənası cinaslıdır. Ona həm möhkəm yapışmaq/tutmaq, həm də üsyan etmək mənaları verilə bilər.

Bu mövzu Tövratda öz əksini aşağıdakı kimi tapmışdır:

Musa gedib Rəbbin bütün buyruqlarını və prinsiplərini xalqa bildirdi. Hamı bir ağızdan: “Rəbbin dediyi hər şeyi yerinə yetirəcəcyik”, – deyə cavab verdi. Musa Rəbbin bütün əmrlərini yazdı. Sabah erkən qalxıb, dağın ətəyində bir qurbangah qurdu və İsrailin on iki oymağının rəmzi olan on iki daş sütun tikdi. Sonra İsrailli gəncləri oraya göndərdi. Onlar da Rəbbə yandırılan qurbanlar təqdim etdilər və dinclik qurbanları olaraq buğaları kəsdilər. Musa axan qanın yarısını ləyənlərə doldurdu, digər yarısını isə qurbangahın üstünə tökdü. Sonra əhd kitabını götürüb, xalqa oxudu. Camaat: “Rəbbin dediyini edəcəyik, Onu dinləyəcəyik!”, – dedi (Tövrat, Çıxış, 24/3-7).

  1. İbrani dili mütəxəssisi Saleh Ağdəmir bu mövzu ilə əlaqədar sualıma belə cavab verdi: “Bu ifadə Tövratda “şamanu və asinu” şəklindədir. Mənası “Eşitdik və yerinə yetirəcəyik” deməkdir. Burada asinu sözü sin (s) hərfi ilə yazılır və üsyan (üsyan isə sad [qalın s səsi] hərfi ilə yazılır) sözü ilə heç bir əlaqəsi yoxdur”. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
2.344 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Quranın hamı tərəfindən başa düşülməsi 05.07.09 2.044 dəfə oxundu
2 Qadın Quran oxuduğu vaxt başını örtməlidir? 13.03.10 6.452 dəfə oxundu
3 Quranda şirklə əlaqədar hansı ayələr var? 05.05.10 2.896 dəfə oxundu
4 Firon niyə iman gətirmədi? 10.03.11 2.336 dəfə oxundu
5 Sad surəsinin 29-cu ayəsini niyə belə tərcümə etmisiniz? 20.04.11 2.020 dəfə oxundu
6 Ancaq Allahdan kömək diləmək nə məna verir? 26.06.11 2.303 dəfə oxundu
7 Hucurat surəsinin 7-ci ayəsini necə başa düşmək lazımdır? 02.01.12 1.806 dəfə oxundu
8 Şagirdlər Quran dərsində mütləq dəstəmazlı olmalıdırlar? 04.04.12 2.185 dəfə oxundu
9 Həzrəti İbrahimə nə üçün tapşırıldı ki, kəsəcəyi quşları özünə isinişdirsin? 23.01.13 1.514 dəfə oxundu
10 Peyğəmbərimiz Qiyamət günü qədim ümmətlərə də şahidlik edəcək? 23.05.14 1.589 dəfə oxundu
11 Quran dəstəmazsız oxuna ya da əllə tutula bilərmi? 04.01.17 1.007 dəfə oxundu
12 Quran, beynəlmiləl bir kitabdırmı? 11.03.19 53 dəfə oxundu
13 Quranın zikr olması 05.07.09 3.252 dəfə oxundu
14 Quranı nüzul cərgəsinə əsasən başa düşməyə çalışmaq düzdür? 20.09.14 1.463 dəfə oxundu
15 İblisin haqq yoldan azmağı 12.05.09 2.546 dəfə oxundu
16 İbrahim peyğəmbərin sınağa çəkildiyi kəlmələr nədir? 11.03.11 4.103 dəfə oxundu
17 Günahkarlar Qiyamət günü kor vəziyyətdə həşr olunacaqlar? 18.04.11 2.201 dəfə oxundu
18 Qurana əsasən cansız varlıqların da öz dilləri var? 04.07.11 2.251 dəfə oxundu
19 Zina cəzasının qeyd edildiyi ayələrdəki əzab axirətdəki əzabdır? 04.01.12 3.873 dəfə oxundu
20 Əshabi-qəryə 10.04.12 1.543 dəfə oxundu
21 İbrahim peyğəmbər quşları dağa diri buraxıb, yoxsa ölü? 24.01.13 1.803 dəfə oxundu
22 Quranda cəmi neçə ayə var? 12.12.13 5.212 dəfə oxundu
23 Sünnətullah nədir? Fıtratullahla arasındakı fərqi izah edə bilərsiniz? 03.03.17 379 dəfə oxundu
24 Bir müsəlmanın Qurandan gündə ən az bir ayə oxuması fərzdirmi? 06.09.19 61 dəfə oxundu
25 Bismillahi-r-Rəhmani-r-Rəhim ifadəsi 05.07.09 6.713 dəfə oxundu
26 Qurbanlıq buğa əhvalatı 01.04.10 2.210 dəfə oxundu
27 Bəqərə surəsi, 7-ci ayə (II hissə) 28.03.10 3.474 dəfə oxundu
28 Quran kitab halına salındığı vaxt ona bir müdaxilə olub? 18.03.11 3.316 dəfə oxundu
29 Quran təkcə kişilərə müraciət edir? 21.04.11 1.922 dəfə oxundu
30 Peyğəmbər bizim bütün əməllərimizi görür? 05.07.11 2.389 dəfə oxundu
31 Peyğəmbərin Quranı şərh etmək kimi bir missiyası olub, yoxsa yox? 06.01.12 1.821 dəfə oxundu
32 Yataq otağına Quran qoymaq olar? 23.05.12 5.299 dəfə oxundu
33 Ali-İmran surəsinin 81-ci ayəsi 12.02.13 1.921 dəfə oxundu
34 Cəlcəlutiyyə deyilən bir vəhy nazil edilibmi? 24.12.13 1.364 dəfə oxundu
35 Quranda “Əhbar” kəliməsiylə qəsd edilənlər kimlərdir? 27.02.17 278 dəfə oxundu
36 Mələyin peyğəmbərə yuxuda gətirdiyi vəhyin Quran olmadığını demək olar? 05.07.09 3.308 dəfə oxundu
37 Şəfaət 08.04.10 3.216 dəfə oxundu
38 Nəsx və izahı 26.05.10 3.992 dəfə oxundu
39 Qurani-Kərimin xüsusiyyəti 15.03.11 9.817 dəfə oxundu
40 Quranda ümmət sözü neçə mənada işlənir? 26.04.11 2.295 dəfə oxundu
41 Qurandakı “ulu-l-əlbab” nə məna verir? 07.07.11 1.675 dəfə oxundu
42 Quran insanlara verilmiş təmiz sudur, havadır 28.02.11 2.445 dəfə oxundu
43 Quranın tarixi bir yanaşma ilə oxunmalı olduğunu demək düzgündür? 08.06.12 1.601 dəfə oxundu
44 Bəzi xəstəliklərə qarşı Quran oxunması nə dərəcədə düzgündür? 03.11.14 1.698 dəfə oxundu
45 Allah üçün qeybdən söhbət gedə bilərmi? 01.01.14 1.572 dəfə oxundu
46 Quranda “Ruhban” kəliməsi ilə qəsd edilənlər kimlərdir? 01.03.17 281 dəfə oxundu
47 Hamı Quranı oxuyub başa düşə bilər? 05.07.09 2.427 dəfə oxundu
48 Həzrəti İsa həzrəti İshaqın nəslindəndir? 05.07.09 3.300 dəfə oxundu
49 Kafir nə deməkdir? Kafir kimlərə deyilir? 02.04.10 7.094 dəfə oxundu
50 Quranda surələrin əvvəlində nəyə əsasən “əuzu-bəsmələ” yoxdur? 04.12.14 1.580 dəfə oxundu
51 Qurandakı “şaə” və “əradə” felləri “istəmək” mənasını bildirir? 18.03.11 1.764 dəfə oxundu
52 Quranın başa düşülməsində ictihadın əhəmiyyəti 13.05.11 1.759 dəfə oxundu
53 İnsanın başına bir iş gələndə şeytanın dostu olur? 07.07.11 1.812 dəfə oxundu
54 Quranda Cahiliyyədən qalma şerlər var? 20.01.12 1.754 dəfə oxundu
55 Ənam surəsinin 38-ci ayəsindəki dabbə sözünün mənası nədir? 19.06.12 2.199 dəfə oxundu
56 İbrahim surəsinin 4-cü ayəsinə sizin kimi məna verən qədim dövr alimləri olub? 26.02.13 1.777 dəfə oxundu
57 Quran 29/45-dəki “ən böyük zikr”lə nə nəzərdə tutulur? 15.01.14 2.000 dəfə oxundu
58 Bir daha peyğəmbər gəlməyəcəyinə görə Bəqərə 286-cı ayədəki “ISR” nədir? 22.03.17 714 dəfə oxundu
59 Tağutilik məfhumu nəyi bildirir? 05.07.09 2.180 dəfə oxundu
60 Nuh peyğəmbər əslində nə qədər yaşayıb? 05.07.09 5.906 dəfə oxundu
61 Bəqərə surəsi 19.04.10 5.422 dəfə oxundu
62 Quran əleyhinə danışanlarla münasibətimiz necə olmalıdır? 08.02.16 965 dəfə oxundu
63 Qurandakı dua ayələri Allahın sözü deyil? 19.03.11 2.693 dəfə oxundu
64 Peyğəmbər axırıncı ayə nazil olana qədər Quranla hökm vermədi? 13.05.11 1.779 dəfə oxundu
65 Naziat surəsinin 29-cu ayəsindəki gün nə deməkdir? 08.07.11 1.673 dəfə oxundu
66 Quran yüklənən mobil telefonu cibdə daşımaq günahdır? 24.01.12 2.789 dəfə oxundu
67 Allah Özü barədə nə üçün: “Biz” deyir? 03.07.12 2.957 dəfə oxundu
68 Ali-İmran surəsi 45-ci ayəni qəza-qədər baxımından necə başa düşmək lazımdır? 09.03.13 2.147 dəfə oxundu
69 Bu zəmanədə Qurana nə cür xidmət etmək olar? 06.02.14 1.878 dəfə oxundu
70 Əli İzzətbekoviçdən İslam dünyasının Xülasəsi 14.04.17 492 dəfə oxundu
71 Quran və anaxronizm 05.07.09 2.055 dəfə oxundu
72 Hansı surəni oxumaq daha fəzilətlidir? 19.09.15 1.672 dəfə oxundu
73 Vaqiə surəsinin 79-cu ayəsindəki mutahhəruun sözü nə deməkdir? 14.04.10 2.566 dəfə oxundu
74 Nisa surəsinin 159-cu ayəsinin izahı 27.11.10 2.794 dəfə oxundu
75 Ölünün dalınca Quran oxumağın nə mənası var? 20.03.11 3.847 dəfə oxundu
76 Quran dərsini niyə ayələrin nazil olduğu ardıcıllığa əsasən keçmirsiniz? 17.05.11 2.015 dəfə oxundu
77 Təbbət surəsi 11.07.11 3.995 dəfə oxundu
78 Quran və hədis proqramı olan aparatla ayaqyoluna girmək olar? 24.01.12 2.060 dəfə oxundu
79 Peyğəmbərin bağışlanma üçün duası hansı məqsədi daşıyır? 08.07.12 3.970 dəfə oxundu
80 Quranın mubin olmağı nə məna daşıyır? 08.04.13 1.404 dəfə oxundu
81 Quran oxuduqda ağlamaq lazımdır? 10.02.14 1.916 dəfə oxundu
82 Quranın varlığından xəbəri olan qeyri-müsəlmanlara təbliğ çatmış sayılırmı? 26.05.17 463 dəfə oxundu
83 Ölüyə Quran tapşırmaq 11.03.11 22.495 dəfə oxundu
84 Tövbə surəsinin 49-cu ayəsində hansı hadisədən danışılır? 24.10.14 1.405 dəfə oxundu
85 Fitrət nə deməkdir? Quranın fitrətlə nə kimi bir əlaqəsi var? 14.04.10 3.039 dəfə oxundu
86 Allah bəzi yəhudiləri bu dünyada öldürüb təzədən diriltmişdir? 30.05.13 1.738 dəfə oxundu
87 Quranda şikəst doğulmaqla əlaqədar ayələr var? 21.03.11 3.223 dəfə oxundu
88 Allah Quranda Özü haqqında bəzi hallarda nə üçün: “Biz”, – deyir? 17.05.11 6.135 dəfə oxundu
89 Qurandakı xüsusi sözlər üçün hansı mənbələrə baxmaq lazımdır? 17.07.11 2.404 dəfə oxundu
90 Bəşər və insan sözlərinin məna fərqi var? 29.05.14 1.967 dəfə oxundu
91 Aybaşı halında olan qadın Quran oxuya bilər? 08.01.15 6.424 dəfə oxundu
92 Hamının Quranı müxtəlif tərcümə etməyinin səbəbi Ərəb dilidir? 09.04.13 1.476 dəfə oxundu
93 Quranı əbcəd, yaxud da cifrlə təfsir etmək düzdür? 12.02.14 1.565 dəfə oxundu
94 Rəsulullaha Quran xaricində vəhy gəlibmi? 21.07.17 279 dəfə oxundu
95 Adəm və İblis 05.07.09 2.543 dəfə oxundu
96 Yunus peyğəmbər tövbə etməsəydi, nə baş verəcəkdi? 26.02.10 3.321 dəfə oxundu
97 Təhrif nə deməkdir? 16.04.10 2.453 dəfə oxundu
98 Əshabi-hicr hansı peyğəmbərin qövmüdür? 26.01.11 2.162 dəfə oxundu
99 Quran 23 ildə nazil olub, yoxsa 1 ayda? 22.03.11 6.041 dəfə oxundu
100 Tin surəsindəki “əsfali-safilin” ifadəsi ilə dünya nəzərdə tutulur? 20.05.11 1.703 dəfə oxundu