Ayaq üstə sidiyə getmək günahdır?
Müsəlmanlar > Dəstəmaz > Fitvalar Tarix: 20 Nisan 2010 Tövsiyə et Çap et
Sual: Ayaq üstə sidik çıxartmağın hökmü nədir? Biz bir kitabda belə bir şey oxumuşuq: Allahın elçisi (s. a. v.) buyurdu: “Ayaq üstə sidiyə getməyin, bu, ədəbə ziddir”. Bu hədis düzgündür?

Cavab: Sizin bəhs etdiyiniz hədis səhih (mötəbər, etibarlı) hədis kitablarında yoxdur. Oturub sidik ifraz etmək (işəmək, simək) sidiyin sıçramamağı üçündür. Peyğəmbərimizin (s. a. v.) ayaq üstə sidiyə getdiyinə dair rəvayət var.

Əbu Musa (r. a.) nəql edir: “Bir gün mən rəsulullahın (s. a. v.) yanında idim. O kiçik ayaqyolu ehtiyacını aradan qaldırmaq istəyirdi. Dərhal bir divarın dibinə – qumlu torpaq olan bir yerə gəlib dəstəmazını pozdu. Sonra: “Sizdən bir nəfər kiçik dəstəmazı pozmaq (sidiyə getmək) istəyəndə münasib bir yer axtarsın!”, – deyə buyurdu.1 Əbu Vaildən gələn bir rəvayət isə belədir: “Əbu Musa (r. a.) kiçik ayaqyolu ehtiyacını aradan qaldırmaq məsələsində çox diqqətli davranırdı (üstünə sıçratmamaq üçün çox diqqət sərf edirdi). (O qədər çox ki), sidiyə çıxdığı vaxt onu bir şüşənin içərisinə boşaldır və: “Bəni İsraildən birinin bədəninə sidik dəysə, həmin adam kirlənən dərisini bıçaqla qazıyırdı”, – deyirdi.

(Bunu eşidən) Huzeyfə (r. a.) dedi ki, mən sizin yoldaşınızın bu məsələdə bu qədər çox diqqətli olmamağına üstünlük verərdim. Mən peyğəmbərlə (s. a. v.) bir dəfə birlikdə olduğumuz bir vaxtı xatırlayıram. Belə ki, biz onunla birgə gedirdik. Birdən bir camaatın bir divarın arxasında zibillik (küllük) kimi istifadə etdiyi bir yerə gəlib çatdıq. Peyğəmbər (s. a. v.) eynilə sizin aranızdan bir nəfərin etdiyi kimi dayanıb ayaq üstə sidiyə getdi. Bu dəm mən ondan uzaqlaşmaq istədim. O isə mənə işarə elədi ki, yaxın dayanım. Mən də geri qayıdıb onun arxa tərəfində durdum və dəstəmazını pozana qədər gözlədim”.2

Qeyd edək ki, ayaq üstə sidiyə getmək Hənbəli məzhəbində mübah, Maliki məzhəbində isə əgər kənara və üst-başa sıçramaq ehtimalı yoxdursa, caiz (icazə verilən), əks təqdirdə məkruh hesab olunur. Alimlərin əksəriyyəti üzrsüz səbəbdən ayaq üstə sidiyə getməyi məkruh hesab edirlər; ancaq onların fikrincə, buradakı məkruhluq tənzihi kərahətdir. Nəvəvinin və Bəzlul-məchudun müəllifinin izahlarına əsasən Hənəfilərin fikri də belədir.3

  1. Əbu Davud, Təharət (təmizlik), 2. []
  2. Buxari, Vudu (dəstəmaz), 65, 66, 67; Müslim, Təharət (təmizlik), 73, 74 (273); Əbu Davud, Təharət (təmizlik), 12; Tirmizi, Təharət (təmizlik), 9; Nəsai, Təharət (təmizlik), 24. []
  3. Sünəni Əbu Davud, tərcümə və şərh, Hüseyin Karapınar, Necati Yeniel, Necat Akdeniz, Şamil nəşriyyatı, Təharət (təmizlik), 12-ci bab, 23-cü hədisin şərhi. []
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
5.023 dəfə oxundu
Kateqoriyadakı digər yazılar:
Sıra     Sərlövhə Tarix    Oxunma    
1 Xəstələr necə dəstəmaz alırlar, yaxud nə cür almalıdırlar? 07.07.09 2.519 dəfə oxundu
2 Dırnaq tutmaq dəstəmazı pozur? 23.03.10 3.211 dəfə oxundu
3 Ayaqyolunda dəstəmaz almaq olar? 17.02.11 3.301 dəfə oxundu
4 Məshi çıxaranda dəstəmaz pozulurmu? 11.08.17 176 dəfə oxundu
5 Qüsl vaxtı hamamda çox qalmaq və vəsvəsə halı 07.07.09 6.412 dəfə oxundu
6 Dəstəmazda ağız, burun və qulaq təmizliyi sünnədir yoxsa bidət? 25.03.16 938 dəfə oxundu
7 Yel çıxarmaq dəstəmazı niyə batil edir? 06.03.11 6.585 dəfə oxundu
8 Yanımızda təkcə içmə suyumuz olsa təyəmmüm edə bilərik? 16.08.17 81 dəfə oxundu
9 Kişi cinsiyyət üzvündən xaric olan mayelər və bunların dəstəmaza təsiri 07.07.09 10.097 dəfə oxundu
10 Corabın üstündən məsh çəkmək olar? 28.03.10 4.249 dəfə oxundu
11 Dişə plomb qoydurulduqda və üstünə qapaq taxıldıqda dəstəmaz almaq lazımdır? 07.07.09 1.919 dəfə oxundu
12 Çox soyuq yerlərdə dəstəmazın əvəzinə təyəmmüm almaq olar? 29.10.14 1.924 dəfə oxundu
13 Qadınlardan gələn ağ rəngli axıntı dəstəmazı pozur? 17.04.10 11.558 dəfə oxundu
14 Laklı dırnaqla dəstəmaz almaq olar? 21.04.11 12.107 dəfə oxundu
15 Dəstəmazda ayaqlarını yuyan adam eyni zamanda məsh etmiş sayılırmı? 24.02.16 1.090 dəfə oxundu
16 Dəstəmazdan sonra hansı duanı oxumaq lazımdır? 19.04.10 2.648 dəfə oxundu
17 Bir kişi arvadını öpsə, dəstəmazı sınar? 12.05.11 3.258 dəfə oxundu
18 Dəstəmaz alanda orqanlarımızı təkcə bir dəfə yusaq kifayətdir? 12.02.16 1.649 dəfə oxundu
19 Məst işlətmək dəstəmazın savabını azaldır? 19.04.10 1.836 dəfə oxundu
20 Odekolondakı spirt namaza maneçilik törədir? 23.06.11 5.892 dəfə oxundu
21 Bir dəstəmazla ən çox neçə vaxt namaz qılmaq olar? 14.12.09 6.679 dəfə oxundu
22 Başıaçıq gəzmək dəstəmazı pozur? 20.04.10 2.257 dəfə oxundu
23 Kosmonavtlar kosmosda necə ibadət edə bilərlər? 24.01.11 2.796 dəfə oxundu
24 Dəstəmaz aldıqda gözlərə taxılan linzanı çıxartmaq lazımdır? 19.12.09 1.898 dəfə oxundu
25 Yuxu və yel çıxarmaq dəstəmazı pozur? 20.04.10 3.938 dəfə oxundu
26 Qan və yuxu dəstəmazı pozur? 06.07.11 5.613 dəfə oxundu
27 Dəstəmazın sınıb sınmadığına dair şübhə yarandığı vaxt nə etmək lazımdır? 16.02.10 2.637 dəfə oxundu
28 Ayaq üstə sidiyə getmək günahdır? 20.04.10 5.023 dəfə oxundu
29 Namazda gülmək həm namazı, həm də dəstəmazı pozur? 20.12.11 10.120 dəfə oxundu
30 Ana dəstəmazı olmadığı vaxt öz körpəsini əmizdirə bilər? 23.01.10 1.949 dəfə oxundu
31 Övrət yerinə toxunmaq dəstəmazı pozur? 20.04.10 3.297 dəfə oxundu
32 Başa məsh çəkməmiş alınan dəstəmazla qılınan namaz səhihdir? 04.01.12 2.899 dəfə oxundu
33 Dırnaqlardakı lak dəstəmaz və qüslə mane olur? 24.08.09 38.509 dəfə oxundu
34 Su imkanı yarandıqda təyəmmüm batil olur? 24.05.10 5.771 dəfə oxundu
35 İçki içmək dəstəmazı batil edir? 01.02.12 1.868 dəfə oxundu
36 Qüsldən sonra namaz qılmaq olar? 11.03.10 14.470 dəfə oxundu
37 Dəstəmazlı olmayanın hazırladığı xörəyi yemək düzdür? 23.03.10 2.576 dəfə oxundu
38 Müsəlmanlar Məkkə dövründə namazı dəstəmazsız qılırdılar? 09.06.10 3.323 dəfə oxundu
39 Şagirdlər Quran dərsində mütləq dəstəmazlı olmalıdırlar? 04.04.12 2.063 dəfə oxundu
40 Aybaşı halında olan qadın Quran oxuya bilər? 08.01.15 3.861 dəfə oxundu
41 İstibranı nə cür yerinə yetirmək lazımdır? 23.03.10 2.557 dəfə oxundu
42 Dəstəmaz alanda hicabın üstündən məsh çəkə bilərik? 10.02.16 1.506 dəfə oxundu
43 Gözdən çıxan yaş dəstəmazı batil edir? 15.05.12 6.517 dəfə oxundu
44 Cinsi əlaqə və qüsl 07.07.09 22.999 dəfə oxundu
45 Dəstəmazda boyuna məsh çəkməyin hökmü nədir? 23.03.10 2.475 dəfə oxundu
46 Tualetdən çıxıb dəstəmazdan qabaq əlləri sabunla yumaq lazımdır? 19.01.11 2.374 dəfə oxundu
47 Dəstəmazda başa nə cür məsh çəkmək lazımdır? 06.08.12 2.210 dəfə oxundu
48 Dişlərdə plomb, dəstəmaz və qüsl 07.07.09 4.493 dəfə oxundu
49 Qadınlar başqa cür dəstəmaz alırlar? 23.03.10 10.137 dəfə oxundu
50 Dəstəmaz aldıqda gözlərin içini yumaq lazımdır? 21.01.11 2.058 dəfə oxundu
51 Dəstəmazda ayaqların yuyulması, yoxsa məsh edilməsi fərzdir? 20.03.15 2.409 dəfə oxundu
52 Qadınların saçının naməhrəm tərəfindən görülməsi onların dəstəmazını pozar? 07.07.09 2.926 dəfə oxundu
53 Siqaret çəkmək dəstəmazı batil edir? 23.03.10 3.478 dəfə oxundu
54 Vaqiə surəsinin 79-cu ayəsindəki mutahhəruun sözü nə deməkdir? 14.04.10 2.356 dəfə oxundu
55 Quranda dəstəmazın və namazın şərtləri nələrdir? 02.11.16 1.573 dəfə oxundu