Ayaq üstə sidiyə getmək günahdır?
Müsəlmanlar > Dəstəmaz > Fitvalar Tarix: 20 Nisan 2010 Tövsiyə et Çap et
Sual: Ayaq üstə sidik çıxartmağın hökmü nədir? Biz bir kitabda belə bir şey oxumuşuq: Allahın elçisi (s. a. v.) buyurdu: “Ayaq üstə sidiyə getməyin, bu, ədəbə ziddir”. Bu hədis düzgündür?

Cavab: Sizin bəhs etdiyiniz hədis səhih (mötəbər, etibarlı) hədis kitablarında yoxdur. Oturub sidik ifraz etmək (işəmək, simək) sidiyin sıçramamağı üçündür. Peyğəmbərimizin (s. a. v.) ayaq üstə sidiyə getdiyinə dair rəvayət var.

Əbu Musa (r. a.) nəql edir: “Bir gün mən rəsulullahın (s. a. v.) yanında idim. O kiçik ayaqyolu ehtiyacını aradan qaldırmaq istəyirdi. Dərhal bir divarın dibinə – qumlu torpaq olan bir yerə gəlib dəstəmazını pozdu. Sonra: “Sizdən bir nəfər kiçik dəstəmazı pozmaq (sidiyə getmək) istəyəndə münasib bir yer axtarsın!”, – deyə buyurdu.1 Əbu Vaildən gələn bir rəvayət isə belədir: “Əbu Musa (r. a.) kiçik ayaqyolu ehtiyacını aradan qaldırmaq məsələsində çox diqqətli davranırdı (üstünə sıçratmamaq üçün çox diqqət sərf edirdi). (O qədər çox ki), sidiyə çıxdığı vaxt onu bir şüşənin içərisinə boşaldır və: “Bəni İsraildən birinin bədəninə sidik dəysə, həmin adam kirlənən dərisini bıçaqla qazıyırdı”, – deyirdi.

(Bunu eşidən) Huzeyfə (r. a.) dedi ki, mən sizin yoldaşınızın bu məsələdə bu qədər çox diqqətli olmamağına üstünlük verərdim. Mən peyğəmbərlə (s. a. v.) bir dəfə birlikdə olduğumuz bir vaxtı xatırlayıram. Belə ki, biz onunla birgə gedirdik. Birdən bir camaatın bir divarın arxasında zibillik (küllük) kimi istifadə etdiyi bir yerə gəlib çatdıq. Peyğəmbər (s. a. v.) eynilə sizin aranızdan bir nəfərin etdiyi kimi dayanıb ayaq üstə sidiyə getdi. Bu dəm mən ondan uzaqlaşmaq istədim. O isə mənə işarə elədi ki, yaxın dayanım. Mən də geri qayıdıb onun arxa tərəfində durdum və dəstəmazını pozana qədər gözlədim”.2

Qeyd edək ki, ayaq üstə sidiyə getmək Hənbəli məzhəbində mübah, Maliki məzhəbində isə əgər kənara və üst-başa sıçramaq ehtimalı yoxdursa, caiz (icazə verilən), əks təqdirdə məkruh hesab olunur. Alimlərin əksəriyyəti üzrsüz səbəbdən ayaq üstə sidiyə getməyi məkruh hesab edirlər; ancaq onların fikrincə, buradakı məkruhluq tənzihi kərahətdir. Nəvəvinin və Bəzlul-məchudun müəllifinin izahlarına əsasən Hənəfilərin fikri də belədir.3

  1. Əbu Davud, Təharət (təmizlik), 2. []
  2. Buxari, Vudu (dəstəmaz), 65, 66, 67; Müslim, Təharət (təmizlik), 73, 74 (273); Əbu Davud, Təharət (təmizlik), 12; Tirmizi, Təharət (təmizlik), 9; Nəsai, Təharət (təmizlik), 24. []
  3. Sünəni Əbu Davud, tərcümə və şərh, Hüseyin Karapınar, Necati Yeniel, Necat Akdeniz, Şamil nəşriyyatı, Təharət (təmizlik), 12-ci bab, 23-cü hədisin şərhi. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
4.732 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Aybaşı halında olan qadın Quran oxuya bilər? 08.01.15 3.617 dəfə oxundu
2 İstibranı nə cür yerinə yetirmək lazımdır? 23.03.10 2.453 dəfə oxundu
3 Dəstəmaz alanda hicabın üstündən məsh çəkə bilərik? 10.02.16 1.428 dəfə oxundu
4 Gözdən çıxan yaş dəstəmazı batil edir? 15.05.12 6.266 dəfə oxundu
5 Cinsi əlaqə və qüsl 07.07.09 21.945 dəfə oxundu
6 Dəstəmazda boyuna məsh çəkməyin hökmü nədir? 23.03.10 2.396 dəfə oxundu
7 Tualetdən çıxıb dəstəmazdan qabaq əlləri sabunla yumaq lazımdır? 19.01.11 2.302 dəfə oxundu
8 Dəstəmazda başa nə cür məsh çəkmək lazımdır? 06.08.12 2.148 dəfə oxundu
9 Dişlərdə plomb, dəstəmaz və qüsl 07.07.09 4.348 dəfə oxundu
10 Qadınlar başqa cür dəstəmaz alırlar? 23.03.10 8.757 dəfə oxundu
11 Dəstəmaz aldıqda gözlərin içini yumaq lazımdır? 21.01.11 2.041 dəfə oxundu
12 Dəstəmazda ayaqların yuyulması, yoxsa məsh edilməsi fərzdir? 20.03.15 2.206 dəfə oxundu
13 Qadınların saçının naməhrəm tərəfindən görülməsi onların dəstəmazını pozar? 07.07.09 2.889 dəfə oxundu
14 Siqaret çəkmək dəstəmazı batil edir? 23.03.10 3.332 dəfə oxundu
15 Vaqiə surəsinin 79-cu ayəsindəki mutahhəruun sözü nə deməkdir? 14.04.10 2.336 dəfə oxundu
16 Quranda dəstəmazın və namazın şərtləri nələrdir? 02.11.16 1.337 dəfə oxundu
17 Xəstələr necə dəstəmaz alırlar, yaxud nə cür almalıdırlar? 07.07.09 2.486 dəfə oxundu
18 Dırnaq tutmaq dəstəmazı pozur? 23.03.10 3.126 dəfə oxundu
19 Ayaqyolunda dəstəmaz almaq olar? 17.02.11 3.142 dəfə oxundu
20 Məshi çıxaranda dəstəmaz pozulurmu? 11.08.17 44 dəfə oxundu
21 Qüsl vaxtı hamamda çox qalmaq və vəsvəsə halı 07.07.09 6.167 dəfə oxundu
22 Dəstəmazda ağız, burun və qulaq təmizliyi sünnədir yoxsa bidət? 25.03.16 887 dəfə oxundu
23 Yel çıxarmaq dəstəmazı niyə batil edir? 06.03.11 6.069 dəfə oxundu
24 Yanımızda təkcə içmə suyumuz olsa təyəmmüm edə bilərik? 16.08.17 17 dəfə oxundu
25 Kişi cinsiyyət üzvündən xaric olan mayelər və bunların dəstəmaza təsiri 07.07.09 9.323 dəfə oxundu
26 Corabın üstündən məsh çəkmək olar? 28.03.10 4.099 dəfə oxundu
27 Dişə plomb qoydurulduqda və üstünə qapaq taxıldıqda dəstəmaz almaq lazımdır? 07.07.09 1.908 dəfə oxundu
28 Çox soyuq yerlərdə dəstəmazın əvəzinə təyəmmüm almaq olar? 29.10.14 1.855 dəfə oxundu
29 Qadınlardan gələn ağ rəngli axıntı dəstəmazı pozur? 17.04.10 10.922 dəfə oxundu
30 Laklı dırnaqla dəstəmaz almaq olar? 21.04.11 11.305 dəfə oxundu
31 Dəstəmazda ayaqlarını yuyan adam eyni zamanda məsh etmiş sayılırmı? 24.02.16 1.049 dəfə oxundu
32 Dəstəmazdan sonra hansı duanı oxumaq lazımdır? 19.04.10 2.607 dəfə oxundu
33 Bir kişi arvadını öpsə, dəstəmazı sınar? 12.05.11 3.160 dəfə oxundu
34 Dəstəmaz alanda orqanlarımızı təkcə bir dəfə yusaq kifayətdir? 12.02.16 1.536 dəfə oxundu
35 Məst işlətmək dəstəmazın savabını azaldır? 19.04.10 1.821 dəfə oxundu
36 Odekolondakı spirt namaza maneçilik törədir? 23.06.11 5.735 dəfə oxundu
37 Bir dəstəmazla ən çox neçə vaxt namaz qılmaq olar? 14.12.09 6.508 dəfə oxundu
38 Başıaçıq gəzmək dəstəmazı pozur? 20.04.10 2.207 dəfə oxundu
39 Kosmonavtlar kosmosda necə ibadət edə bilərlər? 24.01.11 2.760 dəfə oxundu
40 Dəstəmaz aldıqda gözlərə taxılan linzanı çıxartmaq lazımdır? 19.12.09 1.882 dəfə oxundu
41 Yuxu və yel çıxarmaq dəstəmazı pozur? 20.04.10 3.782 dəfə oxundu
42 Qan və yuxu dəstəmazı pozur? 06.07.11 5.269 dəfə oxundu
43 Dəstəmazın sınıb sınmadığına dair şübhə yarandığı vaxt nə etmək lazımdır? 16.02.10 2.569 dəfə oxundu
44 Ayaq üstə sidiyə getmək günahdır? 20.04.10 4.732 dəfə oxundu
45 Namazda gülmək həm namazı, həm də dəstəmazı pozur? 20.12.11 9.942 dəfə oxundu
46 Ana dəstəmazı olmadığı vaxt öz körpəsini əmizdirə bilər? 23.01.10 1.925 dəfə oxundu
47 Övrət yerinə toxunmaq dəstəmazı pozur? 20.04.10 3.221 dəfə oxundu
48 Başa məsh çəkməmiş alınan dəstəmazla qılınan namaz səhihdir? 04.01.12 2.832 dəfə oxundu
49 Dırnaqlardakı lak dəstəmaz və qüslə mane olur? 24.08.09 36.276 dəfə oxundu
50 Su imkanı yarandıqda təyəmmüm batil olur? 24.05.10 5.592 dəfə oxundu
51 İçki içmək dəstəmazı batil edir? 01.02.12 1.832 dəfə oxundu
52 Qüsldən sonra namaz qılmaq olar? 11.03.10 13.522 dəfə oxundu
53 Dəstəmazlı olmayanın hazırladığı xörəyi yemək düzdür? 23.03.10 2.563 dəfə oxundu
54 Müsəlmanlar Məkkə dövründə namazı dəstəmazsız qılırdılar? 09.06.10 3.291 dəfə oxundu
55 Şagirdlər Quran dərsində mütləq dəstəmazlı olmalıdırlar? 04.04.12 2.044 dəfə oxundu