Bəqərə surəsinin 93-cü ayəsi
Müsəlmanlar > Fitvalar > Quran Tarix: 25 Nisan 2010 Tövsiyə et Çap et
Sual: Quranın Bəqərə surəsinin 93-cü ayəsi nə cür izah olunur? Həmin ayədəki "səminə" və "asaynə" felləri nəyi bildirir?

MÖHKƏM YAPIŞMAQ / ÜSYAN ETMƏK

Bəqərə surəsi, 93-cü ayə

Biz sizdən qəti bir söz [əhd-peyman] alıb, Tur dağını sizin üzərinizə qaldırmış və: “Sizə verdiyimizdən [Tövratdan] möhkəm tutun və dinləyin!”, – [demişdik]. Onlar da: “Eşitdik və möhkəm yapışdıq”, – demişdilər. Halbuki, kafirlik etmələri ucbatından buzovun məhəbbəti qəlblərinə hakim olmuşdu [onların qəlblərini bürümüşdü]. [Ya Məhəmməd!] Onlara söylə: “Əgər iman gətirmisinizsə, öz imanınızın sizə bu cür əmr verməsi necə də pisdir!”.

Əsaالعصا kəlməsi çəlik, əsa, əl ağacıdəyənək mənasındadır. عصى feli isə dəyənək tutubmuş kimi tutdu və ya dəyənəklə döyürmüş kimi döydü mənaları verir. Əsmai bəzi Bəsrəlilərin belə bir sözünü rəvayət edib: Dəyənəyə əsa deyilməsinin səbəbi əl və barmaqların onun üstündə birləşməsidir. Əbu Abidin fikrincə, əsa sözünün əsl mənası birləşmək və həmrəy olmaqdır. Bununla bərabər, عصى feli üsyan etmək, etiraz etmək mənaları da ifadə edir.

Belə olan halda, iki ayədəki سمعنا و عصينا cümləsi «eşitdik və möhkəm tutduq/yapışdıq» mənası verdiyi kimi, «eşitdik və üsyan/etiraz etdik» mənası da verə bilər. Bəd niyyətli olanlar belə ifadələri seçirlər ki, onu hər tərəfə çəkə bilsinlər. İfadələrin bu cür istifadəsinə cinas deyilir. سمعنا و عصينا cümləsinin Bəqərə surəsinin 93-cü ayəsində  «eşitdik və möhkəm yapışdıq/tutduq» mənası bildirməsi qətidir.1

Məal və təfsir kitablarında سمعنا و عصينا cümləsinə «eşitdik və üsyan etdik» kimi məna verilib. Halbuki, “üsyan etdik”, – deyə bir söz, yəni, əhd-peyman alına bilməz. Allah Təala: ”Bir gün sizdən qəti bir söz (əhd-peyman) aldıq”, – dediyinə görə, سمعنا و عصينا cümləsinin yeganə mənası «eşitdik və möhkəm tutduq/yapışdıq» olmalıdır. Cümlənin davamı da bu mənanı qüvvətləndirir. Çünki onlar bir tərəfdən “möhkəm yapışdıq”, – deyə söz vermişdilər, lakin digər tərəfdən o buzovun məhəbbəti qəlblərinə hakim olub, onu bürümüşdü.

Ən-Nisa surəsində سمعنا و عصينا cümləsinin mənası cinaslıdır. Ona həm möhkəm yapışmaq/tutmaq, həm də üsyan etmək mənaları verilə bilər.

Bu mövzu Tövratda öz əksini aşağıdakı kimi tapmışdır:

Musa gedib Rəbbin bütün buyruqlarını və prinsiplərini xalqa bildirdi. Hamı bir ağızdan: “Rəbbin dediyi hər şeyi yerinə yetirəcəcyik”, – deyə cavab verdi. Musa Rəbbin bütün əmrlərini yazdı. Sabah erkən qalxıb, dağın ətəyində bir qurbangah qurdu və İsrailin on iki oymağının rəmzi olan on iki daş sütun tikdi. Sonra İsrailli gəncləri oraya göndərdi. Onlar da Rəbbə yandırılan qurbanlar təqdim etdilər və dinclik qurbanları olaraq buğaları kəsdilər. Musa axan qanın yarısını ləyənlərə doldurdu, digər yarısını isə qurbangahın üstünə tökdü. Sonra əhd kitabını götürüb, xalqa oxudu. Camaat: “Rəbbin dediyini edəcəyik, Onu dinləyəcəyik!”, – dedi (Tövrat, Çıxış, 24/3-7).

  1. İbrani dili mütəxəssisi Saleh Ağdəmir bu mövzu ilə əlaqədar sualıma belə cavab verdi: “Bu ifadə Tövratda “şamanu və asinu” şəklindədir. Mənası “Eşitdik və yerinə yetirəcəyik” deməkdir. Burada asinu sözü sin (s) hərfi ilə yazılır və üsyan (üsyan isə sad [qalın s səsi] hərfi ilə yazılır) sözü ilə heç bir əlaqəsi yoxdur”. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
2.318 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Quran və anaxronizm 05.07.09 2.032 dəfə oxundu
2 Hansı surəni oxumaq daha fəzilətlidir? 19.09.15 1.387 dəfə oxundu
3 Vaqiə surəsinin 79-cu ayəsindəki mutahhəruun sözü nə deməkdir? 14.04.10 2.468 dəfə oxundu
4 Nisa surəsinin 159-cu ayəsinin izahı 27.11.10 2.702 dəfə oxundu
5 Ölünün dalınca Quran oxumağın nə mənası var? 20.03.11 3.662 dəfə oxundu
6 Quran dərsini niyə ayələrin nazil olduğu ardıcıllığa əsasən keçmirsiniz? 17.05.11 1.933 dəfə oxundu
7 Təbbət surəsi 11.07.11 3.371 dəfə oxundu
8 Quran və hədis proqramı olan aparatla ayaqyoluna girmək olar? 24.01.12 2.031 dəfə oxundu
9 Peyğəmbərin bağışlanma üçün duası hansı məqsədi daşıyır? 08.07.12 3.775 dəfə oxundu
10 Quranın mubin olmağı nə məna daşıyır? 08.04.13 1.376 dəfə oxundu
11 Quran oxuduqda ağlamaq lazımdır? 10.02.14 1.889 dəfə oxundu
12 Quranın varlığından xəbəri olan qeyri-müsəlmanlara təbliğ çatmış sayılırmı? 26.05.17 440 dəfə oxundu
13 Ölüyə Quran tapşırmaq 11.03.11 19.559 dəfə oxundu
14 Tövbə surəsinin 49-cu ayəsində hansı hadisədən danışılır? 24.10.14 1.354 dəfə oxundu
15 Fitrət nə deməkdir? Quranın fitrətlə nə kimi bir əlaqəsi var? 14.04.10 2.665 dəfə oxundu
16 Allah bəzi yəhudiləri bu dünyada öldürüb təzədən diriltmişdir? 30.05.13 1.700 dəfə oxundu
17 Quranda şikəst doğulmaqla əlaqədar ayələr var? 21.03.11 3.099 dəfə oxundu
18 Allah Quranda Özü haqqında bəzi hallarda nə üçün: “Biz”, – deyir? 17.05.11 5.816 dəfə oxundu
19 Qurandakı xüsusi sözlər üçün hansı mənbələrə baxmaq lazımdır? 17.07.11 2.372 dəfə oxundu
20 Bəşər və insan sözlərinin məna fərqi var? 29.05.14 1.590 dəfə oxundu
21 Aybaşı halında olan qadın Quran oxuya bilər? 08.01.15 5.092 dəfə oxundu
22 Hamının Quranı müxtəlif tərcümə etməyinin səbəbi Ərəb dilidir? 09.04.13 1.473 dəfə oxundu
23 Quranı əbcəd, yaxud da cifrlə təfsir etmək düzdür? 12.02.14 1.508 dəfə oxundu
24 Rəsulullaha Quran xaricində vəhy gəlibmi? 21.07.17 222 dəfə oxundu
25 Adəm və İblis 05.07.09 2.475 dəfə oxundu
26 Yunus peyğəmbər tövbə etməsəydi, nə baş verəcəkdi? 26.02.10 3.220 dəfə oxundu
27 Təhrif nə deməkdir? 16.04.10 2.420 dəfə oxundu
28 Əshabi-hicr hansı peyğəmbərin qövmüdür? 26.01.11 2.117 dəfə oxundu
29 Quran 23 ildə nazil olub, yoxsa 1 ayda? 22.03.11 5.476 dəfə oxundu
30 Tin surəsindəki “əsfali-safilin” ifadəsi ilə dünya nəzərdə tutulur? 20.05.11 1.699 dəfə oxundu
31 Qurandakı “aşna” sözü ilə nə nəzərdə tutulur? 17.07.11 2.059 dəfə oxundu
32 İsra 71-ci ayədə imam sözü ilə kim nəzərdə tutulur? 30.01.12 2.451 dəfə oxundu
33 Qureyş surəsi 28.07.12 2.531 dəfə oxundu
34 Məryəm surəsinin 87-ci ayəsinə əsasən şəfaət sözü verilənlər kimlərdir? 10.04.13 1.747 dəfə oxundu
35 Quranda cəmi 6666 ayə yoxdurmu? 15.01.15 1.321 dəfə oxundu
36 Ərəb dilini bilməyənlər Quranı başa düşməzmi? 25.09.17 232 dəfə oxundu
37 Mülayim İslam, yoxsa radikal? 05.07.09 2.092 dəfə oxundu
38 Şübhənin imana nəzərən əhəmiyyəti nədən ibarətdir? 27.06.10 2.671 dəfə oxundu
39 Fatihə surəsinin Rus dilinə tərcüməsi necə olmalıdır? 22.04.10 3.657 dəfə oxundu
40 Ələq surəsindəki: “Oxu!” – buyuruğu ilə nə nəzərdə tutulur? 26.01.11 1.766 dəfə oxundu
41 Vaqiə surəsini oxuyan varlı olur? 27.03.11 4.557 dəfə oxundu
42 Bəqərə surəsinin axırıncı 2 ayəsi vasitəsiz vəhy edilib? 05.11.14 2.304 dəfə oxundu
43 Zuxruf surəsinin 61-ci ayəsində İsa nəzərdə tutulur? 03.08.11 2.183 dəfə oxundu
44 Namaz və dualarda Qurandakı “de!” sözünü işlətməsək, olar? 14.02.12 1.770 dəfə oxundu
45 Nas surəsi 29.07.12 4.948 dəfə oxundu
46 Nə cür sübuta yetirmək olar ki, Quran Allahın kitabıdir? 16.04.13 178 dəfə oxundu
47 Qadın Quran oxuduqda başını mütləq bağlamalıdır? 23.01.15 1.629 dəfə oxundu
48 Təhrif nədir? 13.11.17 117 dəfə oxundu
49 Bəqərə surəsinin 256-cı ayəsi 05.07.09 3.244 dəfə oxundu
50 Kifayət qədər biliyə yiyələnmədən Quran məalı oxumaq doğrudurmu? 30.04.14 1.327 dəfə oxundu
51 Bəqərə surəsinin 93-cü ayəsi 25.04.10 2.318 dəfə oxundu
52 Hansı zikr kıtabını oxumaq lazımdır? 06.07.10 3.553 dəfə oxundu
53 Quranda nənə və nəvənin evlənməyi ilə əlaqədar bir hökm yoxdur? 29.11.14 2.205 dəfə oxundu
54 “Mən müsəlmanların birincisiyəm”, – ayəsini necə başa düşmək lazımdır? 22.05.11 1.783 dəfə oxundu
55 Ənfal surəsi 48-ci ayəyə əsasən şeytanın gördüyü şey nədir? 19.09.11 1.888 dəfə oxundu
56 “Mallarınızı səfehlərə verməyin” ayəsi ilə kimlər nəzərdə tutulur? 27.02.12 1.834 dəfə oxundu
57 İman gətirənlərin ruhla gücləndirilməsi 30.07.12 1.862 dəfə oxundu
58 “İnsanın yaradılışından əvvəl çox zaman keçdi” ayəsini necə başa düşməliyik? 02.05.13 1.561 dəfə oxundu
59 Quranı hər müsəlman başa düşüb hökmlərini tətbiq edə bilər? 27.01.15 1.153 dəfə oxundu
60 Qurandan üz çevirənlərə şeytan ürcah olurmu? 16.04.18 140 dəfə oxundu
61 Günahların Allah tərəfindən bağışlanması 05.07.09 14.840 dəfə oxundu
62 Allah bəzi insanların kafir kimi ölməyini istəyir? 23.12.11 2.549 dəfə oxundu
63 Bəqərə surəsinin 62-ci ayəsi 26.04.10 2.962 dəfə oxundu
64 Quranda hər şey yazılıb? 15.01.10 4.028 dəfə oxundu
65 Yığıncaqların axırında Əsr surəsini oxumaq vacibdir? 04.04.11 1.840 dəfə oxundu
66 Ərəb dilini bilməyənlər Quranı nə cür dərk edə bilərlər? 25.05.11 1.924 dəfə oxundu
67 Ənam 143-144-cü ayələrdə qeyd edilən heyvanlar 8 cütdür, yoxsa 8 tay? 28.09.11 1.649 dəfə oxundu
68 İnsanların dərin mənalı sözlərini hikmət adlandırmaq olar? 27.02.12 2.189 dəfə oxundu
69 Quranı başa düşərək oxumaq 05.08.12 19.109 dəfə oxundu
70 Hazırkı dövrdə Quran və hafizlik nə cür tədris olunmalıdır? 20.05.13 1.473 dəfə oxundu
71 Quranda qeyd edilən “aləm” sözü nə məna daşıyır? 28.01.15 1.089 dəfə oxundu
72 Səhih sünnə nədir? Sünnə dinin ikinci mənbəyidirmi? 11.05.18 242 dəfə oxundu
73 Quranı xətm etməklə əlaqədar ayə və ya hədis var? 03.06.14 1.658 dəfə oxundu
74 “Allahdan gəldik, Allaha qayıdacağıq” ayəsini necə başa düşmək lazımdır? 12.12.09 2.723 dəfə oxundu
75 Quranı başa düşmək 26.04.10 2.940 dəfə oxundu
76 Əraf surəsinin 109-110-cu ayələri ilə Şuəranın 34-35-ci ayələrində bir ziddiyyət var? 04.02.11 2.240 dəfə oxundu
77 Quran oxuduqda əuzu-bəsmələ deməyin hökmü nədir? 02.04.11 4.825 dəfə oxundu
78 Qiraət və tilavətin bir-birindən nə fərqi var? 08.06.11 2.243 dəfə oxundu
79 Quranın ecazı 21.11.11 9.109 dəfə oxundu
80 Bəqərə surəsinin 208-ci ayəsindəki İslam sözü sülh deməkdir? 29.02.12 1.591 dəfə oxundu
81 Allahın zahir və batin olmağı nə deməkdir? 04.11.12 1.983 dəfə oxundu
82 Rəsulullahın Quranı təbyin etməyi onu izah mənasına gəlirmi? 03.07.13 1.429 dəfə oxundu
83 Quranı tarixsəl bir kitab olaraq görmənin nə ziyanı var? 01.12.15 710 dəfə oxundu
84 Quran təhrif edilə bilərmi? 14.05.18 203 dəfə oxundu
85 Qurana qulaq asmaq və səcdə ayəsi 05.07.09 3.195 dəfə oxundu
86 Radio və televizordan Qurana qulaq asmaq onu xətm etmək hesab edilir? 29.12.09 3.189 dəfə oxundu
87 Həmd, şükür, təşəkkür və mədh etmək nə deməkdir? 27.04.10 3.327 dəfə oxundu
88 Allah yeri əvvəl yaradıb, yoxsa göyü? 07.02.11 3.131 dəfə oxundu
89 Quranda hal-hazırda tətbiq oluna bilməyən hökmlər var? 10.04.11 1.640 dəfə oxundu
90 Fatihə surəsi neçə ayədir? Bismillah bu surənin 1-ci ayəsidir? 08.06.11 3.733 dəfə oxundu
91 Quranı beldən aşağıda tutmaq olar? 26.12.11 1.889 dəfə oxundu
92 Amənərrəsulu 03.03.12 2.102 dəfə oxundu
93 Duha surəsinin 3-cü ayəsi təkcə peyğəmbərə müraciət edir? 21.11.12 1.761 dəfə oxundu
94 Yaxşıca başa düşdüyümüz Quran ayələrini tanış-bilişə çatdırmalıyıq? 05.07.13 1.359 dəfə oxundu
95 Quranı öyrənmənin üsulu 16.12.15 4.464 dəfə oxundu
96 “Qurandan din öyrənilməz” deyən din xadimlərinin hökmü nədir? 30.07.18 159 dəfə oxundu
97 Quranı qaydalara əsasən oxumaq 05.07.09 9.442 dəfə oxundu
98 Ərafın 54-cü ayəsinə əsasən gecə qabaq gəlir, yoxsa gündüz? 25.03.11 2.039 dəfə oxundu
99 Peyğəmbər Qurani-Kərimi necə təbliğ və şərh edib? 28.04.10 2.049 dəfə oxundu
100 Nəcva sədəqəsi məsələsi indi də qüvvədədir? 28.02.11 1.701 dəfə oxundu